diff options
Diffstat (limited to '21195-h')
| -rw-r--r-- | 21195-h/21195-h.html | 1256 |
1 files changed, 1256 insertions, 0 deletions
diff --git a/21195-h/21195-h.html b/21195-h/21195-h.html new file mode 100644 index 0000000..a3e5112 --- /dev/null +++ b/21195-h/21195-h.html @@ -0,0 +1,1256 @@ +<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?> +<!DOCTYPE html PUBLIC "-//W3C//DTD XHTML 1.0 Strict//EN" "http://www.w3.org/TR/xhtml1/DTD/xhtml1-strict.dtd"> +<html xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml" lang="eo" xml:lang="eo"><head><meta http-equiv="Content-Type" content="text/html; charset=utf-8" /><meta http-equiv="Content-Style-Type" content="text/css" /><link rel="schema.DC" href="http://purl.org/dc/elements/1.1/" /><meta name="DC.Creator" content="Washington Irving" /><meta name="DC.Title" content="Tri Noveloj" /><meta name="DC.Date" content="April 20, 2007" /><meta name="DC.Language" content="Esperanto" /><meta name="DC.Publisher" content="Project Gutenberg" /><meta name="DC.Identifier" content="http://www.gutenberg.org/etext/21195" /><meta name="DC.Rights" content="This text is in the public domain." /><title>The Project Gutenberg EBook of Tri Noveloj by Washington Irving</title><style type="text/css">/* +The Gnutenberg Press - default CSS2 stylesheet + +Any generated element will have a class "tei" and a class "tei-elem" +where elem is the element name in TEI. +The order of statements is important !!! +*/ + +.tei { margin: 0; padding: 0; + font-size: 100%; font-weight: normal; font-style: normal } + +.block { display: block; } +.inline { display: inline; } +.floatleft { float: left; margin: 1em 2em 1em 0; } +.floatright { float: right; margin: 1em 0 1em 2em; } +.shaded { margin-top: 1em; margin-bottom: 1em; + padding: 1em; background-color: #eee; } +.boxed { margin-top: 1em; margin-bottom: 1em; + padding: 1em; border: 1px solid black; } + +body.tei { margin: 4ex 10%; text-align: justify } +div.tei { margin: 2em 0em } +p.tei { margin: 0em 0em 1em 0em; text-indent: 0em; } +blockquote.tei { margin: 2em 4em } + +div.tei-lg { margin: 1em 0em; } +div.tei-l { margin: 0em; text-align: left; } +div.tei-tb { text-align: center; } +div.tei-epigraph { margin: 0em 0em 1em 10em; } +div.tei-dateline { margin: 1ex 0em; text-align: right } +div.tei-salute { margin: 1ex 0em; } +div.tei-signed { margin: 1ex 0em; text-align: right } +div.tei-byline { margin: 1ex 0em; } + + /* calculate from size of body = 80% */ +div.tei-marginnote { margin: 0em 0em 0em -12%; width: 11%; float: left; } + +div.tei-sp { margin: 1em 0em 1em 2em } +div.tei-speaker { margin: 0em 0em 1em -2em; + font-weight: bold; text-indent: 0em } +div.tei-stage { margin: 1em 0em; font-weight: normal; font-style: italic } +span.tei-stage { font-weight: normal; font-style: italic } + +div.tei-eg { padding: 1em; + color: black; background-color: #eee } + +hr.doublepage { margin: 4em 0em; height: 5px; } +hr.page { margin: 4em 0em; height: 2px; } + +ul.tei-index { list-style-type: none } + +dl.tei { margin: 1em 0em } + +dt.tei-notelabel { font-weight: normal; text-align: right; + float: left; width: 3em } +dd.tei-notetext { margin: 0em 0em 1ex 4em } + +span.tei-pb { position: absolute; left: 1%; width: 8%; + font-style: normal; } + +span.code { font-family: monospace; font-size: 110%; } + +ul.tei-castlist { margin: 0em; list-style-type: none } +li.tei-castitem { margin: 0em; } +table.tei-castgroup { margin: 0em; } +ul.tei-castgroup { margin: 0em; list-style-type: none; + padding-right: 2em; border-right: solid black 2px; } +caption.tei-castgroup-head { caption-side: right; width: 50%; text-align: left; + vertical-align: middle; padding-left: 2em; } +*.tei-roledesc { font-style: italic } +*.tei-set { font-style: italic } + +table.rules { border-collapse: collapse; } +table.rules caption, +table.rules th, +table.rules td { border: 1px solid black; } + +table.tei { border-collapse: collapse; } +table.tei-list { width: 100% } + +th.tei-head-table { padding: 0.5ex 1em } + +th.tei-cell { padding: 0em 1em } +td.tei-cell { padding: 0em 1em } + +td.tei-item { padding: 0; font-weight: normal; + vertical-align: top; text-align: left; } +th.tei-label, +td.tei-label { width: 3em; padding: 0; font-weight: normal; + vertical-align: top; text-align: right; } + +th.tei-label-gloss, +td.tei-label-gloss { text-align: left } + +td.tei-item-gloss, +th.tei-headItem-gloss { padding-left: 4em; } + +img.tei-formula { vertical-align: middle; } + +</style></head><body class="tei"> + + + + + + +<div class="tei tei-text" style="margin-bottom: 2.00em; margin-top: 2.00em"> +<div class="tei tei-front" style="margin-bottom: 6.00em; margin-top: 2.00em"> +<div class="tei tei-div" style="margin-bottom: 5.00em; margin-top: 5.00em"> +<div id="pgheader" class="tei tei-div" style="margin-bottom: 4.00em; margin-top: 4.00em"><div class="tei tei-div" style="margin-bottom: 3.00em; margin-top: 3.00em"><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 2.00em">The Project Gutenberg EBook of Tri Noveloj by Washington Irving</p></div><div class="tei tei-div" style="margin-bottom: 3.00em; margin-top: 3.00em"><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost + and with almost no restrictions whatsoever. You may copy it, + give it away or re-use it under the terms of the Project + Gutenberg License <a href="#pglicense" class="tei tei-ref">included with this + eBook</a> or online at <a href="http://www.gutenberg.org/license" class="tei tei-xref">http://www.gutenberg.org/license</a></p></div><pre class="pre tei tei-div" style="margin-bottom: 3.00em; margin-top: 3.00em">Title: Tri Noveloj + +Author: Washington Irving + +Release Date: April 20, 2007 [Ebook #21195] + +Language: Esperanto + +Character set encoding: UTF-8 + + +***START OF THE PROJECT GUTENBERG EBOOK TRI NOVELOJ*** +</pre></div> +</div> + +<hr class="doublepage" /><div class="tei tei-div" style="margin-bottom: 5.00em; margin-top: 5.00em"> + <div class="block tei tei-docTitle"><div class="block tei tei-titlePart" style="text-align: left; margin-bottom: 3.46em"><span style="font-size: 173%">Tri Noveloj</span></div></div><div class="block tei tei-byline" style="text-align: left; margin-bottom: 3.46em; margin-top: 3.46em"><span style="font-size: 173%">by </span><span class="inline tei tei-docAuthor" style="text-align: left"><span style="font-size: 173%">Washington Irving</span></span></div><div class="tei tei-div" style="text-align: left; margin-bottom: 5.76em; margin-top: 5.76em"><span class="tei tei-docEdition" style="text-align: left"><span class="tei tei-edition" style="text-align: left"><span style="font-size: 144%">Edition 1</span></span></span><span style="font-size: 144%">, (</span><span class="tei tei-docDate" style="text-align: left"><span class="tei tei-date" style="text-align: left"><span style="font-size: 144%">April 20, 2007</span></span></span><span style="font-size: 144%">)</span></div> +</div> + +<hr class="page" /><div class="tei tei-div" style="margin-bottom: 5.00em; margin-top: 5.00em"> +<p class="tei tei-p" style="text-align: center; margin-bottom: 1.00em">Unua Eldono: Julio 1998</p> + +<p class="tei tei-p" style="text-align: center; margin-bottom: 1.00em">Originaj Anglalingvaj Titoloj:</p> + +<p class="tei tei-p" style="text-align: center; margin-bottom: 1.00em">"RIP VAN-WINKLE"</p> + +<p class="tei tei-p" style="text-align: center; margin-bottom: 1.00em">"TO THE READER"</p> + +<p class="tei tei-p" style="text-align: center; margin-bottom: 1.00em">"ADVENTURE OF THE GERMAN STUDENT"</p> + +<p class="tei tei-p" style="text-align: center; margin-bottom: 1.00em">Copyright 1998<br /> +Edwin P. Grobe<br /> +for the English-to-Esperanto translations</p> +</div> +</div> + +<div class="tei tei-body" style="margin-bottom: 6.00em; margin-top: 6.00em"> +<hr class="doublepage" /><div class="tei tei-div" style="margin-bottom: 5.00em; margin-top: 5.00em"> +<span class="tei tei-pb" id="page001">[pg 001]</span><a name="Pg001" id="Pg001" class="tei tei-anchor"></a> +<a name="toc1" id="toc1"></a><a name="pdf2" id="pdf2"></a> +<h1 class="tei tei-head" style="text-align: left; margin-bottom: 3.46em; margin-top: 3.46em"><span style="font-size: 173%">RIPO VAN-VINKLO</span></h1> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">La sekvonta rakonto malkovriĝis en la dokumentaro de forpasinta Didriko Knikerbokero, +maljuna sinjoro de Nov-Jorkio, kiu tre scivolemis pri la Nederlanda historio +de la provinco kaj la kutimoj de la posteuloj de ties originaj koloniintoj. Siajn historiajn +esplorojn li entreprenis tamen malpli inter libroj ol inter homoj. Libroj rakontis +nur bedaŭrinde malmulte pri liaj plej ŝatataj temoj. La maljunajn burĝojn tamen, kaj +precipe iliajn edzinojn, li konsideris kiel abunde informhavajn pri tiu legenda folkloro +tiel altvalora por la verfakta historio. Tial, kiam ajn li bonŝancis renkonti aŭtentan +Nederlandan familion, kompakte enfermitan en ĝia malalttegmenta biendomo sub larĝbranĉa +platano, li ĝin konsideris kiel specon de kvazaŭ presita esplorlibro kaj ĝin +studegis kun la avido de legemulo.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">La rezulto de ĉiuj tiuj esploroj estis historio pri la provinco dum la rego de la Nederlandaj +provincestroj kiun li publikigis kelkajn jarojn poste. Ege diferencas opinioj +taksantaj la literaturan kvaliton de la verko kaj, verdire, ĝi neniel pli bonas ol taŭgas. +Ĝia ĉefa valoro estas rigora akurateco kiun efektive oni pridubis okaze de la ekapero +de la verko sed kiu pli lastatempe nepre konfirmiĝas. Ĉiuj bibliotekoj ĝin konservas +nun en siaj historiaj kolektaĵoj, juĝante ĝin verko de sendubinda aŭtoritato.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">La maljuna sinjoro mortis ne longe post la eldono de sia verko pro kio, konsidere de +tiu malesto-foresto, ni ne povas multe difekti lian restintan bonfamon opiniante ke li +pli profitdone pasigintus sian vivon plenumante plej gravajn taskojn. Li kutimis tamen +entrepreni sian ŝatokupon siamaniere, kvankam de tempo al tempo ĝi polvotrompis la +okulojn de najbaroj kaj malĝojigis la spiriton de amikoj pri kiuj li sentis la plej +aŭtentajn respekton kaj karecon. Tiuj tamen memoras liajn erarojn kaj malsaĝecojn +"kun pli da malfeliĉo ol da kolero" kaj komencas hipotezi ke neniam li celis vundi +nek ofendi.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Kiom ajn malalttakse lin juĝas kritikantoj, altvalorajn memoraĵojn pri li ankoraŭ retenas +multaj homoj kies bonaj opinioj gravas. Inter tiuj nombriĝas precipe iuj bakistoj +kiuj eĉ entreprenis bildigi lian figuron sur siaj Novjaraj kuketoj, efektivigante tiel lian +eventualan senmortiĝon, preskaŭ similan al tiu de homoj kies bildoj stampiĝas sur +Vaterlo-medalo aŭ Reĝin-Anjo-kvaronpenco.</p> + +<div class="tei tei-tb">* * * * * </div> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Kiu ajn navigis kontraŭflue sur Hudsono-Rivero ne povas forgesi Katskilajn Montojn. +Ili estas distranĉita ero de la granda Apalaĉa familio kaj vidiĝas forokcidente de la +rivero, suprenŝvelante ĝis sinjora alteco, supermoŝtante la ĉirkaŭantan pejzaĝon. Ĉiu +sezona ŝanĝiĝo, ĉiu vetera aliiĝo, verfakte ĉiu dumtaga novhoriĝo estigas malsamecon<span class="tei tei-pb" id="page002">[pg 002]</span><a name="Pg002" id="Pg002" class="tei tei-anchor"></a> +en la magiaj koloroj kaj formoj de tiuj montoj kiujn ĉiuj bonaj edzinoj proksimaj kaj +malproksimaj konsideras kiel perfektajn barometrojn. Kiam la vetero estas bona kaj +konstanta la montoj vestiĝas blu- kaj purpurkolore kaj desegnas siajn aŭdacajn +siluetojn sur la klaran vesperan ĉielon. Foje, tamen, kiam la ĉirkaŭanta pejzaĝo +restas sennuba, ili amasigas sur siajn pintojn grizvaporajn kapuĉojn kiuj, en la lastaj +radioj de la subiĝanta suno, brilas kaj lumiĝas glorkrone.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Ĉebaze de tiuj feaspektaj montoj povas okazi al vojaĝanto ekvidi malpezan fumon +suprenspirali el vilaĝo kies ŝindotegmentoj brilas inter la arboj tie mem kie la bluaj +kolornuancoj de la altejo fandiĝas en la freŝan verdon de la pli proksima pejzaĝo. +Eta vilaĝo de granda antikveco ĝi estas, fondite de Nederlandaj koloniintoj dum la +fruaj tempoj de la provinco, ĉirkaŭkomence de la estrado de la bona Petro Stujvesanto +(li ripozu en paco!), kaj antaŭnelonge ankoraŭ konservante domojn kiujn la originaj +koloniintoj konstruis el malgrandaj flavaj brikoj alvenigitaj de Nederlando, ilin provizante +per fenestroj ornamitaj de lignokradaĵoj kaj gablofasadoj protektataj de +ventoflagoj.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">En tiu sama vilaĝo kaj en unu el tiuj samaj domoj (kiu, se ni diru la precizan veron, +estis bedaŭrinde tempoerodita kaj veterodifektita) loĝis multajn jarojn poste, kiam la +regiono restis ankoraŭ provinco de Britio, senceremonia bonhumorulo nomiĝanta Ripo +Van-Vinklo. Li estis posteulo de tiuj Van-Vinkloj eminentiĝintaj tiel galante en la +kavalirecaj tagoj de Petro Stujvesanto kaj kunirintaj tiulastan okaze de la atako kontraŭ +Fortreso-Kristino. Li heredis tamen nur malmulte la militan karakteron de siaj +antaŭirintoj.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Mi jam priskribis lin kiel senceremonian bonhumorulon. Krom tio li estis ankaŭ afabla +najbaro kaj obeema inregata edzo. Efektive, al tiu lasta kvalito ŝuldiĝas eble tiu +spirita submetiĝemo gajninta al li tiel universalan popularecon. Plejmulte emas lakeiĝi +kaj bonvoliĝi eksterhejme viroj jam spertintaj la disciplinon de ĉehejmaj megeroj. Iliaj +temperamentoj fleksebliĝis kaj maleebliĝis sendube en la fajra forno de ĉehejma malfeliĉo. +Ĉehejma prelego egalvaloras ĉiujn ĉepreĝejajn predikojn kiam temas pri instrui +paciencon kaj toleradon. Tial diabla edzino povas esti konsiderata, laŭ multaj +vidpunktoj, tolerebla beno. Se tio veras, Ripo Van-Vinklo estis trioble benita.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Certe estas ke li multe plaĉis al ĉiuj bonaj edzinoj de la vilaĝo kiuj, laŭ la kutimo de +la milda sekso, apogis lin en ĉiuj familiaj disputoj kaj neniam hezitis, priparolante +tiujn aferojn okaze de vesperaj klaĉadkunvenoj, atribui la tutan kulpon al Sinjorino +Van-Vinklo. La infanoj de la vilaĝo, siaflanke, kutimis ekkrii pro ĝojo kiam li alproksimiĝis. +Li partoprenis en iliaj ludoj, fabrikis ludilojn por ili, scipovigis ilin flugigi +kajtojn kaj ludruli globetojn kaj rakontis al ili longajn fabelojn pri fantomoj, sorĉistinoj +kaj Indianoj. Kiam li laŭvagadis la vilaĝon, ili ĉirkaŭis lin trupe, posttirante +liajn vestaĵerojn, surgrimpante lian dorson, lin senpune priŝercante milmaniere. Dume<span class="tei tei-pb" id="page003">[pg 003]</span><a name="Pg003" id="Pg003" class="tei tei-anchor"></a> +tra la tuta najbarejo postbojis lin nenia hundo.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">La ĉefa malforto de la karaktero de Ripo estis nesuperebla malamo al ĉiuj specoj de +profitestiga laboro. Tiaĵo ne povintus rezulti pro manko da diligento aŭ persisto ĉar li +kutimis sidi sur malseka roko kun fiŝkaptokano tiel longa kaj peza kiel Tatara lanco +kaj fiŝkapti taglonge tute senplende kvankam kuraĝigis lin la ekmordo de nepre nenia +fiŝo. Li ne hezitis porti pafilon surŝultre dum sinsekvaj horoj, pezpaŝadante tra +arbaroj kaj marĉoj, laŭmonte kaj laŭvale, cele al mortpafi kelkajn sciurojn aŭ +sovaĝajn kolombojn. Neniam li malkonsentis helpi najbaron eĉ okaze de la plej malfacila +tasko kaj dum kamparaj foiroj superis ĉiujn konkursantojn dum maiz-senŝelig- aŭ +ŝtonmur-konstru-matĉoj. Krome la vilaĝaninoj respondecigis lin pri siaj irtasketoj +kaj lin invitis plenumi hazardajn devetojn kiujn iliaj malkomplezaj edzoj malkonsentis +fari por ili. Simplavorte, Ripo bonvolis okupiĝi pri ĉies aferoj krom siaj. Pri siafamiliaj +devoj kaj siabienaj taskoj tamen li nepre ne kapablis interesiĝi.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Efektive li diris ke tute senutilas labori sur sia propra bieno. Ĝi estas la plej pesta +terpeceto de la tuta lando. Ĝia ĉiu enhavaĵo jam malboniĝis kaj daŭre malboniĝos, +malgraŭ lia laboro. Liaj ĉirkaŭbariloj ade dispeciĝas. Lia bovino devojiĝas aŭ tretas +la brasikbedon. Trudherboj kreskas pli rapide en liaj kampoj ol aliloke. Pluvo ĉiam +ekfalas sammomente kiam li havas eksterdomajn taskojn por fari. Tial kvankam lia +hereda bieno ŝrumpis sub lia estrado, akreon post akreo, kaj kvankam restis el ĝi +ununura bedo da Indiana maizo kaj terpomoj, ĝi persistis esti la plej malbone prizorgata +bieno de la regiono.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Aldone liaj gefiloj estis tiel ĉifonvestitaj kaj sovaĝkondutaj kiel orfoj apartenantaj al +neniu. Lia filo Ripo, bubo naskigita laŭ la patra modelo, promesis heredi la kutimojn +kaj la vestaĵojn de la patro. Li ofte vidiĝis postsekvante kvazaŭ ĉevalido la patrinajn +kalkanojn, vestite en de la patro forĵetita genupantalono kiun unumane kaj malfacile li +bezonis reteni supergrunde same kiel eleganta sinjorino bezonas suprenlevi sian robtrenaĵon +okaze de malbona vetero.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Ripo Van-Vinklo tamen estis unu el tiuj feliĉaj homoj kiuj, havante folan, facile +funkciantan temperamenton, ne maltrankviliĝas pri la mondo, manĝas blankan aŭ +brunan panon, depende de kiu el la du pli senzorge aŭ pli senĝene akireblas, kaj preferus +malsufiĉe manĝi pencopreze ol labori pundosalajre. Restunte solapersone, li +pasigintus sian vivon fajfante pro perfekta kontentiĝo. Lia edzino tamen ade plenigis +liajn orelojn pri plendoj teme de lia senokupeco kaj malzorgeco kaj la ruino kiun li +trudas al sia familio. Matene, tagmeze kaj nokte ŝia lango senĉese moviĝis kaj ĉio +tio kion li diris aŭ faris estigis senmanke torenton da ĉehejma elokventeco. Ripo disponis +pri ununura respondrimedo por ĉiuj tiuj prelegoj, respondrimedo kiu, pro ofta +funkciado, finfine sin kutimigis. Li levis la ŝultrojn, ŝancelis la kapon, suprendirektis +la rigardon, tamen nenion diris. Sed tio ĉiam instigis la edzinon pafumi novan plendosalvon.<span class="tei tei-pb" id="page004">[pg 004]</span><a name="Pg004" id="Pg004" class="tei tei-anchor"></a> +Kutime rezultis tial ke, forkondukante siajn kunulojn, li retiriĝis al eksterdoma +sekurejo: la sola ejo kiu apartenas, verdire, al inregata edzo.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">La ununura ĉehejma adepto de Ripo estis lia hundo Lupo kiu estis tiel inregata kiel sia +mastro ĉar Sinjorino Van-Vinklo konsideris ilin kiel kunbatalantojn en senokupeco. Ŝi +eĉ rigardis Lupon kun malbondeziraj okuloj, supozante ĝin la kaŭzo de la ofta +erarvagado de la mastro. Vere estas, ke teme pri ĉiuj temperamentaj kvalitoj konvenantaj +al respektinda hundo, ĝi estis la plej kuraĝa besto iam esplorinta la arbarojn. +Sed kiu kuraĝo kapablas kontraŭstari la senĉesajn kaj ĉiosieĝantajn terurojn de virina +lango? Ekde la momento kiam Lupo eniris la domon, ĝia hupo falis, ĝia vosto velkis +ĝisplanke aŭ bukliĝis interkrure, ĝi ŝteliradis kun mieno de pendumoto, ĵetante +multajn ĝisflankajn rigardetojn al Sinjorino Van-Vinklo. Kiam ajn ŝi eksvingetis +balailon aŭ kuleregon, la hundo alkuregis haste kaj jelpante la pordon.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">La tempoj ade kaj senĉese malpliboniĝis por Ripo Van-Vinklo dume ke la jaroj de lia +geedziĝa ekzisto ade kaj senĉese plinombriĝis. Aĝo ne malakrigas akran humoron kaj +akra lango estas la sola randohava ilo kiu pliakriĝas pro utiligo. Dum longa tempo li +kutimis sin konsoli, post eldoma forpeliĝo, partoprenante en speco de klubo de saĝuloj, +filozofoj kaj ceteraj vilaĝaj senokupuloj kiuj kunvenis sur benko staranta antaŭ malgranda +gastejo ornamita per ruĝvanga portreto pri Lia Reĝa Moŝto Georgo la Tria. +Tie ili kutimis sidi subombre daŭre de longa senzorga somertago, parolante senentuziasme +pri vilaĝaj klaĉaĵoj aŭ rakontante senfinajn dormigajn anekdotojn pri +nenio. Sed valorintus ŝtatistan salajron la bonŝanco aŭskulti la profundajn diskutojn +okazintajn fojfoje kiam malnova ĵurnalo hazarde atingis iliajn manojn pere de preterpasinta +vojaĝinto. Kiel solene ili aŭskultis ties enhavaĵon trenparole deklamatan de +Deriko Van-Bumelo, la lernejestro, eleganta, lerta vireto kiu alfrontis tute sentime la +plej gigantajn vortojn de la vortaro. Kaj kiel saĝe ili kunmeditadis pri publikaj eventoj +jam okazintaj antaŭ pluraj monatoj.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">La opiniojn de tiu konsilio entute estris Nikolao Vedero, vilaĝa patriarko kaj mastro de +la gastejo antaŭ kies pordo li sidis de la mateno ĝis la nokto, moviĝante nur sufiĉadistance +por resti sub la ombro de granda arbo kaj eviti sin sunbruligi. Efektive, la +najbaroj scipovis kalkuli la taghoron laŭ liaj movoj tiel akurate kiel laŭ sunhorloĝaj +indikoj. Vere estas ke preskaŭ neniam li aŭdiĝis parolante, preferante fumi senĉese +sian pipon. Liaj adeptoj tamen (ĉar ĉiu granda homo havas siajn adeptojn) komprenis +lin bonege kaj sukcesis ekscii liajn opiniojn.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Kiam malplaĉis al li legata aŭ rakontata temo, laŭoniobserve, li fumis la pipon arde +kaj eligis mallongajn, oftajn, kolerajn blovaĵojn. Se la temo tamen plaĉis al li, li +enspiris la fumon malhaste kaj trankvile, ĝin elblovante en malpezaj serenaj nubetoj. +Foje, forprenante la pipon elbuŝe, lasante la bonodoran vaporon kirliĝi ĉirkaŭnaze, li +kapjesis solene en signo de nepra aprobo.</p> + +<span class="tei tei-pb" id="page005">[pg 005]</span><a name="Pg005" id="Pg005" class="tei tei-anchor"></a> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">El tiu sekurejo tamen Ripon tempofine forpelis lia megera edzino, subite interrompinte +la trankvilon de la kunveno kaj mallaŭdinte ties anojn. Nek tiu eminentulo Nikolao +Vedero scipovis eviti la langobatadon kiun trudis al li la terura diablino, kondamne +dirante ke la gastejestro respondecas pri la senokupeco de ŝia edzo.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">La kompatindan Ripon preskaŭ entute malesperigis la afero. Lia sola rimedo eskapi +bienan laboron kaj edzinan kriadon estis enmanigi la pafilon kaj forvagi en la arbaron. +Tie li kutimis sidiĝi arbobaze kaj dividi la enhavaĵon de sia dorsosako kun Lupo kiun +li kondolencis kiel kunviktimon de persekutado. "Estimata Lupo," li diris, "via +mastrino hundovivigas vian vivon. Sed ne maltrankviliĝu pri tio, kara kunaĵo. Daŭre +de mia vivado neniam mankos al vi apudstaranta amiko!" Lupo vostojesis, enrigardis +sopire la mastran vizaĝon kaj, se eblas al hundoj senti kompaton, mi opinias sincere +ke tiu plenkore kunspertis la emocion.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Okaze de longa, bela, aŭtuntaga vagpromenado tiuspeca, senkonscie Ripo surgrimpis +unu el la plej altaj partoj de Katskila-Montaro kie li okupiĝis pri sciurĉasado, sia plej +ŝatata sportentrepreno, kaj la silentaj solecejoj eĥis kaj reeĥis lian pafilbruadon. Anhelante, +laciĝinte, li sin malsuprenĵetis malfru-posttagmeze sur verdan teraltaĵon, +kovritan de montara herbaro, situantan sur klifeg-rando. Tra interarba malfermaĵo li +povis superspektadi tutan malsuprekuŝantan pejzaĝon etendiĝantan trans multajn mejlojn +da fertilaj arbaroj. Li vidis fordistance la sinjoran Hudsonon, moviĝantan ege, ege +malsupre de li laŭ sia silenta sed moŝta fluvojo, elmontrantan reflekton de purpura +nubo aŭ velon de malhasta boateto haltinta por dormpaŭzo diversloke sur ĝia vitrobrila +surfaco, tiam malaperantan finfine en la blua altaĵaro.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Aliflanke li enrigardis profundan, sovaĝan, solecan, dikvilan abismon kies fundon +plenigis falintaj kliferoj kaj kiun apenaŭ atingis la reflektitaj radioj de la subiranta +suno. Dum kelke da tempo Ripo restis kuŝante, primeditante tiun vidaĵon. Iompostiome +la vespero antaŭenvenis. La montoj komencis ĵeti siajn longajn bluajn ombrojn +trans la valojn. Prikonsciinte ke la ĉielo noktiĝos jam longe antaŭ ol li povos atingi la +vilaĝon, li suspiris fortasone, antaŭpensante pri la teruroj kiujn estigos por li rea renkontiĝo +kun Sinjorino Van-Vinklo.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">En la momento kiam li eke entreprenis malsupreniri li aŭdis malproksiman voĉon +kriegi: "Ripo Van-Vinklo! Ripo Van-Vinklo!" Li ĉirkaŭrigardis sed nenion vidis krom +korvo fluganta solece trans la monton. Opiniante ke lin trompis iu fantazio, li forturniĝis +cele denove al malsupreniri kiam li reaŭdis tra la silenta vesperaero la saman +kriadon: "Ripo Van-Vinklo! Ripo Van-Vinklo!"</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Samtempe Lupo hirtigis la dorsan hararon kaj, graŭlante mallaŭte aliris kaŭrante la +mastran flankon, enrigardante time la valeton. Nun Ripo sentis ekregi lin malprecizan +anksiecon. Li rigardis maltrankvilege en la sama direkto kaj ekvidis strangan figuron<span class="tei tei-pb" id="page006">[pg 006]</span><a name="Pg006" id="Pg006" class="tei tei-anchor"></a> +suprenvenadi labore laŭ la rokaro, antaŭenkliniĝante sub la pezo de iu surdorsa ŝarĝo. +Surprizis Ripon vidi homan estaĵon en tiu soleca kaj malfrekventata ejo. Supozante +tamen ke temas pri samregionano bezonanta helpon li hastis malsuprengrimpi por apogi +tiun.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Alveninte pli proksime li eĉ pli surpriziĝis pro la malkutima aspekto de la nekonato. +Tiu estis malalta kvadratformulo havanta dikan vepran hararon kaj griziĝintan barbon. +Li vestiĝis laŭ la antikva Nederlanda modo, surportante senmanikan veŝton ĉirkaŭligitan +ĉetalie kaj plurajn ĝisgenuajn pantalonojn (el kiuj la ekstera estis ege +ampleksa) ornamitajn laŭflanke per butonvicoj kaj ĉegenue per ŝtofpufaĵoj. Li portis +surŝultre pezan bareleton, laŭŝajne plenigitan je alkoholaĵo, kaj pergeste invitis Ripon +alproksimiĝi kaj kunsubteni la ŝarĝon. Kvankam iom timida kaj malfidante la novan +konaton, Ripo konsentis kun sia kutima entuziasmo kaj, reciproke apogante unu la +alian, ili suprengrimpis laŭ mallarĝa ravineto, verŝajne la seka fluejo de montotorento.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Dum ili suprengrimpis Ripo aŭdis de tempo al tempo longajn ruliĝantajn sonoradojn, +kvazaŭ foran tondradon, sendube elfontintajn profundan ravinon aŭ fendegon situantan +inter altaj rokoj ĝis kiuj ilia malfacila irvojo ilin kondukis. Li paŭzis momenton, +supozante ĝin la murmurado de unu el tiuj efemeraj fulmpluvegoj tiel ofte okazantaj +altamontare, tiam antaŭeniris. Trapasinte la ravinon ili atingis amfiteatroaspektan +valeton ĉirkaŭatan de perpendikularaj klifegoj preter kies randoj pendigis siajn +branĉojn sursupraĵaj arboj, rezulte de kio la vojaĝanto nur malofte ekvidis eretojn da +blua ĉielo kaj klara vespernubo. Dum la tuta tempo Ripo kaj lia kuniranto penadis +silente ĉar, kvankam la helpanto scivolemis ekscii por kiu celo la nekonato entreprenis +porti alkoholaĵbarelon laŭ la sovaĝa monto, tiulasta tamen havis iom strangan kaj +malkompreneblan manieron kiu estigis miron kaj bremsis interkoniĝon.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Kiam ili eniris la amfiteatron, sin ekvidigis novaj mirigaĵoj. Sur centra ebenejo aro +da malkutimaspektaj personoj kegloludadis. Ili vestiĝis en kurioza pasintepoka modo. +Iuj surportis mallongajn Renesancstilajn jakojn; aliaj preferis senmanikajn jakojn kaj +kunportis longajn tranĉilojn en siaj zonoj; preskaŭ ĉiuj elmontris ampleksajn ĝisgenuajn +pantalonojn, konforme al la jam anoncita modo de la gvidanto.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Strangaj estis ankaŭ la mienoj. Unu havis grandan kapon, larĝan vizaĝon kaj etajn +porkajn okulojn. Alia vizaĝo ŝajnis konsisti entute el nazo kaj kroniĝis per blanka +sukerbloksimila ĉapelo ornamita de eta ruĝa kokvosto. Ĉiuj surportis barbojn +malsamformajn kaj -kolorajn.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Unu el tiuj ŝajnis esti la estro. Dika, maljuna sinjoro kun veterbatita vizaĝo, li surportis +laĉitan jakon, larĝan zonon kun mallonga kurbiĝinta glavo, altan kronhavan ĉapelon +kun plumo, ruĝajn ŝtrumpojn kaj altkalkanumajn ŝuojn ornamitajn de kokardoj.<span class="tei tei-pb" id="page007">[pg 007]</span><a name="Pg007" id="Pg007" class="tei tei-anchor"></a> +La tuta ludantaro memorigis Ripon pri la figuroj aperantaj en malnova Flandra pentraĵo +pendanta en la salono de Pastoro Van-Ŝajko, la vilaĝa preĝejestro, kunportita el +Nederlando epoke de la koloniado.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">La plej stranga aspekto de la afero, laŭ Ripo, estis tio ke, kvankam la ludantoj verŝajne +distriĝis, ili elmontris la plej seriozajn mienojn kaj estigis la plej misteran +silenton, fariĝante la plej malfeliĉa festantaro kiun li iam vidis. Interrompis la +silenton de la okazaĵo nenio krom la bruo de la kugloj kiuj, ruliĝante, eĥis laŭmontare +kiel muĝantaj tondrojkrakoj.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Kiam Ripo kaj lia kuniranto atingis ilin, subite tiuj ĉesis ludi kaj fiksrigardis la novalvenintojn +kun tiel statumaniera senmoviĝo kaj tiel strangaj, krudaj, senentuziasmaj +mienoj ke la koro de Ripo ŝanceliĝis en lia brusto kaj liaj genuoj intermarteliĝis. Lia +kunulo nun malplenigis la bareleton je ties enhavaĵo, elverŝante tiun en grandajn flakonojn +kaj indikante pergeste ke Ripo ilin disdonu al la ludantaro. Temante kaj tremante, +li obeis. Tiuj trinkis la alkoholaĵon en nepra silento, tiam reaktivigis sian +ludadon.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Iompostiome malpligrandiĝis la miro kaj anksieco de Ripo. Li eĉ kuraĝis, kiam neniu +lin rigardis, gustumi la trinkaĵon kiu, li ekkonsciis, havis preskaŭ la saman saporon +kiel bonkvalita Holando-Ĝino. Li estis denaska soifulo kaj baldaŭ ne rezistis al la +tento denove trinki. Unu ĉerpo invitis ceteran kaj li ripetis tiel ofte siajn vizitojn al +la flakono ke tempofine liaj sensoj superfortiĝis, liaj okuloj naĝumis en la kapo kiu +gradon post grado antaŭenkliniĝis ĝis kiam finfine li profunde ekdormis.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Vekiĝinte, li konsciis situi sur la sama verda altaĵo de kie li unuafoje ekvidis la maljunulon +suprengrimpadi el la valeto. Li frotis la okulojn: matena suno brilis; la birdoj +saltetis kaj kvivitis; aglo radflugis supre, alfrontante puran montozefiron. "Certe," +pensis Ripo, "mi ne dormis ĉi-tie la tutan nokton!" Li ekmemoris la antaŭdormajn +okazintaĵojn: la strangulon kun la alkoholaĵbareleto; la montoravinon; la sovaĝan retiriĝejon +inter la rokoj; la veaspektan kugloludantaron; la flakonon. "Ho, tiu flakono! +Tiu abomena flakono!" pensis Ripo. "Kiun senkulpigaĵon mi rakontu al Sinjorino Van-Vinklo?"</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Li ĉirkaŭrigardis, serĉante sian pafilon, sed anstataŭ pura, bonoleita birdofusilo li +trovis malnovan musketaĉon lin apudkuŝantan: rustotavolo kovris ĝian paftubon, ĝia +seruro forfalis, ĝian fuston vermoj elmanĝis. Li nun suspektis ke la seriozmienaj +festintoj de la montaro lin priŝercis kaj, dozinte al li fortan alkoholaĵon, forŝtelis lian +pafilon. Aldone, Lupo malaperis sed eblas ke ĝi forvagis ĉasante sciuron aŭ perdrikon. +Li fajfvokis la hundon kaj kriegis ĝian nomon, sed la entrepreno entute senrezultiĝis. +La eĥooj resonigis liajn fajfojn kaj kriegojn sed alvenis nenia hundo.</p> + +<span class="tei tei-pb" id="page008">[pg 008]</span><a name="Pg008" id="Pg008" class="tei tei-anchor"></a> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Li elektis reviziti la scenejon de la pasintvespera kapriolado, kaj renkontonte tie +restintan distriĝinton, informiĝi ĉe tiu pri siaj pafilo kaj hundo. Ekstariĝinte por survojiĝi, +li sentis rigidon en la artikoj kaj malfacilecon en sia irkapablo. "Ĉi-tiuj montaraj +litoj ne konvenas al mi," pensis Ripo, "kaj se tiu ludaventuro spertigos al mi +reŭmatismon, Sinjorino Van-Vinklo min pagigos altpreze."</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Iom malfacile li atingis la valeton kaj trovis la ravinon laŭ kiu li kaj lia kunulo +suprengrimpis la antaŭan vesperon. Surprizege, monta rojo nun fluis ŝaŭme malsupren +laŭ la ravino, saltante de roko al roko, plenigante la valeton je babilumaj +murmuradoj. Li sukcesis tamen suprengrimpaĉi laŭ ties bordoj, antaŭenpenigante tra +densaĵoj de betulo, sasafraso kaj hamamelido, foje stumblante aŭ implikiĝante en la +sovaĝaj vitoj spiraligintaj siajn buklojn aŭ ĉirojn de arbo al arbo kaj etendintaj +kvazaŭan kaptoreton laŭ lia irvojo.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Tempofine li atingis la lokon kie antaŭe la ravino eniris la klifojn en la direkto al la +amfiteatro sed restis tie neniaj indikaĵoj pri tia malfermaĵo. La rokoj estigis altan +nepenetreblan muron super kiu la kaskado alvenis falante en tavolo da pluma ŝaŭmo, +trafante malsupre larĝan profundan basenon nigrigitan per la ombroj de la ĉirkaŭanta +arbaro. Ĉi-tie tial necesis ke Ripo haltu. Denove li alvokis voĉe kaj fajfe sian +hundon. Respondis al li nur la grakado de aro da senokupaj korvoj, distriĝante alte en +la aero super seka arbo apudstaranta sunan klifegrandon kaj kiuj, sekuraj en sia altejo, +ŝajnis malsuprenrigardi kaj primoki la konfuzon de la malbonŝanca viro.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Kion fari? La mateno forpasadis kaj Ripo ege malsatis ĉar mankis al li iu ajn matenmanĝo. +Li malĝojiĝis pro la perdo de hundo kaj pafilo. Li timegis renkonti sian +edzinon. Sed ne decas ke homo malsatmortu en la montaro. Li skuis la kapon, surŝultrigis +la rustan armilon kaj, korsuferante pro ĝeno kaj anksieco, ekhejmeniris.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Dum li alproksimiĝis la vilaĝon li renkontis plurajn homojn sed rekonis neniajn. Tio +lin surprizis ĉar li opiniis koni ĉiujn tiuregionanojn. Cetere, ili vestiĝis malsammode +kiel lia kutimo. Ĉiuj lin fiksrigardis reciproke surprizite kaj senescepte frotis la +mentonon lin ekvidinte. La konstanta ripetado de la gesto instigis Ripon senatente ĝin +imiti, post kio li ekkonsciis, mirindege, ke lia barbo aktuale plilongiĝis je unu +piedo.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Nun li jam eniris la antaŭkvartalojn de la vilaĝo. Aro da strangaj geknaboj lin postkuris, +kriegante primokante, indikante perfingre lian grizan barbon. Aldone la hundoj, +neniun el kiuj li identigis kiel antaŭan konataĵon, postbojis lin dum li preterpasis. La +vilaĝo mem ŝanĝiĝintis. Ĝi estis pli granda kaj pli dense enloĝata. Aperis loĝdomvicoj +kiujn li neniam antaŭe vidis. Malaperintis aliaj domoj kiujn antaŭe li frekventis. +Super la pordoj estis skribitaj strangaj nomoj. Ĉe la fenestroj elmontriĝis strangaj +vizaĝoj. Ĉio strangis.</p> + +<span class="tei tei-pb" id="page009">[pg 009]</span><a name="Pg009" id="Pg009" class="tei tei-anchor"></a> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Sian menson li nun malfidis. Li komencis dubi ĉu li kaj la ĉirkaŭanta mondo ne estas +sorĉitaj. Certe tiu-ĉi estas lia denaska vilaĝo kiun li forlasis nur hieraŭ. Jen elstaras +Katskila Montaro. Jen mezdistance preterfluas la arĝenta Hudsono. Jen situas ĉiu +monteto, ĉiu valeto precize same kiel ĉiam antaŭe. Ripo ege perpleksiĝis. "Tiu +hieraŭvespera flakono," li pensis, "malfeliĉe konfuzis mian kompatindan kapon!"</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Nur iom malfacile li trovis la vojon alirantan lian propran domon kiun li alproksimiĝis +kun silenta miro, atendante ĉiun momenton aŭdi la stridan voĉon de Sinjorino Van-Vinklo. +Li ekkonsciis ke la domo ege malkomponiĝis: la tegmento enfalis; la fenestroj +disiĝis; la pordoj disĉarniriĝis. Duongrade malsatmortinta hundo aspektanta iom kiel +Lupo kaŭraĉis proksime al ĝi. Ripo alvokis la beston laŭnome, sed tiu knaris, vidigis +la dentojn kaj foriris. Efektive tio estis malafablega ofendo. "Eĉ mia hundo," +suspiris la malbonŝanca Ripo, "min forgesis!"</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Li eniris la domon, kiun, verdire, Sinjorino Van-Vinklo ĉiam antaŭe enbonordigis. Ĝi +estis malplena, mizera, verŝajne forlasita. Tiu dezerteco venkis ĉiujn geedzajn timojn +liajn. Laŭte li alvokis siajn edzinon kaj infanojn. Dummomente lia voĉo sonigis la +solecajn ĉambrojn. Tiam denove ĉio silentis.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Haste li eliris la domon kaj ege rapide survojiĝis en la direkto al sia antaŭa distriĝejo, +la vilaĝa gastejo. Ankaŭ tiu malestis. Anstataŭis ĝin disfalema ligna konstruaĵego +kun gapantaj fenestregoj el kiuj kelkaj estis rompitaj kaj riparitaj per malnovaj ĉapeloj +kaj subjupoj. Super la pordo estis pentritaj la vortoj: "Unio-Hotelo, de Jonatono +Dolitlo". Anstataŭ la arbego antaŭe ombradinta la antikvan trankvilan Nederlandan +gastejeton nun elstaris tie alta nuda stango suprekronita de iu similanta ruĝan dormĉapon +kaj malsuprenpendante de kiu flirtadis flago sur kiu estis desegnita malkutima +kunigaĵo da steloj kaj strioj. Tio ĉio strangis kaj malkompreneblis.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Sur la signo tamen li rekonis la rubenruĝan vizaĝon de Reĝo Georgo sub kiu li tiel +ofte antaŭe fumis trankviligan pipon. Sed eĉ tiu-ĉi kurioze metamorfoziĝintis. La +ruĝan mantelon anstataŭis blu- kaj ĉamkoloraĵo. Ne sceptron sed glavon retenis la +mano. Deklivangulan ĉapelon portis la kapo. Sube, pentrite en grandaj literoj, aperis +la nomo: GENERALO VAŜINGTONO.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Laŭkutime ĉirkaŭ la pordo homamaso kunpremiĝis sed Ripo rekonis nenian vizaĝon. +Ŝajne la karaktero mem de la homoj ŝanĝiĝis. Ĝi havis aktivan, okupatan, disputeman +kvaliton anstataŭ la kutimaj flegmo kaj dormema trankvilo. Vane li serĉis la saĝan +Nikolaon Vederon, kun lia larĝa vizaĝo, duobla mentono kaj bela longa pipo, eligantan +ne sencelajn diskursojn sed tabakajn fumnubojn. Vane li serĉis Van-Bumelon, la +lernejestron, dise informantan pri la enhavaĵo de malnovega ĵurnalo. Anstataŭe maldika +galulo, kun poŝoj plenigitaj je flugfolioj, bombastadis fervore pri civitanrajtoj, +elektoj, kongresanoj, libereco, Bunker-Monteto, herooj de sepdek ses kaj aliaj vortoj<span class="tei tei-pb" id="page010">[pg 010]</span><a name="Pg010" id="Pg010" class="tei tei-anchor"></a> +kiuj konsistigis por la mistifikita Sinjoro Van-Vinklo nepre Babelan ĵargonon.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">La aspekto de Ripo, kun lia longa grizigita barbo, lia rusta pafilo, lia kruda vestaĵaro +kaj la armeo da virinoj kaj infanoj lin postsekvantaj ĉekalkane baldaŭ atentigis la +tavernajn politikistojn. Ili ĉirkaŭamasiĝis lin, okulkontrolante lin ege scivoleme de +kapo al piedo. La oratoro alvenis lin hastacele kaj, iom lin apartigante, demandis +"por kiu partio li votis?" Ripo lin fiksrigardis kun senpensa stulteco. Alia malalta sed +aktiva uleto altiris lian brakon kaj leviĝinte piedpinten, demandis apudorele "ĉu li +estas Federalisto aŭ Demokrato?" Same kiel antaŭe Ripo ne sukcesis kompreni la +demandon. Sciŝajna sinadmira maljunulo, surportante deklivangulan ĉapelon, malfermis +vojon tra la homamaso, dum la trapasado perkubute situigante apartajn homojn +dekstra- kaj maldekstraflanken. Sin ekstariginte antaŭ Van-Vinklo, arkiginte unu +brakon, ripoziginte la alian sur sian lambastonon, samtempe dum liaj akravidaj okuloj +kaj akrangula ĉapelo kvazaŭ penetris la animon mem de la reveninto, li demandis +gravtone "kio lin alvenigis al la elekto kunportantan pafilon surŝultre kaj postsekvatan +de kanajlaro kaj ĉu li celas estigi tumulton en la urbo?"</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">"Ho, ve! Sinjoroj," lamentis Ripo, iom konsternite, "mi estas simpla pacema viro, +denaska ĉi-lokano, lojala servanto de la reĝo, Dio benu lin!"</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">La ĉirkaŭantoj eligis ĝeneralan kriegon. "Lojalisto! Lojalisto! Spiono! Rifuĝinto! Forigu +lin! Li haste foriru!" Nur ege malfacile la sinadmiranto surportanta la oblikvangulan +ĉapelon repacigis la spektantaron kaj, dekoble plisoleniginte la frunto, denove demandis +al la nekonata kulpinto kial li tien alvenis kaj kiun li serĉas? La kompatindulo +deklaris humile ke li nepre ne celas estigi malbonon, alveninte nur serĉe de kelkaj +najbaroj antaŭe frekventintaj la tavernon.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">"Nu, kiuj ili estas? Ilin nomu."</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Ripo pensegis momenton, tiam demandis: "Kie estas Nikolao Vedero?"</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Estiĝis iomtempa silento. Tiam maljunulo respondis en malpeza fajfsona voĉo. +"Nikolao Vedero! Nu, li jam mortis kaj forpasis antaŭ dek ok jaroj! Antaŭe en la +preĝeja tombo vidiĝis ligna tombosignaĵo informanta pri li sed poste ankaŭ tiu putris +kaj foriris."</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">"Kie estas Bromo Duĉero?"</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">"Ho, li soldatiĝis komence de la milito. Iuj diras ke li mortis okaze de la atako ĉe +Ŝtona-Kabo. Aliaj diras ke li dronis dum tempesto ekestiĝinta ĉebaze de Antonio-Nazo. +Mi ne scias. Li neniam revenis."</p> + +<span class="tei tei-pb" id="page011">[pg 011]</span><a name="Pg011" id="Pg011" class="tei tei-anchor"></a> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">"Kie estas Van-Bumelo, la lernejestro?"</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">"Ankaŭ li soldatiĝis, generaliĝis grandhonore, kaj nun postenulas en Kongreso."</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">La koro de Ripo mortumis kiam li priaŭdis la malfeliĉigajn ŝanĝojn okazintajn en lia +hejmvilaĝo kaj ĉe liaj hejmamikoj. Li sentis sin sola en la mondo. Ankaŭ lin mistifikis +ĉiu respondo ĉar temis pri grandegaj tempotruoj kaj malkompreneblaj aferoj: +milito, kongreso, Ŝtona Kabo. Mankis al li sufiĉe da kuraĝo por demandi informojn +pri ceteraj amikoj kaj malespere li kriegis: "Ĉu neniu konas Ripon Van-Vinklon?"</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">"Ho, Ripo Van-Vinklo!" ekkriis du-tri homoj. "Ho, certe! Jen situas Ripo Van-Vinklo +tie for, sin apogante kontraŭarben."</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Ripo rigardis kaj vidis akuratan duoblaĵon de si en la epoko kiam li surgrimpis la +monton: verŝajne tiel pigran kaj certe tiel malbone vestitan. Nun la kompatindulo +entute konsterniĝis. Li pridubis sian propran identecon: ĉu li estas si mem, ĉu li estas +aliulo? Meze de tiu konsterniĝo la deklivangul-ĉapelulo demandis kiu li estas kaj kio +estas lia nomo?</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">"Dio scias!" li ekkriis, sen daŭra penskapablo. "Mi ne estas mi. Mi estas iu alia. +Jen mi estas tie for. Ne, tiu forulo estas alia homo staranta en miaj ŝuoj. Hieraŭvespere +mi estis mi, sed mi ekdormis surmonte kaj oni ŝanĝis mian pafilon kaj ĉio +ŝanĝiĝis kaj mi ŝanĝiĝis kaj nun mi ne plu scias kiel mi nomiĝu nek kiu mi estu!</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">La apudstarantoj nun komencis sin rigardu unu la alian, kapjesi, palpebrumi gravmiene, +bateti la fingrojn kontraŭfrunten. Oni proponis flustravoĉe sekurigi la pafilon +cele al malhelpi la maljunulon sin malbonfartigi. Aŭdinte tiun proponon la sinadmiranto +surportanta la sensimetrian ĉapelon iom haste retiriĝis.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">En tiu grava momento freŝvizaĝa belforma virino sin antaŭenŝovumis tra la +homamaso, celante ekvidi la grizbarban viron. Ŝi portis en la brakoj diketan infanon +kiu, ektiminte pro la aĉa aspekto de la grizbarbulo, ekploregis. "Silentu, Ripo!" ŝi +kriordonis. "Silenton, mi petas, stultuleto! La maljunulo ne vin difektos." La nomo +de la infano, la maniero de ties patrino, la tono de ŝia voĉo, ĉio aktivigis en lia +menso sinsekvon da memoraĵoj. "Kio estas via nomo, estimata bonvirino?" li petis.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">"Ĝudito Gardenjero."</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">"Kaj la nomo de via patro, kio ĝi estis?"</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">"Ho, la kompatindulo! Ripo Van-Vinklo li nomiĝis sed jam forpasis dudek jaroj ekde +kiam li forlasis nian hejmon kun sia pafilo kaj neniam poste reaŭdigis novaĵojn pri si.<span class="tei tei-pb" id="page012">[pg 012]</span><a name="Pg012" id="Pg012" class="tei tei-anchor"></a> +Lia hundo hejmenrevenis sen li. Ĉu li sin mortpafis, ĉu Indianoj lin forkaptis, pri tio +neniu certas. Mi estis tiam nur knabineto."</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Restis al Ripo nur unu plua demando por starigi, sed li starigis ĝin kun hezita voĉo.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">"Kie estas via patrino?"</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">"Ho, ŝi mortis antaŭ nur mallonga tempo, rompinte sangoangion okaze de kverelo kun +Nov-Anglia kolportisto."</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Almenaŭ tiu informero sentigis al Ripo iom da konsolo. La honesto viro ne plu +kapablis sin reteni. Li ĉirkaŭbrakis kaptomode sian filinon kaj ŝian infanon. "Mi +estas via patro!" li ekkriis. "Antaŭe Ripo Van-Vinklo la juna! Hodiaŭ Ripo Van-Vinklo +la maljuna! Ĉu neniu rekonas la kompatindan Ripon Van-Vinklon?"</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Ĉiuj staradis mirigite, ĝis kiam maljunulino, elirante ŝancelpaŝe la amason, metis la +manon surfrunten kaj dummomente okulkontrolante sub ĝi la vizaĝon de Ripo, proklamis: +"Certege! Ripo Vin-Vinklo li estas! Ripo mem! Bonan hejmenrevenon, +longtempa najbaro! Nu, kie vi pasigis tiujn dudek longajn jarojn?"</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Sian aventuron Ripo rapide rakontis ĉar la dudek jarojn li pasigis same kiel unu +nokton. La najbaroj fiksrigardis, aŭskultante la rakonton. Iuj palpebrumis unu al la +alia kaj envangenigis la langon. La sin admiranto kun la deklivangula ĉapelo, alreveninte +la scenejon nur fine de ĉiu danĝero, malgajigis la buŝon kaj ŝancelis la kapon, +responde al kio okazis ĝenerala kapŝanceliĝo tra la tuta kunvenintaro.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Tiuj kunkonsentis tamen agi laŭ la opinio de Petro Vanderdonko kiun ili vidis ĵus tiam +antaŭenveni malrapide laŭ la vojo. Li estis posteulo de la samnoma historiisto kiu +verkis unu el la plej fruaj raportoj pri la provinco. Petro, la plej aĝa loĝanto de la +vilaĝo, estis bone informita pri ĉiuj mirindaj okazintaĵoj kaj tradicioj de la regiono. +Tuj li memoris Ripon kaj konfirmis en ege kontentiga maniero la raporton de tiu. Li +certigis al la vilaĝanoj tion ke, laŭ informo transdonita al li fare de lia historiista +antaŭulo, ekde ĉiam strangaj estaĵoj hantis Katskilajn Montojn. Ekzemple, la multfama +Hendriko Hudsono, unua malkovrinto de la rivero kaj la regiono, rendevuas en +tiu loko ĉiujn dudek jarojn kun la ŝipanaro de Duon-Luno, tiel sukcesante reviziti la +agadejon de sia antaŭa entreprenado kaj prizorgi la riveron kaj la urbon portantajn +lian nomon. Aldonekzemple, la patro de Petro vidis ilin foje, vestitajn laŭ antikva +Nederlanda modo kaj ludkuglantajn en la montovaleto. Petro aŭdis proprapersone iun +someran posttagmezon iliajn forajn tondrokraksonajn kuglopilkojn.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Por mallongigi longan historion, la kuniĝintaro diskuniĝis, preferante okupiĝi denove +pri la pli gravaj aferoj de la elekto. La filino de Ripo lin hejmenkondukis ĉe si. Ŝi<span class="tei tei-pb" id="page013">[pg 013]</span><a name="Pg013" id="Pg013" class="tei tei-anchor"></a> +pridisponis komfortan bonmeblitan dometon kaj dikan gajan kultivistan edzon kiun Ripo +rekonis kiel unu el la buboj antaŭe surgrimpadintaj lian dorson. Rilate al la filo kaj +heredonto de Ripo, kiu estis la duoblulo de la patro kaj kiu vidiĝis antaŭe sin apogante +kontraŭarben, tiu dungiĝis kiel laboristo sur la familia bieno. Li elmontris tamen +heredan preferon okupiĝi pri ĉio ajn krom siaj proprabienaj devoj.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Ripo nun reaktivigis siajn antaŭajn promenadojn kaj kutimojn. Baldaŭ li rerenkontis +multajn antaŭajn kunulojn, kvankam ili iomege suferis pro uzdifektado kaj tempoerodado, +kaj li komencis preferi amikiĝi kun la noveminentiĝanta generacio ĉe kiu li +baldaŭ sin ege estimigis.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Havante nenion farotan ĉehejme, atinginte tiun feliĉan aĝon kiam viro rajtas senokupiĝi +senriproĉe, li reprenis denove sian surbenkan sidlokon ĉe la gasteja pordo kaj +eminentiĝis kiel unu el la patriarkoj de la vilaĝo kaj kronikistoj pri la forpasintaj +"antaŭmilitaj" jaroj. Necesis al li iom da tempo antaŭ ol povi sin ĝisdatigi pri +aktualaj klaĉaĵoj aŭ ekkompreni la strangajn eventojn okazintajn dum lia dormado: +ekzemple, tion ke okazis sendependeca milito; ke la lando maljungiĝis disde malnova +Anglio; ke, anstataŭ esti servanto de Lia Reĝa Moŝto Georgo la Tria li nun estis +libera civitano de Unuiĝintaj Ŝtatoj.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Efektive, Ripo neniel estis politikisto. Ŝtataj kaj imperiaj ŝanĝoj neniel lin afekciis. +Restis tamen unu specio de despotismo sub kiu li longe suferis: virinjupa regado. +Feliĉe, tio nun finiĝis. Li forigis la kolon el la jugo de la geedza vivo. Li rajtis +forlasi kaj reveni la hejmon laŭvole sen timi la tiranecon de Sinjorino Van-Vinklo. +Tamen kiam ajn oni menciis ŝian nomon, li ŝancelis la kapon, levis la ŝultrojn, +rigardis ĉieldirekten: konduto kiu interpreteblis kiel aŭ rezignacio pri lia sorto aŭ ĝojo +pri lia savo.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Li kutimis rakonti sian historion al ĉiu fremdulo alveninta la gastejon de S-ro Dolitlo. +Komencaetape, laŭ onia observo, li iom ŝanĝis diversajn detalojn okaze de ĉiu nova +rakontado, pro tio sendube ke li nur tre lastatempe vekiĝis. Finfine tamen la evento +konkretiĝis en la rakonton kiun mi ĵus raportis kaj ĉiuj viroj, virinoj kaj infanoj de la +regiono ĝin parkerigis. Iuj ĉiam pretendis dubi ties veron, deklarante ke Ripo freneziĝis +kaj ke raportante pri la afero li ĉiam malkonstantas. La maljunaj Nederlandaj +loĝantoj tamen, preskaŭ senescepte, bonvolis ĝin kredi. Eĉ hodiaŭ, kiam ajn ili aŭdas +somerposttagmezan fulmotondron en Katskilaj Montoj, ili diras ke Hendriko Hudsono +kaj lia ŝipanaro ludkuglas. Komuna deziro de ĉiuj virinregataj edzoj de la regiono +estas, kiam la vivo tro monotoniĝas, ekpovi trinki trankviligan ĉerpon el la flakono de +Ripo Van-Vinklo.</p> +</div> + +<hr class="doublepage" /><div class="tei tei-div" style="margin-bottom: 5.00em; margin-top: 5.00em"> +<a name="toc3" id="toc3"></a><a name="pdf4" id="pdf4"></a> +<span class="tei tei-pb" id="page014">[pg 014]</span><a name="Pg014" id="Pg014" class="tei tei-anchor"></a> +<h1 class="tei tei-head" style="text-align: left; margin-bottom: 3.46em; margin-top: 3.46em"><span style="font-size: 173%">AL LA LEGANTO</span></h1> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Estimata kaj Kara Leganto! Ĉu iam perfida malsano vin embuskis meze de agrabla +ekskurso? Ĉu ĝi stumbligis viajn kalkanojn kaj izoligis vin en la soleco de gasteja +ĉambro, nombrantan la lacigajn horojn dum tiuj preterpasis? Se jes, vi scipovos min +kompati. Jen mi estas, interrompite dum la evoluo de mia ekskurso sur la belaj bordoj +de Rejno-Rivero kaj enlitigite pro malbonfarto en tiu-ĉi malnova landlima urbo Majenco. +Mi elĉerpis ĉiun distriĝrimedon. Mi konas la voĉon de ĉiu horloĝo kiu +anoncas kaj la sonon de ĉiu sonorilo kiu sonoras en la loko. Mi scias precize en kiu +sekundo aŭskulti la unuan ekbaton de la Prusa tamburo kiu alvokas la garnizonon al la +paradejo, aŭ je kiu horo atendi la foran muzikon de la Aŭstria militbando. Ĉiuj tiuj +finestiĝis lacigaj por mi. Eĉ la bone konata promenpaŝaro de mia kuracisto dum li +laŭiras malrapide la koridoron, efektivigante kuracadon en la grincado mem de siaj +ŝuoj, ne plu estigas plaĉan interrompon al la monotonio de mia apartamento.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Dum iom da tempo mi entreprenis ĉarmi la lacigajn horojn lernante la Germanan +lingvon sub la estrado de Katarino, la bela filineto de mia gastiganto. Baldaŭ tamen +mi konsciis ke eĉ la Germana ne havas sufiĉan forton por kontentigi malviglajn +orelojn kaj la konjugado de la verbo <em class="tei tei-emph"><span style="font-style: italic">ich liebe</span></em> povus senpotenciĝi, kiel ajn rozkoloraj +estu la ĝin eldirantaj lipoj.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Mi deziris legi sed mia menso malkonsentis koncentriĝi. Mi kontrolis volumon post +volumo sed ilin forĵetis kun malplezuro. "Nu, tial," diris mi tempofine, senesperigite, +"se mi ne kapablas legi libron, mi verku unu." Neniam ekkonceptiĝis pli bonŝanca +ideo. Tuj ĝi havigis al mi okupiĝon kaj distriĝon. Verki libron konsideriĝis en +malnovaj tempoj kiel labora kaj malfacila entrepreno, ĉar oni nomis "verko" la plej +sengravecan elpensaĵaĉon kaj la mondo parolis kun miro kaj pietato pri "la laboro de +la saĝemuloj". Tiujn aferojn oni pli bone komprenas hodiaŭ.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Danke al la plibonigoj okazigitaj en ĉiuj specoj de fabrikado, la librofara arto jam sin +konigis eĉ en siaj plej malaltnivelaj detaletoj. Ĉiu estas aŭtoro. La senokupuloj +skribaĉas foliantojn por pasigi la tempon. Junaj ĝentlemanoj ĵetverkas paron da +dozavoj dum la paŭzintervaloj de la sportsezono. La junulino estigas sian volumaron +kun la sama facilo kun kiu ŝia avino fabrikis aron da seĝmalsupraĵoj.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Tial ankaŭ mi eksentis la deziron verki libron kaj la legonto konscios facile ke kontentigi +la deziron ne estis malfacila afero. Mi serĉfosis mian tekon kaj serĉkontrolis +inter miaj memoraĵoj tiujn ŝvebantajn materialojn kiujn homo kutime kolektas +vojaĝante, kaj mi ilin aranĝis en ĉi-tiu verketo.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Ĉar mi konscias ke ni vivas en rakontdira kaj rakontlega epoko kaj ke la mondo ŝatas<span class="tei tei-pb" id="page015">[pg 015]</span><a name="Pg015" id="Pg015" class="tei tei-anchor"></a> +instruiĝi pere de apologio, mi kunresumas en kelkajn rakontojn la lecionojn kiujn +plaĉus al mi transdoni. Povas esti ke ili ne havas distripovon, malsame kiel la +rakontoj kiujn raportas multaj el miaj samepokuloj. Tamen mi alttaksas ilin pro la +solida moralaĵo kiun enhavas ĉiu el ili. Eblas ke tio ne videblas en la unuaj legmomentoj +sed la leganto certe konscios pri tio ilin finleginta. Mi preferas sanigi la +mondon per mildaj aliigaĵoj, ne per perfortaj dozoj. Efektive, necesas ke la malsanulo +neniam konsciu pri tio ke li prenas dozon. Mi lernis almenaŭ tion rezulte de +miaj spertoj submane de la estimata Hipokrato de Majenco.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Mi ne favoras tial tiujn nudvizaĝajn rakontojn portantajn siajn moralaĵojn sursurface, +fiksrigardantajn senpere la vizaĝon de la leganto. Ili sufiĉas por forturni la ofendiĝeman +leganton. Tute kontraŭe, mi ofte kaŝis mian moralaĵon, kamuflante ĝin laŭeble +plej multe per sukeraĵoj kaj spicaĵoj por ke, dum la ordinara leganto aŭskultas +kun malfermita buŝo fantom- aŭ amrakonton, li ricevu en la gorĝon solidan +moralecboluson tien ruzenŝovitan sen iam konscii pri la ruzo.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Pro tio ke la publiko emas scivoli pri la fontoj el kiuj aŭtoro ĉerpas siajn rakontojn, +ne certante ĉu ĝi rajtas nek ĝis kiu punkto ilin fidi, mi informu ke Aventuro de la +Germana Studento, aŭ la lasta parto de ĝi, baziĝas sur anekdoto transdisponigita al mi +el, laŭraporte, Franclingva fonto. Efektive, oni diris al mi, post kiam mi jam verkis +ĝin, ke Angla aŭtoro estigis genian samfonte bazitan rakonton. Mi neniam vidis tamen +presitan ekzempleron aŭ de la unua aŭ de la dua. Kelkaj cirkonstancoj de Aventuro +de la Mistera Pentraĵo kaj de Rakonto de la Juna Italo estas svagaj memoraĵoj pri +anekdotoj rakontitaj al mi antaŭ kelkaj jaroj sed mi ne scias el kiuj fontoj mi ilin +akiris. Aventuro de la Juna Pentristo inter la banditoj pruntepreniĝis preskaŭ entute de +aŭtenta manuskripta rakontaĵo.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Pri la ceteraj rakontoj enhavataj en ĉi-tiu verko, kaj efektive pri miaj rakontoj ĝenerale, +mi povas starigi nur unu komenton. Mi estas maljuna vojaĝanto. Mi iom legis, +aŭdis kaj vidis pli, kaj pleje revadis. Mia cerbo tial plenas je multegaj diversaĵoj. +Kiam mi vojaĝas, tiuj heterogenaj temoj miksiĝas en mia menso, same kiel vestaĵoj +miksiĝas en malbone pakita ekskursokofro. Tial kiam mi entreprenas eltiri fakton mi +ne certas ĉu mi legis, aŭdis aŭ revis ĝin. Kaj mi ĉiam dubas pri kiom el miaj propraj +rakontoj mi rajtas kredi.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Atentinte tiujn informojn, vi nun eklegu, estimata legonto, kun bona deziro, kaj preter +ĉio, kun bona humoro, la kolektaĵon kiu ĉi-tie prezentiĝas. Se finestiĝas malbonaj la +rakontoj per kiuj mi vin provizas, almenaŭ ili finestiĝas mallongaj. Tial neniu laciĝos +dum longa tempo legante ununuran rakonton. "Malsameco ĉarmas," deklaras iu +poeto.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Ŝanĝo trankviligas, eĉ se la ŝanĝo iras de malbono al plimalbono. Kiel mi multofte<span class="tei tei-pb" id="page016">[pg 016]</span><a name="Pg016" id="Pg016" class="tei tei-anchor"></a> +konsciis vojaĝante en diliĝenco, eblas al la sidanto iom sin komfortigi ŝanĝante sidpozon +kaj kontuziĝante en nova parto de la korpo.</p> + +<p class="tei tei-p" style="text-align: right; margin-bottom: 1.00em">Ĉiam via,<br /> +Ĝofredo Krajono</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Datigita ĉe Hotel-Darmŝtato<br /> +kontraŭvide de Hotel-Parizo<br /> +Majnco, alie nomiĝanta Majenco</p> +</div> + +<hr class="doublepage" /><div class="tei tei-div" style="margin-bottom: 5.00em; margin-top: 5.00em"> +<span class="tei tei-pb" id="page017">[pg 017]</span><a name="Pg017" id="Pg017" class="tei tei-anchor"></a> +<a name="toc5" id="toc5"></a><a name="pdf6" id="pdf6"></a> +<h1 class="tei tei-head" style="text-align: left; margin-bottom: 3.46em; margin-top: 3.46em"><span style="font-size: 173%">AVENTURO DE LA GERMANA STUDENTO</span></h1> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">En ŝtorma nokto, en la tempesta epoko de Franca Revolucio, juna Germano revenis al +sia loĝejo je malfrua horo trans la malnovan parton de Parizo. La fulmo brilis kaj la +laŭtaj tondrokrakoj klakadis laŭ la altaj mallarĝaj stratoj. Sed unue mi iom parolu al +vi pri tiu juna Germano.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Gotfredo Volfgango estis juna viro de bona familio. Li studis dum kelke da tempo en +Gotingeno, sed havante vizian kaj entuziasman karakteron, li vagrenkontis tiujn senbridajn +kaj spekulativajn doktrinojn tiel ofte mistifikintajn Germanajn studentojn. Lia +izolita vivmaniero, lia intensa diligenteco kaj la aparta naturo de liaj studobjektoj +efikis sur lin ne nur mense sed ankaŭ korpe. Lia sano estis difektita; lia imago, malsanigita. +Li sin indulgis farante fantaziajn konjektojn pri spiritaj esencoj ĝis kiam, kiel +Svedenborgo, li konsistigis ĉirkaŭ si idealan mondon sian. Li konceptis la ideon, fontintan +el mi ne scias kiu kaŭzo, ke lin superpendas malbona influo: malica genio aŭ +spirito celanta lin malliberigi kaj certigi lian damnon. Tia ideo trudis al lia melankolia +temperamento, estigis la plej malĝojajn efikojn. Li marasmiĝis kaj deprimitiĝis. +Liaj amikoj ekkonsciis pri la lin ĝenanta mensa malsano kaj opiniis ke la plej bona +sanigo estos translokiĝo. Tial oni sendis lin al Parizo por finplenumi sian lernadon +inter la tieaj pompoj kaj distraĵoj.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Volfgango atingis Parizon je la ekkomenco de la revolucio. Unue la popola deliro +kaptis lian entuziasman menson kaj lin ravis la tiamaj politikaj kaj filozofiaj teorioj. +Tamen la sekvintaj sangaj scenoj ŝokis lian tuŝiĝeman naturon, naŭzigis lin pri la +socio kaj la mondo kaj des pli hermitigis lin. Li sin izoligis en soleca apartamento de +Latin-Lando, la kvartalo de la studentoj. Tie, en morna strato proksime al la +monaĥecaj muroj de Sorbono, li entreprenis siajn plej ŝatatajn spekulativadojn. Foje li +pasigis sinsekvajn horojn en la grandaj bibliotekoj de Parizo, tiuj katakomboj de forpasintaj +aŭtoroj, serĉfosante iliajn amasojn da polvaj kaj arkaikaj verkoj esperante +malkovri nutraĵon por sia malsana apetito. Li estis, por tiel diri, literatura nekrofiliulo, +bankedante en la ostejo de putrinta literaturo.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Volfgango, kvankam soleca kaj ermitema, havis ardan temperamenton, sed dum kelke +da tempo ĝi influis nur lian imagon. Li estis tro timida kaj malmondeca por amindumi +belulinojn sed li admiris entuziasme la virinan belecon kaj en sia soleca ĉambro ofte +sin perdis revante pri viditaj formoj kaj vizaĝoj kaj lia fantazio ornamis bildojn pri +beleco multe superantajn tiujn de la reala mondo.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Dum lia menso enestis tiun ekscititan kaj sublimitan staton, sonĝo estigis eksterordinaran +efekton ĉe li. Ĝi estis virina vizaĝo de transcenda beleco. Tiel forta estis<span class="tei tei-pb" id="page018">[pg 018]</span><a name="Pg018" id="Pg018" class="tei tei-anchor"></a> +la efekto ke li prisonĝis ĝin foje kaj refoje. Ĝi hantis liajn dumtagajn pensadojn, liajn +dumnoktajn dormadojn. Finfine li arde enamiĝis al tiu sonĝombro. Ĝi daŭris tiel +longe ke ĝi fariĝis unu el tiuj fiksitaj ideoj kiuj hantas la mensojn de melankoliaj viroj +kaj ofte misidentiĝas kun frenezio.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Tia estis Gotfredo Volfgango kaj tia lia stato en la tempo kiun mi menciis. Li +hejmenrevenis malfruhore iun ŝtorman nokton laŭ kelkaj malnovaj kaj malhelaj stratoj +de Marĉo-Kvartalo, la antikva parto de Parizo. La laŭtaj tondrokrakoj klakadis inter +la altaj domoj de la mallarĝaj stratoj. Li atingis Grevo-Placon, la lokon kie ekzekutoj +efektiviĝis. La fulmo tremetis inter la altaĵoj de la antikva Urbodomo kaj faligis +flagretantajn briletojn sur la malplenejon antaŭ ĝi. Dum li transiris la placon, Volfgango +kaŭre retiriĝis pro hororo sin trovinte apud la gilotino. Estis la kulmino de la +terorregno kiam tiu timigega mortilo staris ĉiam en preteco kaj ĝian eŝafodon konstante +malsekigis la sango de honestaj kaj kuraĝaj homoj. Tiun tagon mem ĝi jam +vigle ludrolis en buĉoentrepreno kaj tie ĝi staris, makabre armite, meze de silenta kaj +dormanta urbo, atendante freŝajn viktimojn.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">La koro de Volfgango malsaniĝis en li kaj li forturniĝis tremaĉante disde la horora +aparato kiam li ekvidis ombran formon kvazaŭ kaŭrantan ĉebaze de la ŝtuparo +supreniranta al la gilotino. Sinsekvo da brilegaj fulmoflagraĵoj malkovris ĝin pli +klare. Ĝi estis virina figuro vestita nigrakolore. Ŝi sidis sur unu el la malsupraj +ŝtupoj de la eŝafodo, antaŭenkliniĝante, kaŝante sian vizaĝon sur la genuoj. Ŝiaj +longaj taŭzitaj harbukloj pendis ĝistere malsupren funelante la pluvon kiu falis +torente.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Volfgango paŭzis. Tiu soleca vemonumento kamuflis ion teruran. La virino aspektis +kiel malkomunrangulino. Li sciis ke la epoko plenas je sortoŝanĝoj kaj multaj belaj +kapoj antaŭe dormintaj sur lanugo nun vagnomadas senhejme. Eble ĉi-tiu kompatinda +lamentanto malĝojigita far la timiga hakilo sidis surrande de la ekzisto disde kie estis +jam lanĉita en foran eternecon ĉio kion ŝi altvalorigis.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Li alproksimiĝis kaj alparolis ŝin kun kompataj akcentoj. Ŝi levis la kapon kaj lin +rigardis sovaĝe. Vi konceptu lian surprizon kiam li ekvidis en la hela fulmlumo la +vizaĝon mem lin hantintan en liaj sonĝoj. Ĝi estis pala kaj malĝoja, tamen rave +belega.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Tremante pro potencaj kaj kontraŭstarantaj emocioj, denove Volfgango alparolis ŝin. +Li diris ion pri ŝia estado en malŝirmiĝo je tiel malfrua noktohoro kaj pri la furiozo +de la ŝtormo kaj proponis ŝin konduki ĝis ĉe ŝiaj amikoj. Ŝi indikis la gilotinon kun +fingrogesto de horora signifo.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">"Mi havas nenian surteran amikon," diris ŝi.</p> + +<span class="tei tei-pb" id="page019">[pg 019]</span><a name="Pg019" id="Pg019" class="tei tei-anchor"></a> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">"Tamen vi havas hejmon," diris Volfgango.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">"Jes. En la tombo!"</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">La studenta koro fandumiĝis reage al tiuj vortoj.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">"Se nekonato rajtus starigi inviton," diris li, "sen riski sin miskomprenigi, mi proponus +mian modestan loĝejon kiel ŝirmejon kaj min kiel lojalan amikon. Mi mem havas +neniajn amikojn en Parizo kaj estas fremdulo en ĉi-tiu lando. Sed se mia vivo povus +vin servi, ekdisponu ĝin. Ĝin mi eĉ oferos antaŭ ol permesi difekton aŭ humiligon +vin atingi."</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Estigis efekton la honesta seriozo de la konduto de la junulo. Favoris lin ankaŭ lia +fremdalanda parolmaniero, pruvante ke li ne estis banaldiraĵa Parizano. Efektive, +aŭtenta entuziasmo havas maldubendan elokventecon. La senhejma nekonatino sin +konfidis senrezerve al la protektado de la studento.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Li subtenis ŝiajn hezitajn paŝojn dum ili transiris Nov-Ponton proksime al la loko kie +popolamaso lastatempe terenĵetis la statuon pri Henriko la Kvara. La ŝtormo jam +paciĝis kaj la tondro muĝetis en la fora distanco. Parizo entute silentis. Tiu granda +vulkano da homaj pasioj dormis dumtempe, kunigante freŝan potencon por la venonttaga +erupcio.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">La studento kondukis sian zorgatinon tra la antikvaj stratoj de Latin-Lando, laŭlonge +de la malhelaj muroj de Sorbono, ĝis la granda morna hotelo kiun li enloĝis. La maljuna +pordistino ilin enlasinta fiksrigardis surprizite la malkutiman vidaĵon kiun konsistigis +la melankolia Volfgango kaj lia nova amikino.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Enirante sian apartamenton, la studento ruĝiĝis kiel neniam antaŭe pro la malabundeco +kaj ordinareco de sia loĝejo. Li disponis ununuran ĉambron--malnovmodan salonon--ege +ornamitan per ĉizaĵoj kaj fantazie meblitan per restintaĵoj de antaŭa lukso ĉar ĝi +situis en unu el tiuj domegoj de Luksemburgo-Palaco-kvartalo antaŭe apartenintaj al +nobeloj. Ĝi plenegis je libroj kaj paperoj kaj ĉiuj kutimaj studentaj havaĵoj kaj lia +lito staris en ĉambroekstremaĵa alkovo.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Kiam lumoj alportiĝis kaj Volfgango povis pli bone rigardi la nekonatinon, ŝia aspekto +des pli forte ravis lin. Ŝia vizaĝo estis pala sed blindige bela, reliefigite per abundo +da korakkolora hararo ĝin ĉirkaŭpendanta en bukloj. Ŝiaj okuloj estis grandaj kaj +brilaj kaj havis apartan rigardmanieron kiu ŝajnis preskaŭ sovaĝa. Ŝia korpo, laŭ la +kelkaj indicoj kiujn elmontris ŝia nigra robo, havis perfektan simetrion. Ŝia tuta +aspekto estis ege impona, kvankam ŝi vestiĝis en modo ege simpla. La ununura ornamaĵo +kiun ŝi surportis estis larĝa, nigra, ĉirkaŭkola rubando agrafita per diamantoj.<span class="tei tei-pb" id="page020">[pg 020]</span><a name="Pg020" id="Pg020" class="tei tei-anchor"></a> +Nun ekstariĝis antaŭ la studento la problemo kiel pritrakti la senrimedan estaĵon enirintan +ĵetrapide lian respondecejon. Li konsideris forlasi sian ĉambron al ŝi kaj serĉi +aliloke ŝirmejon por si. Tamen tiel ravis lin ŝia beleco, sorĉo ŝajnis tiel forte influi +liajn pensojn kaj sensojn ke li ne sukcesis sin apartigi disde ŝia kompanio. Ankaŭ ŝia +maniero estis malkutima kaj neklarigebla. Ŝi ne plu parolis pri la gilotino. Ŝia malĝojo +malpligrandiĝis. La atentoj de la studento venkis unue ŝian fidon kaj tiam, verŝajne, +ŝian koron. Ŝi estis, laŭindikaĵe, entuziasmulino, same kiel li estis entuziasmulo, +kaj la samspecanoj baldaŭ sin komprenis unu la alian.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">En la furoramo de la momento, Volfgango konfesis la pasion kiun li sentis pri ŝi. Li +rakontis al ŝi sian misteran sonĝon, kiel ŝi venkis lian koron jam antaŭ ol li iam vidis +ŝin. La rakonto ŝin afekciis strange kaj ŝi konfesis esti sentinta por li altiron egale +neklarigeblan. Estis epoko de senbrida teorio kaj senbridaj agoj. Malnovaj antaŭjuĝoj +kaj superstiĉoj forbalaiĝis. Ĉio evoluis subrege de la Diino de Rezonado. Inter aliaj +stultaĵoj de la antikva periodo, la formoj kaj ceremonioj de geedziĝo komencis konsideriĝi +ĉe honoraj mensoj kiel superfluaj ligoj. Sociaj interkonsentoj fariĝis furormodo. +Volfgango estis tro teoriulema por ke ne infektu lin la liberalaj doktrinoj de la +epoko.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">"Kial ni apartiĝu unu disde la alia?" diris li. "Niaj koroj estas unuiĝintaj. Antaŭ la +rigardo de rezono kaj honoro ni estas kvazaŭ unu. Kial ni bezonu malpurajn formojn +por kunligi superajn animojn?"</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">La fremdulino aŭskultis emocie. Verŝajne ŝi jam edukiĝis pri la sama filozofio.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">"Vi havas nek hejmon, nek familion," li daŭre parolis. "Mi estu ĉio por vi, aŭ pli +bone, ni estu ĉio unu por la alia. Se formon ni bezonas, formon ni observu. Jen mia +mano. Mi devontigas min al vi por ĉiam."</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">"Ĉu por ĉiam?" diris solene la nekonatino.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">"Por ĉiam!" ripetis Volfgango.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">La fremdulino alprenis la etenditan manon. "Tial mi estas via," ŝi murmuris kaj falis +sur lian bruston.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">La sekvintan matenon la studento forlasis sian dormantan edzinon kaj eliris fruhore +serĉonte apartamenton kiu pli konvenu al lia nova situacio. Kiam li revenis, li trovis +la virinon kuŝantan sur la lito kun unu brako kaj la kapo preterpendantaj la randon de +la meblo. Li alparolis ŝin sed ŝi ne respondis. Li antaŭenpaŝis por veki ŝin el ŝia +malkomforta kuŝpozo. Kiam li alprenis ŝian manon, ĝi estis malvarma. Li sentis +nenian pulsobatadon. Ŝia vizaĝo estis pala kaj makabra. Unuvorte, kadavro ŝi estis.<span class="tei tei-pb" id="page021">[pg 021]</span><a name="Pg021" id="Pg021" class="tei tei-anchor"></a> +Hororigite, frenezigite, li alarmis la domloĝantaron. Sekvis sceno de konfuzo. La +polico alvokiĝis. Policano eniris la ĉambron. Li retiriĝis salte ekvidinte la kadavron.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">"Bonĉielo!" li ekkriis. "Kiel tiu virino alvenis ĉi-tien?"</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">"Ĉu vi havas informaĵojn pri ŝi?" diris avide Volfgango.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">"Ĉu informaĵojn mi havas?" respondis la policano. "Ŝi gilotiniĝis hieraŭ."</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Li antaŭenpaŝis, disigis la nigran kolumon ĉirkaŭantan la kolon de la kadavro kaj la +kapo terenruliĝis.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">La studento ekfrenezegiĝis. "La diablo! La diablo min ekposedis!" li ŝirkriis. "Mi +estas eterne perdita!"</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Ili entreprenis lin trankviligi sed vane. Ekposedis lin la timiga kredo ke malica spirito +revivigis la mortan korpon por forkapti lin. Li senbonsenciĝis kaj mortis en frenezejo.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Ĉi-tie la maljunulo kun la hantita kapo findiris sian rakonton.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">"Kaj ĉu ĉi-tio estas aŭtenta fakto?" diris la scivolema viro.</p> + +<p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">"Nedubenda fakto," respondis la alia. "Mi aŭdis ĝin de la plej bona aŭtoritato. La +koncerna studento mem rakontis ĝin al mi. Mi vidis lin en frenezejo de Parizo."</p> +</div> +</div> + +<hr class="doublepage" /><div class="tei tei-back" style="margin-bottom: 2.00em; margin-top: 6.00em"> +<div class="tei tei-div" style="margin-bottom: 5.00em; margin-top: 5.00em"> +<div id="pgfooter" class="tei tei-div" style="margin-bottom: 4.00em; margin-top: 4.00em"><pre class="pre tei tei-div" style="margin-bottom: 3.00em; margin-top: 3.00em">***END OF THE PROJECT GUTENBERG EBOOK TRI NOVELOJ*** +</pre><hr class="doublepage" /><div class="tei tei-div" style="margin-bottom: 3.00em; margin-top: 3.00em"><a name="rightpageheader7" id="rightpageheader7"></a><a name="pgtoc8" id="pgtoc8"></a><a name="pdf9" id="pdf9"></a><h1 class="tei tei-head" style="text-align: left; margin-bottom: 3.46em; margin-top: 3.46em"><span style="font-size: 173%">Credits</span></h1><table summary="This is a list." class="tei tei-list" style="margin-bottom: 1.00em; margin-top: 1.00em"><tbody><tr><th class="tei tei-label tei-label-gloss">April 20, 2007 </th></tr><tr><td class="tei tei-item"><table summary="This is a list." class="tei tei-list" style="margin-bottom: 1.00em; margin-top: 1.00em"><tbody><tr class="tei tei-labelitem"><th class="tei tei-label"></th><td class="tei tei-item">Project Gutenberg Edition</td></tr><tr class="tei tei-labelitem"><th class="tei tei-label"></th><td class="tei tei-item"><span class="tei tei-respStmt"> + <span class="tei tei-name">Robert L Read<br /></span> + <span class="tei tei-name">Joshua Hutchinson<br /></span> + <span class="tei tei-name">Online Distributed Proofreading Team</span> + </span></td></tr></tbody></table></td></tr></tbody></table></div><hr class="doublepage" /><div class="tei tei-div" style="margin-bottom: 3.00em; margin-top: 3.00em"><a name="rightpageheader10" id="rightpageheader10"></a><a name="pgtoc11" id="pgtoc11"></a><a name="pdf12" id="pdf12"></a><h1 class="tei tei-head" style="text-align: left; margin-bottom: 3.46em; margin-top: 3.46em"><span style="font-size: 173%">A Word from Project Gutenberg</span></h1><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">This file should be named + 21195-h.html or + 21195-h.zip.</p><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">This and all associated files of various formats will be found + in: + + <a href="http://www.gutenberg.org/dirs/2/1/1/9/21195/" class="block tei tei-xref" style="margin-bottom: 1.80em; margin-left: 3.60em; margin-top: 1.80em; margin-right: 3.60em"><span style="font-size: 90%">http://www.gutenberg.org</span><span style="font-size: 90%">/dirs/2/1/1/9/21195/</span></a></p><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Updated editions will replace the previous one — the old + editions will be renamed.</p><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Creating the works from public domain print editions means that + no one owns a United States copyright in these works, so the + Foundation (and you!) can copy and distribute it in the United + States without permission and without paying copyright royalties. + Special rules, set forth in the General Terms of Use part of this + license, apply to copying and distributing Project Gutenberg™ electronic works + to protect the Project Gutenberg™ concept and trademark. Project Gutenberg is a registered + trademark, and may not be used if you charge for the eBooks, + unless you receive specific permission. If you do not charge + anything for copies of this eBook, complying with the rules is + very easy. You may use this eBook for nearly any purpose such as + creation of derivative works, reports, performances and research. + They may be modified and printed and given away — you may do + practically <em class="tei tei-emph"><span style="font-style: italic">anything</span></em> with public domain eBooks. + Redistribution is subject to the trademark license, especially + commercial redistribution.</p></div><hr class="page" /><div id="pglicense" class="tei tei-div" style="margin-bottom: 3.00em; margin-top: 3.00em"><a name="rightpageheader13" id="rightpageheader13"></a><a name="pgtoc14" id="pgtoc14"></a><a name="pdf15" id="pdf15"></a><h1 class="tei tei-head" style="text-align: left; margin-bottom: 3.46em; margin-top: 3.46em"><span style="font-size: 173%">The Full Project Gutenberg License</span></h1><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em"><em class="tei tei-emph"><span style="font-style: italic">Please read this before you distribute or use this + work.</span></em></p><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">To protect the Project Gutenberg™ mission of promoting the free + distribution of electronic works, by using or distributing + this work (or any other work associated in any way with the + phrase <span class="tei tei-q">Project Gutenberg</span>), you agree to comply with all the terms + of the Full Project Gutenberg™ License (<a href="#pglicense" class="tei tei-ref">available with this file</a> or online + at <a href="http://www.gutenberg.org/license" class="tei tei-xref">http://www.gutenberg.org/license</a>).</p><div id="pglicense1" class="tei tei-div" style="margin-bottom: 2.00em; margin-top: 2.00em"><h2 class="tei tei-head" style="text-align: left; margin-bottom: 2.88em; margin-top: 2.88em"><span style="font-size: 144%">Section 1.</span></h2><h2 class="tei tei-head" style="text-align: center; margin-bottom: 2.40em; margin-top: 2.40em"><span style="font-size: 120%">General Terms of Use & Redistributing Project Gutenberg™ + electronic works</span></h2><div id="pglicense1A" class="tei tei-div" style="margin-bottom: 2.00em; margin-top: 2.00em"><h3 class="tei tei-head" style="text-align: left; margin-bottom: 2.40em; margin-top: 2.40em"><span style="font-size: 120%">1.A.</span></h3><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">By reading or using any part of this Project Gutenberg™ electronic + work, you indicate that you have read, understand, agree to + and accept all the terms of this license and intellectual + property (trademark/copyright) agreement. If you do not agree + to abide by all the terms of this agreement, you must cease + using and return or destroy all copies of Project Gutenberg™ electronic + works in your possession. If you paid a fee for obtaining a + copy of or access to a Project Gutenberg™ electronic work and you do not + agree to be bound by the terms of this agreement, you may + obtain a refund from the person or entity to whom you paid the + fee as set forth in paragraph <a href="#pglicense1E8" class="tei tei-ref">1.E.8.</a></p></div><div id="pglicense1B" class="tei tei-div" style="margin-bottom: 2.00em; margin-top: 2.00em"><h3 class="tei tei-head" style="text-align: left; margin-bottom: 2.40em; margin-top: 2.40em"><span style="font-size: 120%">1.B.</span></h3><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em"><span class="tei tei-q">Project Gutenberg</span> is a registered trademark. It may only be used on or + associated in any way with an electronic work by people who agree to be + bound by the terms of this agreement. There are a few things that you + can do with most Project Gutenberg™ electronic works even without complying with the + full terms of this agreement. See paragraph <a href="#pglicense1C" class="tei tei-ref">1.C</a> below. There are a lot of things you can + do with Project Gutenberg™ electronic works if you follow the terms of this + agreement and help preserve free future access to Project Gutenberg™ electronic + works. See paragraph <a href="#pglicense1E" class="tei tei-ref">1.E</a> below.</p></div><div id="pglicense1C" class="tei tei-div" style="margin-bottom: 2.00em; margin-top: 2.00em"><h3 class="tei tei-head" style="text-align: left; margin-bottom: 2.40em; margin-top: 2.40em"><span style="font-size: 120%">1.C.</span></h3><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">The Project Gutenberg Literary Archive Foundation (<span class="tei tei-q">the Foundation</span> or PGLAF), owns a compilation + copyright in the collection of Project Gutenberg™ electronic works. Nearly all the + individual works in the collection are in the public domain in the + United States. If an individual work is in the public domain in the + United States and you are located in the United States, we do not claim + a right to prevent you from copying, distributing, performing, + displaying or creating derivative works based on the work as long as all + references to Project Gutenberg are removed. Of course, we hope that you will support + the Project Gutenberg™ mission of promoting free access to electronic works by + freely sharing Project Gutenberg™ works in compliance with the terms of this + agreement for keeping the Project Gutenberg™ name associated with the work. You can + easily comply with the terms of this agreement by keeping this work in + the same format with its attached full Project Gutenberg™ License when you share it + without charge with others.</p></div><div id="pglicense1D" class="tei tei-div" style="margin-bottom: 2.00em; margin-top: 2.00em"><h3 class="tei tei-head" style="text-align: left; margin-bottom: 2.40em; margin-top: 2.40em"><span style="font-size: 120%">1.D.</span></h3><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">The copyright laws of the place where you are located also govern + what you can do with this work. Copyright laws in most countries are in + a constant state of change. If you are outside the United States, check + the laws of your country in addition to the terms of this agreement + before downloading, copying, displaying, performing, distributing or + creating derivative works based on this work or any other Project Gutenberg™ work. + The Foundation makes no representations concerning the copyright status + of any work in any country outside the United States.</p></div><div id="pglicense1E" class="tei tei-div" style="margin-bottom: 2.00em; margin-top: 2.00em"><h3 class="tei tei-head" style="text-align: left; margin-bottom: 2.40em; margin-top: 2.40em"><span style="font-size: 120%">1.E.</span></h3><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Unless you have removed all references to Project Gutenberg:</p><div id="pglicense1E1" class="tei tei-div" style="margin-bottom: 2.00em; margin-top: 2.00em"><h4 class="tei tei-head" style="text-align: left; margin-bottom: 2.00em; margin-top: 2.00em">1.E.1.</h4><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">The following sentence, with active links to, or other immediate + access to, the full Project Gutenberg™ License must appear prominently whenever any + copy of a Project Gutenberg™ work (any work on which the phrase <span class="tei tei-q">Project Gutenberg</span> + appears, or with which the phrase <span class="tei tei-q">Project Gutenberg</span> is associated) is + accessed, displayed, performed, viewed, copied or distributed: + + </p><div class="block tei tei-q" style="margin-bottom: 1.80em; margin-left: 3.60em; margin-top: 1.80em; margin-right: 3.60em"><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 0.90em"><span style="font-size: 90%">This eBook is for the use of + anyone anywhere at no cost and with almost no + restrictions whatsoever. You may copy it, give it + away or re-use it under the terms of the Project + Gutenberg License included with this eBook or + online at </span><a href="http://www.gutenberg.org" class="tei tei-xref"><span style="font-size: 90%">http://www.gutenberg.org</span></a></p></div></div><div id="pglicense1E2" class="tei tei-div" style="margin-bottom: 2.00em; margin-top: 2.00em"><h4 class="tei tei-head" style="text-align: left; margin-bottom: 2.00em; margin-top: 2.00em">1.E.2.</h4><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">If an individual Project Gutenberg™ electronic work is derived from the public + domain (does not contain a notice indicating that it is posted with + permission of the copyright holder), the work can be copied and + distributed to anyone in the United States without paying any fees or + charges. If you are redistributing or providing access to a work with + the phrase <span class="tei tei-q">Project Gutenberg</span> associated with or appearing on the work, you + must comply either with the requirements of paragraphs <a href="#pglicense1E1" class="tei tei-ref">1.E.1</a> through 1.E.7 or obtain permission for + the use of the work and the Project Gutenberg™ trademark as set forth in paragraphs + <a href="#pglicense1E8" class="tei tei-ref">1.E.8</a> or 1.E.9.</p></div><div id="pglicense1E3" class="tei tei-div" style="margin-bottom: 2.00em; margin-top: 2.00em"><h4 class="tei tei-head" style="text-align: left; margin-bottom: 2.00em; margin-top: 2.00em">1.E.3.</h4><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">If an individual Project Gutenberg™ electronic work is posted with the permission + of the copyright holder, your use and distribution must comply with both + paragraphs <a href="#pglicense1E1" class="tei tei-ref">1.E.1</a> through 1.E.7 and any + additional terms imposed by the copyright holder. Additional terms will + be linked to the Project Gutenberg™ License for all works posted with the permission + of the copyright holder found at the beginning of this work.</p></div><div id="pglicense1E4" class="tei tei-div" style="margin-bottom: 2.00em; margin-top: 2.00em"><h4 class="tei tei-head" style="text-align: left; margin-bottom: 2.00em; margin-top: 2.00em">1.E.4.</h4><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Do not unlink or detach or remove the full Project Gutenberg™ License terms from + this work, or any files containing a part of this work or any other work + associated with Project Gutenberg™.</p></div><div id="pglicense1E5" class="tei tei-div" style="margin-bottom: 2.00em; margin-top: 2.00em"><h4 class="tei tei-head" style="text-align: left; margin-bottom: 2.00em; margin-top: 2.00em">1.E.5.</h4><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Do not copy, display, perform, distribute or redistribute this + electronic work, or any part of this electronic work, without + prominently displaying the sentence set forth in paragraph <a href="#pglicense1E1" class="tei tei-ref">1.E.1</a> with active links or immediate access + to the full terms of the Project Gutenberg™ License.</p></div><div id="pglicense1E6" class="tei tei-div" style="margin-bottom: 2.00em; margin-top: 2.00em"><h4 class="tei tei-head" style="text-align: left; margin-bottom: 2.00em; margin-top: 2.00em">1.E.6.</h4><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">You may convert to and distribute this work in any binary, + compressed, marked up, nonproprietary or proprietary form, including + any word processing or hypertext form. However, if you provide access + to or distribute copies of a Project Gutenberg™ work in a format other than + <span class="tei tei-q">Plain Vanilla ASCII</span> or other format used in the official + version posted on the official Project Gutenberg™ web site (http://www.gutenberg.org), you must, at + no additional cost, fee or expense to the user, provide a copy, a + means of exporting a copy, or a means of obtaining a copy upon + request, of the work in its original <span class="tei tei-q">Plain Vanilla ASCII</span> or + other form. Any alternate format must include the full Project Gutenberg™ License + as specified in paragraph <a href="#pglicense1E1" class="tei tei-ref">1.E.1.</a></p></div><div id="pglicense1E7" class="tei tei-div" style="margin-bottom: 2.00em; margin-top: 2.00em"><h4 class="tei tei-head" style="text-align: left; margin-bottom: 2.00em; margin-top: 2.00em">1.E.7.</h4><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Do not charge a fee for access to, viewing, displaying, performing, + copying or distributing any Project Gutenberg™ works unless you comply with + paragraph <a href="#pglicense1E8" class="tei tei-ref">1.E.8</a> or 1.E.9.</p></div><div id="pglicense1E8" class="tei tei-div" style="margin-bottom: 2.00em; margin-top: 2.00em"><h4 class="tei tei-head" style="text-align: left; margin-bottom: 2.00em; margin-top: 2.00em">1.E.8.</h4><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">You may charge a reasonable fee for copies of or providing access to + or distributing Project Gutenberg™ electronic works provided that</p><table summary="This is a list." class="tei tei-list" style="margin-bottom: 1.00em; margin-top: 1.00em"><tbody><tr class="tei tei-labelitem"><th class="tei tei-label">• </th><td class="tei tei-item"><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">You pay a royalty fee of 20% of the gross profits you derive from + the use of Project Gutenberg™ works calculated using the method you already use to + calculate your applicable taxes. The fee is owed to the owner of the + Project Gutenberg™ trademark, but he has agreed to donate royalties under this + paragraph to the Project Gutenberg Literary Archive Foundation. Royalty payments must be paid within 60 days + following each date on which you prepare (or are legally required to + prepare) your periodic tax returns. Royalty payments should be clearly + marked as such and sent to the Project Gutenberg Literary Archive Foundation at the address specified in <a href="#pglicense4" class="tei tei-ref">Section 4, <span class="tei tei-q">Information about donations to the + Project Gutenberg Literary Archive Foundation.</span></a></p></td></tr><tr class="tei tei-labelitem"><th class="tei tei-label"></th><td class="tei tei-item"><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">You provide a full refund of any money paid by a user who notifies + you in writing (or by e-mail) within 30 days of receipt that s/he does + not agree to the terms of the full Project Gutenberg™ License. You must require such + a user to return or destroy all copies of the works possessed in a + physical medium and discontinue all use of and all access to other + copies of Project Gutenberg™ works.</p></td></tr><tr class="tei tei-labelitem"><th class="tei tei-label"></th><td class="tei tei-item"><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">You provide, in accordance with paragraph <a href="#pglicense1F3" class="tei tei-ref">1.F.3</a>, a full refund of any money paid for a + work or a replacement copy, if a defect in the electronic work is + discovered and reported to you within 90 days of receipt of the + work.</p></td></tr><tr class="tei tei-labelitem"><th class="tei tei-label"></th><td class="tei tei-item"><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">You comply with all other terms of this agreement for free + distribution of Project Gutenberg™ works.</p></td></tr></tbody></table></div><div id="pglicense1E9" class="tei tei-div" style="margin-bottom: 2.00em; margin-top: 2.00em"><h4 class="tei tei-head" style="text-align: left; margin-bottom: 2.00em; margin-top: 2.00em">1.E.9.</h4><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">If you wish to charge a fee or distribute a Project Gutenberg™ electronic work or + group of works on different terms than are set forth in this agreement, + you must obtain permission in writing from both the Project Gutenberg Literary Archive Foundation and Michael + Hart, the owner of the Project Gutenberg™ trademark. Contact the Foundation as set + forth in <a href="#pglicense3" class="tei tei-ref">Section 3</a> below.</p></div></div><div id="pglicense1F" class="tei tei-div" style="margin-bottom: 2.00em; margin-top: 2.00em"><h3 class="tei tei-head" style="text-align: left; margin-bottom: 2.40em; margin-top: 2.40em"><span style="font-size: 120%">1.F.</span></h3><div id="pglicense1F1" class="tei tei-div" style="margin-bottom: 2.00em; margin-top: 2.00em"><h4 class="tei tei-head" style="text-align: left; margin-bottom: 2.00em; margin-top: 2.00em">1.F.1.</h4><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Project Gutenberg volunteers and employees expend considerable effort to identify, + do copyright research on, transcribe and proofread public domain works + in creating the Project Gutenberg™ collection. Despite these efforts, Project Gutenberg™ + electronic works, and the medium on which they may be stored, may + contain <span class="tei tei-q">Defects,</span> such as, but not limited to, incomplete, + inaccurate or corrupt data, transcription errors, a copyright or other + intellectual property infringement, a defective or damaged disk or other + medium, a computer virus, or computer codes that damage or cannot be + read by your equipment.</p></div><div id="pglicense1F2" class="tei tei-div" style="margin-bottom: 2.00em; margin-top: 2.00em"><h4 class="tei tei-head" style="text-align: left; margin-bottom: 2.00em; margin-top: 2.00em">1.F.2.</h4><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">LIMITED WARRANTY, DISCLAIMER OF DAMAGES — Except for the <span class="tei tei-q">Right of + Replacement or Refund</span> described in <a href="#pglicense1F3" class="tei tei-ref">paragraph + 1.F.3</a>, the Project Gutenberg Literary Archive Foundation, the owner of the Project Gutenberg™ trademark, and any + other party distributing a Project Gutenberg™ electronic work under this agreement, + disclaim all liability to you for damages, costs and expenses, including + legal fees. YOU AGREE THAT YOU HAVE NO REMEDIES FOR NEGLIGENCE, STRICT + LIABILITY, BREACH OF WARRANTY OR BREACH OF CONTRACT EXCEPT THOSE + PROVIDED IN PARAGRAPH F3. YOU AGREE THAT THE FOUNDATION, THE TRADEMARK + OWNER, AND ANY DISTRIBUTOR UNDER THIS AGREEMENT WILL NOT BE LIABLE TO + YOU FOR ACTUAL, DIRECT, INDIRECT, CONSEQUENTIAL, PUNITIVE OR INCIDENTAL + DAMAGES EVEN IF YOU GIVE NOTICE OF THE POSSIBILITY OF SUCH DAMAGE.</p></div><div id="pglicense1F3" class="tei tei-div" style="margin-bottom: 2.00em; margin-top: 2.00em"><h4 class="tei tei-head" style="text-align: left; margin-bottom: 2.00em; margin-top: 2.00em">1.F.3.</h4><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">LIMITED RIGHT OF REPLACEMENT OR REFUND — If you discover a defect in + this electronic work within 90 days of receiving it, you can receive a + refund of the money (if any) you paid for it by sending a written + explanation to the person you received the work from. If you received + the work on a physical medium, you must return the medium with your + written explanation. The person or entity that provided you with the + defective work may elect to provide a replacement copy in lieu of a + refund. If you received the work electronically, the person or entity + providing it to you may choose to give you a second opportunity to + receive the work electronically in lieu of a refund. If the second copy + is also defective, you may demand a refund in writing without further + opportunities to fix the problem.</p></div><div id="pglicense1F4" class="tei tei-div" style="margin-bottom: 2.00em; margin-top: 2.00em"><h4 class="tei tei-head" style="text-align: left; margin-bottom: 2.00em; margin-top: 2.00em">1.F.4.</h4><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Except for the limited right of replacement or refund set forth in + <a href="#pglicense1F3" class="tei tei-ref">paragraph 1.F.3</a>, this work is provided + to you 'AS-IS,' WITH NO OTHER WARRANTIES OF ANY KIND, EXPRESS OR + IMPLIED, INCLUDING BUT NOT LIMITED TO WARRANTIES OF MERCHANTIBILITY OR + FITNESS FOR ANY PURPOSE.</p></div><div id="pglicense1F5" class="tei tei-div" style="margin-bottom: 2.00em; margin-top: 2.00em"><h4 class="tei tei-head" style="text-align: left; margin-bottom: 2.00em; margin-top: 2.00em">1.F.5.</h4><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Some states do not allow disclaimers of certain implied warranties or + the exclusion or limitation of certain types of damages. If any + disclaimer or limitation set forth in this agreement violates the law of + the state applicable to this agreement, the agreement shall be + interpreted to make the maximum disclaimer or limitation permitted by + the applicable state law. The invalidity or unenforceability of any + provision of this agreement shall not void the remaining provisions.</p></div><div id="pglicense1F6" class="tei tei-div" style="margin-bottom: 2.00em; margin-top: 2.00em"><h4 class="tei tei-head" style="text-align: left; margin-bottom: 2.00em; margin-top: 2.00em">1.F.6.</h4><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">INDEMNITY — You agree to indemnify and hold the Foundation, the + trademark owner, any agent or employee of the Foundation, anyone + providing copies of Project Gutenberg™ electronic works in accordance with this + agreement, and any volunteers associated with the production, promotion + and distribution of Project Gutenberg™ electronic works, harmless from all + liability, costs and expenses, including legal fees, that arise directly + or indirectly from any of the following which you do or cause to occur: + (a) distribution of this or any Project Gutenberg™ work, (b) alteration, + modification, or additions or deletions to any Project Gutenberg™ work, and (c) any + Defect you cause.</p></div></div></div><div id="pglicense2" class="tei tei-div" style="margin-bottom: 2.00em; margin-top: 2.00em"><h2 class="tei tei-head" style="text-align: left; margin-bottom: 2.88em; margin-top: 2.88em"><span style="font-size: 144%">Section 2.</span></h2><h2 class="tei tei-head" style="text-align: center; margin-bottom: 2.40em; margin-top: 2.40em"><span style="font-size: 120%">Information about the Mission of Project Gutenberg™</span></h2><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Project Gutenberg™ is synonymous with the free distribution of electronic works + in formats readable by the widest variety of computers including + obsolete, old, middle-aged and new computers. It exists because of the + efforts of hundreds of volunteers and donations from people in all walks + of life.</p><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Volunteers and financial support to provide volunteers with the + assistance they need, is critical to reaching Project Gutenberg™'s goals and + ensuring that the Project Gutenberg™ collection will remain freely available for + generations to come. In 2001, the Project Gutenberg Literary Archive Foundation was created to provide a + secure and permanent future for Project Gutenberg™ and future generations. To learn + more about the Project Gutenberg Literary Archive Foundation and how your efforts and donations can help, see + Sections <a href="#pglicense3" class="tei tei-ref">3</a> and <a href="#pglicense4" class="tei tei-ref">4</a> and the Foundation web page at <a href="http://www.pglaf.org" class="tei tei-xref">http://www.pglaf.org</a>.</p></div><div id="pglicense3" class="tei tei-div" style="margin-bottom: 2.00em; margin-top: 2.00em"><h2 class="tei tei-head" style="text-align: left; margin-bottom: 2.88em; margin-top: 2.88em"><span style="font-size: 144%">Section 3.</span></h2><h2 class="tei tei-head" style="text-align: center; margin-bottom: 2.40em; margin-top: 2.40em"><span style="font-size: 120%">Information about the Project Gutenberg Literary Archive Foundation</span></h2><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">The Project Gutenberg Literary Archive Foundation is a non profit 501(c)(3) educational corporation + organized under the laws of the state of Mississippi and granted tax + exempt status by the Internal Revenue Service. The Foundation's EIN or + federal tax identification number is 64-6221541. Its 501(c)(3) letter + is posted at <a href="http://www.gutenberg.org/fundraising/pglaf" class="tei tei-xref">http://www.gutenberg.org/fundraising/pglaf</a>. Contributions + to the Project Gutenberg Literary Archive Foundation are tax deductible to the full extent permitted by U.S. + federal laws and your state's laws.</p><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">The Foundation's principal office is located at 4557 Melan Dr. + S. Fairbanks, AK, 99712., but its volunteers and employees are + scattered throughout numerous locations. Its business office is + located at 809 North 1500 West, Salt Lake City, UT 84116, (801) + 596-1887, email business@pglaf.org. Email contact links and up to date + contact information can be found at the Foundation's web site and + official page at <a href="http://www.pglaf.org" class="tei tei-xref">http://www.pglaf.org</a></p><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">For additional contact information: + + </p><div class="block tei tei-address" style="margin-bottom: 1.80em; margin-left: 3.60em; margin-top: 1.80em; margin-right: 3.60em"><span class="tei tei-addrLine"><span style="font-size: 90%">Dr. Gregory B. Newby</span></span><br /><span class="tei tei-addrLine"><span style="font-size: 90%">Chief Executive and Director</span></span><br /><span class="tei tei-addrLine"><span style="font-size: 90%">gbnewby@pglaf.org</span></span><br /></div></div><div id="pglicense4" class="tei tei-div" style="margin-bottom: 2.00em; margin-top: 2.00em"><h2 class="tei tei-head" style="text-align: left; margin-bottom: 2.88em; margin-top: 2.88em"><span style="font-size: 144%">Section 4.</span></h2><h2 class="tei tei-head" style="text-align: center; margin-bottom: 2.40em; margin-top: 2.40em"><span style="font-size: 120%">Information about Donations to the Project Gutenberg Literary Archive Foundation</span></h2><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Project Gutenberg™ depends upon and cannot survive without wide spread public + support and donations to carry out its mission of increasing the number + of public domain and licensed works that can be freely distributed in + machine readable form accessible by the widest array of equipment + including outdated equipment. Many small donations ($1 to $5,000) are + particularly important to maintaining tax exempt status with the + IRS.</p><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">The Foundation is committed to complying with the laws regulating + charities and charitable donations in all 50 states of the United + States. Compliance requirements are not uniform and it takes a + considerable effort, much paperwork and many fees to meet and keep up + with these requirements. We do not solicit donations in locations where + we have not received written confirmation of compliance. To SEND + DONATIONS or determine the status of compliance for any particular state + visit <a href="http://www.gutenberg.org/fundraising/donate" class="tei tei-xref">http://www.gutenberg.org/fundraising/donate</a></p><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">While we cannot and do not solicit contributions from states where we + have not met the solicitation requirements, we know of no prohibition + against accepting unsolicited donations from donors in such states who + approach us with offers to donate.</p><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">International donations are gratefully accepted, but we cannot make + any statements concerning tax treatment of donations received from + outside the United States. U.S. laws alone swamp our small staff.</p><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Please check the Project Gutenberg Web pages for current donation methods and + addresses. Donations are accepted in a number of other ways including + checks, online payments and credit card donations. To donate, please + visit: <a href="http://www.gutenberg.org/fundraising/donate" class="tei tei-xref">http://www.gutenberg.org/fundraising/donate</a></p></div><div id="pglicense5" class="tei tei-div" style="margin-bottom: 2.00em; margin-top: 2.00em"><h2 class="tei tei-head" style="text-align: left; margin-bottom: 2.88em; margin-top: 2.88em"><span style="font-size: 144%">Section 5.</span></h2><h2 class="tei tei-head" style="text-align: center; margin-bottom: 2.40em; margin-top: 2.40em"><span style="font-size: 120%">General Information About Project Gutenberg™ electronic + works.</span></h2><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em"><span class="tei tei-name">Professor Michael S. Hart</span> is the + originator of the Project Gutenberg™ concept of a library of electronic works that + could be freely shared with anyone. For thirty years, he produced and + distributed Project Gutenberg™ eBooks with only a loose network of volunteer + support.</p><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Project Gutenberg™ eBooks are often created from several printed editions, all of + which are confirmed as Public Domain in the U.S. unless a copyright + notice is included. Thus, we do not necessarily keep eBooks in + compliance with any particular paper edition.</p><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Each eBook is in a subdirectory of the same number as the eBook's + eBook number, often in several formats including plain vanilla ASCII, + compressed (zipped), HTML and others.</p><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Corrected <em class="tei tei-emph"><span style="font-style: italic">editions</span></em> of our eBooks replace the old file + and take over the old filename and etext number. The replaced older file + is renamed. <em class="tei tei-emph"><span style="font-style: italic">Versions</span></em> based on separate sources are treated + as new eBooks receiving new filenames and etext numbers.</p><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">Most people start at our Web site which has the main PG search + facility: + + <a href="http://www.gutenberg.org" class="block tei tei-xref" style="margin-bottom: 1.80em; margin-left: 3.60em; margin-top: 1.80em; margin-right: 3.60em"><span style="font-size: 90%">http://www.gutenberg.org</span></a></p><p class="tei tei-p" style="margin-bottom: 1.00em">This Web site includes information about Project Gutenberg™, including how to + make donations to the Project Gutenberg Literary Archive Foundation, how to help produce our new eBooks, and + how to subscribe to our email newsletter to hear about new eBooks.</p></div></div></div> +</div> + +</div> + + </div> +</body></html> |