summaryrefslogtreecommitdiff
path: root/19960-8.txt
diff options
context:
space:
mode:
Diffstat (limited to '19960-8.txt')
-rw-r--r--19960-8.txt1670
1 files changed, 1670 insertions, 0 deletions
diff --git a/19960-8.txt b/19960-8.txt
new file mode 100644
index 0000000..de56e1c
--- /dev/null
+++ b/19960-8.txt
@@ -0,0 +1,1670 @@
+The Project Gutenberg EBook of Húsabætur á sveitabæjum, by Jón Sveinsson
+
+This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with
+almost no restrictions whatsoever. You may copy it, give it away or
+re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included
+with this eBook or online at www.gutenberg.org
+
+
+Title: Húsabætur á sveitabæjum
+ Uppdrættir og áætlanir
+
+Author: Jón Sveinsson
+
+Release Date: November 29, 2006 [EBook #19960]
+
+Language: Icelandic
+
+Character set encoding: ISO-8859-1
+
+*** START OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK HÚSABÆTUR Á SVEITABÆJUM ***
+
+
+
+
+Produced by Jóhannes Birgir Jensson, Lissa Potter and the
+Online Distributed Proofreaders Europe at
+http://dp.rastko.net
+
+
+
+
+
+
+Húsabætur á sveitabæjum.
+
+Uppdrættir og áætlanir eptir *Jón Sveinsson*, trjesmið
+
+
+
+Landskjálftasamskotanefndin í Reykjavík (frá 1896) hefir prenta látið
+
+Reykjavík.
+Ísafoldarprentsmiðja
+1898.
+
+ * * * * *
+
+Sýnilega ber tíminn það með sjer, að menn láta sjer almennt mestu varða
+að bæta hýbýli sín; þeir sjá orðið og sýna, að ekki verður bætt úr því
+tjóni, sem torfbæirnir hafa í för með sjer, með neinu öðru en velgerðum
+og hentugum timburhúsum, að þau borga sig hlutfallslega innan skamms, og
+að vert sje að klífa til þess þrítugan hamarinn.
+
+Tilgangurinn með uppdráttum þessum og áætlunum er því sá, að þeim, sem
+vilja koma sjer upp timburhúsum í stað torfbæja, gefist kostur á nokkrum
+leiðbeiningum, sem gæti orðið þeim til stuðnings að ýmsu leyti, svo sem
+til sparnaðar, betri hagnýtingar á efni og rúmi, og að því er snertir
+ýmislegt fyrirkomulag og þægindi á húsinu við afnot þess, til
+traustleika og skjóls o.s.frv.
+
+Að helztu menn í hreppi hverjum kynni sjer sem bezt uppdrætti þessa og
+áætlanir, er eigi einungis þeim sjálfum gott, heldur áríðandi fyrir
+hreppinn, þar sem þeir munu bæði skilja bezt, hver not geta að þeim
+orðið, og þeir eru leiðtogar og hvatamenn sveitunga sinna.
+
+ Uppdrættir og áætlanir eru:
+ af húsi A, B, C, D, E og F, og
+ af baðstofuhúsi nr. 1, nr. 2 og nr. 3.
+
+Aptan við hverja áætlun eru ýmsar athuganir, og bent á ýms áríðandi
+atriði viðvíkjandi uppdrættinum næst á undan, og er mjög áríðandi, að
+menn gjöri sjer ljósa grein fyrir þeim afbrigðum, sem talað er um að
+gjöra megi frá sjálfum uppdráttunum.
+
+ * * * * *
+
+*Húsið A*
+
+6×8 álnir.
+
+ * * * * *
+
+
+
+_Máttarviðir._ kr. a.
+
+2 trje í aurslár (fótstykki) 16 feta 5×5 þml.,
+ fetið á 14 aura 4 48
+
+10 trje í gólfslár og bita 12 feta 5×5 þml.,
+ fetið á 14 aura 16 80
+
+4 trje í sillur og »lausholt« 16 feta 4×4 þml.,
+ fetið á 10 aura 6 40
+
+8 trje í grindina 12 feta 4×4 þml., fetið á 10
+ aura 9 60
+
+2 trje í grindina 13 feta 4×4 þml., fetið á 10
+ aura 2 60
+
+20 trje í stafi og sperrur 9 feta 4×4 þml.,
+ fetið á 10 aura 18 00
+
+8 trje í skástoðir 10 feta 4×4 þml., fetið á 10
+ aura 8 00
+
+_Plankar._
+
+6 battingsplankar 12 feta 2×4 þml., fetið
+ á 5 aura 3 60
+
+8 battingsplankar í gluggakistur 14 feta
+ 2×5 þml., fetið á 6 aura 6 72
+
+_Borðviður._
+
+9 tylftir af plægðum borðum, óhefl. 14 feta
+ 5/4×6 þml., tylftin á kr. 10,00 90 00
+
+5 tylftir af plægðum borðum, óhefl. 12 feta
+ 5/4×5 þml., tylftin á kr. 8,57 42 85
+
+14 tylftir af sænskum þilborðum 14 feta ¾×4
+ þml., tylftin á kr. 6,00 84 00
+
+3 tylftir af málsborðum 12 feta 5/4×7 þml.,
+ tylftin á kr. 9,00 27 00
+
+3 tylftir af málsborðum 14 feta 1×7 þml.,
+ tylftin á kr. 9,00 27 00
+
+4 tylftir af strik. og plægð. þilborðum 14 feta
+ 5/4×6 þml., tylftin á kr. 11,00 44 00
+
+4 tylftir af gólfborðum 16 feta 5/4×6 þml.,
+ tylftin á kr. 12,00 48 00
+
+1 tylft af gólflistum (Fodpanel) á 6 kr., 1 tylft
+ af dyra og gluggalistum (gerikt) á 6 kr. 12 00
+
+_Pappi og fleira._
+
+335 {~WHITE SQUARE~} álnir af pappa (Panelpap), al. á 8 aura 26 80
+
+Naglar: 3 þús. 4 þml. á 2,30; 2 þús. 3 þml. á
+ 1,20; 6 þús. 2 þml. á 0,65; 1 þús. 1-½ þml.
+ á 0,40; 1 þús. 1 þml. á 0,25; 1 þús. 2-½
+ þml. á 0,90; 1 þús. ½ þml. á 0,15; 5 þús.
+ af pappasaum á 0,25 16 15
+
+12 rúður 14×14 þml. á 0,30 og 12 ruður 12×12
+ þml. á 0,25 6 60
+
+5 pd. kítti á 0,18; 2 stofuskrár á 1,50; 3 klefaskrár
+ á 0,65; 2 klinkur á 1,50 8 85
+
+4 pör galvaníseraðar gluggahjörur á 0,40 1 60
+
+10 pd. zinkhvíta á 0,28 2 80
+
+1 pd. svartur farfi á 0,35; 2 pd. rauður farfi á 0,35 1 05
+
+10 pottar fernisolía á 0,70 7 00
+
+Reykháfur 9 áln. á 5,50=49,50. Eða 550 danskir
+ múrsteinar á 5 a. 27,50; kalk 12,00;
+ vinnulaun 10,00 49 50
+
+Þakjárn: 40 plötur 6 feta á 1,50; 38 plötur 7
+ feta á 1,75 126 50
+
+Þakjárnsnaglar 800 á 70 a. hdr., og blýhringir
+ á 2 kr. 7 60
+
+1000 galvaníser. 1-½ þml. naglar 1 75
+
+Hurðarhjörur: 6 pör á 40 a., 1 par (ytri) á 65
+ a., 1 gross skrúfur 80 a. 3 85
+
+1 eldavjel með 3 pottstæðum og vatnskatli 26 00
+
+1 hitavjel með 1 pottstæði, ferstrend, á 4 fötum 10 00
+
+4 reykpípur (járnrör) með knje á, 68 a. hver 2 72
+
+6 áln. beinar reykpípur á 1,30 alinin 7 80
+
+2 reykhurðir á 1,15; 1 hreinsunarhurð á 1,00;
+ 3 krókar á 0,20 3 90
+
+Smíðakaup 170 00
+ ______
+ 931 52
+
+
+Kjallari undir eldhúsi og búri (eða öllu húsinu) 2 áln. 6 þml.
+neðanjarðar, 18 þml. ofanjarðar, eins og grunnurinn segir til.
+
+Aurslár, gólfslár og bitar með 5×5 þml. gildleika; allir aðrir viðir í
+grindinni 4×4 þml., nema 2×4 þml. í skúrinn, þó 4×4 þml. í
+undirgrindinni i skúrnum.
+
+Undir lopt niðri 3-½ alin (undir bita), stafir 9 fet á hæð og
+sperruleggir sömul. 9 fet.
+
+Öll milliþil í húsinu einföld, úr 5/4 þml. borðum, strikuðum og plægðum.
+Þrjár óstrikaðar spjaldahurðir: 1 niðri, 2 uppi.
+
+Frá hitavjelinni í stofunni má leggja reykpípu (járnpípu) upp um loptið,
+til þess að veita hita í efra herbergið, og láta hana liggja inn i
+reykháfinn 8 þml. frá þaki.
+
+Upp í grindina milli þilja skal troðið fornu heyi, en óskemmdu þó og vel
+þurru, eða þá vel þurrum reiðing og moldarlausum. Utan á grindina skulu
+lögð 5/4 þml. borð, þurr og plægð, en óhefluð, og pappi þar utan yfir,
+næst járninu. Innan á grindina skal einnig leggja pappa og þilja síðan
+innan með strikuðum þilborðum, {~VULGAR FRACTION FIVE EIGHTHS~} eða ¾ þml. á þykkt. Sami borðviður
+í þak (undir járnið) og veggi. Leggja skal vel þurrt og moldarlaust torf
+milli sperra, festa því þar með þverlistum, er klemmt sje milli
+sperrukjálkanna, og mega þeir (listarnir) ekki standa inn af sperrunum.
+Þá skal negla pappa innan á sperrurnar og þilja síðan innan með plægðum
+þilborðum.
+
+Tvö aðalherbergin skulu máluð og gluggar allir þrímálaðir utan og innan.
+Hin herbergin ferníseruð tvívegis, nema geymsluherbergi.
+
+Í heilu gluggunum 14×14 þml. rúður, en hinum 12×12 þml. Allt járnið nr.
+24.
+
+Hafa má auðvitað skúr við báðar hliðar hússins að endilöngu. Þá breytist
+auðvitað áætlunin nokkuð. Og þá verður að færa búrgluggann á
+eldhússtafninn. Þá verður allt loptið uppi ein baðstofa. Stiginn má vera
+þar sem hann er á myndinni, en reykháfinn verður að færa út í aðra
+hliðina, eins og sýnt er á _baðstofuhúsinu nr. 1._
+
+ * * * * *
+
+*Húsið B.*
+
+7×9 álnir.
+
+ * * * * *
+
+_Máttarviðir._ kr. a.
+
+2 trje í aurslár (fótstykki) 18 feta 5×5 þml.,
+ fetið á 14 aura 5 04
+
+10 trje í gólfslár og bita 14 feta 5×5 þml.,
+ fetið á 14 aura 19 60
+
+3 trje í sillur og »lausholt« 18 feta 4×4 þml.,
+ fetið á 10 aura 7 20
+
+8 trje í grindina 14 feta 4×4 þml., fetið á 10
+ aura 11 20
+
+2 trje í grindina 15 feta 4×4 þml., fetið á 10
+ aura 3 00
+
+20 trje í stafi og sperrur 10 feta 4×4 þml.,
+ fetið á 10 aura 20 00
+
+8 trje í skástoðir 11 feta 4×4 þml., fetið á 10
+ aura 8 80
+
+_Plankar._
+
+6 battingsplankar 14 feta 2×4 þml., fetið á
+ 5 aura 4 20
+
+9 plankar í gluggakistur 14 feta 2×5 þml.
+ fetið á 6 aura 7 56
+
+_Borðviður._
+
+18 tylftir af plægðum borðum, óhefl., 12 feta
+ 5/4×5 þml., tylftin á kr. 8,57 154 26
+
+21 tylft af sænskum þilborðum 12 feta ¾×4
+ þml., tylftin á kr. 5,00 105 00
+
+4 tylftir af málsborðum 14 feta 5/4×7 þml.,
+ tylftin á kr. 9,00 36 00
+
+3-½ tylft af málsborðum 14 feta 1×7 þml.,
+ tylftin á kr. 8,00 28 00
+
+5 tylftir af strik. og plægð. þilborðum 14 feta
+ 5/4×6 þml., tylftin á kr. 11,00 55 00
+
+8 tylftir af gólfborðum 12 feta 5/4×6 þml.,
+ tylftin á kr. 8,25 66 00
+
+1 tylft af gólflistum (Fodpanel) á 6 kr., 1 tylft
+ af dyra- og gluggalistum (gerikt) á 6 kr. 12 00
+
+_Pappi og fleira._
+
+420 {~WHITE SQUARE~} álnir af pappa (Panelpap), al. á 8 aura 33 60
+
+Naglar: 4 þús. 4 þml. á 2,30; 2 þús. 3 þml. á
+ 1,20; 7 þús. 2 þml. á 0,65; 1 þús. l-½ þml.
+ á 0,40; 1 þús. 1 þml. á 0,25; 4 þús. 2-½
+ þml. á 0,90; 1 þús. ½ þml. á 0,15; 5 þús.
+ af pappasaum á 0,25 23 10
+
+18 rúður 14×14 þml. á 0,30 og 14 rúður 12×12
+ þml. á 0,25 8 90
+
+5 pd. kítti á 0,18; 2 stofuskrár á 1,50; 3 klefaskrár
+ á 0,65; 3 klinkur á 1,50 10 35
+
+3 pör galvaníseraðar gluggahjörur á 0,40 1 20
+
+10 pd. zinkhvíta á 0,28 2 80
+
+1 pd. svartur farfi á O,35; 2 pd. rauður farfi á 0,35 1 05
+
+15 pottar fernisolía á 0,70 10 50
+
+Reykháfur: 9 áln. á 5,50=49,50. Eða 550 danskir
+ múrsteinar á 5 a. 27,50; kalk 12,00;
+ vinnulaun 10,00 49 50
+
+Þakjárn: 90 plötur 7 feta á 1,75 157 50
+
+Þakjárnsnaglar 950 á 70 a. hdr., og blýhringir
+ á kr. 2,25 8 90
+
+1000 galvaníser. 1-½ þml. naglar 1 75
+
+Hurðarhjörur: 6 pör á 40 a., 2 pör (ytri) á 65
+ a, 1 gross skrúfur 80 a. 4 50
+
+1 eldavjel með 3 pottstæðum og vatnskatli 26 00
+
+1 hitavjel með 1 pottstæði, ferstrend, á 4 fótum 10 00
+
+4 reykpípur (járnrör) með knje á, 68 a. hver 2 72
+
+6 áln. beinar reykpípur á 1,30 alinin 7 80
+
+2 reykhurðir á 1,15; 1 hreinsunarhurð á 1,00;
+ 3 krókar á 0,20 3 90
+
+Smíðakaup 220 00
+ _______
+ 1126 93
+
+
+Sömu aths. eiga við um þetta hús og húsið A, nema hvað stafir og
+sperrur verða að sínu leyti lengri--3 áln. 16 þml. undir bita í húsinu B.
+
+Herbergjaskipunin í þessu húsi sama og í húsi A, en herbergin öll stærri
+og 2 gluggar á stofunni. Hafa má stofuna niðri styttri, ef vill, og
+leggja til lengdarinnar á búri og eldhúsi á báðum húsunum (A og B).
+
+Hafa má loptið uppi óhólfað sundur, í baðstofu stað, en færa þá reykháf
+og búrglugga eins og á A; hafa svo geymsluskúra við báðar hliðar hússins
+eptir endilöngu.
+
+Úr gangi þeim, sem gengið er inn í gegn um skúr til eldhúss, geta einnig
+verið dyr til stofu. Skúrinn þeim mun lengri.
+
+Sje loptið einungis notað fyrir baðstofu (óhólfað sundur), verður
+áætlunin nálægt 40 kr. lægri, og hafa þá 1 heilan glugga á stafni, í
+stað tveggja hálfra (á myndinni). Þilja fyrir uppganginn alla leið upp
+undir þak, með hurð á, sem fellur inn í baðstofuna.
+
+ * * * * *
+
+*Húsið C*
+
+9×10 álnir.
+
+ * * * * *
+
+
+_Máttarviðir._ kr. a.
+
+2 trje í aurslár (fótstykki) 20 feta 5×5 þml.,
+ fetið á 14 aura 5 60
+
+12 trje í gólfslár og bita 18 feta 5×5 þml.,
+ fetið á 14 aura 30 24
+
+4 trje í sillur og »lausholt« 20 feta 4×4 þml.,
+ fetið á 10 aura 8 00
+
+2 trje í sama 19 feta 4×4 þml., fetið á 10 a. 3 80
+
+10 trje í grindina 16 feta 4×4 þml., fetið á 10
+ aura 16 00
+
+6 trje í grindina 11 feta 4×4 þml., fetið á 10
+ aura 6 60
+
+19 trje í stafi og sperrur 10 feta 4×4 þml.,
+ fetið á 10 aura 19 00
+
+12 trje í skástoðir 12 feta 4×4 þml., fetið á 10
+ aura 16 80
+
+_Plankar._
+
+8 pl. 14 feta 2×4 þml., fetið á 5 aura 5 60
+
+8 pl. 16 feta 2×5 þml., fetið á 6 aura 7 68
+
+_Borðviður._
+
+21 tylft af plægðum borðum, óhefl., 12 feta 5/4×6
+ þml., tylftin á kr. 8,25 173 25
+
+26 tylftir af sænskum þilborðum 11 feta {~VULGAR FRACTION FIVE EIGHTHS~}×4
+ þml., tylftin á kr. 4,59 119 34
+
+5 tylftir af málsborðum 14 feta 5/4×7 þml.,
+ tylftin á kr. 9,00 45 00
+
+5 tylftir af málsborðum 14 feta 1×7 þml.,
+ tylftin á kr. 8,00 40 00
+
+12 tylftir af strik. og plægð. þilborðum 8 feta
+ 5/4×6 þml., tylftin á kr. 6,28 75 36
+
+15 tylftir af gólfborðum 10 feta 5/4×6 þml.,
+ tylftin á kr. 6,88 103 20
+
+2 tylftir af gólflistum (Fodpanel) 12 feta á 6
+ kr., 2 tylftir af dyra- og gluggalistum
+ (gerikt) 12 feta á 6 kr. 24 00
+
+_Pappi og fleira._
+
+500 {~WHITE SQUARE~} álnir af pappa (Panelpap), al. á 8 aura 40 00
+
+Naglar: 5 þús. 4 þml. á 2,30; 3 þús. 3 þml. á
+ 1,20; 8 þús. 2 þml. á 0,65; 2 þús. 1-½ þml.
+ á 0,40; 1 þús. 1 þml. á 0,25; 5 þús. 2-½
+ þml. á 0,90; 1 þús. ½ þml. á 0,15; 6 þús.
+ af pappasaum á 0,25 27 50
+
+54 rúður 14×15 þml. á 0,30 16 20
+
+8 pd. kítti á 0,18; 8 stofuskrár á 1,50; 3 klefaskrár
+ á 0,65; 2 klinkur á 1,50 18 39
+
+7 pör galvaníseraðar gluggahjörur á 0,40 2 80
+
+10 pd. zinkhvíta á 0,28 2 80
+
+2 pd. svartur farfi á 0,35; 3 pd. rauður farfi á 0,35 1 75
+
+25 pottar fernisolía á 0,70 17 50
+
+Reykháfur: 560 danskir múrsteinar á 5 a. 28,00;
+ kalk 12,00; vinnulaun 10,00 50 00
+
+Þakjárn: 23 plötur 6 feta á 1,50, 68 plötur 7
+ feta á 1,75, 45 plötur 8 feta á 2,00 243 50
+
+Þakjárnsnaglar 1450 á 70 a. hdr., og blýhringir
+ á kr. 2,25 12 40
+
+1000 galvaníser. 1-½ þml. naglar 1 75
+
+Hurðarhjörur: 12 pör á 40 a., 1 par (ytri) á 65
+ a., 1 gross skrúfur 80 a. 6 25
+
+1 eldavjel með 3 pottstæðum og vatnskatli 26 00
+
+1 hitavjel með 1 pottstæði, ferstrend, á 4 fótum 10 00
+
+4 reykpípur (járnrör) með knje á, 68 a. hver 2 72
+
+6 áln. beinar reykpípur á 1,30 alinin 7 80
+
+2 reykhurðir á 1,15; 1 hreinsunarhurð á 1,00;
+ 3 krókar á 0,20 3 90
+
+Smíðakaup 325 00
+ _______
+ 1515 73
+
+
+Sama um þetta hús að segja að öðru leyti og húsið A. Einfalt lopt, allir
+milliveggir einfaldir, stofan niðri sje máluð og forstofan. Allir
+gluggar þrímálaðir. Hin herbergin ferníseruð. Undir bita 3 áln. 16 þml.
+
+Í áætluninni er gjört ráð fyrir að hita sje veitt úr herberginu niðri
+upp um loptið upp í baðstofu með beinu járnpípunum.
+
+Vilji menn hafa geymsluskúra fyrir báðum endum hússins, eins og það er
+breitt til, verður að hafa forstofudyrnar á hlið hússins (hinum megin
+hornsins, við það sem þær nú eru).
+
+ * * * * *
+
+*Húsið D.*
+
+10×10-½ alin.
+
+ * * * * *
+
+
+_Máttarviðir._ kr. a.
+
+2 trje í aurslár (fótstykki) 21 fet 5×5 þml.,
+ fetið á 14 aura 5 84
+
+12 trje í gólfslár og bita 20 feta 5×5 þml.,
+ fetið á 14 aura 33 60
+
+2 trje í sillur og »lausholt« 21 fet 4×4-½ þml.,
+ fetið á 12 aura 5 04
+
+4 trje í sama 21 fets 4-½×4-½ þml., fetið á 12
+ aura 10 08
+
+12 trje í grindina 14 feta 4-½×4-½ þml., fetið
+ á 12 aura 20 16
+
+6 trje í grindina 12 feta 4-½×4-½ þml., fetið á
+ 12 aura 8 64
+
+21 trje í stafi og sperrur 11 feta 4-½×4-½
+ þml., fetið á 12 aura 27 72
+
+17 trje í skástoðir 16 feta 4-½×4-½ þml., fetið
+ á 12 aura 32 64
+
+_Plankar._
+
+8 plankar 14 feta 2×4 þml., fetið á 5 aura 5 60
+
+10 plankar 15 feta 2×7 þml., fetið á 10 aura 15 00
+
+_Borðviður._
+
+18 tylftir af plægðum borðum, óhefl., 10 feta
+5/4×6 þml., tylftin á kr. 6,88 130 72
+
+11 tylftir af samskonar borðum 11 feta á 7,57 83 27
+
+40 tylftir af sænskum þilborðum 11 feta {~VULGAR FRACTION FIVE EIGHTHS~}×4
+ þml., tylftin á kr. 4,59 183 60
+
+4 tylftir af samskonar borðum 12 feta 5,00 20 00
+
+7 tylftir af málsborðum 14 feta 5/4×7 þml.,
+ tylftin á kr. 9,00 63 00
+
+7 tylftir af málsborðum 14 feta 1×7 þml., tylftin
+ á kr. 8,00 56 00
+
+13 tylftir af strik. og plægð. þilborðum 8 feta
+ 5/4×6 þml., tylftin á kr. 6,28 81 64
+
+6 tylftir af gólfborðum 10 feta 5/4×6 þml.,
+ tylftin á kr. 6,88 41 28
+
+8 tylftir af samskonar borðum á 7,65 61 20
+
+2 tylftir af gólflistum (Fodpanel) 12 feta á 6
+ kr., 2 tylftir af dyra og gluggalistum
+ (gerikt) á 6 kr 24 00
+
+_Pappi og fleira._
+
+640 {~WHITE SQUARE~} álnir af pappa (Panelpap), al. á 8 aura 51 20
+
+Naglar: 4 þús. 4 þml. á 2,30; 3 þús. 3 þml. á
+ 1,20; 9 þús. 2 þml. á 0,65; 2 þús. 1-½ þml.
+ á 0,40; 1 þús. 1 þml. á 0,25; 5 þús. 2-½
+ þml. á 0,90; 1 þús. ½ þml. á 0,15; 7 þús.
+ af pappasaum á 0,25 26 10
+
+54 rúður 14×15 þml. á 0,30 16 20
+
+8 pd. kítti á 0,18; 7 stofuskrár á 1,50; 3 klefaskrár
+ á 0,65; 2 klinkur á 1,50 15 89
+
+7 pör galvaníseraðar gluggahjörur á 0,40 2 80
+
+10 pd. zinkhvíta á 0,28 2 80
+
+2 pd. svartur farfi á 0,35; 3 pd. rauður farfi á 0,35 1 75
+
+25 pottar fernisolía á 0,70 17 50
+
+Reykháfur: 570 danskir múrsteinar á 5 a. 28,50;
+ kalk 12,00; vinnulaun 10,00 50 50
+
+Þakjárn: 71 plata 8 feta á 2,00; 40 pl. 7 f. á
+ 1,75; 44 pl. 6 feta á 1,50 278 00
+
+Þakjárnsnaglar 1550 á 70 a. hdr., og blýhringir
+ á kr. 2,75 13 60
+
+1000 galvaníser. 1-½ þml. naglar 1 75
+
+Hurðarhjörur: 11 pör á 40 a., 1 par (ytri) á 65
+ a., 1 gross skrúfur 80 a. 5 85
+
+1 eldavjel með 3 pottstæðum og vatnskatli 30 00
+
+1 hitavjel með 1 pottstæði, sívöl, á 4 fótum 10 00
+
+4 reykpípur (járnrör) með knje á, 68 a. hver 2 72
+
+6 áln. beinar reykpípur á 1,30 alinin 7 80
+
+2 reykhurðir á 1,15; 1 hreinsunarhurð á 1,00;
+ 3 krókar á 0,20 3 90
+
+Smíðakaup 340 00
+ _______
+ 1787 39
+
+
+_Aths._ Þilið milli stofu og eldhúss tvöfalt. Stofa og forstofa með
+þiljulopti, og hið eina, sem málað verður; hitt ferníserað. Skúr 2-½×3-½
+al. Hita veitt frá stofu til kvennaherbergisins.
+
+Með fram annari hlið hússins má hafa geymsluskúr. Þilið milli vinnuhjúa
+(karla og kvenna) má nema burt, ef vill, og hafa þar baðstofu yfir um
+þvert húsið, líkt og á húsinu C, og dyr til baðstofu gegnt stiganum.
+Vilji menn halda milliþilinu, en þó spara ljós, má hafa op á þilinu
+fyrir lampa, er lýsir bæði herbergin í senn.
+
+Sjá að öðru leyti aths. við húsið A.
+
+ * * * * *
+
+*Húsið E.*
+
+10×11-½ alin.
+
+ * * * * *
+
+
+_Máttarviðir._ kr. a.
+
+2 trje i aurslár (fótstykki) 23 feta 5×5 þml.,
+ fetið á 14 aura 6 44
+
+14 trje í gólfslár og bita 20 feta 5×5 þml.,
+ fetið á 14 aura 39 20
+
+4 trje í sillur og »lausholt« 23 feta 4×4-½ þml.,
+ fetið á 12 aura 11 04
+
+2 trje í sama 21 fets 4-½×4-½ þml., fetið á 12
+ aura 5 04
+
+14 trje í grindina 14 feta 4×4 þml., fetið á 10
+ aura 19 60
+
+7 trje í grindina 10 feta 4×4 þml., fetið á 10
+ aura 7 00
+
+21 trje í stafi og sperrur 11 feta 4-½×4-½ þml.,
+ og 7 trje 12 feta 4-½×4-½ þml., fetið á
+ 12 aura 40 44
+
+16 trje í skástoðir 16 feta 4-½×4-½ þml., fetið
+ á 12 aura 25 60
+
+2 trje 23 feta, 2 trje 19 feta og 4 trje 18 feta
+ 4×4 þml., fetið á 10 a. 15 60
+
+_Plankar._
+
+8 plankar 14 feta 2×4 þml., fetið á 5 aura 5 60
+
+10 plankar 15 feta 2×7 þml., fetid á 10 aura 15 00
+
+_Borðviður._
+
+19 tylftir af plægðum borðum, óhefl., 12 feta
+ 5/4×6 þml., tylftin á kr. 8,25 156 75
+
+11 tylftir af samskonar borðum 11 feta á 7,57 83 27
+
+46 tylftir af sænskum þilborðum 11 feta {~VULGAR FRACTION FIVE EIGHTHS~}×4
+ þml., tylftin á kr. 4,59 211 14
+
+13 tylftir af samskonar borðum 8 feta á 3,35 43 55
+
+7 tylftir af samskonar borðum 12 feta 5,00 35 00
+
+7 tylftir af málsborðum 14 feta 5/4×7 þml.,
+ tylftin á kr. 9,00 63 00
+
+7 tylftir af málsborðum 14 feta 1×7 þml., tylftin
+ á kr. 8,00 56 00
+
+12 tylftir af strik. og plægð. þilborðum 8 feta
+ 5/4×6 þml., tylftin á kr. 6,28 75 36
+
+8 tylftir af gólfborðum 12 feta 5/4×6 þml.,
+ tylftin á kr. 8,25 66 00
+
+6 tylftir af samskonar borðum 11 feta á 7,65 45 90
+
+2-½ tylft af gólflistum (Fodpanel) 12 feta á 6
+ kr., 2-½ tylft af dyra- og gluggalistum
+ (gerikt) á 6 kr. 30 00
+
+_Pappi og fleira._
+
+680 {~WHITE SQUARE~} álnir af pappa (Panelpap), al. á 8 aura 54 40
+
+Naglar: 6 þús. 4 þml. á 2,30; 3 þús. 3 þml. á
+ 1,20; 10 þús. 2 þml. á 0,65; 2 þús. 1-½ þml.
+ á 0,40; 1 þús. 1 þml. á 0,25; 5 þús. 2-½
+ þml. á 0,90; 1 þús. ½ þml. á 0,15; 8 þús.
+ af pappasaum á 0,25 31 60
+
+66 rúður 14×15 þml. á 0,30 19 80
+
+10 pd. kítti á 0,18; 13 stofuskrár á 1,50; 2
+ klefaskrár á 0,65; 2 klinkur á 1,50 25 60
+
+
+8 pör galvaníseraðar gluggahjörur á 0,40 3 20
+
+20 pd. zinkhvíta á 0,28 5 60
+
+4 pd. svartur farfi á 0,35; 5 pd. rauður farfi á 0,35 3 15
+
+40 pottar fernisolía á 0,70 28 00
+
+Reykháfur: 600 danskir múrsteinar á 5 a. 30,00;
+ kalk og vinnulaun 25,00 55 00
+
+Þakjárn: 73 plötur 8 feta á 2,00; 42 pl. 7 f. á.
+ 1,75; 46 pl. 6 feta á 1,50 288 50
+
+Þakjárnsnaglar 1650 á 70 a. hdr., og blýhringir
+ á kr. 3,00 14 55
+
+1000 galvaníser. 1-½ þml. naglar 1 75
+
+Hurðarhjörur: 15 pör á 40 a., 1 par (ytri) á 65
+ a., 2 gross skrúfur 80 a. 8 25
+
+1 eldavjel með 3 pottstæðum og vatnskatli 30 00
+
+1 hitavjel með 1 pottstæði, sívöl, á 4 fótum 10 00
+
+2 hitavjelar á 15,00 30 00
+
+10 reykpípur (járnrör) með knje á, 68 a. hver 6 80
+
+10 áln. beinar reykpípur á 1,30 alinin 13 00
+
+1 reykhurð á 1,15; 1 hreinsunarhurð á 1,00; 3
+ krókar á 0,20; 1 þakgluggi á 6,00 8 75
+
+Smíðakaup 450 00
+ _______
+ 2144 48
+
+
+Báðar stofurnar, forstofa og skrifstofa með þiljulopti; tvöfalt þil
+eptir miðju húsi endilöngu og þvers um milli stofu og eldhúss. Grind í
+milliveggjum, sperrur og skammbitar úr 4×4 þml. trjám, annarsstaðar úr
+4-½×4-½ þml.; bitar og gólfslár úr 5×5 þml. trjám. Mála þarf forstofu,
+skrifstofu og báðar stofurnar niðri. Annað ferníserað. Einn þakgluggi,
+sem lýsa á geymsluherbergið, ef vill; annars rúða á þili yfir stiganum.
+
+Til þess að fá geymsluskúr með allri norðurhlið hússins (E), verður að
+hafa þá glugga, sem eru á stofunni (til sömu hliðar og eldhúsið) á
+stafni hússins (hægra megin, er gengið er inn í forstofuna), og veit þá
+sá stafn í austur. Taka má skúr þann í burt, sem er á uppdrættinum, og
+hafa innganginn til eldhúss í vesturenda skúrsins og þá þegar á hægri
+hönd inn í eldhúsið. Fellur þá hurðin inn í eldhúsið á sama stað og hún
+nú er, en til hægri: en stiginn er til vinstri handar.
+
+ * * * * *
+
+*Húsið F.*
+
+11×12-½ alin.
+
+ * * * * *
+
+
+_Máttarviðir._ kr. a.
+
+2 trje 25 feta 5×5 þml. og 16 trje 22 f. 5×5 þ.
+ á 0.14 56 28
+
+6 trje 25 feta 4-½×4-½ þuml. og 2 trje 23 feta
+ 4-½×-4-½ þuml á 12 a. 23 52
+
+4 trje 22 f. 4-½×4-½ þuml. og 3 trje 20 feta
+ 4-½×4-½ þuml. á 12 a. 17 76
+
+24 trje 11 feta 4-½×4-½ þuml. og 6 trje 12 feta
+ 4-½×4-½ þuml. á 12 a. 40 32
+
+7 trje 13 feta 4×4 þml. og 14 trje 16 feta 4×4
+ þml. á 10 a. 31 50
+
+9 trje 8 feta 4×4 þml. og 4 trje 10 feta 4×4
+ þuml. á 10 a. 11 20
+
+2 trje 14 feta 4×4 þuml. á 10 a. 2 80
+
+_Plankar._
+
+8 pl. 14 f. 2×4 þuml. á 5 a., og 13 pl. 15 f.
+ 2×7 þ á 10 a. 25 10
+
+_Borðviður._
+
+11 tylftir 11 f. 6×5/4 þml., plægð, óhefl., á 7 57 83 27
+
+11 ------- 12 f. 6×5/4 --- ----- ----- - 8 25 90 75
+
+12 ------- 13 f. 6×5/4 --- ----- ----- - 8 95 107 40
+
+23 ------- 12 f. sænsk þiljuborð 4×{~VULGAR FRACTION FIVE EIGHTHS~} þml. 5 00 115 00
+
+30 ------- 11 f. ----- --------- 4×{~VULGAR FRACTION FIVE EIGHTHS~} þml. 4 59 137 70
+
+13 ------- 8 f. ----- --------- á 3 35 43 55
+
+7 ------- 12 f. ----- --------- - 5 00 35 00
+
+15 ------- 8 f. plægð milliþils borð 6×5/4 þml. á 6 28 94 20
+
+8 ------- óunnin borð 14 f. 7×5/4 þml. á 9 00 72 00
+
+8 ------- ------ 14 f. 7×1 þml. á 8 00 64 00
+
+23 ------- gólfborð 12 f. 6×5/4 þml á 8 25 189 75
+
+9 tylftir gólfborð 13 f. 6×5/4 þml. á 8,89 80 01
+
+3 ------ gólflista á 6,00, 3 tylftir hurða, og gluggalistar
+ á 6,00 36 00
+
+_Pappi og fleira._
+
+750 {~WHITE SQUARE~} álnir af pappa (Panelpap), al. á 8 aura 60 00
+
+Naglar: 7 þús. 4 þml. á 2,30; 3 þús. 3 þml. á
+ 1,20; 11 þús. 2 þml. á 0.65; 3 þús. 1-½ þml.
+ á 0,40; 1 þús. 1 þml. á 0,25; 5 þús. 2-½
+ þml. á 0,90; 1 þús. ½ þml. á 0,15; 9 þús.
+ af pappasaum á 0,25 35 20
+
+56 rúður 15×16 þml. á 0,30 og 20 rúður 12×12
+ þml. á 0,25 21 80
+
+12 pd. kítti á 0,18; 12 stofuskrár á 1,60; 3 klefaskrár
+ á 0,65; 3 klinkur á 1,50 10 53
+
+10 pör galvaníseraðar gluggahjörur á 0,40 4 00
+
+30 pd. zinkhvíta á 0,28 8 40
+
+5 pd. svartur farfi á 0,35; 5 pd. rauður farfi á
+ 0,35; 3 pd. blár farfi á 0,35 4 55
+
+50 pt. fernisolía á 0,70 35 00
+
+Reykháfur: 600 múrsteinar á 5 a. 30,50; kalk
+ 15,00; vinnulaun 14,00 59 00
+
+Þakjárn: 150 plötur 8 feta á 2,00 300 00
+
+2 þakgluggar á 6,00 12 00
+
+Þakjárnsnaglar 1600 á 70 a. hndr., og blýhringir
+ á 4 kr. 15 20
+
+3000 galvaníser. 1-½ þml. naglar á 1,75 5 25
+
+Hurðarhjörur: 16 pör á 40 a., 2 pör (ytri) á 65
+ a., 2 gross skrúfur 80 a. 9 30
+
+1 eldavjel með vatnskatli 35 00
+
+3 hitavjelar á 15 kr. 45 00
+
+10 reykpípur (járnrör) með knje á, 68 a. hver 6 80
+
+12 áln. beinar reykpípur á 1,30 al. 15 60
+
+6 reykhurð á 1,15; 1 hreinsunarhurð á 1,00; 3
+ krókar á 0,20 2 75
+
+Smíðakaup 490 00
+ _______
+ 2532 49
+
+Hita veitt frá dagl. stofu til kvennherbergis uppi. Sperrur, skammbitar
+og tvöföldu veggirnir úr 4×4 þml. viðum. Niðri allt málað, nema eldhús
+og búr, og ekki heldur haft þil neðan á bita í búri og eldhúsi.
+Svefnherbergi hjóna málað, hin ferníseruð. Tvöföld milliþil eptir því
+sem uppdrátturinn segir til, 1 þakgluggi yfir geymsluklefa og gangi. Á
+skúrnum 2 dyr, kjallari undir eldhúsi og búri eða allri stærð hússins.
+Gólfslár og bitar úr 5×5 þml. við. Hæð undir bita 4 ál.
+
+Í skrifstofunni er gjört ráð fyrir steinolíuofni. Rúður í aðalgluggunum
+16×15. Vængjahurðir milli stofanna, Annað eptir því sem segir við húsið
+A. Plægt lopt á skammbitum 5/4 þml. þykktheflað og þiljað á þá að neðan.
+
+Vilji menn hafa skúra við hús F., ætti búrglugginn að færast á sömu hlið
+hússins sem eldhúsglugginn; skúr fyrir hinum stafninum og gangur þar í
+gegn til forstofu. Verða þá geymsluskúrar þvert fyrir báðum stöfnum
+hússins og framhlið snúið hvort heldur vill til austurs eða vesturs.
+Brotið þak má hafa, ef líkar, en þá missist það geymslupláss, sem ella
+fengist.
+
+Breyta má, ef vill, hjúahýbýlunum og hafa baðstofu þvert yfir alla
+breidd hússins, líkt og á húsinu E.
+
+ * * * * *
+
+*Baðstofuhús nr. 1*
+
+6×9 álnir.
+
+ * * * * *
+
+3 trje 18 feta 4×5 þml., 5 trje 20 feta 4×5
+ þml. á 10 a. 18 48
+
+3 trje 18 feta 4×4 þml., 3 trje 12 feta 4×4
+ þml. á 10 a. 9 00
+
+23 trje 7 feta 4×4 þml., 8 trje 8 feta 4×4
+ þml. á 10 a. 22 50
+
+40 plankar 8 feta 2×4 þml., á 5 a. 16 00
+
+6 ------ 14 feta 2×6 þml. á 9 a. 7 56
+
+15 tylftir 12 feta borð 6×5/4 þml., plægð, óhefluð
+ á 8,25 123 75
+
+5-½ tylft 12 feta borð 6×5/4 þml. í gólf á 8,50 46 75
+
+22 tylftir 12 feta borð 4 þml. í þiljur á 5,00 110 00
+
+4-½ tylft 7 feta borð 6×5/4 þml., strikuð og plægð
+ í milliþil á 5,50 24 75
+
+3 tylftir 6 álna 7×5/4 þml. borð, óunnin, á 8,57 25 71
+
+3 ------ 7 ---- 7×1 --- ---- á 8,57 25 71
+
+482 {~WHITE SQUARE~} álnir pappa á 8 a. 38 56
+
+72 þakjárnsplötur 8 feta á 2 kr., 3 plötur 8 feta
+ sljett á 2 kr. 150 00
+
+750 af þaksaum á 70 a., 4 þús. 4 þml. 2 30, 2
+ þús. 3 þml. 1,20, 1 þús. 2-½ þml. á 90 a., 7
+ þús. 2 þml. á 65 a., 1 þús. 1-½ þml. á 40 a.,
+ 1 þús. 1 þml. á 25 a., 1 þús. ½ þml. á 15 a.,
+ 6 þús. af pappasaum á 25 a. 24 60
+
+10 pd. af zinki á 35 a., 6 pd. kítti á 18 a., 5 pd.
+ blýhvíta á 28 a. 5 98
+
+1 þús. galv. 1-½ þml. saumur á 1,75, 1 klinka á
+ 1,50, 5 pt. af fernis á 70 a. 6 75
+
+5 pör galv. gluggahjörur á 40 a., 3 stofuskrár
+ á 2,25, 2 klefaskrár á 65 a. 10 05
+
+6 pör hurðarhjörur á 40 a., 1 par ytri hjörur
+ á 65 a., 1 gross skrúfur á 80 a. 3 85
+
+Gler, eldavjel, reykpípur, hreinsunarhurð og 2
+ reykhurðir 44 60
+
+Reykháfur, með vinnu 35 00
+
+Smíðakaup 165 00
+ _________________
+ Samtals 914 59
+
+
+Á þessu húsi ætti framstafninn að snúa í vestur. Kjallari undir allri
+baðstofunni, ef svo sýnist. Einn gluggi á suðurhlið. Aurslár og gólfslár
+4×5 þml. Sillur, stafir og skástoðir 4×4 þml. Öll lausholt og sperrur
+2×4 þml. Ekki má vera meira bil milli sperra en mátulegt fyrir eina
+torfubreidd. Eldavjelin sje vel þjett (frálaus), höfð í eldhúsi á
+sumrum, en baðstofu á vetrum, og lengja í reykpípunum. Troða heyi eða
+negla reiðing upp í millivegginn og þiljur beggja megin.
+
+Þök og útveggir skulu gerðir eptir þeim reglum, som gefnar eru við hús
+A.
+
+Sje skúr hafður til beggja hliða við baðstofu, verður lagið á húsi nr. 1
+eins og á nr. 2. Með því fæst gott geymslurúm, bærinn verður traustari
+og að mun snotrari og kostnaðarminni að tiltölu.
+
+ * * * * *
+
+*Baðstofuhús nr. 2.*
+
+13×6-½ alin.
+
+ * * * * *
+ kr. a.
+
+8 trje 32 feta, 4 trje 26 feta 4×5 þml. á, 12 a. 43 20
+
+4 trje 26 feta, 4 trje 13 feta 4×4 þml. á 10 a. 15 60
+
+32 trje 8 feta, 8 trje 9 feta 4×4 þml. á 10 a. 32 80
+
+45 plankar 10 feta, 28 pl. 9 feta 2×4 þml. á 5 a. 35 10
+
+9 ------ 14 feta 2×6 þml. á 9 a. 11 34
+
+6 tylftir 14 feta borð á 9,92; 6 tylftir 12 feta
+ gólfborð á 8,50 110 52
+
+7 tylftir 14 feta borð á 9,63, 21 tylft 12 feta
+ borð plægð, en óhefluð á 8,25 240 66
+
+5 tylftir 8 feta borð í milliþil, strikuð og plægð,
+ á 6,29 31 45
+
+4 tylftir 12 feta borð 7×5/4 þml. óhefl., 4 tylftir
+ 14 feta borð 7×1 þml. óhefl. 8,57 68 56
+
+20 tylftir þiljuborð 12 feta 4 þml. 5,00, 52 tylftir
+ 8 feta þiljuborð á 3,39 273 68
+
+940 {~WHITE SQUARE~} al. af pappa á 8 a. 75 68
+
+148 þakjárnsplötur á 2.00, 1600 naglar á 70 a. 307 20
+
+6 þús. 4 þml. á 2,30, 2 þús, 3. þml. á 1,20, 3
+ þús. 2-½ þml. á 0,90, 9 þús. 2 þml. 0,65 a.,
+ 1 þús. 1-½ þml. á 0,40 a., 1 þús. 1 þml. á
+ 0,25 a., 1 þús. ½ þml. á 0,15 a., 9 þús. af
+ pappasaum á 0,25 a., 2 þús. af galvanís. 1-½
+ þml. nögl. á 1,75 31 30
+
+10 pd. zinkhv. á 0,35 a., 6. pd. kítti á 0,18 a., 5
+ pd. blýhvítu á 0,28 5 98
+
+1 klinka 1,50, 5 pt. fernisolía á 70 a. 5 00
+
+7 pör galv. gluggahjörur á 40 a., 5 stofuskrár á
+ 2,25 14 05
+
+2 klefaskrár á 65 a., 6 pör hurðarhjörur á 40 a. 3 70
+
+2 pör ytri hjörur á 65 a., 1 gross skrúfur á 80 a. 2 10
+
+Gler, eldavjel, reykpípur, hreinsunarhurð og 2
+ reykhurðir 50 00
+
+Reykháfur, með vinnu 40 00
+
+Smíðakaup 250 00
+ ________________
+ Samtals: 1647 92
+
+
+Á húsinu nr. 2 ætti framstafninn að snúa í suður. Sje annar endi
+baðstofunnar þiljaður af, kemur gluggi á þakið austanvert.
+
+Hita má fá í baðstofuna á vetrum, með því að eldavjelin sje flutt inn.
+Einnig getur reykháfurinn verið í sama stað í húsinu nr. 2 sem í nr. 1,
+og hitanum hagað þar eptir. Glugga a húsi og skemmu má hafa á hliðum
+hússins.
+
+Reykhlíf við reykháfinn beggja megin. Öll önnur gerð sem við hús nr. 1
+
+Á húsi nr. 2 má ef vill setja port á baðstofuna og hækka þakið, láta
+bita yfir og gólf, til þess að hafa baðstofu uppi; þilja síðan þá
+baðstofu, sem er á uppdrættinum, í sundur, fyrir stofu, eldhús og búr,
+en hafa skúrana til geymslu, inngangs í húsið, fyrir svefnherbergi og
+fleira.
+
+ * * * * *
+
+*Baðstofuhús nr. 3.*
+
+10×25 áln.
+
+ * * * * *
+
+Þetta hús er einungis fyrir stór-heimili og mun reynast mjög þægilegt,
+hver sem það notar. Kjallari undir skemmu eða þinghúsi, hvort heldur
+vill öllu eða nokkrum hluta þess, og beinn stigi úr eldhúsi og niður úr
+ganginum, sem sjá má á uppdrættinum.
+
+Skúr má hafa norðanvert við skemmu og búr, nema það sem gluggarnir ná
+til, en hafa má plankagirðing milli skúranna (með hurð) til hlífðar
+húsinu, ef vill.
+
+Um ytri gerð þessa baðstofuhúss gilda sömu reglur og húsið A.
+
+Þar sem uppdráttur af húsi nr. 3 verður notaður, er gjört ráð fyrir, að
+stór bær sje rofinn, og notað úr honum allt óskemmt efni, sem líkindi
+eru til að verði að mun, og smiðurinn gjöri grein fyrir því efni, sem
+vantar til húsgjörðarinnar. Þykir því engin brýn nauðsyn á
+sundurliðaðri áætlun.
+
+ * * * * *
+
+
+*Nokkrar reglur fyrir húsagerð í sveit og víðar.*
+
+
+Grunnurinn sje sem þjettast og beinast hlaðinn og úr sem stærstu grjóti,
+vel bundinn og jafn-stór utanmáli grindarinnar; grafinn niður fyrir öll
+frost (4 fet), grunnstæðið lárjett og jafnfast í sjer (þar sem því
+verður við komið). Sje vatnsagi nálægt hússtæðinu, verður að veita
+vatninu burt með lokræsum nokkuð frá húsgrunninum; ella mundi það fljótt
+valda kulda og raka í húsinu og feyja það. Húsgrunnar sjeu minnst 18
+þml. ofan jarðar.
+
+Þar sem enginn er kjallari undir íbúðarherbergjum, er gott að flóra
+neðan undir gólfslárnar, síðan hafa möl smækkandi upp eptir, 3 þml. lag
+af þurri ösku þar ofan á, og efst uppi undir gólfið álíka lag af vel
+þurru, en fornu heyi. Þá mun gólfið haldast þurrt og enginn gólfkuldi í
+herbergjunum. Þetta á við þar, sem jarðlagið er þurrt, en þurrkgrindur
+neðan undir aurslánum, þar sem raklent er, sem má opna á sumrum.
+
+Sje kjallari undir þeim herbergjum, sem búið er í, er mikils virði, að
+haft sje gott millilopt (Indskud) með 2-½ þml. þykku lagi af leir. Mun
+það varna raka og kulda frá kjallaranum upp gegn um gólfið. Sje kjallari
+hlaðinn á klöpp, en vatnsagi á klöppinni undan veggnum, virðist bezt, að
+renna sje höggvin i klöppina með öllum þeim vegg, og við næsta vegg
+ræsi, hvort heldur höggvið i klöpp, eða grafið niður fyrir og hlaðið,
+unz komið er að þeim stað, sem hallar mest frá eða jarðlagið er mýkst.
+Þekja svo yfir ræsið með þurrum hellum, svo smágrjót og möl yfir
+kjallarann, um 4 þml. á þykkt. 3 til 4 þml. lag af mulning og þá sement
+(¾ sandur) jafnað yfir með trjehnyðju, seinast lag af sement ({~VULGAR FRACTION TWO THIRDS~} sandur).
+Sje uppganga víða í gólfinu, þarf að grafa fyrir ræsum og veita vatninu
+út undir veggina, að þeim stað, sem mest hallar frá húsinu. Þekja svo
+yfir ræsin með hellum o.s.frv., eins og áður er getið.
+
+Þar sem á stöku stöðum í kjöllurum (og víðar, sem þarf að veita vatni
+frá) álízt að jörðin sje gljúp, sandur, möl o.fl., er lengra kemur
+niður, má grafa niður um 5 fet, setja þar niður 2 tunnur eða 2 kjagga
+hvorn upp af öðrum á endann, báða botnlausa, moka að og veita vatninu
+þar í og hlemm yfir. Svo langt niðri er mjög víða, sem jörðin er mjög
+gljúp og tekur á móti vatninu, en ekki má safnast rusl í botninn, sem
+hamlar vatninu að síga niður í jörðina. Verði ræsum ekki komið við út
+undir veggina, vegna þess að halli ekki er nægur, eða jörðin tekur ekki
+við vatninu gegnum kjaggana, verður að nota þessa kjagga sem vilpur og
+ausa þá, er þörf gerist.
+
+Vilji menn hafa kjallara rakalausa, svo sem til íbúðar eða geymslu á
+kornvöru, kaffi o.fl., þarf, eins og áður er getið, smágrjót, svo möl í
+gólfið, þá lag af steinsteypu. Þá er steypan er þurr, þarf að bera á
+gólfið og sömuleiðis veggina innan sjóðandi stálbik með pensli eða
+sófli. Enga kalkhúð á grásteininn undir stálbikið, en sópa þarf af honum
+allan sand og laust sement, áður stálbikið er borið á, og sömuleiðis af
+gólfinu, efst sements-húð á gólfið, en kalkhúð á veggi, eða leggja gólf
+úr plægðum borðum, með nægilega þjettum slám undir, og veggir þiljaðir
+innan; en varast verður að göt eða sprungur komi á stálbikið, því það er
+það, sem útilokar rakann. Stálbikið borið á með suðunni og sje vel þurrt
+undir.
+
+Það er ætlazt til, að þeir steinveggir, sem stálbikaðir eru, sjeu lagðir
+í sement eða allar holur fylltar með góðu sementi.
+
+Að hafa húsgrindur úr veigameiri trjám, virðist ekki áríðandi; en
+skástoðir þurfa mjög góðar, 2 gagnstæðar á hvern veg, bæði á hliðum og
+göflum (þar sem því verður við komið). Skástoðirnar halda húsinu í sínum
+skorðum fyrir allri verulegri áreynslu, en burðarkraptinn þarf að
+tiltölu minni. Aurslár 5×5 þml. eða 5×6 þml. og sömuleiðis gólfslár og
+bitar. Sjeu stafir og lausholt of rýr fyrir uppfyllinguna, skal negla
+borðrenning á rönd innan á veggina til að festa þiljurnar á (til að fá
+vegginn þykkri).
+
+Utan á grindina þarf 5/4 þml. borð, plægð, en óhefluð, pappi, svo og
+járnið. Innan pappi og þur þiljuborð innst. Utan á sperrur borð sams
+konar og í veggjum, og pappi undir járnið. Innan pappi og þiljur.
+
+Upp í grindina troðið fornu en óskemmdu og þurru heyi eða vel þurrum og
+moldarlausum reiðing. Sje reiðingur eða torf notað í stað heysins, þarf
+að negla það vel þjett út í trjeð hringinn í kring, hvort heldur í
+veggjum eða milli sperra. Uppfylling í útveggjum 6 þml. minnst og troðið
+svo fast sem unnt er.
+
+Þar sem lopt eru einföld, skal hefla og strika bita, áður reist er, og
+hafa lista við loptið, en uppfylling þar, sem þau eru tvöföld.
+
+Allt járn nr. 24 skarað um 2 bárur eða 1-½ minnst. Öll þversamskeyti á
+þökum 4 þml. minnst, og gott tjörukítti milli laga á öllum samskeytum.
+Járnið þjettneglt í allar dyra-og gluggakistur; engar dyra-eða
+gluggaumgerðir, en vatnsborð ofan og neðan við hvern glugga. Til að
+negla niður brúnirnar á fyrstu og síðustu plötunni á þakinu þarf galv.
+nagla.
+
+Áríðandi er að fyllt sje vel í bárurnar undir mænikjölinn með tjörukítti
+eða kalki og tjöru.
+
+Að hafa blýhringi undir þeim naglahausum, sem bárujárn er neglt með, er
+mjög gott, en varast verður að drepa götin of stór fyrir naglana; ella
+mun þakið leka. Sömuleiðis er áríðandi að naglar þeir, sem bárujárnið er
+neglt með, sjeu ekki lengri en svo, að þeir standi ekki inn úr trjenu;
+verður því, þar sem er of þunnt til þess, að tylla borðrenning innan á,
+þar sem naglaröðin kemur í járnið.
+
+Á gólf-og aurslár er mjög gott að bera koltjöru með nokkru af
+kreosótolíu saman við eða þá koltjöru og karbólineum.
+
+Eins og áætlanirnar bera með sjer, er hvorki flutningur (aðdrættir) á
+efni, nje uppfylling talið með í kostnaðinum, og ekki heldur
+grunnhleðsla nje strompar (úr höggnu íslenzku grjóti).
+
+Hið tiltekna verð á efniviðnum m.m. eptir áætlununum getur því að eins
+orðið svo lágt, sem þar segir, að menn geri samtök með sjer og kaupi
+sjálfir í stórkaupum; ella mun viðurinn verða minnst 15%--járnið
+10%--dýrara og hitt annað nálægt 8% dýrara að jafnaði.
+
+Gert er ráð fyrir, að allur viður sje sænskur og góður í sjer. Strompar
+sjeu hafðir úr íslenzku grjóti, eða þá úr eldtraustum leir; þeir fást
+tilbúnir í heilu lagi á Skotlandi og víðar, og eru álíka dýrir og gerðir
+væru úr múrsteini.
+
+Áríðandi er, að vanda frágang á öllum lokræsum, að þau sjen traust og
+vel þjett. Jafnaðarlega eru notaðar til þess gleraðar leirpípur
+(drainrör, sewer, eða kloakrör); verð á þessum pípum fer eptir
+gildleika, sem á þeim er. Gildleiki á þeim, sem hingað flytjast, er 5--9
+þml. (þvermál) og kosta frá 1 kr. 75 au. til 3 kr. 50 au. alinin.
+
+Það fást einnig öðru vísi gerðar pípur. Þær eru gerðar úr eldtraustum
+leir og ætlaðar til reykháfa í stað múrsteins. Bretar nota þær í
+smáhýsi, en þó optast að eins innan í reykháfana hjá sjer, í stað
+kalkhúðarinnar, sem viðgengst annarsstaðar; það kalla þeir chimney
+clay-pipes.
+
+Þessar pípur eru mátulega víðar og fullum þriðjungi ódýrari en reykháfar
+úr múrsteini, sjerstaklega vegna minni flutningskostnaðar; en brothættar
+eru þær og illt að gera við þær, ef bila. Frá þeim leggur mikinn hita út
+í herbergið sumar og vetur, og er það bæði kostur og ókostur; en aptur
+er hús með reykháfi úr múrsteini talið traustara og fullkomnara til
+vátryggingar.
+
+Grjóthleðsla í húsgrunnum og kjöllurum er tíðast hjer í Reykjavík seld
+2,75--3 kr. {~WHITE SQUARE~} alinin í 12 þml. þykkan vegg; þar í fólgið sement og kalk,
+og að grafa fyrir grunni. Grjótið klofið og lagað til, áður hlaðið er.
+Veggir vel hlaðnir og bundnir og lagðir í sement, síðan jafnaðir að utan
+með sementi.
+
+Verð á sementi er nál. 11 kr. tunnan, og endist að jafnaði í 35 {~WHITE SQUARE~} álnir
+í 12 þml. þykkan vegg, auk kalks þess, sem blandað er saman við
+sementið, til þess að halda því nógu mjúku, meðan hver samhrærsla er
+unnin upp.
+
+Aðalskilyrði fyrir góðu viðhaldi á timburhúsum í sveit og víðar er, að
+þeim sje jafnan haldið vel þurrum. Raki er í alla staði skaðvænn og
+stendur þeim fyrir þrifum, sem við hann verða að búa. Orsök raka, bæði í
+mannahýbýlum og fjenaðarhúsum, er sú, að hiti og kuldi mætast. Sje
+veggurinn kaldur í gegn eða blautur, myndast vatnið innan á veggnum, en
+hitinn innan fyrir ónógur til að halda innra borði veggjarins nógu heitu
+og þurru gegn kuldanum úr veggnum, enda þarf til þess talsverðan hita í
+timburhúsum, en torfbæjum lítt auðið að halda svo heitum, að raki þorni
+að mun, eða honum geti orðið varnað.
+
+Hvort sem heldur er, að hiti og kuldi mætast innan á veggnum eða innan
+til í honum, kemur þar fram raki (væta), og feyir þann við á skömmum
+tíma, sem hann nær út yfir. Raki kemur og allopt af leka, einkum í
+bæjum.
+
+Til þess að varna raka í húsum, þarf ytra borð veggjarins að vera nógu
+þjett til að byrgja kuldann úti, og innra borðið nógu veigamikið til
+þess að innibyrgja hitann; bæði ytra borðið og innra þurfa að vera svo
+þjett, að þurrt og kyrrt lopt sje í miðjum veggnum. Eða þá eitthvert vel
+þurrt efni í miðjum veggnum, sem skilur á milli hita og kulda. Til þess
+má nota hey, torf, reiðing eða mosa, en hvað af þessu sem notað er, þá
+er aðalskilyrðið, að það sje vel þurrt, og heyi og mosa troðið fast.
+Þannig smíðuð timburhús verða bæði laus við raka og auk þess hlý.
+
+Eins og áður er á vikið, ríður mjög á því að húsum sje haldið vel
+þurrum, og það á hvaða tíma árs sem er. Sömuleiðis að engin óhreinindi
+safnist, sízt í afkyma og skúmaskot. Iðulega borin feiti á allar skrár
+og lamir, einkum utan húss. Farfi ekki látinn flagna af viði neinstaðar
+að utan, og þessa sízt kítti látið losna af rúðum; undir eins umbætt, ef
+eitthvað verður að. Hringir látnir milli hjara, ef hurðir síga. Aldrei
+skyldi bera sand á gólf, heldur hlífa því með strigaleppum, mottum eða
+ábreiðum. Engin naglahöfuð nái að ryðga utanhúss; þá ónýtist
+naglahöfuðið og missist þá það hald, sem naglanum er ætlað. Fyrir það
+gliðna svo borð og aðrir viðir í húsinu sundur og koma fram rifur;
+ágerist það því fljótar, sem vatn og vindur getur neytt sín meir; liggur
+þá húsið von bráðar undir skemmdum.
+
+
+
+
+
+
+
+End of Project Gutenberg's Húsabætur á sveitabæjum, by Jón Sveinsson
+
+*** END OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK HÚSABÆTUR Á SVEITABÆJUM ***
+
+***** This file should be named 19960-8.txt or 19960-8.zip *****
+This and all associated files of various formats will be found in:
+ http://www.gutenberg.org/1/9/9/6/19960/
+
+Produced by Jóhannes Birgir Jensson, Lissa Potter and the
+Online Distributed Proofreaders Europe at
+http://dp.rastko.net
+
+
+Updated editions will replace the previous one--the old editions
+will be renamed.
+
+Creating the works from public domain print editions means that no
+one owns a United States copyright in these works, so the Foundation
+(and you!) can copy and distribute it in the United States without
+permission and without paying copyright royalties. Special rules,
+set forth in the General Terms of Use part of this license, apply to
+copying and distributing Project Gutenberg-tm electronic works to
+protect the PROJECT GUTENBERG-tm concept and trademark. Project
+Gutenberg is a registered trademark, and may not be used if you
+charge for the eBooks, unless you receive specific permission. If you
+do not charge anything for copies of this eBook, complying with the
+rules is very easy. You may use this eBook for nearly any purpose
+such as creation of derivative works, reports, performances and
+research. They may be modified and printed and given away--you may do
+practically ANYTHING with public domain eBooks. Redistribution is
+subject to the trademark license, especially commercial
+redistribution.
+
+
+
+*** START: FULL LICENSE ***
+
+THE FULL PROJECT GUTENBERG LICENSE
+PLEASE READ THIS BEFORE YOU DISTRIBUTE OR USE THIS WORK
+
+To protect the Project Gutenberg-tm mission of promoting the free
+distribution of electronic works, by using or distributing this work
+(or any other work associated in any way with the phrase "Project
+Gutenberg"), you agree to comply with all the terms of the Full Project
+Gutenberg-tm License (available with this file or online at
+http://gutenberg.org/license).
+
+
+Section 1. General Terms of Use and Redistributing Project Gutenberg-tm
+electronic works
+
+1.A. By reading or using any part of this Project Gutenberg-tm
+electronic work, you indicate that you have read, understand, agree to
+and accept all the terms of this license and intellectual property
+(trademark/copyright) agreement. If you do not agree to abide by all
+the terms of this agreement, you must cease using and return or destroy
+all copies of Project Gutenberg-tm electronic works in your possession.
+If you paid a fee for obtaining a copy of or access to a Project
+Gutenberg-tm electronic work and you do not agree to be bound by the
+terms of this agreement, you may obtain a refund from the person or
+entity to whom you paid the fee as set forth in paragraph 1.E.8.
+
+1.B. "Project Gutenberg" is a registered trademark. It may only be
+used on or associated in any way with an electronic work by people who
+agree to be bound by the terms of this agreement. There are a few
+things that you can do with most Project Gutenberg-tm electronic works
+even without complying with the full terms of this agreement. See
+paragraph 1.C below. There are a lot of things you can do with Project
+Gutenberg-tm electronic works if you follow the terms of this agreement
+and help preserve free future access to Project Gutenberg-tm electronic
+works. See paragraph 1.E below.
+
+1.C. The Project Gutenberg Literary Archive Foundation ("the Foundation"
+or PGLAF), owns a compilation copyright in the collection of Project
+Gutenberg-tm electronic works. Nearly all the individual works in the
+collection are in the public domain in the United States. If an
+individual work is in the public domain in the United States and you are
+located in the United States, we do not claim a right to prevent you from
+copying, distributing, performing, displaying or creating derivative
+works based on the work as long as all references to Project Gutenberg
+are removed. Of course, we hope that you will support the Project
+Gutenberg-tm mission of promoting free access to electronic works by
+freely sharing Project Gutenberg-tm works in compliance with the terms of
+this agreement for keeping the Project Gutenberg-tm name associated with
+the work. You can easily comply with the terms of this agreement by
+keeping this work in the same format with its attached full Project
+Gutenberg-tm License when you share it without charge with others.
+
+1.D. The copyright laws of the place where you are located also govern
+what you can do with this work. Copyright laws in most countries are in
+a constant state of change. If you are outside the United States, check
+the laws of your country in addition to the terms of this agreement
+before downloading, copying, displaying, performing, distributing or
+creating derivative works based on this work or any other Project
+Gutenberg-tm work. The Foundation makes no representations concerning
+the copyright status of any work in any country outside the United
+States.
+
+1.E. Unless you have removed all references to Project Gutenberg:
+
+1.E.1. The following sentence, with active links to, or other immediate
+access to, the full Project Gutenberg-tm License must appear prominently
+whenever any copy of a Project Gutenberg-tm work (any work on which the
+phrase "Project Gutenberg" appears, or with which the phrase "Project
+Gutenberg" is associated) is accessed, displayed, performed, viewed,
+copied or distributed:
+
+This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with
+almost no restrictions whatsoever. You may copy it, give it away or
+re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included
+with this eBook or online at www.gutenberg.org
+
+1.E.2. If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is derived
+from the public domain (does not contain a notice indicating that it is
+posted with permission of the copyright holder), the work can be copied
+and distributed to anyone in the United States without paying any fees
+or charges. If you are redistributing or providing access to a work
+with the phrase "Project Gutenberg" associated with or appearing on the
+work, you must comply either with the requirements of paragraphs 1.E.1
+through 1.E.7 or obtain permission for the use of the work and the
+Project Gutenberg-tm trademark as set forth in paragraphs 1.E.8 or
+1.E.9.
+
+1.E.3. If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is posted
+with the permission of the copyright holder, your use and distribution
+must comply with both paragraphs 1.E.1 through 1.E.7 and any additional
+terms imposed by the copyright holder. Additional terms will be linked
+to the Project Gutenberg-tm License for all works posted with the
+permission of the copyright holder found at the beginning of this work.
+
+1.E.4. Do not unlink or detach or remove the full Project Gutenberg-tm
+License terms from this work, or any files containing a part of this
+work or any other work associated with Project Gutenberg-tm.
+
+1.E.5. Do not copy, display, perform, distribute or redistribute this
+electronic work, or any part of this electronic work, without
+prominently displaying the sentence set forth in paragraph 1.E.1 with
+active links or immediate access to the full terms of the Project
+Gutenberg-tm License.
+
+1.E.6. You may convert to and distribute this work in any binary,
+compressed, marked up, nonproprietary or proprietary form, including any
+word processing or hypertext form. However, if you provide access to or
+distribute copies of a Project Gutenberg-tm work in a format other than
+"Plain Vanilla ASCII" or other format used in the official version
+posted on the official Project Gutenberg-tm web site (www.gutenberg.org),
+you must, at no additional cost, fee or expense to the user, provide a
+copy, a means of exporting a copy, or a means of obtaining a copy upon
+request, of the work in its original "Plain Vanilla ASCII" or other
+form. Any alternate format must include the full Project Gutenberg-tm
+License as specified in paragraph 1.E.1.
+
+1.E.7. Do not charge a fee for access to, viewing, displaying,
+performing, copying or distributing any Project Gutenberg-tm works
+unless you comply with paragraph 1.E.8 or 1.E.9.
+
+1.E.8. You may charge a reasonable fee for copies of or providing
+access to or distributing Project Gutenberg-tm electronic works provided
+that
+
+- You pay a royalty fee of 20% of the gross profits you derive from
+ the use of Project Gutenberg-tm works calculated using the method
+ you already use to calculate your applicable taxes. The fee is
+ owed to the owner of the Project Gutenberg-tm trademark, but he
+ has agreed to donate royalties under this paragraph to the
+ Project Gutenberg Literary Archive Foundation. Royalty payments
+ must be paid within 60 days following each date on which you
+ prepare (or are legally required to prepare) your periodic tax
+ returns. Royalty payments should be clearly marked as such and
+ sent to the Project Gutenberg Literary Archive Foundation at the
+ address specified in Section 4, "Information about donations to
+ the Project Gutenberg Literary Archive Foundation."
+
+- You provide a full refund of any money paid by a user who notifies
+ you in writing (or by e-mail) within 30 days of receipt that s/he
+ does not agree to the terms of the full Project Gutenberg-tm
+ License. You must require such a user to return or
+ destroy all copies of the works possessed in a physical medium
+ and discontinue all use of and all access to other copies of
+ Project Gutenberg-tm works.
+
+- You provide, in accordance with paragraph 1.F.3, a full refund of any
+ money paid for a work or a replacement copy, if a defect in the
+ electronic work is discovered and reported to you within 90 days
+ of receipt of the work.
+
+- You comply with all other terms of this agreement for free
+ distribution of Project Gutenberg-tm works.
+
+1.E.9. If you wish to charge a fee or distribute a Project Gutenberg-tm
+electronic work or group of works on different terms than are set
+forth in this agreement, you must obtain permission in writing from
+both the Project Gutenberg Literary Archive Foundation and Michael
+Hart, the owner of the Project Gutenberg-tm trademark. Contact the
+Foundation as set forth in Section 3 below.
+
+1.F.
+
+1.F.1. Project Gutenberg volunteers and employees expend considerable
+effort to identify, do copyright research on, transcribe and proofread
+public domain works in creating the Project Gutenberg-tm
+collection. Despite these efforts, Project Gutenberg-tm electronic
+works, and the medium on which they may be stored, may contain
+"Defects," such as, but not limited to, incomplete, inaccurate or
+corrupt data, transcription errors, a copyright or other intellectual
+property infringement, a defective or damaged disk or other medium, a
+computer virus, or computer codes that damage or cannot be read by
+your equipment.
+
+1.F.2. LIMITED WARRANTY, DISCLAIMER OF DAMAGES - Except for the "Right
+of Replacement or Refund" described in paragraph 1.F.3, the Project
+Gutenberg Literary Archive Foundation, the owner of the Project
+Gutenberg-tm trademark, and any other party distributing a Project
+Gutenberg-tm electronic work under this agreement, disclaim all
+liability to you for damages, costs and expenses, including legal
+fees. YOU AGREE THAT YOU HAVE NO REMEDIES FOR NEGLIGENCE, STRICT
+LIABILITY, BREACH OF WARRANTY OR BREACH OF CONTRACT EXCEPT THOSE
+PROVIDED IN PARAGRAPH F3. YOU AGREE THAT THE FOUNDATION, THE
+TRADEMARK OWNER, AND ANY DISTRIBUTOR UNDER THIS AGREEMENT WILL NOT BE
+LIABLE TO YOU FOR ACTUAL, DIRECT, INDIRECT, CONSEQUENTIAL, PUNITIVE OR
+INCIDENTAL DAMAGES EVEN IF YOU GIVE NOTICE OF THE POSSIBILITY OF SUCH
+DAMAGE.
+
+1.F.3. LIMITED RIGHT OF REPLACEMENT OR REFUND - If you discover a
+defect in this electronic work within 90 days of receiving it, you can
+receive a refund of the money (if any) you paid for it by sending a
+written explanation to the person you received the work from. If you
+received the work on a physical medium, you must return the medium with
+your written explanation. The person or entity that provided you with
+the defective work may elect to provide a replacement copy in lieu of a
+refund. If you received the work electronically, the person or entity
+providing it to you may choose to give you a second opportunity to
+receive the work electronically in lieu of a refund. If the second copy
+is also defective, you may demand a refund in writing without further
+opportunities to fix the problem.
+
+1.F.4. Except for the limited right of replacement or refund set forth
+in paragraph 1.F.3, this work is provided to you 'AS-IS' WITH NO OTHER
+WARRANTIES OF ANY KIND, EXPRESS OR IMPLIED, INCLUDING BUT NOT LIMITED TO
+WARRANTIES OF MERCHANTIBILITY OR FITNESS FOR ANY PURPOSE.
+
+1.F.5. Some states do not allow disclaimers of certain implied
+warranties or the exclusion or limitation of certain types of damages.
+If any disclaimer or limitation set forth in this agreement violates the
+law of the state applicable to this agreement, the agreement shall be
+interpreted to make the maximum disclaimer or limitation permitted by
+the applicable state law. The invalidity or unenforceability of any
+provision of this agreement shall not void the remaining provisions.
+
+1.F.6. INDEMNITY - You agree to indemnify and hold the Foundation, the
+trademark owner, any agent or employee of the Foundation, anyone
+providing copies of Project Gutenberg-tm electronic works in accordance
+with this agreement, and any volunteers associated with the production,
+promotion and distribution of Project Gutenberg-tm electronic works,
+harmless from all liability, costs and expenses, including legal fees,
+that arise directly or indirectly from any of the following which you do
+or cause to occur: (a) distribution of this or any Project Gutenberg-tm
+work, (b) alteration, modification, or additions or deletions to any
+Project Gutenberg-tm work, and (c) any Defect you cause.
+
+
+Section 2. Information about the Mission of Project Gutenberg-tm
+
+Project Gutenberg-tm is synonymous with the free distribution of
+electronic works in formats readable by the widest variety of computers
+including obsolete, old, middle-aged and new computers. It exists
+because of the efforts of hundreds of volunteers and donations from
+people in all walks of life.
+
+Volunteers and financial support to provide volunteers with the
+assistance they need, is critical to reaching Project Gutenberg-tm's
+goals and ensuring that the Project Gutenberg-tm collection will
+remain freely available for generations to come. In 2001, the Project
+Gutenberg Literary Archive Foundation was created to provide a secure
+and permanent future for Project Gutenberg-tm and future generations.
+To learn more about the Project Gutenberg Literary Archive Foundation
+and how your efforts and donations can help, see Sections 3 and 4
+and the Foundation web page at http://www.pglaf.org.
+
+
+Section 3. Information about the Project Gutenberg Literary Archive
+Foundation
+
+The Project Gutenberg Literary Archive Foundation is a non profit
+501(c)(3) educational corporation organized under the laws of the
+state of Mississippi and granted tax exempt status by the Internal
+Revenue Service. The Foundation's EIN or federal tax identification
+number is 64-6221541. Its 501(c)(3) letter is posted at
+http://pglaf.org/fundraising. Contributions to the Project Gutenberg
+Literary Archive Foundation are tax deductible to the full extent
+permitted by U.S. federal laws and your state's laws.
+
+The Foundation's principal office is located at 4557 Melan Dr. S.
+Fairbanks, AK, 99712., but its volunteers and employees are scattered
+throughout numerous locations. Its business office is located at
+809 North 1500 West, Salt Lake City, UT 84116, (801) 596-1887, email
+business@pglaf.org. Email contact links and up to date contact
+information can be found at the Foundation's web site and official
+page at http://pglaf.org
+
+For additional contact information:
+ Dr. Gregory B. Newby
+ Chief Executive and Director
+ gbnewby@pglaf.org
+
+
+Section 4. Information about Donations to the Project Gutenberg
+Literary Archive Foundation
+
+Project Gutenberg-tm depends upon and cannot survive without wide
+spread public support and donations to carry out its mission of
+increasing the number of public domain and licensed works that can be
+freely distributed in machine readable form accessible by the widest
+array of equipment including outdated equipment. Many small donations
+($1 to $5,000) are particularly important to maintaining tax exempt
+status with the IRS.
+
+The Foundation is committed to complying with the laws regulating
+charities and charitable donations in all 50 states of the United
+States. Compliance requirements are not uniform and it takes a
+considerable effort, much paperwork and many fees to meet and keep up
+with these requirements. We do not solicit donations in locations
+where we have not received written confirmation of compliance. To
+SEND DONATIONS or determine the status of compliance for any
+particular state visit http://pglaf.org
+
+While we cannot and do not solicit contributions from states where we
+have not met the solicitation requirements, we know of no prohibition
+against accepting unsolicited donations from donors in such states who
+approach us with offers to donate.
+
+International donations are gratefully accepted, but we cannot make
+any statements concerning tax treatment of donations received from
+outside the United States. U.S. laws alone swamp our small staff.
+
+Please check the Project Gutenberg Web pages for current donation
+methods and addresses. Donations are accepted in a number of other
+ways including checks, online payments and credit card donations.
+To donate, please visit: http://pglaf.org/donate
+
+
+Section 5. General Information About Project Gutenberg-tm electronic
+works.
+
+Professor Michael S. Hart is the originator of the Project Gutenberg-tm
+concept of a library of electronic works that could be freely shared
+with anyone. For thirty years, he produced and distributed Project
+Gutenberg-tm eBooks with only a loose network of volunteer support.
+
+
+Project Gutenberg-tm eBooks are often created from several printed
+editions, all of which are confirmed as Public Domain in the U.S.
+unless a copyright notice is included. Thus, we do not necessarily
+keep eBooks in compliance with any particular paper edition.
+
+
+Most people start at our Web site which has the main PG search facility:
+
+ http://www.gutenberg.org
+
+This Web site includes information about Project Gutenberg-tm,
+including how to make donations to the Project Gutenberg Literary
+Archive Foundation, how to help produce our new eBooks, and how to
+subscribe to our email newsletter to hear about new eBooks.