1 files changed, 9577 insertions, 0 deletions

diff --git a/26480-0.txt b/26480-0.txt
new file mode 100644
index 0000000..25e72ef
--- /dev/null
+++ b/26480-0.txt
@@ -0,0 +1,9577 @@
+The Project Gutenberg EBook of La Tronpretendantoj, by Henrik Ibsen
+
+This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with
+almost no restrictions whatsoever.  You may copy it, give it away or
+re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included
+with this eBook or online at www.gutenberg.org
+
+
+Title: La Tronpretendantoj
+
+Author: Henrik Ibsen
+
+Translator: Odd Tangerud
+
+Release Date: August 29, 2008 [EBook #26480]
+
+Language: Esperanto
+
+Character set encoding: UTF-8
+
+*** START OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK LA TRONPRETENDANTOJ ***
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+Henrik Ibsen
+
+LA TRONPRETENDANTOJ
+
+(Kongs-emnerne)
+
+1864
+
+Tradukis: Odd Tangerud
+
+Eldonejo: Jec Scandinavia a/s
+
+
+
+
+LA TRONPRETENDANTOJ
+
+
+ROLOJ:
+
+  HÅKON HÅKONSSON, de la Birkibejnoj elektita reĝo
+  INGA EL VARTEJG, lia patrino
+  SKULE JARLO
+  SINJORINO RAGNHILD, lia edzino
+  SIGRID, lia fratino
+  MARGRETE, lia filino
+  GUTORM INGASON
+  SIGURD RIBBUNG
+  NIKOLAS ARNASON, episkopo en Oslo
+  DAGFINN BONDE, kortega marŝalo de Håkon
+  IVAR BODDE, kortega pastro
+  VEGARD VERADAL, ano de la hirdo (kortegano)
+  GREGORIUS JONSSON, vasalo
+  PÅL FLIDA, vasalo
+  INGIBJORG, edzino de Andres Skjaldarband
+  PETER, ŝia filo, juna pastro
+  SIRA VILJAM, kapelpastro ĉe episkopo Nikolas
+  MAJSTRO SIGARD, el Brabant, kuracisto
+  JATGEJR SKALDO, Islandano
+  BÅRD BRATTE, estro el Trondhejmo
+  KAMPARANOJ kaj URBANOJ en Bergen, Oslo kaj Nidaros
+  KANONIKOJ, PASTROJ, MONAĤOJ, MONAĤINOJ
+  GASTOJ, KORTEGANOJ kaj SINJORINOJ
+  MILITISTARO k. t. p.
+
+
+
+La agado okazas en la unua duono de la 13a jarcento.
+
+
+_å_ prononciĝas kiel Esperanta _o_.
+
+
+
+Vortklarigo
+
+Nidaros: La antikva nomo de la nuna urbo Trondhejmo.
+
+Skule estas jarlo (= grafo), la sama vorto kiel la angla _earl_.
+Frato de reĝo Inge.
+
+hirdo: (norvega vorto) = gvardio de la reĝo kaj de estroj.
+
+Eyrating: parlamenta kunsido sur Eyri, loka, liberaera kunvenejo
+ĉe Nidaros.
+
+ting (esperantlingve: tingo - nova vorto) =
+parlamento ankoraŭ en Islando (Allþing) kaj Norvegio (Storting).
+
+La Birkibejnoj estas politika, militista aro, kiu gajnis en la intercivitana
+milito.
+
+La Slittungoj sekvis la tronpretendanton Erling Steinvegg,
+filo de Magnus Erlingsson.
+
+La Vårbelgoj (vestitaj per feloj printempe feligitaj) estis la partio,
+kiun Skule fondis, kiam li rompis kun la birkibejnoj, al kiuj lia tuta
+parencaro apartenis.
+
+La Bagloj estis politika partio kaj militistaro defendantaj la eklezion.
+
+La Ribbungoj estis sekvantoj de Sigurd Ribbung, tronpretendanto.
+
+Ranagubernio: Nuntempa Båhuslen en Svedlando.
+
+Hålogalando: Meza parto de norda Norvegio.
+
+Viken: Malnova nomo de la Oslo fjordo ĝis Kungälv en Svedlando.
+
+Trondhejmo estas la ok etaj gubernioj ĉirkaŭ la Trondhejmfjordo.
+
+Vermlando: lima lando inter Norvegio kaj Svedlando
+oriente de la Oslo-fjordo.
+
+Opplando: Gubernio inter la lago Mjøsa kaj la Dovre-montaro.
+
+Borg: Gubernio tute sude en orienta Norvegio ĉe la urbo Sarpsborg.
+
+Ile-kampoj, ĉe Nidaros.
+
+varg: norvega vorto = lupo.
+
+Kapinsulo: Norveglingve “Hovedøya” — insulo en la fjordo ĉe Oslo.
+
+Harald Belhararo: (Harald Hårfagre) — La unua reĝo de tuta Norvegio.
+
+Elgjarnes: = Elnes — terpinto en la komunumo Asker okcidente de Oslo.
+
+Ejkaberg: Monteto apud orienta Oslo.
+
+Låka: Bieno norde de Oslo.
+
+Elgisetro: Monaĥejo sude de Nidaros.
+
+Hladakabo: Kabo en la trondhejma fjordo ĉe Nidaros.
+
+  Magnus Erlingsson 1156–1184, filo de Erling Skakke
+  Reĝo Sverre Sigurdsson 1184–1202
+  Reĝo Håkon Sverrisson 1202–1204
+  Guthorm Sigurdsson 1204 mortis post duona jaro. Filo de Sigurd Lavard
+  Reĝo Inge Bårdsson 1204–1217, frato de Skule Bårdsson
+  Reĝo Håkon Håkonsson 1217–1263
+
+
+
+
+UNUA AKTO
+
+
+(Bergen. La ĝardeno ĉe la Kristpreĝejo. En la fono la preĝejo,
+la alta portalo vidiĝas de la spektantoj. Maldekstre antaŭe staras
+_Håkon Håkonsson, Dagfinn Bonde, Vegard el Veradal, Ivar Bodde_ kaj
+pluraj vasaloj kaj estroj. Ĝuste kontraŭe de li staras _Skule
+jarlo, Gregorius Jonsson, Pål Flida_ kaj aliuloj el la viroj de la
+jarlo. Pli malantaŭe samflanke vidiĝas _Sigurd Ribbung_ kun sia
+sekvantaro, kaj pli malantaŭe de li _Gutorm Ingason_ kun pluraj
+estroj. La enirejoj de la preĝejo estas gardataj de gvardistoj; la
+homamaso plenigas la tutan preĝejan ĝardenon; multuloj sidas supre
+en la arboj kaj sur la preĝeja muro; aspekte ĉiuj en streĉo
+atendas iun okazaĵon. El la preĝejaj turoj de la urbo sonoriĝas de
+fore kaj de proksime.)
+
+SKULE JARLO
+
+(mallaŭte kaj senpacience al _Gregorius Jonsson_) Pro kio ili lantas
+tiel longe tie interne?
+
+GREGORIUS JONSSON
+
+Silente; nun komenciĝas la himno.
+
+(De interne de la fermita preĝejo aŭdiĝas sono de trombonoj:)
+
+ĤORO DE MONAĤOJ KAJ MONAĤINOJ
+
+_Domine coeli_ k.t.p.
+
+(Dum la kanto la preĝeja pordo malfermiĝas de interne; en la
+antaŭa halo vidiĝas _episkopo Nikolas_ ĉirkaŭita de _pastroj_
+kaj _monaĥoj_.)
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(tretas antaŭen al la pordo, kaj anoncas kun bastono levita:) Nun
+Inga el Vartejg portas feran fajropruvon por Håkon
+reĝpretendanto!
+
+(La preĝejo denove fermiĝas; interne la kanto daŭras.)
+
+GREGORIUS JONSSON
+
+(mallaŭte al la jarlo) Voku al sankta Olaf por tio, kio estas
+ĝusta.
+
+SKULE JARLO
+
+(rapide kaj deturnante) Ne nun. Pli bone ne memorigi lin pri mi.
+
+IVAR BODDE
+
+(kaptas la brakon de _Håkon_) Preĝu al la Sinjoro via Dio, Håkon
+Håkonsson.
+
+HÅKON
+
+Ne bezoniĝas; mi estas certa pri li.
+
+(La kanto de la preĝejo sonas pli forte; ĉiuj nudigas la kapojn
+kaj multaj genuas kaj preĝas.)
+
+GREGORIUS JONSSON
+
+(al la jarlo) Tiu ĉi estas grava horo por vi kaj por multuloj.
+
+SKULE JARLO
+
+(rigardas atente al la preĝejo) Grava horo por Norvegio.
+
+PÅL FLIDA
+
+(proksima al la jarlo) Nun ŝi tenas la ruĝan feron.
+
+DAGFINN BONDE
+
+(proksima al Håkon) Ili alvenas laŭ la preĝeja elirejo.
+
+IVAR BODDE
+
+Kristo ŝirmu viajn purajn manojn, Inga reĝpatrino!
+
+HÅKON
+
+Por tiu ĉi momento ŝi estu honorata mian tutan vivon.
+
+SKULE JARLO
+
+(kiu streĉe aŭskultis, subite ekparolas) Ĉu ŝi kriis? Ĉu ŝi
+faligis la feron?
+
+PÅL FLIDA
+
+(iras supren) Mi ne scias kio estis.
+
+GREGORIUS JONSSON
+
+La virinoj ploras laŭte en la antaŭhalo.
+
+ĤORO EL LA PREĜEJO
+
+(ekkantas jubile) _Gloria in excelsis deo!_
+
+(La portalo ekmalfermiĝas; _Inga_ elvenas, akompanata de
+_monaĥinoj, pastroj_ kaj _monaĥoj_.)
+
+INGA
+
+(sur la preĝeja ŝtuparo) Dio juĝis! Vidu tiujn ĉi manojn; per ili
+mi portis la feron.
+
+VOĈOJ INTER LA POPOLAMASO
+
+Ili estas puraj kaj blankaj kiel antaŭe!
+
+ALIAJ VOĈOJ
+
+Eĉ pli belaj!
+
+LA TUTA HOMA ARO
+
+Li certe estas la filo de Håkon Sverrisson!
+
+HÅKON
+
+(ĉirkaŭbrakas ŝin) Dankon, dankon, vi alte benata!
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(preterpasas la jarlon) Malsaĝe estis efektivigi la ruĝferan
+fajropruvon.
+
+SKULE JARLO
+
+Ne, sinjoro episkopo. Dio _devis_ paroli en tiu ĉi afero.
+
+HÅKON
+
+(profunde tuŝita, tenas _Inga_ per la mano) Nun tio do estas farita,
+tio al kio ĉiu talento en mi laŭte alvokis, — tio sub kio mia koro
+tordis kaj turnis sin —
+
+DAGFINN BONDE
+
+(eksteren al la homamaso) Jes, rigardu tiun virinon, kaj pripensu
+nun, vi, kiuj estas ĉi tie! Kiu dubis pri ŝia vorto, antaŭ ol iuj
+bezonis ke oni dubu?
+
+PÅL FLIDA
+
+La dubo flustris en ĉiuj ĉambretoj ekde la momento kiam Håkon
+tronpretendanto kiel infano portiĝis en la kortegon de reĝo
+Inge.
+
+GREGORIUS JONSSON
+
+Kaj lastan vintron ĝi kreskis al krio, kaj sonis super la lando
+norde kaj sude; tion mi opinias ke ĉiu ajn povas atesti.
+
+HÅKON
+
+Plej bone povas mi mem tion atesti. Tial mi ja cedis al la konsiloj
+de multaj fidelaj amikoj, kaj klinis min tiel profunde, kiel neniu
+alia reĝe elektita viro faris de longe. Mi pruvis per fajropruvo
+mian naskiĝon, pruvis mian rajton, kiel filo de Håkon Sverrisson,
+preni landon kaj regnon herede. Ne volas mi ĉi tie esplori pli
+proksime, kiu nutris la dubon kaj faris ĝin laŭtvoĉa, kiel la
+parenco de la jarlo diras; sed tion mi scias, ke amare mi suferis sub
+ĝi. Mi estis reĝe elektita ekde la infaneco, sed povran reĝan
+honoron oni atestis al mi, eĉ _tie_ kie oni opinius, ke mi plej
+sekure kuraĝus atendi ĝin. Mi nur memorigas lastan pentekostan
+dimanĉon en Nidaros, kiam mi iris al la altaro por oferi, kaj la
+ĉefepiskopo turnis sin, kaj pretendis ne vidi min, por eviti saluti,
+kiel estas la kutimo saluti reĝojn. Tamen tiaĵojn mi facile
+tolerus; sed vera milito estus eksplodonta en la lando, kaj ĝin mi
+devus haltigi.
+
+DAGFINN BONDE
+
+Bone povas esti por reĝoj aŭskulti al saĝaj konsiloj; sed se
+_mia_ konsilo estus aŭskultita en tiu ĉi afero, tiam ne estus per
+ruĝa fero, sed per malvarma ŝtalo, ke Håkon Håkonsson dividus la
+rajton inter si kaj siaj malamikoj.
+
+HÅKON
+
+Regu vin, Dagfinn; _tio_ decas al tiu viro, kiu regu la landon.
+
+SKULE JARLO
+
+(kun subtila rideto) Reĝa malamiko estas oportune nomi ĉiun, kiu
+kontraŭas la reĝan volon. Mi tamen opinias, ke _tiu_ estas al la
+reĝo plej malutila, kiu malkonsilas al li pruvi sian rajton al la
+reĝa nomo.
+
+HÅKON
+
+Kiu scias. Se estus mia rajto nur, kiun ni ĉi tie pritraktadus,
+povus okazi, ke mi ne aĉetus ĝin tiel kare; sed ni devas rigardi
+pli alten; ĉi tie temas pri vivotasko kaj devo. Mi sentas tion alte
+kaj varme ene en mi, kaj mi ne hontas pro tion diri, — mi sole estas
+tiu, kiu povas gvidi la landon al la plej supera stato en ĉi tiuj
+tempoj; — reĝa naskiĝo generas reĝan devon —
+
+SKULE JARLO
+
+Troviĝas pluruloj ĉi tie, kiuj donas al si mem tian belan
+ateston.
+
+SIGURD RIBBUNG
+
+Mi faras, kaj kun same bona kialo. Mia avo estis reĝo Magnus
+Erlingsson —
+
+HÅKON
+
+Jes, se via patro, Erling Steinvegg, estus filo de reĝo Magnus; sed
+la plimulto neas tion, kaj ĝis nun neniu portis la fajropruvon por
+tiu pretendo.
+
+SIGURD RIBBUNG
+
+La Ribbungoj elektis min reĝo, kaj faris tion libervole, dum Dagfinn
+Bonde kaj aliaj Birkibejnoj minacigis por vi reĝan nomon.
+
+HÅKON
+
+Jes, tiel vi mizerigis Norvegion, ke la devenulo de Sverre devis
+minace progresi.
+
+GUTORM INGASON
+
+Devenulo de Sverre estas mi same certe kiel vi —
+
+DAGFINN BONDE
+
+Sed ne en rekta linio viron post viro.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Estas inaj generaciaj eroj intertie, Gutorm.
+
+GUTORM INGASON
+
+Mi tamen scias, ke Inge Bårdsson, mia patro, estis leĝe elektita
+reĝo super Norvegio.
+
+HÅKON
+
+Ĉar troviĝis neniu, kiu sciis, ke la nepo de Sverre estis en vivo.
+De la tago, kiam _tio_ evidentiĝis, Inge estris la regnon, kiel
+kuratoro por mi, ne alicele.
+
+SKULE JARLO
+
+Tio ne povas esti dirata en vero; sian tutan tempon Inge estis reĝo
+kun ĉiu leĝa potenco kaj sen rezervo. Ke Gutorm malgrandan rajton
+havas, povas esti sufiĉe vera; ĉar li naskiĝis nelegitime; sed mi
+estas la legitime naskita frato de reĝo Inge, kaj la leĝo estas por
+mi, kiam mi postulas kaj prenos plenan heredon post li.
+
+DAGFINN BONDE
+
+Ho, sinjoro jarlo, plenan heredon Vi certe prenis, kaj tion ne nur la
+parencaran posedaĵon, sed ĉiujn posedaĵojn kiujn Håkon Sverrisson
+postlasis.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Ne ĉion, bona Dagfinn. Honoru la veron: — reĝo Håkon retenis
+broĉon kaj tiun oran ringon, kiun li portas sur sia brako.
+
+HÅKON
+
+Lasu tion kiel estas; per la helpo de Dio mi bone regajnos havaĵojn.
+Kaj nun, vasaloj kaj leĝistoj, Vi preĝejaj fratoj kaj estroj kaj
+hirdanoj, nun estas tempo por voki al regna kunsido, kiel decidite
+estas. Kun ligitaj manoj mi sidis ĝis ĉi tiu tago; mi pensas, ke
+neniu viro volas mallaŭdi, ke mi sopiras malligi ilin.
+
+SKULE JARLO
+
+Pluruloj statas kiel Vi, Håkon Håkonsson.
+
+HÅKON
+
+(atentiĝas) Sinjoro jarlo, kion Vi aludas?
+
+SKULE JARLO
+
+Mi pensas, ke ĉiuj ni pretendantoj havas la saman kialon por sopiri.
+Ni ĉiuj estis same streĉe ligitaj; ĉar neniu el ni sciis kiom
+foren lia rajto valoris.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Malsekure estis pri la aferoj de la eklezio kiel pri tiuj de la
+lando; sed nun faru verdikton la leĝo de sankta reĝo Olaf.
+
+DAGFINN BONDE
+
+(duonlaŭte) Novaj ruzaĵoj!
+
+(La viroj de _Håkon_ arigas sin.)
+
+HÅKON
+
+(devigas sin al trankvilo, kaj iras kelkajn paŝojn al la _jarlo_) Mi
+volas kredi, ke mi ne kaptis Vian opinion. La fajropruvo pruvis mian
+alodan rajton al la regno, kaj tial mi ne komprenas ion alian ol tio,
+ke la regna kunsido devu doni leĝan forton al la elekto de mi kiel
+reĝon, kio jam okazis en Eyrating antaŭ ses jaroj.
+
+PLURAJ INTER LA VIROJ DE LA JARLO KAJ DE SIGURD
+
+Ne, ne, — ni neas!
+
+SKULE JARLO
+
+Tia neniam estis la penso, kiam decidiĝis havi regnan kunsidon ĉi
+tie. Pere de la fajropruvo Vi ankoraŭ ne gajnis la regnon, sed nur
+pruvis Vian rajton hodiaŭ, prezenti Vin inter ni aliaj pretendantoj,
+kaj validigi la pretendon, kiun Vi opinias havi —
+
+HÅKON
+
+(regas sin) Tio do mallonge kaj klare signifas, ke dum ses jaroj mi
+senrajte portis nomon de reĝo, kaj dum ses jaroj, Vi jarlo, sen
+rajto regis la landon kiel kuratoro por mi.
+
+SKULE JARLO
+
+Neniel. Iu devis porti la nomon de reĝo, kiam mia frato estis
+mortinta. La Birkibejnoj, kaj pleje Dagfinn Bonde, agis por Via
+pretendo, kaj efektivigis la elekton de Vi, antaŭ ol ni aliuloj
+povis antaŭenigi niajn postulojn.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(al _Håkon_) La jarlo opinias, ke tiu elekto donis al Vi rajton uzi
+la reĝan potencon sed ne posedan rajton.
+
+SKULE JARLO
+
+Vi havis ĉiujn rajtojn; sed kaj Sigurd Ribbung kaj Gutorm Ingason
+kaj mi konsideras nin esti same proksimaj heredantoj, kiel Vi; kaj
+nun la leĝo dividu inter ni kaj diru, kiu firme prenu la heredon por
+ĉiuj tempoj.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Vere dirite la jarlo havas bonan kialon por sia opinio.
+
+SKULE JARLO
+
+Fajropruvoj kaj regnaj kunvenoj estis ambaŭ pli ol unu fojon
+proponitaj dum tiuj ĉi jaroj, sed ĉiam io intervenis. Kaj, sinjoro
+Håkon, se Vi opiniis, ke Via rajto estis senskue firma je la unua
+reĝa elekto, kial Vi tamen donis Vian aprobon, ke la fajropruvo nun
+fariĝu?
+
+DAGFINN BONDE
+
+(incitita) Tiru glavon, reĝanoj, kaj lasu _ĝin_ dividi!
+
+MULTAJ EL LA HIRDO
+
+(sturmas antaŭen) Frapu per glavoj la malamikojn de la reĝo.
+
+SKULE JARLO
+
+(krias al la siaj) Neniun mortigu! Neniun vundigu! Nur tenu ilin
+for.
+
+HÅKON
+
+(retenas la siajn) Eningu la glavon ĉiu viro, kiu ĝin tiris! Ingu
+la glavon, mi diras! (trankvile) Vi dekoble malbonigas la staton por
+mi per tia impeto.
+
+SKULE JARLO
+
+Tiel viroj atakas virojn en la tuta lando. Jen Vi vidas, Håkon
+Håkonsson; nun mi opinias ke plej bone montriĝis, kion Vi devos
+fari, se la paco kaj la vivo de homoj gravas por Vi.
+
+HÅKON
+
+(post mallonga pripensado) Jes — mi tion vidas. (prenas _Inga_ per
+la mano kaj turnas sin al unu el tiuj, kiuj staras ĉe li) Torkell,
+vi estis fidela viro en la hirdo de mia patro; prenu ĉi tiun virinon
+hejmen al via loĝejo, kaj estu bona al ŝi; — ŝi estis ege kara al
+Håkon Sverrisson. — Dio benu vin, mia patrino, — mi devas iri al
+regna kunveno nun. (_Inga_ premas lian manon kaj foriras kun
+_Torkell. Håkon_ silentas momenton, poste antaŭen tretas kaj diras
+klare) La leĝo verdiktu; nur ĝi. Vi Birkibejnoj, kiuj ĉeestis en
+Eyrating, kaj elektis min reĝo, Vi estas nun liberigitaj de la
+ĵuro, kiun Vi ĵuris al mi tie. Vi Dagfinn, vi ne plu estas mia
+marŝalo; mi ne volas kunveni kun marŝalo aŭ hirdo, ne kun reĝanoj
+aŭ kun alĵuritaj bataluloj; mi estas malriĉa viro; mia tuta
+heredaĵo estas broĉo kaj tiu ora ringo; — tio estas povra
+posedaĵo por salajri la servojn de tiom da bonaj viroj. Nu, Vi
+aliaj pretendantoj, nun ni estas egalaj; mi volas nenion havi por
+stari antaŭe al Vi, krom la rajto kiun mi ricevis desupre, —
+_tiun_ mi nek povas, nek volas dividi kun iu. — Sonorigu por regna
+kunveno, kaj tiam Dio verdiktu kaj la leĝo de sankta reĝo Olaf.
+(Eliras kun siaj viroj maldekstren; soniĝas korno kaj trumpeto tre
+fore.)
+
+GREGORIUS JONSSON
+
+(al la jarlo, kiam la amaso estas ekforiranta) Dum la fajropruvo
+ŝajnis al mi, ke vi estas timema, sed nun vi aspektas ĝoje kaj
+esperplene.
+
+SKULE JARLO
+
+(kontente) Ĉu vi vidis, ke li havis la okulojn de Sverre kiam li
+parolis? Bona estos la elekto ĉu vi elektos lin aŭ min kiel
+reĝon.
+
+GREGORIUS JONSSON
+
+(maltrankvile) Sed ne cedu. Pensu pri ĉiuj tiuj kiuj falos kun Via
+afero.
+
+SKULE JARLO
+
+Jen mi staras sur la fundamento de leĝo kaj juro; nun mi ne kaŝas
+min por la sanktulo. (eliras maldekstren kun sia sekvantaro)
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(rapidigas sin post _Dagfinn Bonde_) Certe ordiĝos, bona Dagfinn,
+ordiĝos; — sed tenu la jarlon tre fore de la reĝo, kiam li estos
+elektita; — nur tenu lin tre fore!
+
+(Ĉiuj eliras maldekstren malantaŭ la preĝejon.)
+
+
+HALO EN LA REĜA KORTEGO
+
+
+(Maldekstre antaŭe estas malalta fenestro; dekstre enireja pordo;
+fone pli granda pordo, kiu kondukas al la reĝa halo. Apud la
+fenestro staras tablo; cetere seĝoj kaj benkoj.)
+
+(_Sinjorino Ragnhild_ kaj _Margrete_ venas elde la pli malgranda
+pordo; _Sigrid_ baldaŭ sekvas.)
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+Enen ĉi tie.
+
+MARGRETE
+
+Jes, ĉi tie estas plej mallume.
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+(iras al la fenestro) Kaj jen ni povas rigardi malsupren al la
+Tingejo.
+
+MARGRETE
+
+(singarde rigardas eksteren) Jes, tie malantaŭ la preĝejo ili ĉiuj
+estas kunvenintaj. (turnas sin en ploro) Tie malsupre nun okazos tio,
+kio tiros tiom multe post si.
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+Kiu morgaŭ regos ĉi tie en la halo?
+
+MARGRETE
+
+Ho, silentu. Tian pezan tagon mi neniam pensus vivi.
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+Ĝi devus veni; stari kiel reĝa kuratoro ne estis sufiĉa tasko por
+_li._
+
+MARGRETE
+
+Jes — ĝi devis veni; la nura reĝa nomo ne estus sufiĉa por
+li.
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+Pri kiu vi parolas?
+
+MARGRETE
+
+Pri Håkon.
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+Mi parolis pri la jarlo.
+
+MARGRETE
+
+Ne vivas pli elstaraj viroj ol tiuj du.
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+Vidu Sigurd Ribbung! Kiel inside li sidas, — ĝuste kiel lupo en
+kateno.
+
+MARGRETE
+
+Jes vidu —! Li interplektas la manojn antaŭ si sur la glavsupro,
+kaj ripozas la mentonon sure.
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+Li mordas siajn lipharojn kaj ridas —.
+
+MARGRETE
+
+Kiel aĉe li ridas.
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+Li scias, ke neniu volas antaŭenigi lian pretendon; — estas _tio_,
+kio malicigas lin. — Kiu estas tiu leĝisto, kiu nun parolas?
+
+MARGRETE
+
+Estas Gunnar Grjonbak.
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+Ĉu li estas por la jarlo?
+
+MARGRETE
+
+Ne, li certe estas por la reĝo —
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+(rigardas ŝin) Por kiu estas li, vi diras?
+
+MARGRETE
+
+Por Håkon Håkonsson.
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+(rigardas eksteren; post mallonga deteno) Kie sidas Gutorm Ingason,
+— lin mi ne vidas.
+
+MARGRETE
+
+Malantaŭ siaj viroj, _tie_ plej malsupre — en piedlonga
+mantelo.
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+Jes, tie.
+
+MARGRETE
+
+Aspektas kvazaŭ li hontas —
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+Estas pro sia patrino.
+
+MARGRETE
+
+Tiel ne faris Håkon.
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+Kiu parolas nun?
+
+MARGRETE
+
+(rigardas eksteren) Tord Skolle, leĝisto de Ranagubernio.
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+Ĉu _li_ estas por la jarlo?
+
+MARGRETE
+
+Ne — por Håkon.
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+Kiel neskueble la jarlo sidas aŭskultante.
+
+MARGRETE
+
+Håkon aspektas trankvil-silente — sed tamen forte. (vigle) Se starus
+ĉi tie viro de fore veninta, li konus la du inter ĉiuj la mil
+aliuloj.
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+Vidu, Margrete; Dagfinn Bonde lokigas orumitan seĝon por Håkon —
+
+MARGRETE
+
+Pål Flida lokigas similan al ĝi malantaŭ la jarlon —
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+La viroj de Håkon volas tion malhelpi!
+
+MARGRETE
+
+La jarlo firme tenas la seĝon —!
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+Håkon parolas kolere al li — (fuĝas kun krio de la fenestro) Ho,
+Jesuo Kristo! Ĉu vi vidis la okulojn — kaj la ridon —! Ne, tio ne
+estis la jarlo!
+
+MARGRETE
+
+(kiu en timego sekvis ŝin) Ankaŭ ne Håkon! Nek la jarlo nek
+Håkon!
+
+SIGRID
+
+(ĉe la fenestro) Ho aĉe, aĉe!
+
+MARGRETE
+
+Sigrid!
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+Ĉu vi estas ĉi tie?
+
+SIGRID
+
+Tiel profunden ili devas preni la vojon laŭ desube, por gajni al la
+reĝa seĝo.
+
+MARGRETE
+
+Ho, preĝu kun ni, ke ĉio turniĝu al la plej bona.
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+(pala kaj konsterne al _Sigrid_) Ĉu vi vidis lin —? Ĉu vi vidis
+mian edzon —? La okulojn kaj la ridon, — mi ne rekonus lin.
+
+SIGRID
+
+Ĉu li aspektis kiel Sigurd Ribbung!
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+(mallaŭte) Jes, li aspektis kiel Sigurd Ribbung!
+
+SIGRID
+
+Ĉu li ridis kiel Sigurd?
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+Jes, jes!
+
+SIGRID
+
+Do ni ĉiuj devas preĝi!
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+(kun malespera forto) La jarlo _devas_ esti elektata reĝo!
+Difektiĝas lia animo, se li ne fariĝos la plej elstara viro en la
+lando!
+
+SIGRID
+
+(pli forte) Sekve ni ĉiuj devas preĝi!
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+Tŝŝ, kio estas _tio_! (ĉe la fenestro) Kiaj krioj! Ĉiuj viroj
+ekstaris; ĉiuj standardoj kaj blazonoj svingiĝas en la vento.
+
+SIGRID
+
+(kaptas ŝian brakon) Preĝu, virino! Preĝu por via edzo!
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+Jes, sankta Olaf, donu al li la tutan potencon en tiu ĉi lando!
+
+SIGRID
+
+(sovaĝe) Neniun — neniun! Alie li ne saviĝos?
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+Li _devas_ havi la potencon. Ĉio bona en li ĝermos kaj floros, se
+li ricevos ĝin. — Elrigardu, Margrete! Aŭskultu! (retiras sin
+paŝon malantaŭen) Jen leviĝas ĉiuj manoj por ĵuro!
+
+MARGRETE
+
+(aŭskultas ĉe la fenestro)
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+Dio kaj sankta Olaf, por kiu estas tio?
+
+SIGRID
+
+Preĝu!
+
+MARGRETE
+
+(aŭskultas kaj per suprenlevita mano donas signon por silento)
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+(post iom) Parolu! (De la Tingejo sonoriĝas laŭte en korno
+kaj trumpeto.)
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+Dio kaj sankta Olaf, por kiu tio estas?
+
+(Mallonga paŭzo.)
+
+MARGRETE
+
+(Turnas la kapon kaj diras:) Nun ili prenis Håkon Håkonsson kiel
+reĝon.
+
+(La muziko por la reĝa procesio eksonas, unue mallaŭte, poste
+pli kaj pli proksime. _Sinjorino Ragnhild_ kroĉas sin plorante al
+_Sigrid_, kiu silente kondukas ŝin eksteren dekstre; _Margrete_
+restas senmova, starante apogata apud la fenestrokrado. La reĝaj
+ŝildistoj malfermas la grandajn pordojn; oni rigardas en la halon,
+kiu iom post iom pleniĝas de la procesiantoj venantaj de la
+Tingejo.)
+
+HÅKON
+
+(turnas sin ĉe la pordo al _Ivar Bodde_) Portu al mi la plumon kaj
+vakson kaj silkon, — pergamenon mi havas ĉi ene. (iras vigle al la
+tablo kaj elmetas kelkajn rulojn da pergameno) Margrete, nun mi
+estas reĝo!
+
+MARGRETE
+
+Mi salutas mian sinjoron kaj reĝon.
+
+HÅKON
+
+Dankon! — (rigardas ŝin, kaj prenas ŝian manon.) Pardonu! Mi ne
+pensis pri tio, ke ofendiĝas Vi du.
+
+MARGRETE
+
+(tiras al si la manon) Ne ofendiĝas mi, — Vi certe estas reĝe
+naskita.
+
+HÅKON
+
+(vigle) Jes, ĉu ne ĉiu homo devas diri tion, kiu memoras, kiel
+mirinde Dio kaj la sanktuloj savis min el ĉio malbona? Jaraĝa la
+Birkibejnoj portis min super la montojn en frosto kaj veteraĉo, kaj
+meze inter tiuj, kiuj insidis kontraŭ mia vivo. En Nidaros mi
+saviĝis sendomaĝa for de la Bagloj, kiam ili bruligis la urbon kaj
+mortigis tiomajn el niaj viroj, dum reĝo Inge mem apenaŭ savis sin
+surŝipen grimpante laŭ la ankroŝnurego.
+
+MARGRETE
+
+Vi spertis maldolĉan junecon.
+
+HÅKON
+
+(rigardas ŝin skrutinie) Imagiĝas al mi, ke Vi estus povinta fari
+ĝin pli milda.
+
+MARGRETE
+
+Mi?
+
+HÅKON
+
+Vi povus esti al mi bona edukfratino ĉiujn tiujn jarojn, kiam ni
+kreskis kune.
+
+MARGRETE
+
+Sed ne okazis tiel.
+
+HÅKON
+
+Ne — tiel ne okazis; — ni ja rigardis unu la alian, ambaŭ de sia
+angulo, sed malofte ni kunparolis — (senpacience) Kien li malaperis?
+(_Ivar Bodde_ venas kun la skribiloj) Jen vi estas; donu!
+
+(_Håkon_ eksidas ĉe la tablo kaj skribas. Iom poste envenas
+_Skule jarlo_; post li _Dagfinn Bonde, episkopo Nikolas_ kaj _Vegard
+Veradal_.)
+
+HÅKON
+
+(ekrigardas kaj malsupren metas la plumon) Sinjoro jarlo, ĉu vi
+scias kion jen mi skribas! (La jarlo proksimiĝas) Estas al mia
+patrino; mi dankas ŝin por ĉio bona, kaj kisas ŝin mil fojojn —
+jen en la letero, Vi komprenas. Ŝi sendiĝos orienten al
+Borgarsyssel, kaj vivu tie kun reĝa honoro.
+
+SKULE JARLO
+
+Vi ne volas reteni ŝin en la reĝa kortego.
+
+HÅKON
+
+Ŝi estas tro kara por mi, jarlo; — reĝo ne devas havi ĉe si iun,
+kiu estas tro kara por li; reĝo devas agi kun liberaj manoj, stari
+sola, ne esti kondukata, ne logata. Estas tiom plibonigenda en
+Norvegio. (daŭrigas skribi)
+
+VEGARD VERADAL
+
+(mallaŭte al _episkopo Nikolas_) Estis _mia_ konsilo, tio ĉi pri
+Inga reĝpatrino.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Mi tuj konis Vin laŭ la konsilo.
+
+VEGARD VERADAL
+
+Sed nun pagon por pago.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Atendu. Mi tenos kion mi promesis.
+
+HÅKON
+
+(donas la pergamenojn al _Ivar Bodde_) Kunplektu, kaj portu mem al
+ŝi kun multaj koraj salutoj —.
+
+IVAR BODDE
+
+(ĵetinte ekrigardon en la pergamenon) Sinjoro — jam hodiaŭ, Vi
+skribas —!
+
+HÅKON
+
+Nun la vento estas favora; ĝi blovas suden laŭ la fjordo.
+
+DAGFINN BONDE
+
+(malrapide) Memoru, sinjoro reĝo, ke ŝi kuŝis la tutan nokton sur
+la altarŝtupo en preĝo kaj fasto.
+
+IVAR BODDE
+
+Kaj certe ŝi estas laca post la fajropruvo.
+
+HÅKON
+
+Vere, vere; — mia bona kara patrino —! (pripensas) Jes, se ŝi
+estas tro laca, ŝi atendu ĝis morgaŭ.
+
+IVAR BODDE
+
+Via volo plenumiĝos. (antaŭenmetas alian pergamenon) Sed jen la
+aliaĵo, sinjoro.
+
+HÅKON
+
+La aliaĵo? — Ivar Bodde, mi ne povas.
+
+DAGFINN BONDE
+
+(montras al la letero al _Inga_) Vi tamen povis tion.
+
+IVAR BODDE
+
+Ĉio peka estu rompota.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(kiu intertempe proksimiĝis) Ligu nun la manojn de la jarlo, reĝo
+Håkon.
+
+HÅKON
+
+(mallaŭte) Ĉu Vi opinias, ke _tio_ estas necesa.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Vi neniam aĉetos pacon por la lando pli malkare.
+
+HÅKON
+
+Mi do povas. Al mi la plumo! (skribas)
+
+SKULE JARLO
+
+(al la episkopo, kiu iras dekstren) Aspekte la reĝo klinas al Vi la
+orelon.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Por Via avantaĝo.
+
+SKULE JARLO
+
+Ĉu tion Vi diras?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Antaŭ vespero Vi dankos min. (Li malproksimiĝas.)
+
+HÅKON
+
+(etendas la pergamenon) Legu tion, jarlo.
+
+SKULE JARLO
+
+(legas; rigardas la reĝon en surprizo, kaj diras duonlaŭte:) Vi
+rompas ĉiun rilaton kun Kanga la juna?
+
+HÅKON
+
+Kun Kanga, kiun mi amis super ĉio en la mondo. De hodiaŭ ŝi neniam
+estu renkontata sur la vojo de la reĝo.
+
+SKULE JARLO
+
+Grava estas tio, kion Vi jen faras, Håkon — mi scias el mi mem, kiom
+tio kostas —
+
+HÅKON
+
+For kiu ajn, kiu estas tro kara al la reĝo. — Kunligu la leteron.
+(donas ĝin al _Ivar Bodde_)
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(klinas sin super la seĝon) Sinjoro Reĝo, nun vi gajnis etapon al
+la amikeco de la jarlo.
+
+HÅKON
+
+(etendas al li la manon) Dankon, episkopo Nikolas; vi konsilis al mi
+la plej bonan. Petu favoron, kaj ĝi al vi doniĝos.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Vi volas?
+
+HÅKON
+
+Tion mi promesas al Vi je mia reĝa vorto.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Do faru Vegard Veradal administranto en Hålogalando.
+
+HÅKON
+
+Vegard? Li certe estas la plej fidela amiko, kiun mi havas;
+malvolonte mi sendas lin tiel foren de mi.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+La reĝa amiko devas esti reĝe pagata. Ligu la jarlon tiel, kiel mi
+konsilis, kaj vi estos sekura por ĉiuj tempoj.
+
+HÅKON
+
+(prenas folion de pergameno) Vegard havu la administradon en
+Hålogalando. (skribante) Jen mi donas al li mian reĝan leteron pri
+tio. (La episkopo malproksimiĝas.)
+
+SKULE JARLO
+
+(proksimiĝas al la tablo) Kion Vi jen skribas?
+
+HÅKON
+
+(etendas al li la folion) Legu.
+
+SKULE JARLO
+
+(legas kaj rigardas la reĝon pripense) Vegard Veradal? En
+Hålogalando?
+
+HÅKON
+
+En la norda regiono, kiu estas vakanta.
+
+SKULE JARLO
+
+Ĉu Vi ne memoras, ke ankaŭ Andres Skjaldarband administras tie
+norde? Tiuj du estas amaraj malamikoj; — Andres Skjaldarband tenas
+sin al mi —
+
+HÅKON
+
+(ridetas kaj ekstaras) Kaj Vegard al mi. Tial tiuj du paciĝu plej
+eble frue. De nun ne devas esti iu malakordo inter la viroj de la
+reĝo kaj tiuj de la jarlo.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Hm, tio ĉi povus baldaŭ iri erarvoje! (proksimiĝas en
+maltrankvilo)
+
+SKULE JARLO
+
+Vi pensas profunde kaj saĝe, Håkon.
+
+HÅKON
+
+(varme) Skule jarlo, hodiaŭ mi prenis de Vi la regnon, — sed lasu
+vian filinon dividi ĝin kun mi!
+
+SKULE JARLO
+
+Mian filinon!
+
+MARGRETE
+
+Dio!
+
+HÅKON
+
+Margrete, — ĉu Vi volas esti reĝino?
+
+MARGRETE
+
+(silentas)
+
+HÅKON
+
+(prenas ŝian manon) Respondu al mi.
+
+MARGRETE
+
+(mallaŭte) Mi volonte estu Via edzino.
+
+SKULE JARLO
+
+(kun manpremo) Paco kaj konsento elkore.
+
+HÅKON
+
+Dankon!
+
+IVAR BODDE
+
+(al _Dagfinn_) Laŭdo al la ĉielo; nun tagiĝas.
+
+DAGFINN BONDE
+
+Mi preskaŭ kredas. Tiel bone mi neniam antaŭe ŝatis la jarlon.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(malantaŭe) Ĉiam surgarde, bona Dagfinn, — ĉiam surgarde.
+
+IVAR BODDE
+
+(al _Vegard_) Nun Vi estas administranto en Hålogalando; jen estas la
+reĝa mano por tio. (donas al li la leteron)
+
+VEGARD VERADAL
+
+Mi poste dankos la reĝon por lia graco. (volas foriri)
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(haltigas lin) Andres Skjaldarband estas akra ulo; ne lasu Vin
+subiĝi.
+
+VEGARD VERADAL
+
+Ĝis nun ĝi ne sukcesis por iu. (eliras)
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(sekvas ) Estu kiel roko kaj siliko kontraŭ Andres Skjaldasband, —
+kaj cetere kunprenu mian benon.
+
+IVAR BODDE
+
+(kiu atendis malantaŭ la reĝo kun la pergamenoj en la mano) Jen la
+leteroj, sinjoro —
+
+HÅKON
+
+Bone; donu ilin al la jarlo.
+
+IVAR BODDE
+
+Al la jarlo? Ĉu _Vi_ ne volas surmeti la sigelon?
+
+HÅKON
+
+Tion la jarlo ja kutime faras; — li havas la sigelon.
+
+IVAR BODDE
+
+(mallaŭte) Jes ĝis nun, — tiom longe kiom li estis Via kuratoro;
+— sed _nun_!
+
+HÅKON
+
+_Nun_ kiel antaŭe; — la jarlo havas la sigelon.
+(malproksimiĝas)
+
+SKULE JARLO
+
+Donu al mi la leterojn, Ivar Bodde. (Iras al la tablo kun ili,
+elprenas la regnan sigelon, kiun li portas kaŝita en la zono, kaj
+sigelas dum tio kio sekvas)
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(duonlaŭte) Håkon Håkonsson estas reĝo — kaj la jarlo havas la
+sigelon de la reĝo; — certe aranĝiĝos, aranĝiĝos.
+
+HÅKON
+
+Kion Vi diras, sinjoro episkopo?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Mi diras, Dio kaj Sankto Olaf gardas sian sanktan eklezion. (iras en
+la reĝan halon)
+
+HÅKON
+
+(proksimiĝas al _Margrete_) Saĝa reĝino povas efiki grandajn agojn
+en la lando; Vin mi kuraĝis sekure elekti, ĉar mi scias ke vi estas
+saĝa.
+
+MARGRETE
+
+Nur _tio_!
+
+HÅKON
+
+Kion vi aludas?
+
+MARGRETE
+
+Nenion, nenion, sinjoro.
+
+HÅKON
+
+Kaj Vi ne riproĉas min, kvankam Vi malkaptis belajn dezirojn pro mi?
+
+MARGRETE
+
+Mi ne malkaptis belajn dezirojn pro Vi.
+
+HÅKON
+
+Kaj Vi volas stari proksime al mi, kaj doni al mi bonajn konsilojn?
+
+MARGRETE
+
+Mi volonte volas stari proksime al Vi.
+
+HÅKON
+
+Kaj doni al mi bonajn konsilojn. Dankon pro tio; konsiloj de virinoj
+utilas al ĉiu viro; kaj de nun mi havas neniun alian ol Vi, — mian
+patrinon mi devis forsendi —
+
+MARGRETE
+
+Jes, ŝi estis al vi tro kara.
+
+HÅKON
+
+Kaj mi estas reĝo. Adiaŭ, Margrete! Vi ankoraŭ estas tro juna; sed
+venontan someron nia geedziĝa festo okazos. — kaj de tiu momento mi
+promesas teni Vin ĉe mi en ĉiu deca fido kaj honoro.
+
+MARGRETE
+
+(ridetas malĝoje) Jes, mi scias ke daŭros longe ĝis Vi sendos min
+for.
+
+HÅKON
+
+(vigle) Sendi Vin for? Tion mi neniam faros!
+
+MARGRETE
+
+(kun larmoplenaj okuloj) Ne, tion Håkon faros nur pri tiuj, kiuj
+estas al li tro karaj. (iras al la elireja pordo. _Håkon_ penseme
+postrigardas ŝin.)
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+(de dekstre) La reĝo kaj la jarlo tiom longe ĉi tie! La timo
+mortigas min; — Margrete, kion la reĝo diris kaj faris?
+
+MARGRETE
+
+Ho, multe! Laste li nomis administranton kaj reĝinon.
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+Vi, Margrete!
+
+MARGRETE
+
+(ĉirkaŭbrakas la kolon de la patrino) Jes!
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+Vi fariĝos reĝino!
+
+MARGRETE
+
+Nur reĝino; — Sed mi pensas ke mi tamen estas ĝoja pro tio. (Ŝi
+kaj la patrino kune eliras dekstre.)
+
+SKULE JARLO
+
+(al _Ivar Bodde_) Jen niaj leteroj; portu ilin al la reĝa patrino
+kaj al Kanga. (_Ivar Bodde_ klinas sin kaj foriras.)
+
+DAGFINN BONDE
+
+(ĉe la hala pordo) La ĉefepiskopo de Nidaros deziras komuniki al
+reĝo Håkon Håkonsson sian omaĝon!
+
+HÅKON
+
+(spiras per plena brusto) Fine mi estas reĝo de Norvegio.
+(iras en la halon)
+
+SKULE JARLO
+
+(kaŝas la reĝan sigelon en la zonon) Sed _mi_ regas landon kaj
+regnon.
+
+Kurteno
+
+
+
+
+DUA AKTO
+
+
+(La festena halo en la reĝa kortego en Bergen. Arka fenestro meze
+sur la fona muro. Laŭ tiu estas estrado kun sidlokoj por la virinoj.
+Ĉe la maldekstra longa muro staras la reĝa seĝo kelkajn ŝtupojn
+super la planko; meze sur la kontraŭa muro estas granda enireja
+pordo. Standardoj, blazonoj, ŝildoj, armiloj kaj multkoloraj
+tapiŝoj pendas sur la murkolonoj kaj de la eltranĉita ligna
+plafono. Ĉirkaŭe en la halo staras tabloj por trinkaĵoj kun
+kruĉoj, trinkkornoj, kaj pokaloj.)
+
+(_Reĝo Håkon_ sidas sur la estrado ĉe _Margrete, Sigrid,
+sinjorino Ragnhild_ kaj multaj altrangaj virinoj. _Ivar Bodde_ staras
+malantaŭ la seĝo de la reĝo. Ĉirkaŭ la trinkaĵ-tabloj la viroj
+de la reĝo kaj la jarlo kun gastoj sidantaj sur benkoj. Ĉe la plej
+antaŭa tablo dekstre sidas inter aliuloj _Dagfinn Bonde, Gregorius
+Jonsson_ kaj _Pål Flida_. _Skule jarlo_ kaj _episkopo Nikolas_ ludas
+ŝakon ĉe tablo maldekstre. La servistoj de la jarlo alvenas kaj
+eliras portantaj trinkaĵojn. El apuda ĉambro aŭdiĝas muziko dum
+la sekvaj scenoj.)
+
+DAGFINN BONDE
+
+Nun pasas jam la kvina tago, kaj ankoraŭ la servistoj same rapide
+surtabligas plenajn kruĉojn.
+
+PÅL FLIDA
+
+Neniam estis la kutimo de la jarlo malsatigi siajn gastojn.
+
+DAGFINN BONDE
+
+Ja aspektas tiel. Pri tia glora reĝa nupto neniam antaŭe
+rakontiĝis en Norvegio.
+
+PÅL FLIDA
+
+Skule jarlo ja neniam antaŭe donis filinon edzine.
+
+DAGFINN BONDE
+
+Vere, vere; la jarlo estas potenca viro.
+
+HIRDANO
+
+Disponas la trionon de la regno. Tio estas pli ol iu ajn jarlo havis
+pasinte.
+
+PÅL FLIDA
+
+La parto de la reĝo tamen estas pli granda.
+
+DAGFINN BONDE
+
+Pri tio ni ne parolu ĉi tie; nun ni estas amikoj kaj bone
+repacigitaj. (trinkas kun _Pål_.) Lasu la reĝon esti reĝo kaj la
+jarlon jarlo.
+
+PÅL FLIDA
+
+(ridas) Facile aŭdiĝas de vi, ke vi estas reĝano.
+
+DAGFINN BONDE
+
+Tio devas ankaŭ la jarlanoj esti.
+
+PÅL FLIDA
+
+Neniam tio. Ni ĵuris ĵuron al la _jarlo_, sed ne al la reĝo.
+
+DAGFINN BONDE
+
+Tio povos ankoraŭ okazi.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(mallaŭte al la jarlo dum la ludado) Ĉu vi aŭdas, kion Dagfinn
+Bonde diras?
+
+SKULE JARLO
+
+(ne suprenrigardante) Mi tamen aŭdas.
+
+GREGORIUS JONSSON
+
+(rigardas signifoplene al _Dagfinn_) Ĉu la reĝo ion tian
+pripensas?
+
+DAGFINN BONDE
+
+Nu nu, — lasu tion; — neniu malakordo hodiaŭ.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+La reĝo volas ĵure ligi viajn virojn, jarlo.
+
+GREGORIUS JONSSON
+
+(pli forte) Ĉu la reĝo ion tian pripensas, mi demandas?
+
+DAGFINN BONDE
+
+Mi ne respondas. Ni trinku por paco kaj amikeco inter la reĝo kaj la
+jarlo. La biero estas bona.
+
+PÅL FLIDA
+
+Ĝi ankaŭ havis bonan tempon por fermenti.
+
+GREGORIUS JONSSON
+
+Tri fojojn la jarlo pretigis la nupton; tri fojojn la reĝo promesis
+veni, — tri fojojn li trompis.
+
+DAGFINN BONDE
+
+Mallaŭdu la jarlon pro _tio_; li donis al ni sufiĉon por prizorgi
+en Viken.
+
+PÅL FLIDA
+
+Sigurd Ribbung donis al vi ankoraŭ pli por prizorgi en Vermlando,
+laŭ tio kio diriĝas.
+
+DAGFINN BONDE
+
+(flamiĝe) Jes, kiu estis tiu, kiu liberigis Sigurd Ribbung?
+
+GREGORIUS JONSSON
+
+Sigurd Ribbung forkuris de ni en Nidaros, tio estas konata por
+ĉiuj.
+
+DAGFINN BONDE
+
+Sed ne estas konata por iuj, ke Vi malhelpis lin.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(al la jarlo, kiu pripensas iun movon) Ĉu vi aŭdas, jarlo, — estis
+Vi, kiu ellasis Sigurd Ribbung.
+
+SKULE JARLO
+
+(movas) Tiu kanto estas malnova.
+
+GREGORIUS JONSSON
+
+(al _Dagfinn_) Mi tamen pensis, ke vi aŭdis pri la islandano, Andres
+Torsteinsson, amiko de Sigurd Ribbung —
+
+DAGFINN BONDE
+
+Jes; kiam Sigurd estis forkurinta, Vi pendigis la islandanon, tion mi
+scias.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(movas kaj diras ridante al la jarlo:) Nun mi frapas la peonon,
+sinjoro jarlo.
+
+SKULE JARLO
+
+(aŭdeblete) Frapu ĝin; peono ne multe valoras. (movas pecon)
+
+DAGFINN BONDE
+
+Jes, tion la islandano spertis, kiam Sigurd Ribbung forkuris al
+Vermlando.
+
+(Subpremata rido inter la reĝanoj; la interparolo daŭras
+mallaŭte; tuj poste envenas viro, kiu flustras al _Gregorius
+Jonsson_.)
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Kaj nun mi faras jenan movon; kaj vi estas perdinta.
+
+SKULE JARLO
+
+Aspektas tiel.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(kliniĝante malantaŭen en la seĝo) Vi ne bone defendis la reĝon
+dum la lastaj movoj.
+
+SKULE JARLO
+
+(falfrapas la pecojn kaj ekstaras) Post longe mi laciĝis esti
+reĝdefendanto.
+
+GREGORIUS JONSSON
+
+(proksimiĝas kaj diras mallaŭte:) Sinjoro Jarlo, Jostein Tamb
+informas, ke nun la ŝipo kuŝas preta por forvelo.
+
+SKULE JARLO
+
+(mallaŭte) Bone. (elprenas sigelitan pergamenon) Jen la letero.
+
+GREGORIUS JONSSON
+
+(skuas la kapon) Jarlo, jarlo, — ĉu _tio_ estas konsilinda?
+
+SKULE JARLO
+
+Kio?
+
+GREGORIUS JONSSON
+
+Ĝi portas la reĝan sigelon.
+
+SKULE JARLO
+
+Estas por la bono de la reĝo ke mi agas.
+
+GREGORIUS JONSSON
+
+Do lasu al la reĝo mem rifuzi la oferton.
+
+SKULE JARLO
+
+Tion li ne faros, se li povos decidi. Ĉiuj liaj pensoj kaj atento
+estas turnataj al subjugo de la Ribbungoj; tial li volas sekurigi sin
+en ĉiuj flankoj.
+
+GREGORIUS JONSSON
+
+Saĝa povas esti tio, kion Vi nun faras, — sed estas danĝera.
+
+SKULE JARLO
+
+Lasu tion al mi. Sendu la leteron, kaj diru al Jostein, ke li tuj
+forvelu.
+
+GREGORIUS JONSSON
+
+Fariĝos kiel Vi ordonas.
+
+(eliras dekstre kaj revenas iom poste)
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(al la jarlo) Aspekte Vi havas multon prizorgendan.
+
+SKULE JARLO
+
+Sed bagatelan dankon.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+La reĝo ekstaris.
+
+(_Håkon_ proksimiĝas; ĉiuj viroj ekstaras de ĉe la tabloj.)
+
+HÅKON
+
+(al la episkopo) Ege devas ĝojigi nin, kiel sana kaj forta Vi tenis
+Vin ĉi tiujn gajajn tagojn.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Ekflagras kelkfoje, sinjoro reĝo; tamen ne longe daŭros. Mi kuŝis
+malsana la tutan vintron.
+
+HÅKON
+
+Nu ja, — Vi vivis fortan vivon, riĉan je multaj famaj agoj.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(skuas la kapon) Ho, estas limo por tio; mi havas ankoraŭ multon
+nefaritan. Ke mi scius, ĉu mi havus tempon por ĉio.
+
+HÅKON
+
+La vivantoj devas preni heredon post tiuj, kiuj foriras, estiminda
+sinjoro; ni ĉiuj ja volas la plej bonan por lando kaj popolo.
+(turnas sin al la jarlo) Io ege mirigas min; neniu el niaj
+administrantoj en Hålogalando venis al la edziĝfesto.
+
+SKULE JARLO
+
+Jes, vere; Andres Skjaldarband mi certe atendis.
+
+HÅKON
+
+(ridetante) Kaj ankaŭ Vegard Veradal.
+
+SKULE JARLO
+
+Ankaŭ Vegard, jes.
+
+HÅKON
+
+(ŝerce) Kaj mi esperas, ke Vi estus lin pli bone akceptinta, ol
+antaŭ sep jaroj sur la kajo en Oslo, kiam Vi pikis lian vangon, tiel
+ke la glavo mem eltranĉis sin.
+
+SKULE JARLO
+
+(ridas sinĝene) Jes, kiam Gunnulf, via patrinflanka onklo,
+haktranĉis la rektan manon de Sira Ejliv, mia plej bona amiko kaj
+konsilanto.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(gaje) Kaj kiam Dagfinn Bonde kaj la hirdanoj starigis noktan gardon
+sur la reĝa ŝipo, kaj diris, ke la reĝo ne estas sekura sub la
+defendo de la jarlo!
+
+HÅKON
+
+(serioze) Tiuj tagoj estas forpasintaj kaj forgesitaj.
+
+DAGFINN BONDE
+
+(proksimiĝas) Nun ni povas sonorigi por armilludo malsupre sur la
+ludejo, se plaĉas al Vi, sinjoro.
+
+HÅKON
+
+Bone. Hodiaŭ ni akceptas ĉiun ĝojon; morgaŭ ni denove komencos
+pensi pri la Ribbungoj kaj la jarlo en la Orkadoj.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Jes, li ja rifuzas pagi la imposton?
+
+HÅKON
+
+Se mi havus la Ribbungoj for de la nuko, mi mem velus okcidenten.
+
+(_Håkon_ iras al la estrado, etendas la manon al _Margrete_ kaj
+kondukas ŝin elen dekstre; iom post iom la aliuloj sekvas.)
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(al _Ivar Bodde_) Aŭskultu iomete. Kiu estas tiu viro nomita Jostein
+Tamb?
+
+IVAR BODDE
+
+Estas ĉi tie maristo el la Orkadoj, kiu tiel nomiĝas.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+El la Orkadoj? Nu tiel. Kaj nun li velos hejmen.
+
+IVAR BODDE
+
+Jes, li ja tion faros.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(pli silente) Kun valora kargo, Ivar Bodde!
+
+IVAR BODDE
+
+Greno kaj teksaĵoj, mi opinias.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Kaj letero de Skule jarlo.
+
+IVAR BODDE
+
+(ekmire) Al kiu?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Mi ne scias; — kun reĝa sigelo —
+
+IVAR BODDE
+
+(kaptas lian brakon) Sinjoro episkopo, — ĉu estas kiel vi
+diras?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Tŝŝ, ne miksu min en tiun aferon. (malproksimiĝas)
+
+IVAR BODDE
+
+Do mi tuj devas —! Dagfinn Bonde! Dagfinn! Dagfinn —! (premas sin
+tra la amaso ĉe la elirpordo)
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(simpatiante al _Gregorius Jonsson_) Neniu tago sen domaĝo al iu pri
+havaĵo aŭ libereco!
+
+GREGORIUS JONSSON
+
+Pri kiu nun?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Povra maristo, — Jostein Tamb ŝajnas al mi, ke oni nomis lin.
+
+GREGORIUS JONSSON
+
+Jostein —?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Dagfinn Bonde volas malpermesi al li forveli.
+
+GREGORIUS JONSSON
+
+Ĉu Dagfinn volas malpermesi al li, vi diras?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Ĝuste nun li eliris.
+
+GREGORIUS JONSSON
+
+Pardonu min, sinjoro, mi devas rapidiĝi —
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Jes, faru tion, bona vasalo! — Dagfinn Bonde estas tiom
+ekfurioza.
+
+(_Gregorius Jonsson_ rapidegas elen dekstre inter la restanta
+ĉeestantaro; nur _Skule jarlo_ kaj _episkopo Nikolas_ restas en la
+halo.)
+
+SKULE JARLO
+
+(paŝas en pensoj tien kaj reen; subite li kvazaŭ vekiĝas; li
+rigardas ĉirkaŭe kaj diras:) Kiel silente subite fariĝis.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+La reĝo eliris.
+
+SKULE JARLO
+
+Kaj ĉiuj homoj sekvis lin.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Ĉiuj krom Vi.
+
+SKULE JARLO
+
+Estas io granda, tio, esti reĝo.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(singarde) Ĉu Vi ŝatus provi tion, jarlo?
+
+SKULE JARLO
+
+(ridetas serioze) Mi _estas_ provinta tion; ĉiun dormgravedan
+nokton mi estas reĝo en Norvegio.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Sonĝoj avertas.
+
+SKULE JARLO
+
+Ili ankaŭ tentas.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Apenaŭ Vin. Pasinte, tion mi povas kompreni; — sed nun, kiam Vi
+havas la trionon de la regno, regas kiel la unua viro en la lando kaj
+estas la patro de la reĝino —
+
+SKULE JARLO
+
+Pleje nun, — pleje nun.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Nenion kaŝu! Konfesu; ĉar Vi certe portas grandan suferon.
+
+SKULE JARLO
+
+Pleje nun, kiel mi diras. _Tio_ estas la granda kondamno, kiu
+premkuŝas sur mia vivo; stari tiel proksime al la stato plej alta —
+nur fenda faŭko disigas — salto transen, — aliflanke estas reĝa
+nomo kaj purpura mantelo kaj trono kaj potenco kaj ĉio; ĉiun tagon
+mi havas tion antaŭ la okuloj — sed neniam transvenos.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Vere, vere, jarlo.
+
+SKULE JARLO
+
+Kiam ili elektis Guthorm Sigurdsson kiel reĝon, mi estis en la plena
+forto de mia juneco; tiam estis kvazaŭ laŭte kriis en mi: For, tiu
+infano, — _mi_ estas la matura, forta viro! — sed Guthorm estis
+filo de reĝo; estis faŭko inter mi kaj la trono.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Vi ne kuraĝis —
+
+SKULE JARLO
+
+Poste Erling Steinvegg salutiĝis kiel reĝo de la Slittungoj. Tiam
+denove kriis ene en mi: Skule estas pli granda estro ol Erling
+Steinvegg! Sed mi estus devinta rompi kun la Birkibejnoj; — _tio_
+estis la faŭko tiam.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Kaj Erling fariĝis reĝo de la Slittungoj, kaj poste por la
+Ribbungoj, kaj Vi atendis!
+
+SKULE JARLO
+
+Mi atendis la morton de Guthorm.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Kaj Guthorm mortis, kaj Inge Bårdsson, Via frato, fariĝis reĝo.
+
+SKULE JARLO
+
+Jen mi atendis la morton de mia frato. Li estis malsana ekde la unua
+paŝo; ĉiun matenon, kiam ni renkontiĝis por la sankta meso, mi
+sidis kaŝrigardante, ĉu la malsano ne estus pli grava. Ĉiu ektiro
+de doloro pasanta sur lia vizaĝo estis por mi kiel bloveto en la
+velo kaj portis min pli proksimen al la trono. Ĉiu ĝemspiro kiu
+malakrigis lian suferon kaj angoron, sonis por mi kiel korno kaj
+klariono fore sub la deklivoj, kiel mesaĝoj venantaj de fore por
+anonci, ke nun mi devus preni la regadon. Tiel mi elŝiris kun radiko
+kaj fibroj ĉiun koran fratan penson; kaj Inge mortis, kaj Håkon
+venis, — kaj la Birkibejnoj prenis _lin_ kiel reĝon.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Kaj Vi atendis.
+
+SKULE JARLO
+
+Ŝajnis al mi, ke devus veni helpo de supre. Mi sentis la reĝan
+forton en mi, kaj mi maljuniĝis; ĉiu tago kiu pasis, estis tago,
+kiu preniĝis el mia vivotasko. Ĉiun vesperon mi pensis: Morgaŭ
+okazos mirakla signo, kiu faligos lin kaj metos min sur la vakan
+seĝon.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Malgranda estis tiam la potenco de Håkon; li estis nur infano; mankis
+nur paŝo, nenio pli, sed Vi ne alpaŝis.
+
+SKULE JARLO
+
+Tiu paŝo tamen estis granda; ĝi estus min disigita de mia tuta
+parencaro kaj ĉiuj miaj amikoj.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Jes _jen_ la afero, Skule jarlo, — _jen_ la malbeno, kiu estas
+kuŝinta super Via vivo. Vi volas havi ĉiujn vojojn malfermaj en
+ekstrema bezono, — Vi ne kuraĝas rompi ĉiujn pontojn, kaj nur
+reteni unu, defendi nur tiun, kaj venki aŭ fali _tie_. Vi metas
+kaptilojn por Via malamiko, Vi konstruas kaptilon por lia piedo, kaj
+pendigas akrajn glavojn super lian kapon, Vi ŝutas venenon en ĉiuj
+pelvoj, kaj Vi elmetis centojn da retoj; sed se li riskos kaptiĝi en
+unu el ili, Vi ne kuraĝas tiri la ŝnuron; se li etendas la manon
+por la veneno, Vi opinias, ke estas pli sekure se li falos sub la
+glavo; se eblas kapti lin matene, Vi trovas, ke estos pli bone ke
+okazu vespere.
+
+SKULE JARLO
+
+(rigardas lin serioze) Kaj kion Vi volus fari, sinjoro episkopo?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Ne parolu pri mi; mia tasko estas ĉarpenti la reĝajn seĝojn en ĉi
+tiu lando, ne sidi tie supre estrante popolon kaj regnon.
+
+SKULE JARLO
+
+(post mallonga paŭzo) Respondu al mi pri io, estimata sinjoro, sed
+respondu en vero. Kial Håkon tiel senskue antaŭeniras sur la rekta
+vojo? Li ne estas pli klera ol Vi, ne pli kuraĝa ol mi.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Kiu faras la plej grandan agon en la mondo?
+
+SKULE JARLO
+
+Tion faras la plej elstara viro.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Sed kiu estas la plej elstara viro?
+
+SKULE JARLO
+
+La plej kuraĝa.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Tion diras la estro. Pastro dirus la plej kredanta, — saĝulo dirus,
+ke estas la plej sperta. Sed estas neniu el ili, jarlo. La plej
+_feliĉa_ viro estas la plej granda. La plej granda estas tiu, kiu
+faras la plej grandajn agojn; _li_, al kiu la postuloj de la epoko
+venas kiel en ardo, naskas pensojn, kiujn li mem ne komprenas, kaj
+kiuj montras al li la vojon, kies celon li mem ne konas, sed kiun li
+tamen iras, kaj _devas_ iri, ĝis li aŭdas la popolon krii en ĝojo,
+kaj li ĉirkaŭrigardas gapante kaj mire, kaj komprenas, ke li faris
+grandfaron.
+
+SKULE JARLO
+
+Jes, en tio estas la neskuebla certeco de Håkon.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Estas _tio_, kion la romanoj nomis _ingenium_. — Mi ne estas precipe
+lerta en latino; sed tio nomiĝas _ingenium_.
+
+SKULE JARLO
+
+(unue pensema; poste en kreskanta eksciteco) Håkon estus kreita el
+alia materialo ol mi? Estus el la feliĉuloj? — Jes, ĉu ne ĉio
+prosperas por li? Ĉu ne ĉio adaptiĝas al la plej bona por li? Eĉ
+la kamparano tion spertas; li diras, ke la arboj du fojojn portas
+fruktojn, kaj la birdoj kovas ovojn du fojojn ĉiun someron dum Håkon
+estas reĝo. La vilaĝaro en Vermlando, kiun li brulrabis, ĝi kuŝas
+brilanta kun novkonstruitaj domoj, kaj la grenspikoj sur ĉiuj kampoj
+svingiĝas peze en la vento. Estas kvazaŭ la sango kaj la cindro
+sterkigas tie, kie Håkon tramarŝas militire; estas kvazaŭ la
+Sinjoro kovras per rikoltaĵo, kion Håkon subtretis; estas kvazaŭ la
+sanktaj potencoj rapidigas sin forigi ĉiun pekon post li. Kaj kiel
+facile li ja fariĝis reĝo! Li bezonis, ke Inge mortus frue, kaj
+Inge mortis; li bezonis protekton kaj defendon, kaj liaj viroj
+protektis kaj defendis lin; li bezonis feran fajropruvon, kaj lia
+patrino venis kaj portis ĝin por li.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(en senvola ekkrio) Sed ni — ni du —!
+
+SKULE JARLO
+
+Vi?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Jes Vi — Vi do!
+
+SKULE JARLO
+
+Håkon havas la rajton, episkopo.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Li havas la rajton, ĉar li estas la feliĉulo; — la plej granda
+feliĉo estas _tiu_, havi la rajton. Sed per kiu rajto ricevis Håkon
+la rajton, kaj ne Vi?
+
+SKULE JARLO
+
+(post mallonga paŭzo) Estas aferoj pri kiuj mi volas preĝi al Dio,
+ke li savu min el pensoj pri ili.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Ĉu Vi neniam vidis bildon en la Kristpreĝejo en Nidaros? Ĝi
+prezentas la diluvon, kiu kreskas kaj superakvigas ĉiujn montojn, ke
+restas nur unu pinto. Tie supren grimpas tuta parencaro, patro kaj
+patrino kaj filo kaj edzino de filo kaj infanoj; — kaj la filo tiras
+la patron malsupren en la inundan akvon por gajni starejon, kaj li
+volas malsuprentiri ankaŭ la patrinon, — kaj edzinon kaj ĉiujn
+infanojn, por atingi supren mem; — ĉar tie supre estas piedlarĝa
+spaco; _tie_ li povas teni sin horon. — Tiu, jarlo, estas la sagao
+de la saĝeco, kaj la sagao de ĉiu saĝulo.
+
+SKULE JARLO
+
+Sed la rajto!
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+La filo _havis_ la rajton. Li havis forton kaj deziron vivi; — sekvu
+vian deziron kaj uzu vian kapablon, tiun rajton havas ĉiuj.
+
+DUKO SKULE
+
+Al tio, kio bona estas, jes.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Ludado kun vortoj! Ne ekzistas bono kaj malbono, ne supre kaj
+malsupre, ne alte kaj malalte. Tiajn vortojn Vi devas forgesi; alie
+Vi neniam faros la lastan paŝon, neniam saltas trans la faŭkon.
+(mallaŭte kaj insiste) Vi ne devas malami aron aŭ aferon, ĉar la
+aro aŭ la afero volas _tion ĉi_ kaj ne _tion_; sed Vi malamu ĉiun
+viron en la aro, ĉar li kontraŭas Vin; kaj Vi malamu ĉiujn tiujn,
+kiuj staras subtene al afero, ĉar la afero ne antaŭenigas Vian
+volon. Ĉio, kion Vi povas uzi, estas bona, — ĉio, kio metas
+transversajn trunkojn sur Vian vojon, estas malbona.
+
+DUKO SKULE
+
+(rigardas antaŭ si pripensante) Kiom mi ja pagis por tiu reĝa
+seĝo, al kiu mi tamen ne atingis — kaj kiom li pagis por ĝi, li,
+kiu nun sidas tie sekura! Mi estis juna kaj forlasis mian belan
+sekretan amon, por edzigi min en potencan parencaron. Mi preĝis al
+la sanktuloj, ke doniĝu al mi filon, — mi ekhavis nur filinojn.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+_Håkon_ ricevas filojn, jarlo, — nur vidu!
+
+DUKO SKULE
+
+(iras al la fenestro dekstre) Jes, — ĉio adaptiĝas por Håkon.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(sekvas lin) Kaj Vi, Vi volas lasi Vin mallibera forpeli de la
+feliĉo Vian tutan vivon! Ĉu Vi estas blinda? Ĉu Vi ne vidas, ke
+estas pli forta potenco ol la Birkibejnoj, kiuj staras malantaŭ
+Håkon kaj favoras lian agon? Li ricevas la helpon de supre, de tiuj,
+kiuj estas Viaj enviantoj ekde la naskiĝo! Kaj por tiuj enviantoj Vi
+kurbas Vin! Ekstaru, viro; ĝibigu la dorson! Por kio Vi alie ricevis
+Vian nebrideblan animon? Memoru, ke la unua farego en la mondo
+fariĝis de iu, kiu ekstaris kontraŭ potencan regnon!
+
+DUKO SKULE
+
+Kiu?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+La anĝelo kiu ekstaris kontraŭ la lumon!
+
+DUKO SKULE
+
+Kaj kiu ĵetiĝis en la faŭkon de la abismo —
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(sovaĝe) Kaj kreis regnon tie, kaj fariĝis reĝo, potenca reĝo, —
+pli potenca ol kiu ajn el la miloj da — jarloj tie supre! (falglitas
+sur la benkon apud la trinkotablo)
+
+DUKO SKULE
+
+(rigardas lin longe, kaj diras:) Episkopo Nikolas, ĉu Vi estas io
+pli aŭ io malpli ol homo?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(ridetas) Mi estas en stato de senkulpeco; mi ne konas diferencon
+inter bono kaj malbono.
+
+DUKO SKULE
+
+(duone al si mem) Kial ili metis min en la mondon, se ili ne volis
+ordigi la vivon pli bone por mi? Håkon tiel firme kaj neskueble fidas
+sin mem; — ĉiuj liaj viroj firme kaj neskueble fidas lin —
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Mutiĝu pri tio ke Vi ne havas tian fidon en Vi mem! Parolu kvazaŭ
+Vi ĝin havas; ĵuru laŭte kaj sankte, ke Vi havas ĝin, — kaj
+ĉiuj fidos Vin.
+
+DUKO SKULE
+
+Se mi havus filon! Se mi havus filon, kiu povus preni la grandan
+heredon post mi!
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(vigle) Jarlo, — se Vi havus filon?
+
+DUKO SKULE
+
+Mi neniun havas.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Håkon ricevos filojn.
+
+DUKO SKULE
+
+(pugnigas la manojn) — kaj estas reĝe naskita!
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(ekstaras) Jarlo, — se li ne tia estus?
+
+DUKO SKULE
+
+Li tion ja pruvis; la fera fajropruvo —
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Kaj se li tia ne estus — spite al la fajropruvo?
+
+DUKO SKULE
+
+Ĉu vi volas diri, ke Dio mensogis, kiam li sukcesigis la
+fajropruvon?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Por kio Inga el Vartejg kuraĝis provoki Dian verdikton?
+
+DUKO SKULE
+
+Ke tiu infano, kiun ŝi naskis oriente en Borgarsyssel, estas filo
+de Håkon Sverrisson.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(kapsignas, ĉirkaŭrigardas kaj diras mallaŭte:) Kaj se nun reĝo
+Håkon ne estus tiu infano?
+
+DUKO SKULE
+
+(ektretas paŝon malantaŭen) Ĉiopova —! (regas sin)
+Nepenseble.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Aŭskultu al mi, jarlo. Mi havas sepdek ses jarojn; komencas
+malsupren dekliviĝi nun por mi, kaj tiun ĉi aferon mi ne kuraĝas
+kunporti tien transen —
+
+DUKO SKULE
+
+Parolu, parolu! Ĉu li ne estas filo de Håkon Sverrisson?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Aŭskultu min. Ne estis konatigite, kiam Inga estis graveda. Håkon
+Sverrisson estis ĵus mortinta, kaj verŝajne ŝi timis Inge
+Bårdsson, kiu tiam estis reĝo, kaj Vin, — nu ja, ankaŭ la Baglojn,
+mi opinias. Ŝi naskis sekrete en la domo de Trond pastro, oriente en
+la komunumo de Heggen, kaj naŭ tagojn poste ŝi veturis hejmen; sed
+la reĝa infano restis tutan jaron ĉe la pastro, kaj ŝi ne kuraĝis
+atenti pri ĝi, kaj neniu escepte de Trond kaj liaj du filoj ion
+sciis.
+
+DUKO SKULE
+
+Nu ja, — kaj sekve?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Kiam la infano estis jaraĝa, ne eblis plu subteni la sekreton. Inga
+malkaŝis la aferon al Erlend el Husaby, — maljuna Birkibejno de la
+tempo de Sverre — Vi scias.
+
+DUKO SKULE
+
+_Nu_?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Li kaj aliaj estroj el la Opplandoj prenis la infanon, iris mezvintre
+trans la montaron kun ĝi, kaj portis ĝin al la reĝo, kiu tiam
+sidis en Nidaros.
+
+DUKO SKULE
+
+Kaj Vi tamen povas diri, ke —?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Komprenu! Granda danĝero estus por simpla pastro eduki reĝan
+infanon. Tuj post kiam la infano naskiĝis, li tial konfesis al unu
+el siaj superuloj en la eklezio, kaj demandis lian konsilon. Tiu lia
+superulo ordonis al Trond sekrete interŝanĝi du infanojn, sendi la
+ĝustan reĝan filon al sekura loko, kaj doni al Inga la malĝustan,
+se ŝi aŭ la Birkibejnoj poste postulus la reĝan filon.
+
+DUKO SKULE
+
+(ekcitita) Kaj kiu estis tiu hundo, kiu donis tian konsilon?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Estis mi.
+
+DUKO SKULE
+
+Vi? Jes, Vi ĉiam malamis la parencaron de Sverre.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Ŝajnis al mi malsekure por la reĝa filo veni inter Viajn
+manojn.
+
+DUKO SKULE
+
+Sed la pastro?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Promesis fari, kiel mi ordonis.
+
+DUKO SKULE
+
+(kaptas lian brakon) Kaj Håkon estas la malĝusta?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Se la pastro tenis sian promeson.
+
+DUKO SKULE
+
+_Se_ li tenis ĝin?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Trond pastro forvojaĝis el la lando la saman vintron, kiam la infano
+venis al reĝo Inge. Li vojaĝis al la tombo de Tomas Beckett, kaj
+poste restis en Anglio ĝis sia morto..
+
+DUKO SKULE
+
+Li forvojaĝis el la lando, Vi diras! Do li interŝanĝis la
+infanojn, kaj timis venĝon de la Birkibejnoj.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Aŭ li _ne_ interŝanĝis ilin, kaj timis venĝon de _mi._
+
+DUKO SKULE
+
+Pri kiu ebleco kredas Vi?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Ambaŭ eblecoj estas same kredeblaj.
+
+DUKO SKULE
+
+Sed la filoj de la pastro kiujn Vi menciis?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Ili vojaĝis kun la krucmilitantoj al la sankta lando.
+
+DUKO SKULE
+
+Kaj neniu aŭdis ion pri ili poste?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Jes.
+
+DUKO SKULE
+
+Kie ili estas?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Ili dronis en la Greka Maro forvojaĝante.
+
+DUKO SKULE
+
+Kaj Inga —?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Nenion scias, nek pri la konfeso de la pastro, nek pri mia
+konsilo.
+
+DUKO SKULE
+
+Ŝia infano havis nur naŭ tagojn, kiam ŝi forlasis ĝin, Vi
+diris?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Jes; kaj la infano, kiun ŝi revidis, estis pli ol unujara —
+
+SKULE JARLO
+
+Do estas neniu en la mondo, kiu povas lumigi en tio ĉi! (paŝadas
+forte kelkajn fojojn tien kaj reen) Ĉiopova Dio, ĉu tio povas esti
+vero? Håkon — la reĝo — li, kiu regas la tutan landon kaj regnon,
+li ne estus la alodnaskito! — Kaj kial tio ne estas sufiĉe
+kredebla? Ĉu ne ĉiu sukceso mirinde sekvis lin, — — kial ne ankaŭ
+tio, preniĝi kiel infano el dometo de povra kamparano kaj metiĝi en
+lulilon de la reĝa infano —
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Dum la tuta popolo kredas, ke li estas la filo de la reĝo —
+
+SKULE JARLO
+
+Sed _li mem_ kredas tion, episkopo, — _tio_ estas lia vera feliĉo,
+_tio_ estas lia zono de forto! (iras al la fenestro) Jen vidu, kiel
+bele li sidas sur la ĉevalo, Neniu sidas kiel li. Ridiĝas kaj
+brilas en liaj okuloj; li rigardas elen en la tagon, kvazaŭ li scius
+sin kreita por iri antaŭen, ĉiam antaŭen. (turnas sin al la
+episkopo) Mi estas reĝa brako, eble ankaŭ reĝa kapo; sed li estas
+la tuta reĝo.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Kaj eble tamen ne estas.
+
+SKULE JARLO
+
+Ne, — eble tamen ne.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(metas la manon sur lian ŝultron) Jarlo, aŭskultu min —
+
+SKULE JARLO
+
+(daŭrigas elrigardi) Tie sidas la reĝino. Håkon parolas dolĉe al
+ŝi; ŝi fariĝas ruĝa kaj pala laŭvice el ĝojo. Li prenis ŝin
+edzine, ĉar estis saĝe elekti la filinon de la plej potenca viro en
+la lando. Ne ekzistis tiam varma penso por ŝi en lia koro; — sed
+tio venos; al Håkon sekvas la feliĉo. Ŝi lumos super lia vivo —
+(haltas kaj ekkrias en surprizo) Kio estas _tio?_
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Kio?
+
+SKULE JARLO
+
+Dagfinn Bonde fortege rompis tra la amaso, kiu staras ĉirkaŭe. Nun
+li donas iun mesaĝon al la reĝo.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(rigardas elen malantaŭ la jarlo) Aspekte Håkon fariĝas kolera; —
+ĉu ne? Li pugnigas la manon —
+
+SKULE JARLO
+
+Li rigardas ĉi tien, — kio tio povas esti? (volas eliri)
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(retenas lin) Jarlo, aŭskultu, — troviĝus maniero certiĝi pri la
+rajto de Håkon.
+
+SKULE JARLO
+
+Maniero, Vi diras?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Antaŭ sia morto Trond pastro redaktis leteron pri sia agado, kaj
+prenis sakramenton sur tio, ke estas vero, kion li tie skribis.
+
+SKULE JARLO
+
+Kaj tiu letero, — kompatema Dio, — kie ĝi estas?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Vi devas do scii, ke — (rigardas al la pordo) Tŝŝ, la reĝo
+venas.
+
+SKULE JARLO
+
+La letero, episkopo, — la letero!
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Jen la reĝo.
+
+(_Håkon_ envenas, sekvata de sia hirdo kaj multaj gastoj. Tuj
+poste _Margrete_ aperas; ŝi estas en tima emocio, kaj volas
+rapidiĝi al la reĝo, sed malhelpiĝas de _sinjorino Ragnhild_, kiu
+kune kun aliaj virinoj akompanis ŝin. _Sigrid_ tenas sin iom aparte
+en la fono. La viroj de la jarlo aspektas maltrankvile, kaj ariĝas
+dekstraflanke, kie _Skule_ staras, tamen iom malantaŭe.)
+
+HÅKON
+
+(en forta interna ekscito) Skule jarlo, kiu estas reĝo en ĉi tiu
+lando?
+
+SKULE JARLO
+
+Ĉu kiu estas reĝo?
+
+HÅKON
+
+Tiel mi demandis. Mi havas la nomon de reĝo, sed kiu havas la reĝan
+potencon?
+
+SKULE JARLO
+
+La reĝa potenco devas esti tie, kie estas la reĝa rajto.
+
+HÅKON
+
+Tiel devus esti; sed ĉu estas tiel?
+
+SKULE JARLO
+
+Ĉu Vi asignas min antaŭ tribunalo?
+
+HÅKON
+
+Mi faras; ĉar tiun rajton mi havas antaŭ ĉiu homo en la regno.
+
+SKULE JARLO
+
+Mi fidas, ke mi povas respondeci por miaj faroj.
+
+HÅKON
+
+Bone por ĉiuj, se tiel estas. (suprenpaŝas ŝtupon kie staras la
+reĝa seĝo, kaj subtenas sin al la seĝobrako) Jen mi staras kiel
+Via reĝo kaj demandas: Ĉu Vi scias, ke Jon jarlo en la Orkadoj
+faris insurekcion kontraŭ min?
+
+SKULE JARLO
+
+Jes.
+
+HÅKON
+
+Ke li rifuzas pagi al mi la imposton?
+
+SKULE JARLO
+
+Jes.
+
+HÅKON
+
+Kaj ĉu estas vero, ke Vi sinjoro jarlo, hodiaŭ sendis leteron al
+li?
+
+SKULE JARLO
+
+Kiu diras tion?
+
+IVAR BODDE
+
+Mi diras.
+
+DAGFINN BONDE
+
+Jostein Tamb ne kuraĝis rifuzi kunpreni ĝin, ĉar la reĝa sigelo
+surestis.
+
+HÅKON
+
+Vi skribas al la malamikoj de la reĝo, kaj surmetas la reĝan
+sigelon, kvankam la reĝo ne scias, kio tie estas skribita!
+
+SKULE JARLO
+
+Tiel mi faris dum multaj jaroj kun Via aprobo.
+
+HÅKON
+
+Jes, kiam mi estis sub Via kuratoreco.
+
+SKULE JARLO
+
+Neniam Vi havis damaĝon pro tio. Jon jarlo skribis al mi, kaj petis
+mian intervenon; li proponis interkonsenton, sed sur malhonestaj
+kondiĉoj por la reĝo. La militiro al Vermlando ĝene premis Vian
+animon; se Vi mem agus nun, Jon jarlo forsavus sin tro facile, — mi
+povas pli bone ordigi la aferon.
+
+HÅKON
+
+Vi deziris ordigi la aferon mem. — Kaj kion Vi respondis?
+
+SKULE JARLO
+
+Legu mian leteron.
+
+HÅKON
+
+Donu ĝin!
+
+SKULE JARLO
+
+Mi pensis, ke Vi havas ĝin?
+
+DAGFINN BONDE
+
+Vi certe scias pli ĝuste ol tiel. Gregorius Jonsson estis pli
+rapidpieda. Kiam ni venis sur la ŝipon, la letero estis
+malaperinta.
+
+SKULE JARLO
+
+(turnas sin al _Gregorius Jonsson_) Sinjoro vasalo, donu la leteron
+al la reĝo.
+
+GREGORIUS JONSSON
+
+(alproksimiĝas maltrankvila) Aŭskultu min —!
+
+SKULE JARLO
+
+Kio nun?
+
+GREGORIUS JONSSON
+
+(mallaŭte) Vi memoras, ke tie estis akraj vortoj pri la reĝo.
+
+SKULE JARLO
+
+Pri ili mi scias respondi. La leteron!
+
+GREGORIUS JONSSON
+
+Mi ne havas ĝin.
+
+SKULE JARLO
+
+Vi ne havas ĝin!
+
+GREGORIUS JONSSON
+
+Dagfinn Bonde estis tuj ĉe niaj kalkanoj. Mi kaptis la leteron de
+Jostein Tamb, ligis ŝtonon al ĝi —
+
+SKULE JARLO
+
+Nu?
+
+GREGORIUS JONSSON
+
+Ĝi nun kuŝas sur la fundo de la fjordo.
+
+SKULE JARLO
+
+Malbone — malbone Vi jen agis.
+
+HÅKON
+
+Mi atendas la leteron, sinjoro jarlo!
+
+SKULE JARLO
+
+Mi ne povas elmeti ĝin.
+
+HÅKON
+
+Vi _ne povas?_
+
+SKULE JARLO
+
+(faras paŝon pli proksimen al la reĝo) Mi estas tro fiera por
+ekskuzi min per tio, kion Viaj viroj nomus preteksto —
+
+HÅKON
+
+(regas sian ekflamiĝan koleron) Kaj jen kio? —
+
+SKULE JARLO
+
+Mallonge kaj bone; — mi ne elmetas ĝin; — mi _ne volas_ elmeti
+ĝin.
+
+HÅKON
+
+Vi do spitas min!
+
+SKULE JARLO
+
+Se ne povas alie esti, — nu ja, mi spitas Vin.
+
+IVAR BODDE
+
+(forte) Nun, sinjoro reĝo, nun mi pensas, ke neniu bezonas pli da
+atestoj!
+
+DAGFINN BONDE
+
+Ne, nun mi pensas, ke Vi konas la temperamenton de la jarlo.
+
+HÅKON
+
+(malvarme al la jarlo) Bonvolu doni la reĝan sigelon al Ivar
+Bodde.
+
+MARGRETE
+
+(rapidas kun plektitaj manoj al la podio, kie staras la reĝo) Håkon,
+estu mia milda kaj indulgema edzo!
+
+HÅKON
+
+(faras ordonan brakmovon al ŝi; ŝi kaŝas sian vizaĝon en sian
+vualon, kaj reen returnas al sia patrino.)
+
+SKULE JARLO
+
+(al _Ivar Bodde_) Jen la reĝa sigelo.
+
+IVAR BODDE
+
+Tio ĉi estus la lasta vespero de la festeno. Ĝi finiĝis per prema
+doloro por la reĝo; sed devus iam tiel fini; kaj mi opinias, ke ĉiu
+fidela viro devas ĝoji, ke okazis.
+
+SKULE JARLO
+
+Kaj mi opinias, ke ĉiu fidela viro devas profunde koleriĝi, ke
+pastro tiel ekstaras inter ni Birkibejnoj; — jes, Birkibejnoj, ĉar
+mi estas Birkibejno samebone kiel la reĝo kaj liaj viroj. Mi estas
+el la sama parencaro, la parencaro de Sverre, la reĝa parencaro, —
+sed Vi, pastro, Vi starigis muron el malfido ĉirkaŭ la reĝo, kaj
+baris min ekstere de li; tia estis Via ago dum multaj jaroj.
+
+PÅL FLIDA
+
+(incite al la ĉirkaŭstarantoj) Viroj de la jarlo! Ĉu ni toleru
+tiaĵon pli longe?
+
+GREGORIUS JONSSON
+
+(antaŭen) Ne, ni ne povas kaj ne volas tion toleri. Nun tio devas
+esti klare dirata, — neniu el la viroj de la jarlo povas servi la
+reĝon kun plena fido kaj amo, tiom longe ke Ivar Bodde paŝadas en
+la reĝa korto incitante galon inter ni.
+
+PÅL FLIDA
+
+Pastro! Mi minacas vin pri vivo kaj membroj, kie ajn kie mi renkontos
+vin, sur libera kampo, surŝipe, aŭ en nesankta domo!
+
+MULTAJ JARLANOJ
+
+Ankaŭ mi! Ankaŭ mi! Vi estu senpaca por ni!
+
+IVAR BODDE
+
+Dio malpermesu, ke mi staru inter la reĝo kaj tiom multaj potencaj
+estroj. — Håkon, mia alta sinjoro, mi scias en mi mem, ke mi servis
+Vin en plena fido. Pri la jarlo mi avertis Vin, tio estas vero; sed
+se mi iam faris al li maljustecon, Dio devas pardoni min pri tio. Nun
+ne estas io pli farenda por mi en la kortego; jen Via sigelo; prenu
+ĝin en Viajn proprajn manojn; antaŭ longe ĝi estus devinta kuŝi
+tie.
+
+HÅKON
+
+(kiu malsuprenpaŝis de la podio) Vi restos!
+
+IVAR BODDE
+
+Mi ne povas. La konscienco mordus kaj riproĉus min tagon kaj nokton,
+se mi tion farus. Pli grandan malfeliĉon neniu homo povus kaŭzi en
+ĉi tiuj tempoj, ol starigi sin inter la reĝo kaj la jarlo.
+
+HÅKON
+
+Ivar Bodde, mi ordonas vin resti!
+
+IVAR BODDE
+
+Eĉ se la sankta reĝo Olaf ekstarus el la arĝenta ĉerko, kaj
+ordonis min resti, mi tamen devus foriri nun. (metas la sigelon en la
+manon de la reĝo) Adiaŭ, mia nobla sinjoro! Dio progresigu kaj
+benu viajn agojn! (eliras dekstren tra la aro da homoj)
+
+HÅKON
+
+(sombra; al la jarlo kaj liaj viroj) Jen mi perdis fidelan amikon pro
+Vi; grandan rekompencon Vi devas oferti, se Vi volas ripari la
+perdon.
+
+SKULE JARLO
+
+Mi ofertas min mem kaj ĉiujn miajn.
+
+HÅKON
+
+Mi preskaŭ timas, ke pli bezoniĝas. Mi nun bezonas arigi ĉirkaŭ
+mi ĉiujn tiujn, kiujn mi povas plene fidi. Dagfinn Bonde, tuj sendu
+mesaĝon norden al Hålogalando; Vegard Veradal estu reen vokata ĉi
+tien.
+
+DAGFINN BONDE
+
+(kiu staris iom malantaŭe en interparolo kun vojaĝvestita viro, kiu
+envenis, proksimiĝas, kaj diras skuita:) Vegard ne povas veni,
+sinjoro.
+
+HÅKON
+
+El kio vi tion scias?
+
+DAGFINN BONDE
+
+Ĵus estis mesaĝo pri li.
+
+HÅKON
+
+Kion ĝi informas?
+
+DAGFINN BONDE
+
+Ke Vegard Veradal estas mortigita.
+
+MULTAJ VOĈOJ
+
+Mortigita!
+
+HÅKON
+
+Kiu mortigis lin?
+
+DAGFINN BONDE
+
+Andres Skjaldarband, la amiko de la jarlo.
+
+(Mallonga paŭzo; la viroj flustras maltrankvile inter si.)
+
+HÅKON
+
+Kie estas la sendito?
+
+DAGFINN BONDE
+
+(kondukas la viron antaŭen) Jen, sinjoro reĝo.
+
+HÅKON
+
+Kia kaŭzo estis por la mortigo?
+
+SENDITO
+
+Tion neniu certe scias. Ili interparolis pri la laponia imposto, kaj
+subite Andres eksaltis, kaj donis al li mortigan vundon.
+
+HÅKON
+
+Ĉu antaŭe estis kverelo inter ili?
+
+SENDITO
+
+Kelkfoje. Andres ofte diris, ke saĝa konsilanto elsude, skribis al
+li, ke li estu kiel roko kaj siliko kontraŭ Vegard Veradal.
+
+DAGFINN BONDE
+
+Ege strange; — antaŭ ol Vegard forvelis, li rakontis al mi, ke
+saĝa konsilanto estis dirinta, ke _li_ estu kiel roko kaj siliko
+kontraŭ Andres Skjaldarband.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(kraĉante) Fi al tiaj konsilantoj!
+
+HÅKON
+
+Ni ne volas plu esplori, el kiu radiko tio ĉi devenas. Du fidelaj
+animoj mi perdis hodiaŭ. Mi povus plori por Vegard; sed ĉi tie
+bezoniĝas pli ol ploro; nun estas pri vivo kontraŭ vivo. Sinjoro
+jarlo, Andres Skjaldarband estas Via ĵurinta fidelulo; Vi ofertis al
+mi helpon kiel rekompencon por Ivar Bodde. Mi persistas je Via vorto,
+kaj atendas ke Vi volas efektivigi la punon por tiu ĉi krimo.
+
+SKULE JARLO
+
+Malbonaj anĝeloj certe ekstaras inter ni du hodiaŭ. Al kiu ajn el
+miaj viroj mi permesus, ke Vi venĝus pro la mortigo —
+
+HÅKON
+
+(streĉita) Nu?
+
+SKULE JARLO
+
+Sed ne al Andres Skjaldarband.
+
+HÅKON
+
+(ekscite) Ĉu vi volas defendi la mortiginton?
+
+SKULE JARLO
+
+_Tiun_ mortiginton mi devas defendi.
+
+HÅKON
+
+Kaj la kialo —?
+
+SKULE JARLO
+
+Tiun neniu scios krom Dio en la ĉielo.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(mallaŭte al _Dagfinn_) Mi scias ĝin.
+
+DAGFINN BONDE
+
+Kaj mi suspektas ĝin.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Diru nenion, bona Dagfinn!
+
+HÅKON
+
+Jarlo, mi volas plej eble longe kredi, ke ne estas seriozo, kion Vi
+jen diras al mi —
+
+SKULE JARLO
+
+Se estus mia propra patro, kiun Andres Skjaldarband mortigus, li
+tamen irus libere. Vi ne devas demandi pli.
+
+HÅKON
+
+Bone. Do ni devas mem agi laŭ propra iniciativo!
+
+SKULE JARLO
+
+(kun esprimo de timo) Reĝo! tio fariĝos sangoverŝo
+ambaŭflanke!
+
+HÅKON
+
+Do okazu; la puno estu plenumata.
+
+SKULE JARLO
+
+Ĝi _ne_ estu plenumata! — Ĝi ne _povas_ esti plenumata!
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Ne, en tio la jarlo pravas.
+
+HÅKON
+
+Kaj tion Vi diras, honorinda sinjoro?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Andres Skjaldarband prenis la krucon.
+
+HÅKON kaj SKULE JARLO
+
+Prenis la krucon!
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Kaj estas jam forvelinta el la lando.
+
+SKULE JARLO
+
+Bone estas tio por ni ĉiuj.
+
+HÅKON
+
+La tago kliniĝas, la geedziĝa festeno nun finiĝu. Mi dankas Vin,
+sinjoro jarlo, por ĉiu honoro, kiu estas al mi montrita en ĉi tiu
+tempo. — Vi veturos al Nidaros, mi opinias?
+
+SKULE JARLO
+
+Estas mia intenco.
+
+HÅKON
+
+Kaj mi al Viken. — Se vi, Margrete, pli deziras resti ĉi tie en
+Bergen, tion faru.
+
+MARGRETE
+
+Kien vi velos, mi akompanos, ĝis vi tion malpermesos.
+
+HÅKON
+
+Bone, do akompanu.
+
+SIGRID
+
+Disiĝas nun la parencaro. (genuas antaŭ _Håkon_) Montru al mi
+favoron, sinjoro reĝo!
+
+HÅKON
+
+Ekstaru, sinjorino Sigrid; kion Vi petas estu plenumata.
+
+SIGRID
+
+Mi ne povas akompani la jarlon al Nidaros. La monaĥinejo en Rejn
+estos konsekrata; skribu al la ĉefepiskopo, — influu por ke mi
+fariĝu abatino tie.
+
+SKULE JARLO
+
+Vi, mia fratino?
+
+HÅKON
+
+Vi volas preni la vualon!
+
+SIGRID
+
+(ekstaras) Depost la sanga nokto en Nidaros, kiam okazis mia nupto,
+kaj la Bagloj venis kaj morthakis mian fianĉon, kaj multajn centojn
+kun li, dum la urbo brulis en ĉiuj anguloj, — tiam estis kvazaŭ la
+sango kaj la fajro faris mian vidon malakra kaj estingita por la
+ekstera mondo. Sed mi ekhavis forton por vidi tion, kion neniu alia
+ekvidas, — kaj ion mi nun vidas — grandan tempon de teruro por la
+lando!
+
+SKULE JARLO
+
+(ekscite) Ŝi estas malsana! Ne atentu ŝin.
+
+SIGRID
+
+Riĉa rikolto maturiĝos por li, kiu rikoltas en mallumo. Ĉiuj
+virinoj en Norvegio havus nun nur unu solan taskon, — genui en
+monaĥinejoj kaj en preĝejoj, kaj preĝi — preĝi tage kaj
+nokte!
+
+HÅKON
+
+(skuita) Ĉu estas aŭgurdoto aŭ anima malsano, kiu tiel
+parolas?
+
+SIGRID
+
+Adiaŭ, mia frato, — ni renkontiĝos ankoraŭ unu fojon.
+
+SKULE JARLO
+
+(senvole) Kiam?
+
+SIGRID
+
+(mallaŭte kaj malrapide) Kiam vi prenos la kronon; kiam estos granda
+danĝero, — kiam vi bezonos min en via plej intensa mizero! (eliras
+dekstre kun _Margrete, sinjorino Ragnhild_ kaj la virinoj)
+
+HÅKON
+
+(post mallonga paŭzo, tiras la glavon, kaj diras kun firma kaj
+trankvila decido:) Ĉiuj viroj de la jarlo faru ĵuron.
+
+SKULE JARLO
+
+(ekscitite) Ĉu _tio_ estas via firma decido! (preskaŭ petante)
+Reĝo _Håkon_, tion ne faru!
+
+HÅKON
+
+Neniu jarlano forvelu de Bergen, antaŭ ol li estos ĵurinta fidon al
+la reĝo. (foriras kun sia hirdo. Ĉiuj escepte de la episkopo kaj la
+jarlo sekvas)
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Li tuŝis Vin per maldolĉaj manoj hodiaŭ.
+
+SKULE JARLO
+
+(silentas kaj rigardas konsternita post la reĝon)
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(pli forte) Kaj eble li tamen ne estas reĝe naskita.
+
+SKULE JARLO
+
+(turnas sin subite en forta eksciteco, kaj kaptas la brakon de la
+episkopo) La konfeso de Trond pastro — kie ĝi estas?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Li sendis ĝin al mi de Anglio, antaŭ ol li mortis; mi ne scias kun
+kiu, — kaj mi ne ricevis ĝin.
+
+SKULE JARLO
+
+Sed ĝi estu trovata!
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Tion mi firme kaj plene opinias.
+
+SKULE JARLO
+
+Kaj se Vi ĝin trovos, tiam Vi donos ĝin en miajn manojn?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Tion mi promesas.
+
+SKULE JARLO
+
+Tion Vi ĵuru je Via anima savo?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Tion mi ĵuras je mia anima savo.
+
+SKULE JARLO
+
+Bone; ĝis tiam mi volas kontraŭi al Håkon, kie tio povos okazi
+silente kaj sekrete. Devas esti malhelpata, ke li fariĝu pli potenca
+ol mi, kiam la lukto komencos.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Sed se montriĝos, ke li estas la ĝusta reĝido, — kio jen?
+
+SKULE JARLO
+
+Tiam mi devos provi preĝi — preĝi por humila animo por servi lin,
+kiel honesta estro kaj laŭ mia povo.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Kaj se li estas la malĝusta?
+
+SKULE JARLO
+
+Tiam li cedu por mi! Reĝan nomon kaj reĝan seĝon, hirdon kaj
+armeon, imposton kaj ŝiparon, urbojn kaj kastelojn, ĉion mi volas
+havi.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Li rifuĝos al Viken —
+
+SKULE JARLO
+
+Mi pelos lin el Viken!
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Li firmstariĝos en Nidaros.
+
+SKULE JARLO
+
+Mi sturmos Nidaros!
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Li enfermigas sin en la sankta preĝejo de Olaf —
+
+SKULE JARLO
+
+Mi rompos la preĝejan pacon —
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Li fuĝos supren sur la ĉefaltaron, kaj kroĉos sin firme al la
+ĉerko de Olaf —
+
+SKULE JARLO
+
+Mi tiros lin de la altaro, eĉ se mi devos kuntiri la sanktan ĉerkon —
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Sed ankoraŭ li havos la kronon sur la kapo, jarlo!
+
+SKULE JARLO
+
+Mi defrapos la kronon per mia glavo!
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Sed se ĝi fiksiĝis tro firme —?
+
+SKULE JARLO
+
+Nu do, en la nomo de Dio aŭ Satano — tiam mi frapos ankaŭ la
+kapon! (eliras dekstre)
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(postrigardas lin, kapklinas malrapide kaj diras:) Nu ja —
+ja — tiel mi ŝatas la jarlon!
+
+Kurteno
+
+
+
+
+TRIA AKTO
+
+
+(Ĉambro en la Oslo-episkopa korto. Dekstre estas la enirpordo. En
+la fono malgranda, malferma pordo kondukas al la kapelo, kiu estas
+lumigata. Pordo, kun murtapiŝo antaŭe sur la maldekstra muro,
+kondukas al la dormoĉambro de la episkopo. Antaŭe sur la sama
+flanko staras remburita ripozbenko. Dekstre estas skribotablo kun
+leteroj, dokumentoj kaj lumanta lampo.)
+
+(Komence la ĉambro estas malplena; interne, malantaŭ la
+tapiŝkurteno estas aŭdata kanto de monaĥoj. Iom poste envenas de
+dekstre _Pål Flida_ vojaĝvestita; li haltas ĉe la pordo, atendas,
+ĉirkaŭrigardas, kaj tri fojojn frapas la plankon per sia
+bastono.)
+
+SIRA VILJAM
+
+(elvenas de maldekstre kaj ekdiras kun mallaŭta voĉo:) Pål Flida!
+Dio estu laŭdata; — do la jarlo ne estas tre fore.
+
+PÅL FLIDA
+
+La ŝipoj jam alvelas ĉe la Kapinsulo; mi velis antaŭe. Kaj kiel
+fartas la episkopo?
+
+SIRA VILJAM
+
+Nun li ricevas la lastan sanktoleadon.
+
+PÅL FLIDA
+
+Sekve estas ekstrema danĝero.
+
+SIRA VILJAM
+
+Majstro Sigard el Brabant diris, ke li ne povas vivi trans la
+nokton.
+
+PÅL FLIDA
+
+Do mi pensas, ke li vokis nin al si tro malfrue.
+
+SIRA VILJAM
+
+Ne, ne, — li estas plene konscia kaj ankaŭ havas ioman forton, —
+ĉiun momenton li demandas, ĉu la jarlo ne baldaŭ venos.
+
+PÅL FLIDA
+
+Vi daŭre nomas lin _jarlo_; ĉu vi ne scias, ke la reĝo nomis lin
+duko?
+
+SIRA VILJAM
+
+Jes, jes, certe; — estas nur tia malnova kutimo. Tŝŝ —
+
+(Li kaj _Pål Flida_ faras krucsignon kaj klinas sin. El la ĉambro
+de la episkopo venas du ĥorservantoj kun kandeloj, poste du aliaj
+kun skatoloj kun incenso; post ili pastroj portantaj kalikon, diskon,
+krucifikson kaj preĝejan standardon; poste sekvas vico da pastroj
+kaj monaĥoj; ĥorservistoj kun kandeloj kaj incensskatoloj finas la
+procesion, kiu malrapide moviĝas en la kapelon, kies pordo fermiĝas
+post ili.)
+
+PÅL FLIDA
+
+Nun do la maljuna sinjoro finfaris kun tiu ĉi mondo.
+
+SIRA VILJAM
+
+Mi do povas diri al li, ke duko Skule venos plej eble baldaŭ?
+
+PÅL FLIDA
+
+Li iros rekte de la kajo ĉi tien al la episkopa korto. Adiaŭ!
+(foriras)
+
+(Pluraj pastroj, inter kiuj estas _Peter_, kaj servistoj de la
+episkopo, elvenas de maldekstre kun kovrotukoj, kusenetoj kaj granda
+fajroskatolo.)
+
+SIRA VILJAM
+
+Por kio tio ĉi?
+
+PASTRO
+
+(pretigante sur la benko) La episkopo volas kuŝi ĉi tie
+ekstere.
+
+SIRA VILJAM
+
+Sed ĉu tio estas konsilinda?
+
+PASTRO
+
+Majstro Sigard opinias, ke ni povas cedi al li. Jen li jam estas.
+
+(Episkopo _Nikolas_ elvenas, subtenata de _majstro Sigard_ kaj
+pastro. Li estas vestita en episkopa vestaĵo, sed sen bastono kaj
+mitro.)
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Ekbruligu pli da kandeloj! (Li sidiĝas sur la benkon ĉe la
+fajroskatolo, kaj kovriĝas per la kovrotukoj.) Viljam! Nun mi ricevis
+pardonon por ĉiuj miaj pekoj! Ili kunprenis ĉiujn; ŝajnas al mi
+nun, ke mi estas sufiĉe malpeza.
+
+SIRA VILJAM
+
+La duko sendis por voki Vin, sinjoro; li jam estas ĉi-flanke de la
+Kapinsulo.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Estas bone, tre bone. Ankaŭ la reĝo certe baldaŭ estos ĉi tie. Mi
+estis peka hundo dum miaj tagoj, Viljam; mi ege faris deliktojn
+kontraŭ la reĝo. La pastroj tie ene diris, ke ĉiuj miaj pekoj estu
+al mi pardonitaj, — jes, sufiĉe bone; sed estas facile por ili
+promesi; ne estas kontraŭ _ili_, ke mi deliktis. Ne, ne — certe
+estas pli sekure aŭdi tion el la buŝo de la reĝo mem. (ekdiras
+ekscite:) Lumon, mi diras! Estas ja ombre ĉi tie.
+
+SIRA VILJAM
+
+_Estas_ ekbruligite —
+
+MAJSTRO SIGARD
+
+(haltigas lin per signo, kaj proksimiĝas al la episkopo) Kiel
+statas, sinjoro?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Nu ja, — nu ja; malvarmaj estas la manoj kaj la piedoj.
+
+MAJSTRO SIGARD
+
+(duonlaŭte, dum li lokigas la fajroskatolon pli proksimen) Hm, —
+estas la komenco de la fino.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(time al _Viljam_) Mi diris, ke ok monaĥoj kantu kaj preĝu por mi
+en la kapelo ĉi-nokte. Atentu ilin; estas pigruloj inter ili.
+
+SIRA VILJAM
+
+(silente montras al la kapelo de kie aŭdiĝas kanto, kiu daŭras dum
+la sekvanta sceno.)
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Tiom ankoraŭ nefarita, kaj forlasi ĉion! Tiom nefarita, Viljam!
+
+SIRA VILJAM
+
+Sinjoro, pensu pri la ĉielo!
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Mi ankoraŭ havas tempon; — ĝis la morgaŭo, opinias majstro Sigard —
+
+SIRA VILJAM
+
+Sinjoro, sinjoro!
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Donu al mi mitron kaj bastonon! — Facile por vi diri ke mi pensu —
+(pastro alportas tion petitan) Nu, metu la mitron tien, ĝi estas tro
+peza por mi; donu al mi la bastonon en la manon; nun mi estas armita.
+Episkopo! — La malbonulo ne kuraĝos tro proksimiĝi al mi nun!
+
+SIRA VILJAM
+
+Ĉu vi ion kroman deziras?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Ne. Jes, diru al mi; — Peter, filo de Andres Skjaldarband, — ĉiuj
+parolas bone pri li —
+
+SIRA VILJAM
+
+Li certe estas senpeka animo.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Peter, vi noktodeĵoru ĉe mi ĝis la reĝo aŭ la duko venos. Eliru
+tiom longe, vi aliuloj, sed estu proksimaj.
+
+(Ĉiuj escepte _Peter_ eliras dekstre.)
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(post mallonga paŭzo) Peter!
+
+PETER
+
+(proksimiĝas) Sinjoro?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Ĉu vi neniam vidis maljunajn homojn morti?
+
+PETER
+
+Ne.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Timemaj estas ili ĉiuj; pri tio mi kuraĝas ĵuri! Tie sur la tablo
+kuŝas granda letero kun sigelo; donu ĝin al mi. (_Peter_ alportas
+la leteron.) Estas por via patrino.
+
+PETER
+
+Por mia patrino?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Vi devas vojaĝi norden al Hålogalando kun ĝi. Mi skribis al ŝi pri
+granda kaj grava afero; venis novaĵoj de via patro.
+
+PETER
+
+Li luktas kiel batalanto de la Sinjoro en la sankta lando. Se li tie
+falos, li falos sur sanktan grundon; ĉar _tie_ ĉiu piedlarĝo de
+tero estas sankta. Mi memorigas lin al Dio en ĉiuj miaj preĝoj.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Ĉu Andres Skjaldarband estas kara al vi?
+
+PETER
+
+Li estas honorinda viro; sed vivas alia viro, per kies grandeco mia
+patrino kvazaŭ edukis kaj nutris min.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(rapide kaj streĉe) Ĉu tiu estas duko Skule?
+
+PETER
+
+Jes, la duko, — Skule Bårdsson. Mia patrino konis lin en la juneco.
+La duko certe devas esti la plej eminenta viro en la lando!
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Jen la letero; tuj iru norden kun ĝi! — Ĉu ili kantas tie ene?
+
+PETER
+
+Jes, sinjoro.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Ok grandaj uloj kun gorĝoj kiel trompetoj, tio ja devas iom helpi,
+mi scias?
+
+PETER
+
+Sinjoro, sinjoro, mi volas mem preĝi!
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Mi havas tro multe da nefaritaĵoj, Peter. La vivo estas tro
+mallonga; — krome la reĝo certe pardonos min, kiam li venos —
+(skuiĝas en doloro)
+
+PETER
+
+Vi suferas, ĉu?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Mi ne suferas; sed sonoras ĉe miaj oreloj; glimas kaj fulmas antaŭ
+miaj okuloj.
+
+PETER
+
+Estas la ĉielaj sonoriloj, kiuj sonorigas Vin hejmen; — tio, kio
+brilas, estas la altarkandeloj, kiujn la anĝeloj de Dio ekbruligis
+por Vi.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Jes certe estas tiel; — ne estas danĝero, kiam ili nur bone eltenas
+en preĝo tie ene, — Adiaŭ, vojaĝu tuj kun la letero.
+
+PETER
+
+Ĉu ne unue —?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Ne, iru; mi ne timas esti sola.
+
+PETER
+
+Bonvenon ree do, kiam la ĉielaj sonoriloj iam sonoros ankaŭ por mi.
+(eliras dekstre)
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+La ĉielaj sonoriloj, — ja, tiaĵon oni diras facile, kiam oni
+marŝas sur du sanaj piedoj. — Tiom nefarita! Tamen post mi vivos
+multo. Mi promesis al la duko je la savo de mia animo doni al li la
+konfeson de Trond pastro, se ĝi venus al mi enmane; — bone ke mi ne
+ricevis ĝin. Se li scius, li volus venki aŭ fali; tiam unu el ili
+fariĝus la plej potenca viro, kiu iam vivis en Norvegio. Ne, ne, —
+kion _mi_ ne povis atingi, neniu aliulo atingu. Estas pli bone kun la
+necerteco; tiom longe kiom la duko peziĝas per _ĝi_, la du estos
+detruantaj unu la alian, ĉie kie ili atingos; urboj bruliĝos,
+vilaĝaroj rabiĝos, — neniu gajnos pere de la perdo de la aliulo —
+— (en teruro) Graco, indulgo! Estas ja mi, kiu portas la kulpon —
+mi, kiu de la unua paŝo ekirigis la tuton! (sin trankviligante) Ja,
+ja, ja! sed nun venos la reĝo — estas ja sur lin ke la plejmulto
+verŝiĝas, — li certe pardonos — estos legataj preĝoj kaj mesoj;
+ne estas danĝero; — mi ja estas episkopo, kaj mi neniam mortigis
+iun per propra mano. — Bone estas, ke la konfeso de Trond Pastro ne
+venis; la sanktuloj estas kun mi, ili ne volas tenti min rompi mian
+promeson. — Kiu frapas la pordon? Certe estas la duko! (kontente
+frotas siajn manojn) Li volas petegi pruvojn pri la reĝa rajto, —
+kaj mi havas neniun pruvon por doni al li!
+
+(_Inga el Vartejg_ envenas; ŝi estas nigre vestita, kun mantelo
+kaj kufo.)
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(skuiĝas) Kiu estas?
+
+INGA
+
+Virino el Vartejg en Borgarsyssel, estimata sinjoro.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Patrino de la reĝo!
+
+INGA
+
+Tiel mi iam nomiĝis.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Foriru, foriru! Mi ne konsilis al Håkon disiĝi de Vi!
+
+INGA
+
+Kion la reĝo faras, estas bone farata! Ne estas tial, ke mi
+venas.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Kaj kial do?
+
+INGA
+
+Gunnulf, mia frato, revenis hejmen el sia vojaĝo al Anglio —
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+El vojaĝo al Anglio —!
+
+INGA
+
+Li forestis dum multaj jaroj, kiel Vi scias, kaj vaste ĉirkaŭvagis;
+nun li kunprenis leteron hejmen —
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(senspire) Leteron —?
+
+INGA
+
+De Trond pastro. Estas por Vi, sinjoro. (transdonas ĝin al li)
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Nu tiel; — kaj Vi alportas ĝin?
+
+INGA
+
+Laŭ la deziro de Trond. Grandan dankon mi ŝuldas al li de tiu
+tempo, kiam li nutris Håkon. Mi sciiĝis ke Vi estas malsana; tial mi
+tuj entreprenis la veturon; mi iris ĉi tien surpiede —
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Ne urĝis tiel, Inga!
+
+DAGFINN BONDE
+
+(envenas de dekstre) Paco de Dio, honorinda sinjoro!
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Ĉu venos la reĝo?
+
+DAGFINN BONDE
+
+Nun li rajdas malsupren la Ryenmontojn kun la reĝino kaj la reĝa
+infano kaj granda sekvantaro.
+
+INGA
+
+(rapide alpaŝas al _Dagfinn_) La reĝo, — la reĝo! ĉu _li_ tien
+ĉi venos?
+
+DAGFINN BONDE
+
+Inga! Ĉu Vi estas ĉi tie, Vi severe provita virino?
+
+INGA
+
+Tiu ne estas severe provita, kiu havas tian grandan filon.
+
+DAGFINN BONDE
+
+_Nun_ lia malmola koro degelu.
+
+INGA
+
+Neniun vorton al la reĝo pri mi. Ho, sed vidi lin mi tamen devas; —
+aŭdu, — ĉu ĉi tien li venos?
+
+DAGFINN BONDE
+
+Jes, baldaŭ.
+
+INGA
+
+Kaj estas malluma vespero. La reĝon lumgvidos certe torĉoj.
+
+DAGFINN BONDE
+
+Jes.
+
+INGA
+
+Do mi starigos min en pordŝirmejon, kie li preterpasos; — kaj poste
+hejmen al Vartejg. Sed unue enen en la preĝejon de sankto Hallvard;
+_tie_ brilos lumoj ĉi-nokte; tie mi preĝos pri bono por la reĝo,
+por mia bela filo. (eliras dekstre)
+
+DAGFINN BONDE
+
+Mi prizorgis mian mision; mi iros renkonte al la reĝo.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Salutu lin plej kare, bona Dagfinn!
+
+DAGFINN BONDE
+
+(forirante dekstre) Ne dezirus _mi_ esti episkopo Nikolas
+morgaŭ.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+La konfeso de Trond pastro —! Do ĝi tamen venis; — jen mi tenas
+ĝin en mia mano. (cerbumas kaj rigardas rekte antaŭen) — Oni
+neniam devus promesi ion sur la savo de sia animo, kiam oni estas
+tiel maljuna kiel mi. Se restus al mi jaroj, mi ĉiukaze turnus min
+el tia promeso; sed ĉi-vespere, la lastan vesperon, — ne, tio ne
+estas konsilinda. — Ĉu mi tamen devas teni ĝin? Ĉu tio ne estas
+riski ĉion, por kio mi verkis tra mia tuta vivo? — (Flustre)
+Ho, se mi povus trompi la malbonulon, nur tiun ĉi kroman fojon!
+(aŭskultas) Kio estas _tio_? (vokas) Viljam, Viljam!
+
+SIRA VILJAM
+
+(envenas de dekstre)
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Kio estas tio, kio zumas kaj hurlas tiel malbele?
+
+SIRA VILJAM
+
+Estas la ventego, kiu plifortiĝas.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+La vetero plifortiĝas! — Certe mi tenos mian promeson! La ventego,
+vi diras — Ĉu ili kantas tie ene?
+
+SIRA VILJAM
+
+Jes, sinjoro.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Diru, ke ili ege klopodu — precipe frato Aslak; li ĉiam prononcas
+mallongajn preĝojn; li forpinĉas, kiam li eblas; li transsaltas,
+tiu hundo! (frapas la plankon per la episkopa bastono) Eniru, kaj
+diru al li, ke estas la lasta nokto por mi; li estu diligenta, aŭ mi
+revenos al li fantome!
+
+SIRA VILJAM
+
+Sinjoro, ĉu mi ne serĉu majstron Sigard?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Eniru, mi diras! (_Viljam_ iras en la kapelon) Aspekte estas la
+ĉiela volo, ke mi interkonsentigu la reĝon kaj la dukon, ĉar ĝi
+nun sendas al mi la leteron de Trond pastro. Tio ĉi estas severe
+akceptebla, Nikolas; tirrompi per unu sola ektiro, kion vi uzis vian
+tutan vivon por konstrui. Sed ne estas io alia farebla; mi devas
+plenumi la volon de la ĉielo ĉi tiun fojon. — Se mi almenaŭ povus
+legi tion, kio estas skribita en la letero; sed mi eĉ ne povas vidi
+solan vorton! Nebuloj drivas antaŭ miaj okuloj; fajras kaj sparkas
+—; kaj neniun alian mi kuraĝas peti legi ĝin por mi! Promesi
+tiaĵon —! Ĉu la homa sagaco estas tiel povra, ke ĝi ne kapablas
+estri la duan kaj trian etapon de sia propra ago? Mi parolis tiel
+longe kaj incite al Vegard Veradal por igi la reĝon forsendi Inga de
+si, ke tio fine okazis. Tiu ago estis saĝa en la unua etapo; sed se
+mi ne estus tiel konsilinta, Inga ne loĝus en Vartejg nun, la letero
+ne estus entempe veninta en miajn manojn, kaj mi ne havus iun
+promeson por teni, — do malsaĝe en la dua etapo. Se mi tamen havus
+la tempon por mi; sed ne nur tiun ĉi solan nokton, kaj apenaŭ
+_tiun_. Mi devas, mi volas pli longe vivi!. (frapas per la bastono;
+pastro envenas de dekstre) Majstro Sigard venu! (La pastro eliras; la
+episkopo premas la leteron en la manoj.) Ĉi tie, malantaŭ tiu
+maldika sigelo kuŝas la sagao de Norvegio por centoj da jaroj! Ĝi
+kuŝas sonĝante, kiel la birdido en la ovo! Ho, tiu, kiu nun havus
+pli ol unu animon — aŭ eĉ _neniun_! (premas la leteron sovaĝe al
+sia brusto) Ho, se la fino ne estus tiel tuja sur min, — kaj la
+juĝo kaj puno, — mi kovus vin al akcipitro, kiu ĵetus ombran
+teruron super la tutan landon, kaj hakus siajn akrajn ungegojn en
+ĉiun homan koron! (ekskuiĝas) Sed la lasta horo estas proksima!
+(kriante) Ne, ne, — vi fariĝu al cigno, blanka cigno! (ĵetas la
+leteron foren sur la plankon, kaj vokas) Majstro Sigard, majstro
+Sigard!
+
+MAJSTRO SIGARD
+
+(de dekstre) Kiel statas, honorinda sinjoro?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Majstro Sigard, — vendu al mi tri tagojn da vivo!
+
+MAJSTRO SIGARD
+
+Mi diris al Vi —
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Jes, jes; sed ne estis serioze; estis nur eta puno. Mi estis nesaĝa
+ulo kontraŭ Vi; tial Vi volis timigi min. Fi, tio estis malbela, —
+ne, ne — estis merite por mi! Sed estu nun bona kaj saĝa! Mi pagos
+bone; — tri tagojn da vivo, majstro Sigard, nur tri tagojn da
+vivo!
+
+MAJSTRO SIGARD
+
+Eĉ se mi mem forirus en la sama momento, kiel Vi, mi ne povus aldoni
+tri tagojn.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Unu tagon do; nur unu tagon! Estu lumo, brilu la suno, kiam mi
+foriros! Aŭskultu, Sigard, (mansignas lin al si, kaj tiras lin
+malsupren sur la benkon) Mi donis preskaŭ ĉiun mian oron al la
+eklezio, por havi grandajn mesojn legotajn poste. Mi retiros tion; Vi
+havu la ĉion! Ĉu, Sigard, ĉu ni du trompu tiujn tie interne? He,
+he, he! Vi fariĝos riĉa, Sigard, kaj forvojaĝos el la lando; mi
+ricevos prokraston, kaj povos iom pripensi, kaj kontentigi min per
+malpli da preĝoj. Ĉu, Sigard, ĉu ni —? (_Sigard_ palpas lian
+pulson; la episkopo ekdiras time:) Nu, kial Vi ne respondas?
+
+MAJSTRO SIGARD
+
+(ekstaras) Mi ne havas tempon, sinjoro. Mi faros trinkaĵon por Vi,
+kiu povos iomete faciligi la lastajn momentojn.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Ne, Vi atendu pri tio! Atendu — kaj respondu al mi!
+
+MAJSTRO SIGARD
+
+Mi ne havas tempon; la trinkaĵo devas esti preta ĝis horo. (eliras
+dekstre)
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Ĝis horo! (frapas impete) Viljam! Viljam!
+
+SIRA VILJAM
+
+(venas el la kapelo)
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Prenu pliajn por helpi tie! La ok ne sufiĉas!
+
+SIRA VILJAM
+
+Sinjoro —?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Plurajn por helpi, mi diras! Kolbein kanoniko kuŝis malsana kvin
+semajnojn, — li ne povis multe peki dum tiu tempo —
+
+SIRA VILJAM
+
+Li iris al konfeso hieraŭ.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(fervore) Jes, _li_ devas esti bona; prenu lin! (_Viljam_ reen iras
+en la kapelon) Ĝis horo! (sekigas la ŝviton de la frunto) Puh, kiel
+varme estas! — La fia hundo, — por kio lia tuta erudicio, kiam li
+tamen ne povas aldoni unu horon. Tie en sia studejo li sidas ĉiun
+tagon, kunmetante artefaritajn radojn kaj lodojn kaj levilojn; li
+volas krei verkon, kiu iru kaj iru, kaj neniam haltu, — _perpetuum
+mobile_ li nomas ĝin. Kial li ne praktikas sian arton kaj saĝecon,
+por fari la homon al tia _perpetuum mobile_ —? (haltas pensante;
+ekbrilas liaj okuloj) _Perpetuum mobile_, — mi ne estas precipe
+lerta pri la latino, — sed tio signifas ion, kio kapablas funkcii
+eterne, daŭre tra ĉiuj tempoj. Se mi nun mem povus —? _Tio_
+estus vere fina ago! Estus fari sian plej grandan agon en la lasta
+momento! Funkciigi radojn kaj lodojn kaj levilojn en la animoj de la
+reĝo kaj la duko; ekmovi ilin tiel, ke neniu potenco sur la tero
+povos ilin haltigi. Se tion mi povus, tiam mi daŭre vivus, vivus en
+mia verko, — kaj en la grava momento eble estas _tio_, kio nomiĝas
+senmorteco. — Konsolaj, freŝigaj pensoj, ho kiel vi mildigas por
+maljuna viro! (elspiras kaj streĉas sin agrable sur la benko)
+Diabolus estis severa pri mi ĉi-vespere. Estas la sekvo de kuŝo
+senlabora; _otium est pulvis — pulveris_ — nu, sensignifa la
+latino, — Diabolus ne plu ekhavu potencon super mi; mi volas esti
+aktiva ĝis laste; mi volas —; kiel ili gorĝegas tie — (frapas;
+_Viljam_ elvenas) Diru al ili, ke ili silentu tie, ili ĝenas min. La
+reĝo kaj la duko baldaŭ venos; mi havas grandajn aferojn por
+pripensi.
+
+SIRA VILJAM
+
+Sinjoro, ĉu mi do —?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Ordonu al ili silenti momenton, ke mi povu pensi trankvile. Jen vidu,
+ekprenu tiun leteron, tie sur la planko. — Bone. Donu al mi la
+paperojn —
+
+SIRA VILJAM
+
+(iras al la skribotablo) Kiujn, sinjoro?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Same bone —; tiujn kun sigelo; tiujn kiuj kuŝas plej supre. — Nu;
+do eniru kaj diru ke ili silentu. (_Viljam_ eliras) — Morti, kaj
+tamen regi en Norvegio! Morti, kaj aranĝi tiel, ke neniu viro levu
+sian kapon pli alten super ĉiuj aliaj. Mil vojoj povus konduki al
+tiu celo; sed povas nur esti unu, kiu taŭgas! — gravas tiun trovi,
+— gravas ĝin laŭiri. — Ha! La vojo estas ja tiel proksima, tiel
+proksima! Jes, tiel estu. Mi tenos la promeson; la duko ekhavu la
+leteron en siajn manojn; — sed la reĝo — hm, li ekhavu en sian
+koron la dornon de dubo. Håkon estas honesta, kia oni nomas tion; kun
+la fido pri si mem, kaj pri sia rajto, multo falos en li. Ambaŭ dubu
+kaj fidu, balancu supren kaj malsupren, neniam trovu firman grundon
+sub la piedo, — _perpetuum mobile!_ — Sed ĉu Håkon volas fidi mian
+diraĵon? Li volas; mi estas ja mortanta viro; mi nutros lin per vero
+antaŭe. — La fortoj forlasas min, sed la animo freŝiĝas; — mi ne
+kuŝas pli sur mortolito, mi sidas en mia laborejo, mi volas labori
+la lastan nokton, labori — ĝis la lumo estingiĝas —
+
+DUKO SKULE
+
+(envenas de dekstre, kaj iras al la episkopo) Pacon kaj saluton,
+honorinda sinjoro! Mi aŭdas, ke malbone statas pri Vi.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Mi estas kadavro en burĝono, bona duko; ĉi-nokte mi ekfloros;
+morgaŭ sentiĝos, kiel mi odoras.
+
+DUKO SKULE
+
+Jam ĉi-nokte. Vi diras?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Majstro Sigard diras: ĝis unu horo.
+
+DUKO SKULE
+
+Kaj la letero de Trond pastro —?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Ĉu Vi daŭre pensas pri ĝi?
+
+DUKO SKULE
+
+Ĝi neniam foriras el miaj pensoj.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+La reĝo faris Vin duko; neniu viro portis nomon de duko en Norvegio,
+antaŭ Vi.
+
+DUKO SKULE
+
+Ne sufiĉas. Se Håkon estas la malĝusta, mi devas havi ĉion!
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Hu, estas malvarme ĉi tie; frostas al mi tra ĉiuj membroj.
+
+DUKO SKULE
+
+La letero de Trond pastro, sinjoro! Pro Dio la ĉiopotenca, — ĉu Vi
+havas ĝin?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Mi almenaŭ scias, kie ĝi troviĝas.
+
+DUKO SKULE
+
+Do diru! Diru!
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Atendu —
+
+DUKO SKULE
+
+Ne, ne, — profitu de la tempo; mi vidas ke alproksimiĝas la fino,
+— kaj la reĝo ja venos ĉi tien, oni diris.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Jes, la reĝo venos; el tio Vi vidos bone, ke mi atentas pri Via
+afero, eĉ _nun_.
+
+DUKO SKULE
+
+Kion Vi intencas?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Ĉu Vi memoras ĉe la nupto de Håkon, — tiam Vi diris, ke tio, kio
+faras Håkon forta, estas lia neskuebla fido al si mem?
+
+DUKO SKULE
+
+Nu?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Se mi konfesos kaj inokulos en lin la dubon, tiam falos la fido, kaj
+la forto kun ĝi.
+
+DUKO SKULE
+
+Sinjoro, tio estas peka, peka, se li estas la ĝusta!
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Estos en Via kapablo ree fari lin fidanta. Antaŭ ol mi forpasos de
+tie ĉi, mi diros al Vi, kie la letero de Trond pastro troviĝas.
+
+SIRA VILJAM
+
+(de dekstre) Nun venas la reĝo kun torĉoj kaj sekvantaro laŭ la
+strato.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Bonvena li estu. (_Viljam_ eliras) Duko, la lastan servon mi petas de
+vi. Estu mia postmorta zorganto kontraŭ ĉiuj miaj malamikoj.
+(elprenas leteron) Jen mi listigis ilin. Tiuj, kiuj staras plej
+supre, mi dezirus pendigi, se tiel eblus.
+
+DUKO SKULE
+
+Ne pensu pri venĝo nun; ne restas al Vi longa —
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Ne pri venĝo, sed pri puno. Promesu al mi svingi la glavon de puno
+super ĉiujn miajn malamikojn, kiam mi estos for. Ili estas viaj
+malamikoj same kiel la miaj; kiam Vi fariĝos reĝo, punu ilin; Vi
+tion promesas?
+
+DUKO SKULE
+
+Mi promesas kaj ĵuras; — sed la letero de Trond pastro —!
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Vi scios, kie ĝi estas; — sed, jen vidu —; la reĝo venas; —
+kaŝu la liston pri niaj malamikoj!
+
+(La duko kaŝas la dokumenton; samtempe envenas _Håkon_ de
+dekstre.)
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Bonvenon ĉe la funebra festeno, sinjoro reĝo!
+
+HÅKON
+
+Akre Vi kontraŭstaris min je ĉiuj okazoj; sed nun tio estu
+forgesita kaj pardonita; la morto forviŝas eĉ la plej grandan
+kalkulon.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Tio malpezigis! Ho, kiel granda estas la mildo de la reĝo! Sinjoro,
+kion Vi ĉi-vespere faris kontraŭ maljuna pekulo, dekoble —
+
+HÅKON
+
+Lasu tion; sed mi devas diri al Vi, ke mi alte miras. Vi alvokas min
+ĉi tien por ricevi mian pardonon, kaj Vi aranĝas por mi tian
+renkonton.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Renkonton, sinjoro?
+
+DUKO SKULE
+
+Estas al mi, ke la reĝo aludas. Ĉu Vi, sinjoro episkopo, volas
+certigi al reĝo Håkon, je mia fido kaj honoro, ke mi nenion sciis
+pri lia veno, antaŭ ol mi metis la piedon sur la kajon en Oslo.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Aĥ, aĥ; ĉiu kulpo kuŝas sur mi! Mi estis malsana, litotenanta
+viro la tutan lastan jaron; malmulte aŭ nenion mi aŭdis pri la
+aferoj de la lando; mi pensis, ke nun estas bone kaj amikece inter la
+altaj parencoj!
+
+HÅKON
+
+Mi notis, ke la amikeco inter la duko kaj mi prosperas pli bone, kiam
+ni tenas nin fore unu de la alia; tial adiaŭ, episkopo Nikolas, kaj
+Dio estu kun Vi, tie kien Vi iros. (volas foriri)
+
+DUKO SKULE
+
+(mallaŭte kaj maltrankvila) Episkopo, episkopo; li foriras!
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(subite kaj kun sovaĝa forto) Atendu, reĝo Håkon!
+
+HÅKON
+
+(haltas) Kio nun?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Vi ne rajtas iri el tiu ĉi ĉambro, antaŭ ol maljuna episkopo
+Nikolas parolis sian lastan vorton!
+
+HÅKON
+
+(senvole metas la manon sur la glavon) Ĉu vi eble venis al Viken kun
+forta aro, duko?
+
+DUKO SKULE
+
+Mi ne respondecas en tio ĉi.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Estas per la potenco de la vorto, ke mi sciu reteni Vin. Kie estas
+funebra ceremonio en la domo, _tie_ la mortanto estas la unua homo en
+la kunveno; li rajtas fari kaj farigi, kion li volas — tiel foren
+kien lia kapablo atingas. Tial mi nun volas prezenti mian propran
+funebran paroladon; en antaŭa tempo mi ĉiam timis, ke reĝo Sverre
+estus ĝin faronta —
+
+HÅKON
+
+Ne parolu tiel sovaĝe, sinjoro!
+
+DUKO SKULE
+
+Vi fortranĉas el la kara momento, kiu restas al vi!
+
+HÅKON
+
+Via okulo jam estas inerta!
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Jes, mia okulo estas inerta; mi apenaŭ vidas Vin, kie Vi staras; sed
+ene en mi vice preterpasas mia vivo brile klara. Mi vidas viziojn
+_tie_ —; aŭskultu kaj lernu, reĝo! — Mia parencaro estis la plej
+potenca en la lando; multaj grandaj estroj devenis el ĝi; _Mi_ volis
+esti la plej granda el ili ĉiuj. Mi ne estis pli ol knabo, kiam mi
+komencis avidi faregojn; Ŝajnis al mi, ke ne eblis atendi ĝis mi
+maturiĝus; — ekstaris reĝoj kun malpli da rajto ol mi, — Magnus
+Erlingsson, Sverre pastro —; ankaŭ _Mi_ volis esti reĝo; sed unue
+estro, — estis necese. Jen la batalo okazus sur la Ile-kampoj; tie
+la unuan fojon mi partoprenis. La suno leviĝis, kaj fulmis miloj da
+brilaj armiloj. Magnus kaj lia tuta aro aliris kvazaŭ al ludo; sole
+mi sentis min prema en la koro. Sovaĝe atakis nia aro; sed _mi_ ne
+povis aliri — mi timis! Ĉiuj aliaj estroj de Magnus batalis
+maltime, kaj multaj falis, kie ili luktis; sed mi fuĝis supren la
+Rokmonto, kuris kaj kuris, kaj ne haltis antaŭ ol mi reatingis la
+fjordon, longe fore. Multaj viroj devis lavi siajn sangajn vestaĵojn
+en la Trondhejm-fjordo tiun vesperon; — ankaŭ mi devis lavi la
+miajn, sed ne pro sango. Jes, reĝo, mi estis timema; kreita por
+estri — kaj timema! Tio fraplumis en mi kvazaŭ fulmo; post tiu horo
+mi malamis ĉiun viron; mi preĝis sekrete en la preĝejoj, mi ploris
+kaj genuis ĉe la altaroj, mi donis multekostajn donacojn, faris
+sanktajn promesojn; streĉe mi provis en batalo post batalo, ĉe
+Salteysund, sur la Jonskampoj kiam la Bagloj tenis sin en Bergen, —
+ĉiam vane. Sverre estis tiu, kiu unue komprenis; li eldiris tion
+laŭte kaj moke, kaj de tiu tago ĉiu viro en la aro ridis, kiam
+Nikolas Arnason antaŭeniris milite vestita. — Timema, timema —,
+kaj tamen mi volis esti estro, volis esti reĝo, sentis min ja kreita
+reĝo, povus antaŭenigi la regnon de Dio sur la tero; sed estis la
+sanktuloj mem, kiuj ŝlosis por mi la barilon...
+
+HÅKON
+
+Ne plendu pri la ĉielo, episkopo! Vi multe malamis!
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Jes, mi multe malamis; malamis en ĉi tiu lando ĉiun kapon, kiu
+altiĝis super la amason. Sed mi malamis, ĉar mi ne povis ami.
+Belajn virinojn, — ho, mi povus ankoraŭ gluti ilin per sparkantaj
+okuloj! Mi havas okdek jarojn, kaj ankoraŭ mia avido estas faligi
+virojn kaj sine ĉirkaŭbraki virinojn; — sed mi spertis en _tio_
+kiel en la batalo; nur volo kaj avido; potenco forŝtelita ekde la
+naskiĝo; — la bolanta donaco de la deziro — kaj tamen kriplulo!
+Jen mi do fariĝis pastro; reĝo aŭ pastro tiu viro devas esti, kiu
+volas majstri la tutan potencon. (ridas) Mi pastro! Mi eklezia viro!
+Jes, al unu eklezia ago la ĉielo precipe kreis min, — tiu atingi la
+altajn tonojn, — kanti per virina voĉo en la grandaj ekleziaj
+festenoj. Kaj tamen tiuj en la alteco postulas de mi — la duonulo —
+kion ili rajtas postuli de kiu ajn, kiu plene ricevis la kapablon por
+sia vivotasko! Estis tempoj, kiam ŝajnis al mi, ke tia postulo povus
+esti merita; jen mi kuŝis sur la malsanlito, frapita de timo por
+puno kaj juĝo! _Nun_ tio pasis; restas en mi medolo en la animaj
+artikoj! Nenio estas mia krimo; estas kontraŭ _mi_, ke oni faris
+maljustaĵon; _mi_ estas la plendanto!
+
+DUKO SKULE
+
+(mallaŭte) Sinjoro — la letero! Ne restas por Vi longa tempo!
+
+HÅKON
+
+Pensu pri Via animo, kaj humiligu Vin!
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+La faro de viro estas lia animo, kaj mia faro daŭre vivu sur la
+tero. Sed Vi, reĝo Håkon, Vi devus gardi Vin; ĉar kiel la ĉielo
+kontraŭstaris _min_ kaj kaptis damaĝon por pago, tiel Vi
+kontraŭstaras tiun viron, kiu tenas en sia mano la feliĉon de la
+lando —
+
+HÅKON
+
+Ha — duko, duko! Nun mi komprenas la renkonton ĉi tie!
+
+DUKO SKULE
+
+(impete al la episkopo) Neniun plian vorton pri tiaĵo!
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(al _Håkon_) Li kontraŭstaros Vin tiom longe kiom lia kapo sidas
+fiksita sur la ŝultroj. Dividu kun li! Mi ne havos pacon en la
+ĉerko, mi revenos, se Vi du ne dividos! Neniu el Vi metu la altecon
+de la aliulo al sia propra kresko; estus nur unu grandegulo en la
+lando, se tio okazus; kaj ĉi tie ne estu grandegulo; ĉar mi neniam
+estis grandegulo! (laca li malantaŭen kliniĝas sur la benko.)
+
+DUKO SKULE
+
+(ĵetas sin genuen apud la benko, kaj krias al _Håkon_:) Voku helpon!
+Pro la kompatemo de Dio, la episkopo ne devas ankoraŭ morti!
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Kiel sombriĝas antaŭ miaj okuloj! — Reĝo, lastan fojon, — ĉu Vi
+volas dividi kun la duko?
+
+HÅKON
+
+Eĉ ne obolon mi fordonacos el tio, kion Dio donis al mi!
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Bone kaj bele. (mallaŭte) La fidon Vi almenaŭ perdu. (vokas)
+Viljam!
+
+DUKO SKULE
+
+(mallaŭte) La letero! La letero!
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(ne lin aŭskultante) Viljam! (_Viljam_ envenas; la episkopo tiras
+lin proksimen al si kaj flustras:) Kiam mi ricevis la lastan sanktan
+oleadon, ĉiuj miaj pekoj ja fariĝis pardonataj?
+
+SIRA VILJAM
+
+Ĉiuj pekoj, de Via naskiĝo kaj al la momento, kiam Vi ricevis la
+oleadon.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Ne pli longe? Ne ĝis mi foriros?
+
+SIRA VILJAM
+
+Sinjoro, Vi ne pekos ĉi-nokte.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Hm, neniu povas scii —; prenu la oran pokalon, kiun mi ricevis de
+episkopo Absalon, — donu ĝin al la eklezio, — kaj legu aldone sep
+grandajn komunajn preĝojn.
+
+SIRA VILJAM
+
+Sinjoro, Dio estos al Vi graca!
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Sep aldonajn preĝojn, mi diras — por tio per kio mi pekos
+ĉi-nokte! Iru, iru! (_Viljam_ foriras; la episkopo turnas sin al
+_Skule_.) Duko, se Vi iam legos la leteron de Trond pastro,
+kaj ke eble montriĝus, ke Håkon estas la ĝusta, — kion vi tiam farus?
+
+DUKO SKULE
+
+Je la nomo de Dio, — tiam li ja estu reĝo.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Pripensu; multo estas en la ludo. Esploru ĉiun faldaĵon en via
+koro; respondu kvazaŭ vi starus antaŭ la tribunalo! Kion Vi faros,
+se li estas la ĝusta?
+
+DUKO SKULE
+
+Klini min kaj lin servi.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(murmuretas) Nu ja, akceptu tion, kio sekvos. (al _Skule_)
+Duko, mi estas malforta kaj laca; fariĝas mi milda kaj ema al
+paciĝo —
+
+DUKO SKULE
+
+Estas la morto! La letero de Trond pastro! Kie ĝi estas?
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+Unue iu alia afero; — mi donis al Vi la liston de miaj malamikoj —
+
+DUKO SKULE
+
+(senpacience) Jes, jes; mi venĝos ĉion kontraŭ ili —
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Ne, mi nun estas milda; mi volas pardoni, kiel estas skribite. Kiel
+Vi rezignas pri la potenco, mi volas rezigni pri la venĝo. Bruligu
+la liston.
+
+DUKO SKULE
+
+Bone, bone; kiel Vi volas.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Ĉi tie en la fajroskatolo, ke mi rigardu —
+
+DUKO SKULE
+
+(ĵetas la dokumenton en la fajron) Jen, vidu, nun brulas ĝi! Kaj
+nun, parolu, parolu! Miloj da vivoj estas en risko, se Vi nun ne
+parolas.
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(kun brilantaj okuloj) Vivo de miloj! (krias:) Lumon! Aeron!
+
+HÅKON
+
+(rapidas al la pordo kaj vokas:) Helpon; la episkopo mortas!
+
+(_Sira Viljam_ kaj pluraj el la aro de la episkopo envenas.)
+
+DUKO SKULE
+
+(skuas la brakon de la episkopo) La feliĉo de Norvegio tra centoj da
+jaroj, eble ties grandeco por eternaj tempoj!
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Eternaj tempoj! (triumfe:) _Perpetuum mobile!_
+
+DUKO SKULE
+
+Je la beateco de niaj animoj, — kie estas la letero de Trond
+pastro!
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+(voke:) Ankoraŭ sep preĝojn, Viljam!
+
+DUKO SKULE
+
+(ekster si mem) La letero! La letero!
+
+EPISKOPO NIKOLAS
+
+Estas _tiu_, kiun vi bruligis, bona duko. (falas malantaŭen sur la
+benko kaj mortas)
+
+DUKO SKULE
+
+(ekpaŝas malantaŭen kun senvola krio, kaj kovras sian vizaĝon per
+la manoj) Dio vi ĉiopova!
+
+MONAĤOJ
+
+(venas fuĝe el la kapelo) Savu sin kiu povas!
+
+KELKAJ VOĈOJ
+
+Ĉio malbona liberiĝis ĉi-nokte!
+
+ALIULOJ
+
+Ridiĝis laŭte el la angulo! — Kriiĝis: “Ni havas lin!” —
+Ĉiuj lumoj estingiĝis!
+
+HÅKON
+
+Nun mortis episkopo Nikolas.
+
+MONAĤOJ
+
+(fuĝas elen dekstre) _Pater noster, — pater noster!_
+
+HÅKON
+
+(proksimiĝas al _Skule_ kaj diras mallaŭte:) Duko, mi ne volas
+esplori, kiujn sekretajn insidojn Vi elpensis kun la episkopo, antaŭ
+ol li mortis; — sed de morgaŭ Vi ree devos meti vian potencon kaj
+dignon en miajn manojn; tion mi nun klare vidas, — ni du ne povos
+kune antaŭeniri.
+
+DUKO SKULE
+
+(rigardas lin kvazaŭ senkonscie) Kune antaŭeniri —?
+
+HÅKON
+
+Morgaŭ mi kunvokos tingon en la reĝa korto; tie ĉio devos esti
+ordigata inter ni. (eliras dekstre)
+
+DUKO SKULE
+
+La episkopo morta, kaj la letero brulita! Vivo plena de dubo kaj
+lukto kaj teruro! Ho, se mi povus preĝi! — Ne, — agi mi devas; —
+ĉi-vespere mi devas fari la decidan paŝon (al _Viljam_:) Kien iris
+la reĝo?
+
+SIRA VILJAM
+
+(timigata) Kristo liberigu min, — kion Vi volas al li?
+
+DUKO SKULE
+
+Ĉu vi eble kredas, ke mi intencas mortigi lin ĉi-nokte? (eliras dekstre)
+
+SIRA VILJAM
+
+(postrigardas lin skuante la kapon, dum la servistoj elportas la
+kadavron maldekstre.) La episkopo diris: Ankoraŭ sep preĝojn; — mi
+opinias, ke plej sekure estas legi dek kvar. (postsekvas la aliajn)
+
+
+ĈAMBRO EN LA REĜA KORTEGO
+
+(En la fono estas la enireja pordo; sur ambaŭ flankaj muroj estas
+pli malgrandaj pordoj; pli antaŭe dekstre estas fenestro. Lampo
+lumas sub la plafono. Tuj apud la pordo maldekstre staras benko, kaj
+pli fone lulilo, en kiu la reĝa infano dormas; _Margrete_ sidas
+genue ĉe la infano.)
+
+MARGRETE
+
+(lulas kaj kantas:)
+
+  Altiĝas la plafono
+  al la ĉiel’ por vi;
+  nun flugas eta Håkon
+  en sia sonĝ’ al Di’.
+
+  Metiĝis jen ŝtuparo
+  de l’ ter’ al la ĉiel’;
+  ascendas eta Håkon
+  al supro kun anĝel’.
+
+  La anĝelet’ de Dio,
+  infan’, li gardas vin;
+  Di’ benu etan Håkon,
+  kungardas mi, patrin’.
+
+(Mallonga paŭzo. _Duko Skule_ envenas de la fono.)
+
+MARGRETE
+
+(ekstaras kun krio de ĝojo, kaj rapidas al li renkonte.) Mia patro!
+— Ho, kiom mi suspiris kaj sopiris pri tiu ĉi renkonto!
+
+DUKO SKULE
+
+Dia paco kun vi, Margrete! Kie estas la reĝo?
+
+MARGRETE
+
+Ĉe episkopo Nikolas.
+
+DUKO SKULE
+
+Hm, — nu ja, do li devas baldaŭ esti ĉi tie.
+
+MARGRETE
+
+Kaj ĉu vi volas interparoli kaj interkonsenti, fariĝi amikoj
+denove, kiel en pasintaj tagoj?
+
+DUKO SKULE
+
+Mi bonvolus.
+
+MARGRETE
+
+Ankaŭ Håkon bonvolus; kaj ĉiun tagon mi preĝas al Dio, ke tio
+okazu. Ho, sed venu por rigardi — (kaptas lian manon, kaj kondukas
+lin al la lulilo)
+
+DUKO SKULE
+
+Via infano!
+
+MARGRETE
+
+Jes, tiu ĉarma infano estas mia; — ĉu ne estas mirinde? Li
+nomiĝas Håkon, kiel la reĝo! Jen vidu liajn okulojn — ne, vi ja ne
+povas vidi ilin nun, kiam li dormas, — sed li havas grandajn bluajn
+okulojn; kaj li povas ridi kaj streĉi la manojn kaj ekkapti min, —
+kaj li jam konas min! (zorgeme ŝi ordigas la lulilvestaĵojn)
+
+DUKO SKULE
+
+Håkon ricevas filojn, la episkopo aŭguris.
+
+MARGRETE
+
+Tiu ĉi eta infano estas mil fojojn pli kara por mi ol lando kaj
+regno, — kaj tiel estas ankaŭ por Håkon. — Ho, estas kvazaŭ mi ne
+vere povas kredi pri la feliĉo; mi havas la lulilon staranta antaŭ
+mia lito; ĉiun nokton, kiam mi vekiĝas mi rigardas, ĉu ĝi estas
+tie, — aspekte mi timus, ke estas nur sonĝo —
+
+DUKO SKULE
+
+(aŭskultante iras al la fenestro) Ĉu ne estas la reĝo —?
+
+MARGRETE
+
+Jes; li supreniras la alian ŝtuparon; mi volas serĉi lin! (kaptas
+la manon de la patro, kaj rekondukas lin al la lulilo) Duko Skule!
+Staru garde ĉe la reĝa infano dume, — jes ĉar krome li estas
+reĝa infano — tion mi neniam ekmemoras! Kaj se li vekiĝos, klinu
+vin profunden, kaj salutu lin, kiel reĝoj estu salutataj! Nun mi
+serĉos Håkon; ho Dio, Dio! nun fine venos lumon kaj pacon super la
+parencaron! (eliras dekstre)
+
+DUKO SKULE
+
+(post mallonga kaj sombra silento) Håkon havas filon. Lia parencaro
+vivos post li. Se li mortos, estos tronpretendanto, kiu staras pli
+proksime al la trono ol ĉiuj aliaj. Ĉio prosperas por Håkon. Eble
+li estas la malĝusta; sed lia fido je si mem staras firme kiel
+antaŭe; la episkopo volis skui ĝin, sed ne havis tempon pro la
+morto, ne permeson de Dio. Dio ŝirmas Håkon, li retenis la
+fortozonon. _Nun_ tion diri al li? _Nun_ ĵuri sur la eldiro de la
+episkopo? Kion tio utilus? Neniu kredus min, nek Håkon, nek aliuloj.
+Li estus kredinta la episkopon en la mortohoro; la dubo venenigus
+lin; sed tio do ne okazis. Kaj tiel neskueble kiel la fido sidas ĉe
+Håkon, tiel neskueble sidas la dubo en mi; kiu homo sur la tero povas
+elsarki ĝin? Neniu, neniu. Fera fajropruvo estas portita, Dio
+parolis, kaj tamen Håkon povas esti la malĝusta, dum mi forĵetas
+mian vivon. (eksidas cerbumante ĉe tablo dekstre.) Kaj se mi nun
+gajnus landon kaj regnon, ĉu ne la dubo sidus tie same profunde min
+ronĝante kaj konsumante kaj kavigante per siaj eternaj glacigutoj?
+— Jes, jes; sed estas pli bone sidi tie supre sur la reĝa seĝo
+dubante pri si mem, ol stari malsupre en la aro dubante pri tiu, kiu
+sidas tie supre. — La stato inter mi kaj Håkon devas havi finon!
+Finon? Sed kiel? (ekstaras) Vi ĉiopova, vi, kiu por mi statigis
+ĉion, vi devas esti kulpa por tio, kio sekvos! (paŝas tien kaj
+reen; haltas kaj pripensas) Urĝas rompi ĉiujn pontojn krom unu, kaj
+venki aŭ fali _tie_, — diris la episkopo je la reĝa nupto en
+Bergen; estas nun la tria jaro post tiam, kaj en tiu longa tempo mi
+forludis kaj splitis miajn fortojn defendante ĉiujn pontojn. —
+(rapide) _Nun_ mi devas sekvi la konsilon de la episkopo; _nun_ aŭ
+neniam! Ambaŭ estas ni ĉi tie en Oslo; mi havas pli grandan viraron
+ol Håkon ĉi tiun fojon; kial ne profiti de la supereco, — ĝi rare
+estas ĉe mia flanko. (ŝancelante) Sed nun ĉi-nokte — tuj —? Ne,
+ne! Ne ĉi-nokte! — Ha, ha, ha, — jen ĝi denove estas, la
+pripenso, — la ŝanceliĝo! Håkon ne sentas tiaĵon; li iras rekte
+antaŭen, li, kaj li venkas! (Li faras kelkajn paŝojn sur la planko,
+kaj subite haltas ĉe la lulilo.) La reĝa infano! — Kia bela
+frunto. Ĝi sonĝas. (li sternas la tukon pli bone super la infanon,
+kaj rigardas ĝin longe.) Unu tia kiel vi povas savi multe en vira
+animo. Mi ne havas filon. (klinas sin super la lulilon) Li similas al
+Håkon. — (Li tuj retiras sin.) La reĝan infanon, diris la reĝino!
+Klinu vin profunde, kaj salutu lin, kiel oni devas saluti reĝojn! Se
+Håkon mortos antaŭ mi, ĉi tiu infano leviĝos sur la tronon; kaj mi
+— mi staru malsupre, kaj mi klinu min profunde kaj salutu lin kiel
+reĝon! (en kreskanta ribelo) Ĉi tiu infano, la filo de Håkon, sidu
+tie supre sur la seĝo, al kiu mi eble estas pli proksima, — kaj mi
+staru antaŭ lia piedbenketo, kun blankaj haroj, kurba pro maljuneco,
+vidu mian vivotaskon kuŝi nefarita, — mortu sen esti estinta reĝo!
+— Mi havas pli fortan viraron ol Håkon, — ventegas ĉi-vespere,
+ventas elen el la fjordo —! Se mi kunprenus la reĝan infanon? La
+Trondhejmanojn mi povas fidi. — Kion Håkon kuraĝus riski, kiam lia
+infano estus en mia potenco! Miaj viroj sekvos min, batalos por mi
+kaj venkos. Mi pagos ilin reĝe, kaj ili faros. — Okazu! Alpaŝu;
+trans la faŭkon nun la unuan fojon! — Se mi povus vidi, ĉu vi
+havas la okulojn de Sverre — aŭ de Håkon Sverrisson —! Li dormas.
+Mi ne povas vidi ilin. (paŭzo) Dormo estas protekto. Dormu en paco,
+vi eta reĝa pretendanto! (iras al la tablo) Håkon juĝu; ankoraŭ
+unu fojon mi volas paroli kun li.
+
+MARGRETE
+
+(venas kune kun la reĝo de la ĉambro dekstre) La episkopo morta!
+Ho, kredu min, ĉiu malpaco mortos kun li.
+
+HÅKON
+
+Enlitigu vin, Margrete; vi certe estas laca post la vojaĝo.
+
+MARGRETE
+
+Jes, jes! (al la duko:) Patro, estu milda kaj cedema, — Håkon
+promesis por si! Milfoje bonan nokton ambaŭ! (mansignas ĉe la pordo
+maldekstre kaj foriras; paro da knabinoj forprenas la lulilon.)
+
+DUKO SKULE
+
+Reĝo Håkon, ni ne disiĝu kiel malamikoj ĉi tiun fojon. Ĉio
+malbona sekvus; venus terura tempo super la landon.
+
+HÅKON
+
+Al tio la lando kutimiĝis dum generacioj; sed Vi vidas, Dio estas
+kun mi; ĉiu malamiko falas, kiu kontraŭstaras min. Ne plu estas
+Bagloj, ne Slittungoj, ne Ribbungoj; Jon jarlo mortiĝis, Gutorm
+Ingason mortis, ankaŭ Sigurd Ribbung, — ĉiuj postuloj, kiuj
+prezentiĝis en la regna kunveno en Bergen, pruviĝis senpotencaj, —
+de kiu do venus la terura tempo nun?
+
+DUKO SKULE
+
+Håkon, mi timas ke ĝi venus de mi!
+
+HÅKON
+
+Kiam mi fariĝis reĝo, mi donis al Vi la trionon de la regno —
+
+DUKO SKULE
+
+Vi retenis mem du trionojn!
+
+HÅKON
+
+Ĉiam Vi soifis pri pli; mi grandigis Vian parton; nun Vi okupas la
+duonan regnon.
+
+DUKO SKULE
+
+Mankas dek ŝipdistriktoj.
+
+HÅKON
+
+Mi faris Vin duko; tio neniu viro en Norvegio antaŭe estis!
+
+DUKO SKULE
+
+Sed Vi estas reĝo! Neniu devas esti reĝo super mi! Mi ne estas
+kreita por servi Vin! mi devas estri kaj regi mem!
+
+HÅKON
+
+(rigardas lin momenton, kaj diras malvarme:) La ĉielo ŝirmu Vian
+prudenton, sinjoro. Bonan nokton! (volas eliri)
+
+DUKO SKULE
+
+(tretas sur lian vojon) Vi ne eskapu de mi tiamaniere! Gardu Vin, aŭ
+mi deklaras min libera de Vi; Vi ne povas daŭre esti mia estro; Ni
+du devas dividi!
+
+HÅKON
+
+Tion Vi kuraĝas diri al mi!
+
+DUKO SKULE
+
+Mi venis kun pli granda sekvantaro al Oslo ol Vi, Håkon
+Håkonsson.
+
+HÅKON
+
+Eble estas Via intenco —
+
+DUKO SKULE
+
+Aŭskultu al mi! Memoru la vortojn de la episkopo! Ni dividu; donu al
+mi la dek ŝipdistriktojn; lasu min preni mian parton kiel liberan
+reĝolandon, sen impostoj kaj kontribuaĵoj al Vi. Norvegio estis
+antaŭe dividita en du regnojn; — ni volas neperfide kune stari —
+
+HÅKON
+
+Duko, Vi certe estas anime malsana, postulante tiaĵon!
+
+DUKO SKULE
+
+Jes, mi estas anime malsana, kaj ekzistas neniu kuraco alimaniera. Ni
+du devas esti egaluloj; neniu staru super mi!
+
+HÅKON
+
+Ĉiu senarba insuleto estas ŝtono en la konstruaĵo, kiun starigis
+Harald Belhararo kaj sankta Olaf; kaj Vi postulas, ke mi disrompu,
+kion ili kunligis? Neniam!
+
+DUKO SKULE
+
+Nu, do ni dividu la regadon; ni regu tri jarojn laŭvice! Vi regis
+longe; nun _mia_ tempo venis. Velu el la lando tri jarojn; — mi
+volas esti reĝo dume; mi volas ebenigi al Vi la vojon ĝis Vi
+revenos hejmen, estri kaj gvidi ĉion al la plej bona; — estas
+streĉige kaj fortoŝtele ĉiam sidi garde. Håkon, ĉu Vi aŭdas, —
+tri jarojn laŭvice; ni interŝanĝu la kronon!
+
+HÅKON
+
+Ĉu Vi opinias, ke mia krono konvenas al Viaj tempioj?
+
+DUKO SKULE
+
+Neniu krono estas tro vasta por mi!
+
+HÅKON
+
+Rajto de Dio kaj voko de Dio bezoniĝas por porti la kronon.
+
+DUKO SKULE
+
+Kaj Vi fidas certe, ke Vi havas rajton de Dio?
+
+HÅKON
+
+Por tio mi havas la verdikton de Dio.
+
+DUKO SKULE
+
+Ne fidu tion tro certe. Se la episkopo estus permesita paroli, —
+tamen, nun tio estus vana; Vi ne volus kredi min. Ja certe Vi havas
+potencajn alianculojn tie supre; sed mi tamen spitas! — Vi ne volas
+dividi la reĝan potencon? Nu ja — do ni elektu la lastan rimedon;
+— Håkon, ni du luktu unu kontraŭ la alia, viro kontraŭ viro, per
+pezaj armiloj, pri vivo kaj morto!
+
+HÅKON
+
+Ĉu Vi parolas serioze, sinjoro?
+
+DUKO SKULE
+
+Mi parolas por mia vivotasko kaj por la savo de mia animo!
+
+HÅKON
+
+Do estas malgranda espero por savo de Via animo.
+
+DUKO SKULE
+
+Vi ne volas lukti kun mi? Vi luktu, vi luktu!
+
+HÅKON
+
+Blindigita viro! Mi povas nenion alian ol kompati Vin. Vi kredas, ke
+estas la voko de la Sinjoro, kiu pelas Vin supren sur la reĝan
+tronon; Vi ne vidas, ke estas nur Via orgojlo. Kio logas Vin? La
+reĝa ringo, la mantelo kun purpura rando, la rajto sidi tri ŝtupojn
+alte super la planko: — abomene, abomene, — se _tio_ estus esti
+reĝo, mi ĵetus la tutan reĝecon en Vian ĉapelon, kiel oni ĵetas
+obolon al almozpetanto.
+
+DUKO SKULE
+
+Vi konis min de kiam Vi estis infano, kaj juĝas min tiel!
+
+HÅKON
+
+Vi havas ĉiujn donacojn de la animo, saĝeco kaj kuraĝo; Vi estas
+kreita por stari plej proksime al la reĝo, sed ne esti reĝo
+mem.
+
+DUKO SKULE
+
+Tion ni volas nun provi!
+
+HÅKON
+
+Nomu unu solan reĝan verkon, kiun Vi faris en ĉiuj tiuj jaroj kiam
+Vi regis por mi! Ĉu la Bagloj aŭ la Ribbungoj iam estis pli
+potencaj ol tiam? Vi estis la matura viro, sed la lando rabiĝis de
+ribelantaj aroj; — ĉu vi subigis unu solan? Mi estis juna kaj
+sensperta, kiam mi prenis la regadon; — vidu min — ĉio falis
+subiĝe, kiam mi fariĝis reĝo; ne plu estas Bagloj, neniuj
+Ribbungoj!
+
+DUKO SKULE
+
+Pri tio Vi plej malmulte fanfaronu; ĉar en _tio_ la danĝero estas
+plej granda. Aro devas stari kontraŭ aro, postulo kontraŭ postulo,
+landparto kontraŭ landparto, se la reĝo estu la plej potenca. Ĉiu
+vilaĝaro, ĉiu parencaro devas aŭ lin bezoni aŭ timi lin. Se Vi
+forigos ĉiun malpacon, Vi samtempe forprenos la potencon de Vi
+mem.
+
+HÅKON
+
+Kaj Vi volas esti reĝo, — Vi, kiu juĝas tiel? Vi povus fariĝi
+taŭga estro je la tempo de Erling Skakke; sed la tempo preterkreskis
+Vin, kaj ĝin Vi ne komprenas. Ĉu Vi ne vidas, ke la norvega regno,
+kiel Harald kaj Olaf starigis ĝin, nur estas komparebla kun
+preĝejo, kiu ankoraŭ ne estas konsekrita? La muroj altiĝas kun
+fortaj kolonoj, la tegmenta volbo streĉas sin vaste supre, la
+turpinto montras supren kiel piceo en la arbaro; sed la vivo, la
+palpanta koro, la vigla sangofluo ne pasas tra la verko; la vivanta
+animo de Dio ne estas enspirita enen en ĝin; ĝi ankoraŭ ne ricevis
+konsekron. — _Mi_ volas alporti la konsekron! Norvegio estis
+_regno_, ĝi fariĝu _popolo_. Trondhejmano staris kontraŭ Vikenano,
+Egdo kontraŭ Hordo, Håleygo kontraŭ Sygno; ĉiuj fariĝu de nun nur
+unu, kaj ĉiuj sciu en si mem kaj komprenu, ke ili estas unu! _Tio_
+estas la tasko, kiun Dio metis sur miajn ŝultrojn; _tio_ estas la
+faro, kiun faru nun la reĝo de Norvegio. Tiun faron, duko, ĝin mi
+pensas, ke Vi lasas kuŝi, ĉar certe, Vi ne kapablas.
+
+DUKO SKULE
+
+(frapita) Kunigi —? Kunigi al unu opo Trondhejmanojn kaj
+Vikenanojn, — tutan Norvegion —? (dubema) Neeblas! Tiaĵon neniam
+rakontis la Norvega sagao!
+
+HÅKON
+
+Por _Vi_ tio estas nefarebla; ĉar Vi kapablas nur fari la malnovan
+sagaon denove; sed por mi tio estas same facila kiel por la falko
+fendi la nubojn.
+
+DUKO SKULE
+
+(en maltrankvila movo) Kunigi la tutan popolon, — veki ĝin tiel ke
+ĝi sentas sin unu opo! De kie Vi ricevis tian strangan penson? Ĝi
+frostigas kaj fajrigas min. (ekdire:) Vi havas ĝin de la diablo,
+Håkon; ĝi neniam realiĝu, kiam mi havas fortojn meti la ŝtalĉapon
+sur mian kapon!
+
+HÅKON
+
+Mi havas la penson de Dio, kaj neniam malkaptas ĝin tiom longe kiom
+mi portas la reĝan ringon de Sankta Olaf ĉirkaŭ mia frunto!
+
+DUKO SKULE
+
+Do falu la reĝa ringo de Sankta Olaf!
+
+HÅKON
+
+Kiu verku tion?
+
+DUKO SKULE
+
+Mi, se neniu alia.
+
+HÅKON
+
+Vi, Skule, Vi fariĝos sendanĝera sur la tingo morgaŭ.
+
+DUKO SKULE
+
+Håkon! Ne tentu Dion! Ne pelu min sur la ekstreman randon de la abismo!
+
+HÅKON
+
+(montras al la pordo) Iru, sinjoro, — kaj lasu tion en forgeso, ke
+ni parolis, per akraj langoj ĉi-vespere.
+
+DUKO SKULE
+
+(rigardas lin momenton kaj diras:) Ni estos parolantaj per pli akraj
+langoj venontan fojon. (eliras en la fono)
+
+HÅKON
+
+(post mallonga paŭzo:) Li minacas! Ne, ne; tiel ekstreme ne evoluas.
+Li devas, li cedu kaj subiĝu; mi bezonas ĉi tiun fortan brakon,
+tiun sagacan kapon. — Se troviĝas kuraĝo kaj sagaco en tiu ĉi
+lando, tio estas kapabloj donitaj de Dio al la homoj por mia uzo;
+estas por servi min, ke duko Skule ricevis bonajn talentojn; spiti
+min estas spiti ĉielon; estas mia devo puni kiun ajn, kiu ekstaras
+kontraŭ la volon de la ĉielo, — ĉar la ĉielo ja multe faris por
+mi.
+
+DAGFINN BONDE
+
+(venas de la fono) Sinjoro, estu gardema ĉi-nokte; la duko certe
+elpensas malbonon.
+
+HÅKON
+
+Kion vi diras?
+
+DAGFINN BONDE
+
+Pri kio li pensas, mi ne scias; sed ke io estas en preparo, estas
+sufiĉe certe.
+
+HÅKON
+
+Ĉu li pensus nin ataki? Neeble, neeble!
+
+DAGFINN BONDE
+
+Ne, sed estas io alia. Liaj ŝipoj kuŝas pretaj por forvelo; okazos
+tingo surŝipe.
+
+DAGFINN BONDE
+
+Vi eraras —! Iru, Dagfinn, kaj havigu al mi certan informon.
+
+DAGFINN BONDE
+
+Jes, ja; Vi povas fidi min. (eliras)
+
+HÅKON
+
+Ne, — estus ja neimageble! La duko ne kuraĝas ekstari kontraŭ min.
+Dio tion ne al li permesos, — Dio, kiu faris ĉion tiel mirinde bele
+por mi ĝis nun. _Nun_ mi devas havi pacon, _nun_ mi ja estas
+komencanta! — Ankoraŭ mi malmulte faris; sed mi aŭdas la
+sentrompan voĉon de Dio voki en mi: Vi antaŭenigu grandan reĝan
+verkon en Norvegio.
+
+GREGORIUS JONSSON
+
+(venas de la fono) Mia sinjoro kaj reĝo!
+
+HÅKON
+
+Gregorius Jonsson! Ĉu Vi venas ĉi tien?
+
+GREGORIUS JONSSON
+
+Mi ofertas min kiel Vian fidelulon; _ĝis nun_ mi sekvis la dukon;
+_nun_ mi ne plu kuraĝas sekvi lin.
+
+HÅKON
+
+Kio okazis?
+
+GREGORIUS JONSSON
+
+Tio, kion neniu volas kredi, kiam la famo disvastiĝos tra la lando.
+
+HÅKON
+
+Parolu, parolu!
+
+GREGORIUS JONSSON
+
+Mi timas aŭdi la sonon de miaj propraj vortoj; — do sciu — (kaptas
+lian brakon kaj flustras)
+
+HÅKON
+
+(kun krio ekretiras sin) Ha, Vi perdis vian konscion!
+
+GREGORIUS JONSSON
+
+Dio donu ke mi farus.
+
+HÅKON
+
+Neaŭdite! Ne povas tiel esti!
+
+GREGORIUS JONSSON
+
+Je la kara sango de Kristo, tiel estas!
+
+HÅKON
+
+Iru, iru; sonorigu al hirdkunveno; ĉiuj miaj viroj ariĝu.
+
+(_Gregorius Jonsson_ eliras.)
+
+HÅKON
+
+(paŝadas tien kaj reen kelkajn fojojn; poste li proksimigas sin al
+la pordo de la ĉambro de _Margrete_, frapas, kaj daŭre paŝadas
+tien kaj reen; denove iras al la pordo, frapas kaj vokas:) Margrete!
+(daŭre paŝadas tien kaj reen)
+
+MARGRETE
+
+(ĉe la pordo, nokte vestita, kun displektitaj haroj; sur la ŝultroj
+ŝi havas ruĝan ŝnurmantelon, kiun ŝi tenas strikte kovre sur la
+brusto) Håkon! Ĉu estas vi?
+
+HÅKON
+
+Jes, ja; vi devas elveni.
+
+MARGRETE
+
+Ho, sed vi ne devas rigardi min; mi jam estis enlitiĝinta.
+
+HÅKON
+
+Aliaĵon mi nun havas por pripensi.
+
+MARGRETE
+
+Kio okazis?
+
+HÅKON
+
+Donu al mi bonan konsilon! Ĵus mi ricevis la plej malbonan el ĉiuj
+novaĵoj.
+
+MARGRETE
+
+(time) Kiun novaĵon, Håkon?
+
+HÅKON
+
+Ke nun estas du reĝoj en Norvegio.
+
+MARGRETE
+
+Du reĝoj en Norvegio! — Håkon, kie estas mia patro?
+
+HÅKON
+
+Li prenis reĝan nomon sur la ŝipo; nun li velos al Nidaros por sin
+kroni.
+
+MARGRETE
+
+Ho, Dio, vi ĉiopova —! (falglitas sur la benkon, kovras la
+vizaĝon per siaj manoj kaj ploras)
+
+HÅKON
+
+Du reĝoj en la lando!
+
+MARGRETE
+
+Mia edzo unu, — kaj mia patro la alia!
+
+HÅKON
+
+(paŝadas maltrankvile tien kaj reen) Donu al mi bonan konsilon,
+Margrete! Ĉu mi iru tra la Opplandoj, venu la unua al Trondhejmo kaj
+malhelpu la kronadon? Ne, ne eblas; mi havas tro malgrandan
+militistan aron kolektita; tie norde li estas pli potenca ol mi. —
+Donu al mi konsilon; kiel mi sukcesu mortigi la dukon, antaŭ ol li
+atingos al Nidaros!
+
+MARGRETE
+
+(petege kun plektitaj manoj) Håkon, Håkon!
+
+HÅKON
+
+Ĉu vi ne povas elpensi sagacan konsilon por mortigi la dukon, mi
+diras!
+
+MARGRETE
+
+(falglitas el doloro malsupren de la benko kaj kuŝas genue) Ho, ĉu
+vi do tute forgesas, ke li estas mia patro!
+
+HÅKON
+
+Via patro —; jes, ja, jen vero; mi forgesis. (suprenlevas ŝin)
+Eksidu, Margrete; estu esperplena; ne ploru; vi ja ne kulpas pro tio
+ĉi. (iras al la fenestro) Duko Skule fariĝos al mi pli akra ol
+ĉiuj aliaj malamikoj; — Dio, Dio, — kial vi frapas min tiel
+malmole, mi, kiu pri nenio kulpis! (iu frapas en la fono; li
+ekskuiĝas, aŭskultas kaj vokas:) Kiu frapas tie ekstere tiel
+malfrue en la vespero?
+
+VOĈO DE INGA
+
+(ekstere) Iu kiu frostas, Håkon!
+
+HÅKON
+
+(kun krio) Mia patrino!
+
+MARGRETE
+
+(eksaltas) Inga!
+
+HÅKON
+
+(rapidas al la pordo kaj malfermas; _Inga_ sidas sur la sojlo) Mia
+patrino! Sidanta kiel hundo ekstere de la pordo de sia filo! Kaj mi
+demandas, kial Dio min frapas!
+
+INGA
+
+(etendas la brakojn al li) Håkon, mia infano! Beno super vi!
+
+HÅKON
+
+(suprenlevas ŝin) Venu — envenu; ĉi tie estas hele kaj varme!
+
+INGA
+
+Ĉu mi rajtas enveni al vi!
+
+HÅKON
+
+Ni neniam plu disiĝos.
+
+INGA
+
+Mia filo — mia reĝo, — Oh, kiel vi estas bona kaj kora! Mi staris
+en angulo, kaj vidis vin, kiam vi iris de la episkopa domego; vi
+aspektis zorgoplene; mi _ne povis_ tiel disiĝi de vi!
+
+HÅKON
+
+Dankon al Dio pro tio. Vi certe estas la plej bona, kiu povus veni
+nun! Margrete, — mia patrino, — mi grave pekis; mi fermis mian
+koron por vi du, kiuj estas tiom riĉaj je amo.
+
+MARGRETE
+
+(ĵetas sin al lia kolo) Oh, Håkon, mia amata edzo; ĉu mi nun staras
+proksime al vi?
+
+HÅKON
+
+Jes, ja; vi faras; ne por doni al mi saĝajn konsilojn, sed por lumi
+kaj brili sur mia vojo. Venu kio ajn, mi sentas la forton de Dio en
+mi!
+
+DAGFINN BONDE
+
+(envenas rapidege de la fono) Sinjoro, sinjoro! Nun la plej malbona
+okazis!
+
+HÅKON
+
+(ridetas fidoplene, dum li premas _Margrete_ kaj _Inga_ firme al si)
+Mi scias; sed ne estas danĝero, maljuna Dagfinn! Se estas du reĝoj
+en Norvegio, tamen estas nur unu en la ĉielo, — kaj _li_ certe
+kapablas!
+
+Kurteno
+
+
+
+
+KVARA AKTO
+
+
+(Granda halo en la reĝa korto en Oslo. _Reĝo Skule_ festenas kun
+sia hirdo kaj siaj estroj. Antaŭe maldekstre staras la honora seĝo,
+kie _Skule_ sidas, riĉe vestita en purpurmantelo kaj reĝa ringo
+ĉirkaŭ la kapo. La tablo de la noktomanĝo, ĉirkaŭ kiu la gastoj
+trovis sidlokojn, streĉas sin de la honora sidloko al la fono. Rekte
+kontraŭe al _Skule_ sidas _Pål Flida_ kaj _Bård Bratte_. Kelkaj pli
+malaltstataj gastoj regaliĝas starantaj ĉe la dekstra flanko.
+Estas malfrua vespero; la halo estas brile lumigata. La festeno
+proksimiĝas al la fino; la viroj estas tre gajaj kaj ankaŭ parte
+ebriaj; ili trinksalutas unu la alian, ridas kaj parolas ĉiuj
+samtempe.)
+
+PÅL FLIDA
+
+(ekstaras kaj vokas por atento) Silento en la Halo; Jatgejr skaldo
+volas prezenti sian kanton honore al reĝo Skule.
+
+JATGEJR
+
+(ekstaras antaŭe meze sur la planko)
+
+  Skule kunvokis al Eyrating’
+  dum meso en Nidaros’;
+  fariĝis li reĝo sub sonorilad’;
+  brila la apoteoz’.
+
+  Suden al Gudbrandvalo la reĝ’
+  trans Dovre en neĝo kaj vent’
+  iris kun hird’, kaj valanoj en plor’
+  liberiĝis per kara arĝent’.
+
+  Sakris la Opplandan’ en koler’
+  al Skule sur Mjors, la lag’;
+  marŝis li tra la Raŭma-regn’
+  al Låka, al venka tag’.
+
+  Estis la sankta fasta-semajn’;
+  atakis la Birkibejn-ar’;
+  Knut jarlo ĝin estris, — parolis la glav’.
+  Ni vadis en sanga mar’.
+
+  Depost la tagoj de Sverre reĝ’,
+  fariĝis ne tia batal’;
+  ruĝiĝis de sang’ la vintra ej’
+  pro labor’ de la akra ŝtal’.
+
+  Fuĝe forkuris la Birkibejnoj, —
+  kaj glav’ kaj ŝild’ forĵetiĝis.
+  Centoj tamen forkuris ne;
+  sternitaj nur glaciiĝis.
+
+  Neniu konas de Håkon la voj’; —
+  por Skule urboj kaj kasteloj.
+  Longe sidu Skule reĝ’!
+  Saluton de viaj norvegoj!
+
+LA VIROJ DE SKULE
+
+(eksaltas kun sturma ĝojego, levas la kruĉojn kaj kalikojn aeren,
+interfrapas la armilojn kaj ripetas:) Longe sidu Skule reĝ’! Saluton de viaj norvegoj!
+
+REĜO SKULE
+
+Dankon pro la kanto, Jatgejr skaldo! Ĝi estas tia, kia mi plej bone
+ŝatas ĝin; ĉar ĝi laŭdas miajn virojn same varme kiel min
+mem.
+
+JATGEJR
+
+Estas honoro por la reĝo, ke liaj viroj laŭdiĝas.
+
+REĜO SKULE
+
+Prenu ĉi tiun brakringon kiel skaldo-pagon, restu kun mi kaj servu
+min; mi volas havi multajn skaldojn ĉe mi.
+
+JATGEJR
+
+Bezoniĝos, sinjoro, se estu farendaj kantoj pri ĉiuj Viaj
+faroj.
+
+REĜO SKULE
+
+Mi volas esti trioble pli donacema ol Håkon; poemarton oni devas
+honori kaj gratifiki kiel aliajn grandajn farojn, tiom longe kiom mi
+estas reĝo. Eksidu; vi nun apartenas al la hirdo; ĉio kion vi
+bezonos doniĝos al vi senpage.
+
+JATGEJR
+
+(eksidas) Tio, kion mi bezonos, baldaŭ ege mankos al Vi,
+sinjoro.
+
+REĜO SKULE
+
+Kaj kio?
+
+JATGEJR
+
+Reĝaj malamikoj, pri kies fuĝo kaj falo mi povus fari kantojn.
+
+MULTAJ INTER LA VIROJ
+
+(sub ridado kaj aplaŭdo) Bone dirite, Islandano!
+
+PÅL FLIDA
+
+(al _Jatgejr_) La kanto estas bona; tamen iom da mensogo devas esti
+en ĉiu skalda verko, tiel ankaŭ en la via.
+
+JATGEJR
+
+Mensogo, sinjoro kortestro?
+
+PÅL FLIDA
+
+Jes; vi diras, ke neniu scias kie reĝo Håkon vagas; ne estas tiel;
+certa mesaĝo diras, ke Håkon estas en Nidaros.
+
+REĜO SKULE
+
+(ridetante) Jes, li honorigis la reĝan infanon kaj donis al ĝi
+reĝan nomon.
+
+JATGEJR
+
+Tion mi aŭdis; sed mi ne sciis, ke iu povus donaci, kion li mem ne
+posedas.
+
+REĜO SKULE
+
+Plej facile estas donaci, kion oni mem ne posedas.
+
+BÅRD BRATTE
+
+Sed streĉe devas esti iri mezvintre de Bergen al Nidaros, kiam oni
+devas almozpeti transporton.
+
+JATGEJR
+
+Estas rondiro por la Birkibejnoj; ili komencis en malsato kaj frosto;
+nun ili finas sammaniere.
+
+PÅL FLIDA
+
+En Bergen ĉirkaŭiras la famo, ke Håkon abnegacias la eklezion kaj
+ĉion kio estas sankta; li ne aŭskultis meson la novjartagon.
+
+BÅRD BRATTE
+
+Li havis sufiĉan ekskuzon por foresto, Pål; la tutan tagon li
+staris hakante siajn arĝentajn pladojn kaj pelvojn en pecojn; — ion
+alian li ne havis por pagi la hirdon. (ridado kaj laŭtvoĉa parolo
+inter la gastoj)
+
+REĜO SKULE
+
+(suprenlevas sian kruĉon) Nun mi trinkas al vi, Bård Bratte, kaj
+dankas Vin kaj ĉiujn miajn novajn virojn. Ĉe Låka Vi luktis kuraĝe
+por mi, kaj al Vi grandparte ni ŝuldas la venkon.
+
+BÅRD BRATTE
+
+Estis la unua fojo, kiam mi luktis sub Vi, sinjoro; sed mi baldaŭ
+komprenis, ke estas facile venki, kiam tia estro kiel Vi rajdas
+antaŭe en la aro. Sed domaĝe ke ni frapis tiel multajn, kaj pelis
+ilin tiel foren; nun pasos longa tempo, antaŭ ol ili kuraĝos ataki
+nin denove, mi timas.
+
+REĜO SKULE
+
+Atendu ĝis la printempo, kaj ni certe renkontos ilin. Nun Knut jarlo
+sidas kun tiuj kiuj savis sin sur la monto ĉe Tunsberg; kaj Arnbjørn
+Jonsson arigas virojn oriente en Viken; kiam ili opinias sin sufiĉe
+fortaj, ili certe aŭdigos de si.
+
+BÅRD BRATTE
+
+Tion ili ne kuraĝas post la granda perdo de viroj ĉe Låka.
+
+REĜO SKULE
+
+Ni ellogos ilin per ruzaĵo.
+
+MULTAJ VOĈOJ
+
+Jes, jes, — faru tion, sinjoro!
+
+BÅRD BRATTE
+
+Ruzaĵoj abundas ĉe Vi, reĝo Skule, Viaj malamikoj neniam ion
+scias, antaŭ ol Vi estas super ilin, kaj ĉiam estas Vi _tie_, kie
+ili malplej atendus.
+
+PÅL FLIDA
+
+Tial la Birkibejnoj nomas nin Vårbelgoj.
+
+REĜO SKULE
+
+Aliuloj diras Vargbelgoj; sed pri tio mi ĵuras, ke kiam ni venontan
+fojon renkontiĝos, la Birkibejnoj spertu, kiel malfacile estas
+senfeligi tiajn vargojn.
+
+BÅRD BRATTE
+
+Kun ilia bona volo ni ne renkontiĝos; fariĝos ĉaso tra la tuta
+lando.
+
+REĜO SKULE
+
+Tion ni ankaŭ faros. Unue ni purigos Viken, kaj subigos al ni la
+landon ĉi tie oriente; poste ni kolektos ŝipojn, velos ĉirkaŭ la
+promontoro kaj la tutan vojon norden al Nidaros.
+
+BÅRD BRATTE
+
+Kaj kiam Vi tiel venos al Nidaros, mi opinias, ke la kanonikoj ne
+malpermesos al Vi elporti la ĉerkon de Sankta Olaf al la tingejo,
+kiel ili faris ĉi-aŭtune, kiam Vi honoriĝis kiel reĝo.
+
+REĜO SKULE
+
+La ĉerko estu elportata; mi volas porti mian reĝan nomon tute
+leĝe.
+
+JATGEJR
+
+Kaj mi promesas verki grandan epopeon, kiam Vi estos mortiginta la
+dormantan viron!
+
+(eksplodo de rido inter la viroj)
+
+REĜO SKULE
+
+La dormantan viron?
+
+JATGEJR
+
+Ĉu vi ne scias, sinjoro, ke reĝo Håkon nomiĝas “Håkon-dorm’”;
+ĉar li sidas kvazaŭ paralizita, depost kiam Vi prenis la regan
+potencon.
+
+BÅRD BRATTE
+
+Li kuŝas kun fermitaj okuloj, oni diras. Li eble sonĝas, ke li
+ankoraŭ estas reĝo.
+
+REĜO SKULE
+
+Ke li sonĝu; li neniam sonĝos sin al la reĝeco.
+
+JATGEJR
+
+Ke lia dormo fariĝu longa kaj sen sonĝoj, kaj mi ekhavos materialon
+por poemo.
+
+LA VIROJ
+
+Jes, jes! Faru kiel diras la skaldo!
+
+REĜO SKULE
+
+Kiam tiom da bonaj viroj konsilas la samon, la konsilo devas esti
+bona; tamen pri tio ni nun ne parolu. Sed unu promeson mi volas fari;
+— ĉiu el miaj viroj prenu armilojn kaj vestaĵojn, oron kaj
+arĝenton, kiel heredon kaj posedaĵon post tiu malamiko, kiun li
+faligos; kaj ĉiu viro havu tian dignecon, kian li faligos. Tiu, kiu
+mortigos vasalon, mem fariĝu vasalo; tiu, kiu mortigos administranton
+de distrikto, havu distrikton post la mortigita; kaj ĉiuj tiuj, kiuj
+antaŭe havas tiajn dignecojn kaj oficojn, ili rekompenciĝu reĝe
+alimaniere.
+
+LA VIROJ
+
+(eksaltas en sovaĝa ĝojo) Vivu, vivu reĝo Skule! Konduku nin
+kontraŭ la Birkibejnojn!
+
+BÅRD BRATTE
+
+_Nun_ Vi estas certa pri la venko en ĉiuj bataloj!
+
+PÅL FLIDA
+
+Mi volas havi Dagfinn Bonde por _mi_; li havas bonan glavon, kiun mi
+longe deziris ekhavi.
+
+BÅRD BRATTE
+
+Mi volas havi la maŝkirason de Bård Torsteinsson; ĝi savis lian
+vivon ĉe Låka, ĉar ĝi rezistas kontraŭ hakoj kaj pikoj.
+
+JATGEJR
+
+Ne! Vi lasu ĝin al mi; ĝi konvenas pli bone por mi; vi ricevos kvin
+markojn de oro interŝanĝe.
+
+BÅRD BRATTE
+
+De kie vi prenos kvin markojn de oro, skaldo?
+
+JATGEJR
+
+Mi prenos ilin de Gregorius Jonsson, kiam ni venos norden.
+
+LA VIROJ
+
+(ĉiuj samtempe) Kaj mi volas havi — mi volas havi —
+
+(La cetero fariĝas neklara en la bruo.)
+
+PÅL FLIDA
+
+For, ĉiu al sia loĝejo; memoru, ke vi estas en la halo de la
+reĝo.
+
+LA VIROJ
+
+Jes, jes! — vivu la reĝo, vivu reĝo Skule!
+
+REĜO SKULE
+
+Enlitigu vin nun, vi bonaj viroj! Ni sidis longe ĉe la trinkotablo
+ĉi-nokte.
+
+HIRDANO
+
+(kiam la aro estas ironta) Morgaŭ ni lotos pri la havaĵoj de la
+Birkibejnoj.
+
+IU ALIA
+
+Lasu la hazardon decidi!
+
+IUJ
+
+Ne, ne!
+
+ALIULOJ
+
+Jes, jes!
+
+BÅRD BRATTE
+
+Nun la Vargbelgoj batalas por la ursa pelto.
+
+PÅL FLIDA
+
+Kaj poste ili faligos la urson.
+
+(Ĉiuj eliras en la fono.)
+
+REĜO SKULE
+
+(atendas ĝis la viroj foriris; la streĉo en liaj trajtoj
+malstreĉiĝas; li falglitas sur unu el la benkoj.) Kiom laca mi
+estas, morte laca. Tagon post tago stari meze en tiu svarmo, ŝajnigi
+rideton al la estonteco, kvazaŭ mi estus senskue certa pri la rajto
+kaj la venko kaj la feliĉo. Havi neniun homon kun kiu paroli pri
+tio, kio ronĝas min tiel dolore. (ekstaras kun esprimo de timo) Kaj
+la batalo ĉe Låka! Ke mi venkis tie! Håkon sendis sian armeon
+kontraŭ min; Dio devus dispartigi kaj dividi inter la du reĝoj, —
+kaj mi venkis, venkis, kiel neniu antaŭe venkis super la
+Birkibejnoj! La ŝildoj staris fikse en la neĝo, sed estis neniu
+malantaŭ ili; — la Birkibejnoj forkuris arbaren, trans vastejojn
+kaj stepetojn kaj deklivojn, tiel foren kiel la gamboj volis porti
+ilin. La nekredebleco okazis; Håkon perdis, kaj mi venkis. Estas
+kaŝita teruro en tiu venko.Vi granda Dio de la ĉielo, do ne estas
+iu certa leĝo tie supre, kiun ĉio sekvas? Ne estas iu venkanta
+potenco en _tio_, havi la rajton. (sovaĝe interrompante) Mi estas malsana,
+mi estas malsana! — Kial la rajto ne estus ĉe mia flanko? Ĉu ne estas
+kvazaŭ Dio mem volus certigi min pri tio, kiam li donis al mi la venkon?
+(cerbumante) La ebleco estas ambaŭflanke egala; — ne plumo pli peza
+sur unu taso de la pesilo ol ĉe la alia; kaj tamen — (skuas la kapon)
+tamen la pesilo pesas por Håkon. Mi havas malamon kaj ardajn dezirojn por
+ĵeti en la pesiltason; tamen la pezo estas por Håkon. Se la penso
+pri reĝa rajto senintence venas sur min, tiam estas ĉiam li, neniam
+mi, kiu estas la vera reĝo. Se mi vidu min kiel la ĝustan, tiam tio
+fariĝu per artaĵo; mi devas starigi troveman konstruaĵon, sagacan
+verkon; mi devas forpeli de mi memoraĵojn, kaj preni la fidon
+perforte. Tiel neniam estis antaŭe. Kio okazis, kio poste faris min
+tiel dubema? Ke la episkopo brulis la leteron? Ne, — per tio la
+necerteco fariĝis eterna; sed ĝi ne fariĝis pli granda. Ĉu Håkon
+do lastatempe faris iun grandan reĝan agon? Ne, siaj plej grandajn
+agojn li faris, kiam mi plej malmulte kredis je li. (eksidas
+dekstraflanke) Kio _estas?_ Ha, estas strange; venas kaj malaperas
+kiel blua sortolumo; dancadas sur mia langopinto, kiel kiam oni
+perdis vorton ne povante retrovi ĝin. (eksaltas) Ha! Nun mi havas
+ĝin! Ne —! Jes, jes! nun mi havas ĝin! — “Norvegio estis
+_regno_, ĝi fariĝu _popolo_; ĉiuj fariĝu unu, kaj ĉiuj sciu en
+si mem, ke ili _estas unu!_” Post kiam Håkon diris ĉi tiujn
+frenezulajn vortojn, li ĉiam staras antaŭ mi kiel la ĝusta reĝo;
+— (timeme rigardas antaŭen kaj flustras:) Ĉu brilus Dia voko en
+ĉi tiuj strangaj vortoj? Ĉu Dio konservis la ideon ĝis nun, kaj
+volas ĝin elŝuti — kaj elektis Håkon kiel semanton?
+
+PÅL FLIDA
+
+(venas de la fono) Sinjoro reĝo, mi alportas novaĵon.
+
+REĜO SKULE
+
+Novaĵon?
+
+PÅL FLIDA
+
+Viro veninta de la fjordo, rakontas, ke la Birkibejnoj en Tunsberg
+metis siajn ŝipojn surmaren, kaj ke multaj viroj alvokiĝis en la
+urbon la lastajn tagojn.
+
+REĜO SKULE
+
+Bone, ni renkontos ilin — morgaŭ, aŭ iam.
+
+PÅL FLIDA
+
+Sinjoro, povus okazi, ke la Birkibejnoj intencus renkonti nin
+unue.
+
+REĜO SKULE
+
+Por tio ili ne havas sufiĉe da ŝipoj, kaj ankaŭ ne viraron.
+
+PÅL FLIDA
+
+Sed Arnbjørn Jonsson kunigas kaj viraron kaj ŝipojn el ĉie en
+Viken.
+
+REĜO SKULE
+
+Pli bone; ni batos ilin ĉiujn kiel ĉe Låka.
+
+PÅL FLIDA
+
+Sinjoro, ne estas facile bati la Birkibejnojn du fojojn laŭvice.
+
+REĜO SKULE
+
+Kaj kial ne?
+
+PÅL FLIDA
+
+Ĉar la Norvega sagao neniam rakontas, ke tiaĵo okazis en la antaŭa
+tempo. — Ĉu mi ne sendu spionojn suden al la Kapinsulo?
+
+REĜO SKULE
+
+Ne bezoniĝas; estas nigra nokto, kaj ankaŭ nebulo.
+
+PÅL FLIDA
+
+Nu ja, la reĝo plej bone scias; sed memoru, sinjoro, ke ĉiuj en
+Viken kontraŭas vin. La urbanoj en Oslo malamas vin, kaj se la
+Birkibejnoj venos, ili aliĝos al ili.
+
+REĜO SKULE
+
+(vigle) Pål Flida, ĉu ne estus imageble, ke mi tirus la Vikenanojn
+al mia flanko?
+
+PÅL FLIDA
+
+(rigardas lin en surprizo kaj skuas la kapon) Ne, sinjoro, tio ne
+estas imagebla.
+
+REĜO SKULE
+
+Kaj kial ne?
+
+PÅL FLIDA
+
+Ne, ĉar Vi ja havas la Trondhejmanojn ĉe Via flanko.
+
+REĜO SKULE
+
+Trondhejmanojn kaj Vikenanojn, ambaŭ mi volas havi!
+
+PÅL FLIDA
+
+Ne, sinjoro, ne fareblas.
+
+REĜO SKULE
+
+Ne imagebla; ne farebla! Kaj kial — kial ne?
+
+PÅL FLIDA
+
+Ĉar la Vikenano estas Vikenano kaj la Trondhejmano estas
+Trondhejmano, kaj ĉar la sagao ne rakontas pri io alia, kaj ĉar
+ĉiam estis tiel.
+
+REĜO SKULE
+
+Jes, jes, vi pravas. Foriru.
+
+PÅL FLIDA
+
+Kaj mi neniun spionon sendu?
+
+REĜO SKULE
+
+Atendu ĝis mateniĝo. (_Pål Flida_ eliras) La Norvega sagao ne
+rakontas pri tiaĵo; neniam antaŭe estis tiel. Pål Flida respondas
+al mi, kiel mi respondis al Håkon. Ĉu estas ŝtupoj supre kaj sube?
+Ĉu Håkon same altiĝas super mi, kiel mi altiĝas super Pål Flida?
+Ĉu Håkon ekhavus vizion de la nenaskitaj ideoj, kaj ne mi? Kiu estis
+egale alta al Harald Belhararo, kiam sidis reĝo sur ĉiu promontoro,
+kaj li diris: Nun ili falu; de nun estu nur unu? Li falĵetis la
+malnovan sagaon, kreis novan sagaon. (Paŭzo; li paŝas tien kaj
+reen; poste li haltas.) Ĉu viro povas preni la vokon de Dio de iu
+alia, tiel kiel li povas preni armilojn kaj oron de sia faligita
+malamiko? Ĉu reĝa pretendanto povas preni la reĝan taskon sur sin,
+tiel kiel li surprenas la reĝan mantelon? La kverko, kiu faliĝas
+por dika ŝiptabulo, ĉu _ĝi_ povas diri: Mi volas esti la masto de
+la ŝipo, mi volas preni la taskon de la pino, montri rekte kaj brile
+supren, porti oran ventomontrilon supre, frapi per blankaj,
+ŝvelantaj veloj en la sunlumo, kaj esti vidata de homoj fore, fore?
+— Ne, ne, vi peza, tubera kverkotrunko, via loko estas la kilo;
+_Tie_ vi kuŝu kaj estu utila; silenta kaj nevidata de ĉiu okulo
+supre en la tago; — vi estas tiu, kiu stabiligas la ŝipon en
+ventego; la masto kun ora ventmontrilo kaj kun ŝvelantaj veloj
+konduku ĝin antaŭen al la nova, al la nekonata, al fremdaj bordoj
+kaj al la estonta sagao! (ekscite) Post kiam Håkon ekdiris sian
+grandan reĝan penson, mi ne vidas iun alian penson en la mondo, krom
+tiu sola. Se mi ne povas preni ĝin kaj fari ĝin vero, mi vidas
+neniun penson por kiu lukti. (pensante) Kaj ĉu mi ne povas tion
+fari? Se mi ne povus, kial mi do amus la penson de Håkon?
+
+JATGEJR
+
+(envenas de la fono) Pardonu, sinjoro reĝo, ke mi venas.
+
+REĜO SKULE
+
+Bone ke vi venas, skaldo!
+
+JATGEJR
+
+Mi aŭdis la urbanojn paroli enigme en la loĝejo pri tio, ke —
+
+REĜO SKULE
+
+Atendu pri tio. Diru al mi, skaldo; vi, kiu multe vojaĝis en fremdaj
+landoj, ĉu vi iam vidis virinon ami fremdan infanon? Ne nur ŝati
+ĝin, — ne _tion_ mi aludas; sed _ami_ ĝin, ami ĝin el la plej
+ardanta amo de la animo.
+
+JATGEJR
+
+Tion faras nur tiuj virinoj, kiuj ne havas proprajn infanojn por
+ami.
+
+REĜO SKULE
+
+Nur _tiuj_ virinoj —?
+
+JATGEJR
+
+Kaj pleje tiuj virinoj, kiuj estas malfekundaj.
+
+REĜO SKULE
+
+La malfekundaj —? _Ili_ amas la infanojn de aliuloj el sia plej
+ardanta amo?
+
+JATGEJR
+
+Tio ofte okazas.
+
+REĜO SKULE
+
+Kaj ĉu tio ne ofte okazas, ke tia malfekunda virino mortigas la
+infanon de iu alia, ĉar ŝi mem neniun havas?
+
+JATGEJR
+
+Ho jes; sed tiel ŝi ne agas saĝe.
+
+REĜO SKULE
+
+Saĝe?
+
+JATGEJR
+
+Ne, ĉar ŝi donas la donacon de aflikto al tiu kies infanon ŝi
+mortigas.
+
+REĜO SKULE
+
+Ĉu vi trovas la donacon de aflikto tiel valora?
+
+JATGEJR
+
+Jes, sinjoro.
+
+REĜO SKULE
+
+(rigardas lin ekzamene) Estas kvazaŭ du homoj en vi, islandano. Se
+vi sidas inter la korta gvardio en ĝoja societo, vi kovras ĉiujn
+viajn pensojn per jako kaj mantelo; sed sola kun vi, aspekte vi estas
+el tiaj, kiajn oni dezirus elekti kiel amikojn. Kiel tio
+klariĝas?
+
+JATGEJR
+
+Kiam Vi iras por naĝi en la rivero, sinjoro, Vi ne malvestas Vin,
+kie la preĝejvizitantoj preterpasas; sed Vi serĉas por Vi
+kaŝejon.
+
+REĜO SKULE
+
+Kompreneble.
+
+JATGEJR
+
+Mi havas la pudoron de la animo; tial mi ne malvestas min, kiam
+multaj homoj estas en la halo.
+
+REĜO SKULE
+
+Hm. (mallonga paŭzo) Diru al mi, Jatgejr, kiel okazis, ke vi
+fariĝis skaldo? Kiu instruis al vi poezion?
+
+JATGEJR
+
+Poezion oni ne lernas, sinjoro.
+
+REĜO SKULE
+
+Oni ne lernas, ĉu? Kiel do okazis?
+
+JATGEJR
+
+Mi ricevis la donacon de aflikto, kaj jen mi fariĝis skaldo.
+
+REĜO SKULE
+
+Nu, do estas la donaco de aflikto, kiun la skaldo bezonas?
+
+JATGEJR
+
+_Mi_ bezonis la aflikton; estas aliaj, kiuj bezonas la ĝojon — aŭ
+la dubon —
+
+REĜO SKULE
+
+Ankaŭ la dubon?
+
+JATGEJR
+
+Jes; sed la dubanto devas esti forta kaj sana.
+
+REĜO SKULE
+
+Kaj kiun vi nomas nesana dubanto?
+
+JATGEJR
+
+Tiun, kiu dubas pri sia propra dubo.
+
+REĜO SKULE
+
+(malrapide) Tio aspektas la morto.
+
+JATGEJR
+
+Estas pli malbone; estas la krepusko.
+
+REĜO SKULE
+
+(rapide, kvazaŭ skuante la pensojn el si) Kie estas miaj armiloj! Mi
+volas lukti kaj agi, — ne pensi. Kion vi volis informi al mi, kiam
+vi envenis?
+
+JATGEJR
+
+Mi volis informi kion mi observis en la loĝejo. La urbanoj kaŝe
+parolas inter si; ili ridas spite kaj demandas ĉu ni scias certe, ke
+reĝo Håkon estas okcidente; estas io pri kio ili ĝojas.
+
+REĜO SKULE
+
+Ili estas Vikenanoj, kaj la Vikenanoj kontraŭas min.
+
+JATGEJR
+
+Ili mokas, ke la sankta ĉerko de reĝo Olaf ne povis esti portata al
+la tingejo, kiam Vi elektiĝis reĝo; ili diras ke estas malbona
+aŭguro.
+
+REĜO SKULE
+
+Venontan fojon kiam mi venos al Nidaros, la ĉerko _estu_ elportata;
+ĝi staru sub libera ĉielo, eĉ se mi tiru la Olaf-preĝejon en
+ruinon, kaj vastigu la tingejon sur la grundon, kie ĝi staris!
+
+JATGEJR
+
+Forta faro estas tio; sed mi verkos kanton prie, same fortan kiel la
+ago.
+
+REĜO SKULE
+
+Ĉu vi havas multajn neverkitajn poemojn, Jatgejr?
+
+JATGEJR
+
+Ne, sed multajn nenaskitajn; ili semiĝas unu post la alia, ricevas
+vivon, kaj tiam ili naskiĝas.
+
+REĜO SKULE
+
+Kaj se mi, kiu estas reĝo kaj havas la potencon, se mi mortigus vin,
+ĉu tiam ĉiu nenaskita poezia ideo en vi, mortus kune kun vi?
+
+JATGEJR
+
+Sinjoro, estas granda peko mortigi belan ideon.
+
+REĜO SKULE
+
+Mi ne demandas ĉu estas _peko_; sed mi demandas ĉu estas
+_fareble_!
+
+JATGEJR
+
+Mi ne scias.
+
+REĜO SKULE
+
+Ĉu vi neniam havis alian skaldon kiel amikon, kaj ke li priskribis
+al vi grandan, belegan poemon, kiun li volis verki?
+
+JATGEJR
+
+Jes, sinjoro.
+
+REĜO SKULE
+
+Ĉu vi ne deziris mortigi lin por preni lian ideon kaj mem verki la
+poemon?
+
+JATGEJR
+
+Sinjoro, mi ne estas malfekunda; mi havas proprajn infanojn; mi ne
+bezonas ami tiujn de aliuloj. (eliras)
+
+REĜO SKULE
+
+(post paŭzo) La Islandano certe estas skaldo. Li parolas la
+profundan veron de Dio mem ne sciante, — _Mi_ estas kiel malfekunda
+virino. Tial mi amas la reĝan ide-infanon de Håkon, amas ĝin el la
+plej ardanta amo de mia animo. Ho, se povus mi adopti ĝin! Ĝi
+mortus inter miaj manoj. Kio estas pli bona, aŭ ke ĝi mortu inter
+miaj manoj, aŭ ke ĝi kresku granda inter la liaj? Ĉu mi havos
+pacon en la animo, se tio okazos? Ĉu povas mi rezigni? Ĉu povas mi
+stari vidante, ke Håkon starigas al si tian postmortan reputacion! —
+Kiel morte kaj malplene estas ene en mi, — kaj ĉirkaŭe. Neniu
+amiko —; la Islandano! (iras al la pordo kaj vokas:) Ĉu la skaldo
+foriris el la korto?
+
+HIRDANO
+
+(ekstere) Ne, sinjoro, li staras en la antaŭhalo parolante kun la
+gardanto.
+
+REĜO SKULE
+
+Diru ke li envenu! (iras malsupren al la tablo; post iom envenas
+_Jatgejr_) Mi ne kapablas dormi, Jatgejr; estas ĉiuj tiuj reĝaj pensoj,
+kiuj tenas min maldorma, sciu.
+
+JATGEJR
+
+Mi komprenas, ke estas pri la reĝaj pensoj kiel pri tiuj de la
+skaldo. Ili plej alte flugas kaj plej bone kreskas, kiam estas
+silento kaj nokto ĉirkaŭe.
+
+REĜO SKULE
+
+Ĉu _tiel_ estas ankaŭ pri tiuj de la skaldo?
+
+JATGEJR
+
+Jes, sinjoro; neniu kanto naskiĝas sub taga lumo; ĝi povas esti
+skribata en sunlumo; sed ĝi kreas sin en silenta nokta horo.
+
+REĜO SKULE
+
+Kiu donis al vi la donacon de aflikto, Jatgejr?
+
+JATGEJR
+
+Tiu, kiun mi amis.
+
+REĜO SKULE
+
+Ŝi do mortis?
+
+JATGEJR
+
+Ne, ŝi perfidis min.
+
+REĜO SKULE
+
+Kaj sekve vi fariĝis skaldo?
+
+JATGEJR
+
+Jes, sekve mi fariĝis skaldo.
+
+REĜO SKULE
+
+(kaptas lian brakon) Kiun donacon bezonas _mi_ por fariĝi reĝo?
+
+JATGEJR
+
+Ne tiun de la dubo; ĉar tiam Vi ne tiel demandus?
+
+REĜO SKULE
+
+Kiun donacon bezonas mi?
+
+JATGEJR
+
+Sinjoro, Vi ja _estas_ reĝo.
+
+REĜO SKULE
+
+Ĉu vi ĉiun momenton estas certa, ke vi estas _skaldo_?
+
+JATGEJR
+
+(momenton rigardas lin silente, kaj demandas:) Ĉu Vi neniam
+amis?
+
+REĜO SKULE
+
+Jes, iam, — fajre, belege kaj peke.
+
+JATGEJR
+
+Vi havas edzinon.
+
+REĜO SKULE
+
+Ŝin mi prenis por naski al mi filojn.
+
+JATGEJR
+
+Sed Vi havas filinon, sinjoro, — milda kaj belega filino.
+
+REĜO SKULE
+
+Se mia filino estus filo, mi ne demandus al vi, kiun donacon mi
+bezonus. (ekkrie) Mi devas havi iun ĉe mi, kiu obeas min sen mema
+volo, — kiu absolute fidas min, kiu tenas sin tute al mi en bono kaj
+malbono, kiu nur vivas por lumi kaj varmigi mian vivon, kiu devas
+morti se mi falos. Donu al mi konsilon, Jatgejr skaldo!
+
+JATGEJR
+
+Aĉetu al Vi hundon, sinjoro.
+
+REĜO SKULE
+
+Ĉu ne homo servus?
+
+JATGEJR
+
+Por tia homo Vi devus longe serĉi.
+
+REĜO SKULE
+
+(subite) Ĉu vi volas esti tiu por mi, Jatgejr? Ĉu vi volas esti mia
+filo? Vi ricevu la Norvegan kronon herede, — Vi ricevu landon kaj
+regnon, se vi volas esti mia filo, vivi por mia vivotasko kaj fidi
+min!
+
+JATGEJR
+
+Kaj kiun garantion metus mi, por ne hipokriti —?
+
+REĜO SKULE
+
+Forĵetu vian taskon en la vivo; neniam plu verku; tiam mi kredos
+vin!
+
+JATGEJR
+
+Ne, sinjoro, — estus aĉeti la kronon tro multekoste.
+
+REĜO SKULE
+
+Pripensu! Esti reĝo estas pli ol esti skaldo!
+
+JATGEJR
+
+Ne ĉiam.
+
+REĜO SKULE
+
+Estas nur viaj neverkitaj kantoj, kiujn vi oferu!
+
+JATGEJR
+
+La neverkitaj kantoj ĉiam estas la plej belaj.
+
+REĜO SKULE
+
+Sed mi _devas_ — mi devas havi homon, kiu fidas min! Unu solan! Mi
+tion sentas, — se mi tion havas, mi estos savita!
+
+PÅL FLIDA
+
+(rapide envenas) Reĝo Skule, nun defendu Vin! Håkon Håkonsson
+atingis kun sia tuta ŝiparo al Elgjarnes!
+
+REĜO SKULE
+
+Al Elgjarnes —! Do li ne estas tre fore.
+
+JATGEJR
+
+Nun surmetu ŝtalkirason! Se okazos vira falo ĉi nokte, mi ĝoje
+estu la unua, kiu falos por Vi!
+
+REĜO SKULE
+
+_Vi_ kiu ne volis vivi por mi.
+
+JATGEJR
+
+Viro povas fali por la vivotasko de aliulo; sed se li volas daŭre
+vivi, li devas vivi por sia propra! (eliras)
+
+PÅL FLIDA
+
+(senpacience) Kion vi ordonas, ke ni faru, sinjoro? La Birkibejnoj
+povas esti en Oslo ĝis horo!
+
+REĜO SKULE
+
+Plej bone estus, se ni povus iri al la tombo de sankta Tomas Beckett;
+li helpis multan, malĝojan kaj pentantan animon.
+
+PÅL FLIDA
+
+(pli forte) Sinjoro, ne parolu freneze nun! La Birkibejnoj estos
+super nin, mi diras!
+
+REĜO SKULE
+
+Malfermu ĉiujn preĝejojn, ke ni povos rifuĝi tien kaj ricevi
+gracon.
+
+PÅL FLIDA
+
+Vi povas frapi ĉiujn viajn malamikojn per unu bato, sed tamen Vi
+volas rifuĝi en la preĝejojn!
+
+REĜO SKULE
+
+Jes, jes, tenu la preĝejojn malfermaj.
+
+PÅL FLIDA
+
+Estu certa, ke Håkon rompos la preĝejan pacon, kiam estas pri la
+Vårbelgoj.
+
+REĜO SKULE
+
+Li ne faros; Dio ŝirmos lin kontraŭ tia peko; — Dio ĉiam ŝirmas
+Håkon.
+
+PÅL FLIDA
+
+(en profunda kaj dolora kolero) Tiu kiu aŭdus Vin paroli nun, li
+devus demandi: Kiu estas reĝo en tiu ĉi lando?
+
+REĜO SKULE
+
+(ridetas malĝoje) Jes, Pål Flida, _tiu_ estas la granda demando:
+_Kiu_ estas reĝo en ĉi tiu lando?
+
+PÅL FLIDA
+
+(petante) Vi estas anime malsana ĉi-nokte, sinjoro; ke mi agu por
+Vi.
+
+REĜO SKULE
+
+Jes, jes, tiel faru.
+
+PÅL FLIDA
+
+(elironte) Unue mi volas rompi ĉiujn pontojn.
+
+REĜO SKULE
+
+Frenezulo! Restu! — Rompi ĉiujn pontojn! Ĉu _vi_ scias, kion _tio_
+signifas? _Mi_ provis; — gardu vin por tio!
+
+PÅL FLIDA
+
+Kion Vi do volas, sinjoro?
+
+REĜO SKULE
+
+Mi volas paroli kun Håkon.
+
+PÅL FLIDA
+
+Li respondos Vin per la lango de la glavo!
+
+REĜO SKULE
+
+Iru, iru, — vi scios mian volon poste.
+
+PÅL FLIDA
+
+Ĉiu momento estas nun multekosta! (kaptas lian manon) Reĝo Skule,
+ni rompu ĉiujn pontojn, batalu kiel lupoj kaj fidu la ĉielon!
+
+REĜO SKULE
+
+(mallaŭte) La ĉielo ne fidas min; ankaŭ mi ne kuraĝas fidi la
+ĉielon.
+
+PÅL FLIDA
+
+Mallonga fariĝis la sagao de la Vårbelgoj. (eliras fone)
+
+REĜO SKULE
+
+Cent sagacajn kapojn, mil armitajn brakojn mi estras; sed eĉ ne
+_unu_ karan, fidantan koron. Jen reĝa mizero; nek pli, nek
+malpli.
+
+BÅRD BRATTE
+
+(de la fono) Ekstere staras longe vojaĝintaj homoj, kiuj petas
+paroli kun vi, sinjoro.
+
+REĜO SKULE
+
+Kiuj estas?
+
+BÅRD BRATTE
+
+Virino kaj pastro.
+
+REĜO SKULE
+
+Enirigu la virinon kaj la pastron.
+
+(_Bård_ eliras; _reĝo Skule_ eksidas pensema dekstre; iom poste
+envenas nigre vestita virino; ŝi portas longan virinan mantelon,
+kapuĉon kaj densan vualon, kiu kaŝas la vizaĝon; _pastro_
+akompanas ŝin kaj restas staranta apud la pordo.)
+
+REĜO SKULE
+
+Kiu estas vi?
+
+LA VIRINO
+
+Iu, kiun vi amis.
+
+REĜO SKULE
+
+(skuas la kapon) Troviĝas neniu, kiu tiaĵon memoras. Kiu estas vi,
+mi demandas?
+
+LA VIRINO
+
+Iu, kiu amas vin.
+
+REĜO SKULE
+
+Do vi certe estas unu el la mortintoj.
+
+LA VIRINO
+
+(proksimiĝas kaj diras mallaŭte kaj korege:) Skule Bårdsson!
+
+REĜO SKULE
+
+(ekstaras kun ekkrio) Ingibjorg!
+
+INGIBJORG
+
+Ĉu vi nun rekonas min, Skule?
+
+REĜO SKULE
+
+Ingibjorg, — Ingibjorg!
+
+INGIBJORG
+
+Ho, ke mi rigardu vin, — rigardu vin longe, longe! (kaptas liajn
+manojn; paŭzo) Vi bela, amata, perfida viro!
+
+REĜO SKULE
+
+Forprenu la vualon; rigardu min per tiuj okuloj, kiuj iam estis
+klaraj kaj bluaj kiel la ĉielo.
+
+INGIBJORG
+
+Tiuj okuloj estis pluvpeza ĉielo dum dudek jaroj; vi ne rekonos
+ilin, kaj vi neniam plu ilin vidos.
+
+REĜO SKULE
+
+Sed via voĉo estas freŝa kaj mola kaj juna kiel tiam.
+
+INGIBJORG
+
+Mi nur uzis ĝin por flustri _vian_ nomon, kaj por premsigni vian
+grandecon en junan koron, kaj por preĝi al la Dio de pekuloj pri
+savo por ni du, kiuj amis en peko.
+
+REĜO SKULE
+
+Vi faris?
+
+INGIBJORG
+
+Mi estis silenta, kiam mi ne parolis vortojn el amo pri vi; — tial
+mia voĉo tenis sin freŝa kaj mola kaj juna.
+
+REĜO SKULE
+
+Estas tuta vivo ekde tiam. Ĉiun belan memoron el tiu tempo mi perdis
+kaj forgesis —
+
+INGIBJORG
+
+Vi ja rajtis.
+
+REĜO SKULE
+
+Kaj dume vi, Ingibjorg, vi varma, fidela virino, sidis tie norde en
+frosta soleco kaj kolektis kaj konservis!
+
+INGIBJORG
+
+Estis mia feliĉo.
+
+REĜO SKULE
+
+Vin mi povis forlasi, por gajni potencon kaj riĉecon! Se vi starus
+kiel edzino ĉe mia flanko, fariĝus pli facile por mi fariĝi
+reĝo.
+
+INGIBJORG
+
+Dio estis al mi bona, ke tio ne okazis. Animo kiel la mia, bezonis
+grandan pekon, por vekiĝi al pento kaj amendo.
+
+REĜO SKULE
+
+Kaj nun vi venas —?
+
+INGIBJORG
+
+Kiel la vidvino de Andres Skjaldarband.
+
+REĜO SKULE
+
+Via edzo estas morta?
+
+INGIBJORG
+
+Survoje al Jerusalemo.
+
+REĜO SKULE
+
+Kaj li do pentofaris por la mortigo de Vegard.
+
+INGIBJORG
+
+Ne estis tial, ke mia nobla edzo prenis la krucon.
+
+REĜO SKULE
+
+Ne tial?
+
+INGIBJORG
+
+Ne. Estis _mia_ peko, kiun li prenis sur siajn fortajn, karajn
+ŝultrojn; por _tiu_ li iris por lavi ĝin pura en la rivero Jordano; por ĝi li
+sangis.
+
+REĜO SKULE
+
+(mallaŭte) Li ĉion sciis?
+
+INGIBJORG
+
+De la unua momento. Kaj episkopo Nikolas tion sciis; ĉar por li mi
+konfesis; kaj estis ankoraŭ unu, kiu estis eksciiĝinta, sed kiel
+estas enigmo por mi.
+
+REĜO SKULE
+
+Kiu?
+
+INGIBJORG
+
+Vegard Veradal.
+
+REĜO SKULE
+
+Vegard!
+
+INGIBJORG
+
+Li flustris mokvorton pri mi en la orelon de mia edzo; Andres
+Skjaldarband tiris sian glavon kaj mortigis lin surloke.
+
+REĜO SKULE
+
+_Li_ defendis tiun, kiun _mi_ perfidis kaj forgesis. — Kaj kial vi
+serĉas min nun?
+
+INGIBJORG
+
+Por oferi al vi la lastan.
+
+REĜO SKULE
+
+Kion vi aludas?
+
+INGIBJORG
+
+(montras al la _pastro_, kiu staras apud la pordo) Rigardu lin! —
+Peter, mia filo, venu!
+
+REĜO SKULE
+
+Via filo —!
+
+INGIBJORG
+
+Kaj la _via_, reĝo Skule!
+
+REĜO SKULE
+
+(duone eturdita) Ingibjorg!
+
+PETER
+
+(proksimiĝas en silenta movo kaj ĵetas sin surgenuen antaŭ
+_Skule_)
+
+INGIBJORG
+
+Prenu lin! Li estis mia lumo kaj konsolo dum dudek jaroj; — nun vi
+estas reĝo de Norvegio; la reĝa filo devas veni al sia heredaĵo;
+mi ne plu rajtas havi lin.
+
+REĜO SKULE
+
+(suprenlevas lin en sturma ĝojo) Supren al mia koro, vi, kiun mi
+tiel arde postsopiris! (premas lin inter siaj brakoj, malkaptas lin,
+rigardas lin kaj denove ĉirkaŭbrakas lin) Mia filo! Mia filo! Mi
+havas filon! Ha, ha, ha; kiu povas nun kontraŭstari min! (iras al
+_Ingibjorg_ kaj kaptas ŝian manon) Kaj vi, vi donas lin al mi,
+Ingibjorg! Vi ne reprenos vian vorton? Vi ja donas lin al mi?
+
+INGIBJORG
+
+Peza estas la ofero, kaj apenaŭ estus mi ĝin alportinta, se
+episkopo Nikolas ne estus sendinta al mi leteron kaj informon pri la
+morto de Andres Skjaldarband. Estis la episkopo, kiu metis tiun pezan
+oferon sur min, kiel pentofaro por mia peko.
+
+REĜO SKULE
+
+Do la peko estas forviŝita; kaj de nun li estas sole mia; ĉu ne,
+sole mia?
+
+INGIBJORG
+
+Jes; sed unu postulon mi faras al vi.
+
+REĜO SKULE
+
+Ĉielon kaj teron, postulu kion ajn!
+
+INGIBJORG
+
+Li estas pura kiel ŝafido de Dio, nun kiam mi donas lin en viajn
+manojn. Estas danĝera vojo, tiu kiu kondukas al la reĝa seĝo; ke
+li ne damaĝu sian animon. Ĉu vi aŭdas, reĝo Skule, ne igu mian
+infanon damaĝi sian animon!
+
+REĜO SKULE
+
+Mi promesas kaj ĵuras al vi!
+
+INGIBJORG
+
+(kaptas lian brakon) De la unua faro, kiam vi komprenas, ke li
+suferas damaĝon en sia animo, prefere lasu lin morti!
+
+REĜO SKULE
+
+Prefere morti! Mi promesas kaj ĵuras!
+
+INGIBJORG
+
+Do en fido mi reveturos al Hålogalando.
+
+REĜO SKULE
+
+Jes, fidoplena vi povas forveturi.
+
+INGIBJORG
+
+Tie mi volas penti kaj preĝi, ĝis la Sinjoro vokos min. Kaj kiam ni
+renkontiĝos ĉe Dio, li venos pura kaj senkulpa al sia patrino!
+
+REĜO SKULE
+
+Pura kaj senkulpa! (turnas sin al _Peter_) Ke mi rigardu vin! Jes,
+estas la trajtoj de via patrino kaj de mi; vi estas tiu, kiun mi
+dolore postsopiris.
+
+PETER
+
+Mia patro, mia granda, admirinda patro; ke mi vivu kaj luktu por vi!
+Ke via tasko estu la mia, kaj ke via tasko estu kiu ajn, — mi tamen
+scias, ke mi luktas por la ĝusta!
+
+REĜO SKULE
+
+(kun krio el ĝojo) Vi fidas min! Vi fidas min!
+
+PETER
+
+Neskueble!
+
+REĜO SKULE
+
+Kaj ĉio estas bona; do certe mi estas savita! Aŭdu, deĵetu la
+pastran mantelon! La ĉefepiskopo liberigu vin de la eklezia promeso;
+la reĝa filo portu glavon, iru senhalte antaŭen al potenco kaj
+honoro.
+
+PETER
+
+Kune kun vi, mia alta patro! Kune ni iru!
+
+REĜO SKULE
+
+(premas lin al si) Jes, kune, ni du solaj!
+
+INGIBJORG
+
+(al si mem) Ami, — ĉion oferi, — kaj forgesiĝi, — jen mia
+sagao. (eliras silente en la fono)
+
+REĜO SKULE
+
+Granda reĝa faro estas nun farenda en Norvegio! Peter, mia filo,
+aŭskultu! La tutan popolon ni veku kaj kunigu al unu; Vikenano kaj
+Trondhejmano, Håleyg kaj Egdo, Opplandano kaj Sygno, ĉiuj fariĝu
+kvazaŭ _unu_ granda parencaro, — jen kredu, ke la lando
+kreskos!
+
+PETER
+
+Kia granda kaj kapturniga penso _tio_ estas —!
+
+REĜO SKULE
+
+Ĉu tiun vi kaptas?
+
+PETER
+
+Jes — jes! — Klare —!
+
+REĜO SKULE
+
+Kaj vi fidas ĝin?
+
+PETER
+
+Jes, jes; ĉar mi fidas vin!
+
+REĜO SKULE
+
+(sovaĝe) Håkon Håkonsson devas fali!
+
+PETER
+
+Ĉar vi tion volas, estas ĝuste ke li falu.
+
+REĜO SKULE
+
+Kostos sangon; sed ne estas eviteble.
+
+PETER
+
+Ne estas forĵetita la sango, kiu fluas por via tasko.
+
+REĜO SKULE
+
+Via estu la tuta potenco, kiam mi estos firmiginta la regnon. Vi sidu
+sur la reĝa seĝo, kun ringo ĉirkaŭ la frunto, kun la purpura
+mantelo ŝvele vasta sur viaj ŝultroj; ĉiuj viroj en la lando klinu
+sin por vi — (sono de korno aŭdiĝas tre fore) Ha! kio estas tio!
+(kun krio) La militaro de la Birkibejnoj! Kion diris Pål Flida —?
+(rapidas al la fono)
+
+PÅL FLIDA
+
+(envenas kaj krias:) _Nun_ la horo estas super ni, reĝo Skule!
+
+REĜO SKULE
+
+(konfuzita) La Birkibejnoj! La armeo de reĝo Håkon! Kie ili
+estas!
+
+PÅL FLIDA
+
+Ili miriadas en miloj malsupren de Ejkaberg.
+
+REĜO SKULE
+
+Sonorigu al armigo! Sonorigu, sonorigu! Konsilu; kie ni renkontu
+ilin?
+
+PÅL FLIDA
+
+Ĉiuj preĝejoj staras malfermaj por ni.
+
+REĜO SKULE
+
+La Birkibejnojn, mi demandas —!
+
+PÅL FLIDA
+
+Por ili ĉiuj pontoj kuŝas malfermaj.
+
+REĜO SKULE
+
+Fatala viro, kion vi faris!
+
+PÅL FLIDA
+
+Obeis mian reĝon.
+
+REĜO SKULE
+
+Mia filo! Mia filo! Ve al mi! Mi perdigis vian reĝecon!
+
+PETER
+
+Ne, vi venkos! Tia granda reĝa penso ne mortos!
+
+REĜO SKULE
+
+Silentu! (sonoj de kornoj kaj krioj aŭdiĝas pli proksime) Al
+ĉevaloj; armigu vin! Estas nun pri pli ol vivo kaj morto de
+viroj!
+
+(rapidas elen en la fono; la aliuloj postsekvas.)
+
+
+STRATO en OSLO
+
+
+(Malaltaj lignaj domoj kun pordŝirmejoj ambaŭflanke. En la fono
+la ĝardeno de la preĝejo St. Hallvard, enfermita per alta ŝtona
+muro kun pordego. Maldekstraflanke ĉe la fino de la muro vidiĝas la
+preĝejo, kies ĉefa enirejo staras malferma. Ankoraŭ estas nokto;
+iom poste komencas la mateniĝo. La sturmsonorilo frapiĝas; tre fore
+dekstre aŭdiĝas militkrioj kaj konfuza bruo.)
+
+LA KORNLUDISTO DE REĜO SKULE
+
+(venas de dekstre, sonorigas la kornon kaj krias:) Prenu armilojn!
+Prenu armilojn! ĉiuj viroj de reĝo Skule!
+
+(sonorigas denove kaj iras pluen; iom poste oni aŭdas lin
+sonorigi kaj krii en la proksima strato.)
+
+VIRINO
+
+(venas ĉe dompordo dekstre) Vi granda kompatema Dio, kio okazas?
+
+URBANO
+
+(kiu venis duone vestita el domo aliflanke de la strato) La
+Birkibejnoj estas en la urbo! Nun Skule ricevos pagon por siaj
+kruelaĵoj.
+
+UNU EL LA VIROJ DE SKULE
+
+(venas kun kelkaj aliuloj portantaj mantelojn kaj armilojn surbrake,
+el flanka strato de maldekstre) Kie estas la Birkibejnoj!
+
+IU ALIA EL LA VIROJ DE SKULE
+
+(el domo dekstre) Mi ne scias.
+
+LA UNUA
+
+Tŝŝ! Aŭskultu! — Certe ili estas malsupre ĉe la Kaproponto.
+
+LA DUA
+
+Do malsupren al la Kaproponto!
+
+(Ĉiuj rapidas elen dekstre; _urbano_ venas kurante de la sama
+flanko.)
+
+UNUA URBANO
+
+Hej, najbaro, de kie vi venas?
+
+DUA URBANO
+
+De ĉe la Lo-rivero; tie estas terure.
+
+VIRINO
+
+Sankto Olaf kaj Sankto Hallvard! Ĉu estas la Birkibejnoj, aŭ kiuj
+estas?
+
+DUA URBANO
+
+Jes certe estas la Birkibejnoj; reĝo Håkon kunestas; la tuta ŝiparo
+kuŝigas sin ĉe la kajoj; sed mem li iris borden en la
+Ejkaberg-haveneto kun siaj plej fortaj viroj.
+
+UNUA URBANO
+
+Do li venĝos sin pro la perdo de viroj ĉe Låka!
+
+DUA URBANO
+
+Jes, fidu tion!
+
+UNUA URBANO
+
+Jen vidu, — tie jam fuĝas la Vårbelgoj!
+
+(Aro de la viroj de Skule envenas fuĝante de dekstre.)
+
+UNU EL LA VIROJ
+
+Enen en la preĝejon! Neniu povas kontraŭstari la Birkibejnojn, tiel
+kiel ili sturmas antaŭen ĉi-nokte!
+
+(La aro ĵetas sin en la preĝejon kaj ŝlosas la pordon
+interne.)
+
+DUA URBANO
+
+(rigardas eksteren dekstre) Mi videtas standardon tre fore malsupre
+en la strato; devas esti tiu de reĝo Håkon.
+
+UNUA URBANO
+
+Vidu, vidu kiel la Vårbelgoj fuĝas!
+
+(Alia aro venas de dekstre.)
+
+UNU EL LA ARO
+
+Ni savu nin en la preĝejon, kaj petu gracon!
+
+(Ili sturmas al la pordego.)
+
+PLURAJ VÅRBELGOJ
+
+Estas ŝlosita; estas ŝlosita!
+
+LA UNUA
+
+Do supren al Martestokke!
+
+LA DUA
+
+Kie estas reĝo Skule?
+
+LA UNUA
+
+Mi ne scias. Kuru! Jen mi vidas la standardon de la Birkibejnoj! (Ili
+fuĝas preter la preĝejon elen maldekstre.)
+
+HÅKON
+
+(venas de dekstre kun sia standardportanto, _Gregorius Jonsson,
+Dagfinn Bonde_ kaj pluraj aliaj viroj.)
+
+DAGFINN BONDE
+
+Aŭskultu la militkrion! Skule arigas siajn virojn malantaŭ la
+preĝeja ĝardeno.
+
+MALJUNA URBANO
+
+(vokas de sia pordo al _Håkon_:) Gardu Vin, kara sinjoro; La
+Vårbelgoj estas koleraj nun, ĉar ili batalas por la vivo!
+
+HÅKON
+
+Ĉu estas vi, maljuna Gutorm Erlingsson? Vi luktis kaj por mia patro
+kaj por mia avo, vi.
+
+LA URBANO
+
+Dio donu, ke mi povus lukti ankaŭ por Vi.
+
+HÅKON
+
+Vi estas tro maljuna por tio, kaj ne bezoniĝas; venas homoj de ĉiuj
+flankoj.
+
+DAGFINN BONDE
+
+(montras super la muron dekstren) Jen venas la standardo de la duko!
+
+GREGORIUS JONSSON
+
+La duko mem! Li rajdas sian blankan batalĉevalon.
+
+DAGFINN BONDE
+
+Ni devas bari por li elirejon tra la pordo ĉi tie.
+
+HÅKON
+
+Sonorigu, sonorigu! (La kornludisto sonorigas) Pli bone ludis vi,
+hundido, kiam vi ludis por mono sur la kajo en Bergen!
+
+(La ludisto sonorigas denove, sed pli forte ol la unuan fojon;
+alvenas multaj homoj.)
+
+IU VÅRBELGO
+
+(de dekstre, fuĝante al la preĝejo, persekutata de Birkibejno)
+Ŝparu la vivon! Ŝparu la vivon!
+
+LA BIRKIBEJNO
+
+Eĉ ne se vi sidus sur la altaro! (morthakas lin) Multekostan
+mantelon aspekte vi havas; ĝin mi povos uzi. (volas preni la
+mantelon, sed eligas krion kaj forĵetas sian glavon.) Sinjoro reĝo!
+Neniun baton plu mi batos por vi!
+
+DAGFINN BONDE
+
+Kaj tion vi diras en tia momento!
+
+LA BIRKIBEJNO
+
+Ne pluan batalon!
+
+DAGFINN BONDE
+
+(morthakas lin) Ne, nun vi ja povas ŝpari vin!
+
+LA BIRKIBEJNO
+
+(montranta al la morta Vårbelgo) Mi opiniis, ke mi faris sufiĉe, kiam
+mi mortigis mian propran fraton. (mortas)
+
+HÅKON
+
+Lia frato!
+
+DAGFINN BONDE
+
+Ĉu? (iras al la korpo de la Vårbelgo)
+
+HÅKON
+
+Ĉu vero?
+
+DAGFINN BONDE
+
+Estas ja tiel.
+
+HÅKON
+
+(skuita) Jen vidiĝas plej klare, kia milito tiu estas, kiun ni nun
+faras. Frato kontraŭ frato, patro kontraŭ filo; — je Dio, la
+ĉiopova, tio devas havi finon!
+
+GREGORIUS JONSSON
+
+Jen la duko en akra lukto kontraŭ la aro de Knut jarlo!
+
+DAGFINN BONDE
+
+Baru la pordegon por li ĉi tie, reĝanoj!
+
+(Interne de la muro vidiĝas la luktantoj. La _Vårbelgoj_ trabatas
+al si vojon maldekstren, pelante la Birkibejnojn futon post futo
+malantaŭen. _Reĝo Skule_ rajdas sian blankan batalĉevalon, kun
+tirita glavo. _Peter_ iras flanke de li kaj tenas la bridrimenon; en
+la maldekstra mano alte levita krucifikso. _Pål Flida_ portas la
+standardon de _Skule_, kiu estas blua kun staranta ora leono sen
+hakilo.)
+
+REĜO SKULE
+
+Morthaku senindulge! Ŝparu neniun! Venis nova tronpretendanto en
+Norvegio!
+
+LA BIRKIBEJNOJ
+
+Nova tronpretendanto li diras!
+
+HÅKON
+
+Skule Bårdsson, ni dividu la regnon!
+
+REĜO SKULE
+
+Ĉio aŭ nenio!
+
+HÅKON
+
+Pensu pri la reĝino, via filino!
+
+REĜO SKULE
+
+Mi havas filon, mi havas filon! Mi pensas pri neniu alia ol li!
+
+HÅKON
+
+Ankaŭ mi havas filon; — se mi falos, li havos la regnon!
+
+REĜO SKULE
+
+Mortigu la reĝidon kie vi trovos ĝin! Mortigu ĝin sur la trono;
+mortigu ĝin ĉe la altaro; mortigu ĝin, mortigu ĝin inter la
+brakoj de la reĝino!
+
+HÅKON
+
+Jen vi eldiris vian juĝon!
+
+REĜO SKULE
+
+(hakas ĉirkaŭe) Mortigu, mortigu senindulge! Reĝo Skule havas
+filon! Mortigu, mortigu! (La lukto moviĝas eksteren maldekstre.)
+
+GREGORIUS JONSSON
+
+La Vårbelgoj trahakas sin!
+
+DAGFINN BONDE
+
+Jes, sed nur por fuĝi.
+
+GREGORIUS JONSSON
+
+Jes, je la ĉielo, — la alia pordego staras malferma; jen ili jam
+fuĝas!
+
+DAGFINN BONDE
+
+Supren al Martestokke. (ekkrias:) Post ilin, post ilin, Knut jarlo!
+Prenu venĝon por la vira falo ĉe Låka!
+
+HÅKON
+
+Vi aŭdis; li kondamnis mian infanon senpaca, — mian senkulpan
+infanon, la elektitan reĝon post mi!
+
+LA REĜANOJ
+
+Jes, jes, ni aŭdis!
+
+HÅKON
+
+Kaj kia puno estas decidita por tia peko?
+
+LA VIROJ
+
+La morto!
+
+HÅKON
+
+Do li devas morti! (levas la manon por ĵuro) Ĉi tie mi ĵuras:
+Skule Bårdsson mortu, kie ajn kie li renkontiĝos sur nesankta
+grundo!
+
+DAGFINN BONDE
+
+Estas la devo de kiu ajn fidelulo faligi lin.
+
+BIRKIBEJNO
+
+(de maldekstre) Nun fuĝas duko Skule!
+
+LA URBANOJ
+
+La Birkibejnoj venkis!
+
+HÅKON
+
+Kiun vojon?
+
+LA BIRKIBEJNO
+
+Preter Martestokke, supren al Ejdsvoll; la plimulto havis siajn
+ĉevalojn starantaj supre en la stratoj; alie eĉ ne unu forsavus sin
+en vivo.
+
+HÅKON
+
+Dankon al Dio pro la helpo ankaŭ ĉi tiun fojon! _Nun_ la reĝino
+povos libere veni surteren de la ŝiparo.
+
+GREGORIUS JONSSON
+
+(montras dekstren) Ŝi jam estas sur la tero, sinjoro; jen ŝi venas.
+
+HÅKON
+
+(al tiuj, kiuj staras plej proksime al li) La plej peza restas; ŝi
+estas kara filino; — aŭskultu, — eĉ ne vorto al ŝi pri la
+danĝero, kiu minacas la infanon. Promesu al mi, ĉiuj kiel unu,
+defendi la filon de via reĝo; sed ne lasu ŝin ion scii.
+
+LA VIROJ
+
+(mallaŭte) Ni promesas!
+
+MARGRETE
+
+(venas kun sinjorinoj kaj sekvantaro de dekstre) Håkon, mia edzo! La
+ĉielo ŝirmis vin; vi venkis kaj estas nevundita.
+
+HÅKON
+
+Jes, mi venkis. Kie estas la infano?
+
+MARGRETE
+
+Sur la reĝa ŝipo, inter la manoj de fidindaj viroj.
+
+HÅKON
+
+Pluraj iru tien. (kelkaj el la viroj iras.)
+
+MARGRETE
+
+Håkon, kie estas — duko Skule?
+
+HÅKON
+
+Li prenis la vojon supren al la Opplandoj.
+
+MARGRETE
+
+Do li vivas! — Mia edzo, ĉu mi rajtas danki Dion ĉar li vivas?
+
+HÅKON
+
+(en doloriga lukto kun si mem) Aŭskultu min, Margrete; vi estis por
+mi fidela edzino, sekvis min en bono kaj malbono, vi estis nedireble
+riĉa pri amo; — nun mi devas kaŭzi al vi pezan doloron; mi
+nevolonte farus; sed mi estas reĝo, tial mi devas —
+
+MARGRETE
+
+(streĉe) Ĉu rilatas al — la duko?
+
+HÅKON
+
+Jes. Ne povas fali sur min pli doloriga sorto, ol vivi mian vivon tre
+fore de vi; sed se vi trovas ke tiel devas esti post tio, kion mi nun
+diros al vi, — se ŝajnas al vi, ke vi ne plu eltenas sidi ĉe mia
+flanko, ne plu povas vidi min sen fariĝi pala, — nu, do ni devas
+disiĝi — vivi aparte ni ambaŭ, — kaj mi ne mallaŭdos vin pro
+tio.
+
+MARGRETE
+
+Disiĝi de vi! Kiel vi povas pensi tian penson! Donu al mi vian manon —!
+
+HÅKON
+
+Ne tuŝu ĝin! — Ĝi ĵus leviĝis por ĵuro —
+
+MARGRETE
+
+Por ĵuro?
+
+HÅKON
+
+Por ĵuro, kiu nerompeble sigelis juĝon al morto.
+
+MARGRETE
+
+(kun krio) Mia patro! Ho, mia patro! (Ŝancelas; kelkaj virinoj
+alrapidas kaj subtenas ŝin.)
+
+HÅKON
+
+Jes, Margrete, — kiel reĝo mi kondamnis vian patron al morto.
+
+MARGRETE
+
+Do li certe faris pli gravan krimon, ol kiam li prenis reĝan
+nomon.
+
+HÅKON
+
+Li faris; — kaj se vi nun trovas, ke ni devas disiĝi, do tio
+okazu.
+
+MARGRETE
+
+(pli proksime kaj kun forto) Neniam ni povas disiĝi! Mi estas via
+edzino, nenio alia en la mondo ol via edzino!
+
+HÅKON
+
+Ĉu vi estas sufiĉe forta? Ĉu vi komprenis ĉion? Mi kondamnis vian
+patron.
+
+MARGRETE
+
+Mi aŭdis kaj komprenis ĉion. Vi kondamnis mian patron.
+
+HÅKON
+
+Kaj vi ne postulas scii, kia estas lia peko?
+
+MARGRETE
+
+Sufiĉas ja ke vi konas ĝin.
+
+HÅKON
+
+Sed estas al la _morto_, ke mi kondamnis lin!
+
+MARGRETE
+
+(genuas antaŭ la reĝo kaj kisas lian manon) Mia edzo kaj alta
+sinjoro, vi juĝas juste!
+
+Kurteno
+
+
+
+
+KVINA AKTO
+
+
+(Ĉambro en la reĝa korto en Nidaros. La enirpordo estas dekstre;
+antaŭe sur la sama flanko estas fenestro. Maldekstre pli malgranda
+pordo. Estas sombriĝo; _Pål Flida, Bård Bratte_ kaj pluraj aliaj el
+la plej altstaraj viroj staras ĉe la fenestro rigardante
+supren.)
+
+HIRDANO
+
+Kiel ruĝe ĝi lumas!
+
+IU ALIA
+
+Ĝi streĉas sin trans la duonan ĉielon, kiel ardantan glavon.
+
+BÅRD BRATTE
+
+Sankta reĝo Olaf, kion aŭguras tia terura signo?
+
+MALJUNA VÅRBELGO
+
+Certe ĝi antaŭdiras la morton de granda estro.
+
+PÅL FLIDA
+
+La morton de Håkon, Vi bonaj Vårbelgoj. Li kuŝas ekstere en la
+fjordo kun la ŝiparo; ni povas atendi lin en la urbo ĉi-vespere; —
+ĉi tiun fojon ni estas en la vico por venki!
+
+BÅRD BRATTE
+
+Ne fidu tion; ne estas granda kuraĝo en la armeo nun.
+
+LA MALJUNA VÅRBELGO
+
+Estas ja kompreneble; ekde la fuĝo de Oslo reĝo Skule enfermis sin,
+kaj volas nek vidi nek paroli kun siaj viroj.
+
+UNUA HIRDANO
+
+En la urbo estas homoj, kiuj ne scias ĉu li vivas aŭ estas
+morta.
+
+PÅL FLIDA
+
+La reĝo devas elveni, kiel ajn kiel malsana li estas. Parolu al li,
+Bård Bratte, — estas pri la savo de ĉiuj.
+
+BÅRD BRATTE
+
+Ne utilas; mi parolis al li antaŭe.
+
+PÅL FLIDA
+
+Do mi mem provu. (iras al la pordo maldekstre kaj frapas) Sinjoro
+reĝo, Vi devas preni la estradon en propraj manoj; ne taŭgas kiel
+nun estas.
+
+REĜO SKULE
+
+(interne) Mi estas malsana, Pål Flida!
+
+PÅL FLIDA
+
+Ĉu Vi povas aliaĵon atendi? Vi ja ne manĝis dum du tagoj; Vi devas
+fortigi kaj flegi Vin —
+
+REĜO SKULE
+
+Mi estas malsana.
+
+PÅL FLIDA
+
+Je la ĉiopova, ne troviĝas ekskuzo. Reĝo Håkon alvelas ekstere sur
+la fjordo, kaj estas atendinda ĉi tie en Nidaros kiam ajn.
+
+REĜO SKULE
+
+Frapu lin por mi! Mortigu lin kaj la reĝan infanon.
+
+PÅL FLIDA
+
+Vi devas mem kunesti, sinjoro!
+
+REĜO SKULE
+
+Ne, ne, ne, — Vi estas pli certaj pri la venko, kiam _mi_ ne
+kunestas.
+
+PETER
+
+(venas de dekstre; li estas armile vestita) Estas maltrankvilo inter
+la urbanoj; ili ariĝas grandnombre antaŭ la reĝa korto.
+
+BÅRD BRATTE
+
+Se la reĝo ne parolos al ili, ili perfidos lin, kiam pleje
+gravas.
+
+PETER
+
+Do li devas paroli al ili. (ĉe la pordo maldekstre) Patro! La
+Trondhejmanoj, viaj plej fidelaj viroj, retiras sin de vi, se vi ne
+donas al ili kuraĝon!
+
+REĜO SKULE
+
+Kion diris la skaldo?
+
+PETER
+
+La skaldo?
+
+REĜO SKULE
+
+La skaldo, kiu mortis por mia tasko en Oslo. Oni ne povas doni, kion
+oni ne mem posedas, li diris.
+
+PETER
+
+Do vi eĉ ne povas fordoni la regnon; ĉar ĝi estas la mia post
+vi!
+
+REĜO SKULE
+
+Nun mi venos!
+
+PÅL FLIDA
+
+Dio estu laŭdata!
+
+REĜO SKULE
+
+(elvenas ĉe la pordo; li estas pala kaj kaviĝinta, liaj haroj forte
+griziĝis) Ne rigardu min! Mi ne ŝatas, ke vi rigardu min, nun kiam
+mi estas malsana! (iras antaŭen al _Peter_) Forpreni de vi la
+regnon, vi diras? Granda Dio de la ĉielo, kion mi estis faronta!
+
+PETER
+
+Ho, pardonu al mi; — mi ja scias, ke tio, kion vi faras, estas la
+plej ĝusta.
+
+REĜO SKULE
+
+Ne, ne, ne ĝis nun; — sed mi volas esti forta kaj sana nun, — mi
+volas agi.
+
+LAŬTAJ KRIOJ
+
+(ekstere dekstre) Reĝo Skule! Reĝo Skule!
+
+REĜO SKULE
+
+Kio estas?
+
+BÅRD BRATTE
+
+(ĉe la fenestro) La urbanoj ariĝas; la tuta reĝa korto estas plena
+de homoj; — Vi devas paroli al ili.
+
+REĜO SKULE
+
+Ĉu mi aspektas kiel reĝo; ĉu mi povas nun paroli!
+
+PETER
+
+Vi devas, mia alta patro!
+
+REĜO SKULE
+
+Bone, tiel okazu. (iras al la fenestro kaj flankentiras la kurtenon,
+sed malkaptas ĝin rapide, kaj ekretiras sin pro timo) Jen denove
+streĉas sin la ardanta glavo super mi!
+
+PETER
+
+Ĝi antaŭdiras, ke la glavo de venko estas tirita por vi.
+
+REĜO SKULE
+
+Jes, se tiel nur estus. (iras al la fenestro, kaj ekparolas:)
+Trondhejmanoj, kion vi volas; — staras ĉi tie via reĝo.
+
+URBANO
+
+(ekstere) Foriru el la urbo! La Birkibejnoj volas mortigi kaj
+bruligi, se ili trovos Vin ĉi tie.
+
+REĜO SKULE
+
+Ni ĉiuj devas kunteni. Mi estis por vi milda reĝo; mi ne multe
+postulis militan imposton —
+
+VIRA VOĈO
+
+(malsupre inter la amaso) Kion vi do nomas tiun sangon, kiu fluis ĉe
+Låka kaj en Oslo?
+
+VIRINO
+
+Redonu al mi mian fianĉon!
+
+KNABO
+
+Redonu al mi mian patron kaj mian fraton!
+
+ALIA VIRINO
+
+Redonu al mi miajn tri filojn, reĝo Skule!
+
+VIRO
+
+Li ne estas reĝo; ĉar li ne honoriĝis kiel reĝo sur la ĉerko de
+Sankta Olaf!
+
+MULTAJ VOĈOJ
+
+Ne, ne. — li ne honoriĝis sur la ĉerko de Sankta Olaf!
+
+REĜO SKULE
+
+(retiras sin malantaŭen de la kurteno) Ne honoriĝis —! Ne
+reĝo!
+
+PÅL FLIDA
+
+Malfeliĉe estis, ke la sankta ĉerko ne fariĝis elportata, kiam Vi
+elektiĝis.
+
+BÅRD BRATTE
+
+Se la urbanoj perfidas, ni ne povos teni nin en Nidaros, se la
+Birkibejnoj venos.
+
+REĜO SKULE
+
+Kaj ili perfidos, tiom longe kiam mi ne estas honorigita sur la
+sankta ĉerko.
+
+PETER
+
+Do elportu la ĉerkon, kaj farigu vin honorigata nun!
+
+PÅL FLIDA
+
+(kapskue) Kiel tio fariĝus?
+
+PETER
+
+Ĉu ekzistas io ne farigebla kiam estas pri _li_? Sonorigu al tingo,
+kaj elportu la ĉerkon!
+
+PLURAJ EL LA VIROJ
+
+(retiras sin) Preĝeja rabo!
+
+PETER
+
+Ne preĝeja rabo; — venu, venu! La kanonikoj estas bonvolemaj al
+reĝo Skule; ili konsentos —
+
+PÅL FLIDA
+
+Ili ne faros; ili ne kuraĝas pro la ĉefepiskopo.
+
+PETER
+
+Ĉu vi estas reĝanoj, kaj ne volas helpi, kiam estas pri tia granda
+afero! Bone. Estas aliuloj tie malsupre, kiuj estos pli volemaj. Mia
+patro kaj reĝo, la kanonikoj cedu; mi volas peti, mi volas petegi;
+sonorigu al tingo; vi rajte portu vian reĝan nomon. (rapidas elen
+dekstre)
+
+REĜO SKULE
+
+(ĝojege) Ĉu Vi vidis lin! Ĉu Vi vidis mian gloran filon! Kiel
+lumis liaj okuloj! Jes, ni volas ĉiuj lukti kaj venki. Kiel fortaj
+estas la Birkibejnoj?
+
+PÅL FLIDA
+
+Ne pli fortaj ol ke ni superos ilin, se la urbanoj tenos sin al
+ni.
+
+REĜO SKULE
+
+Ili _tenu_ sin al ni. Ni devas ĉiuj samopinii, kaj fini ĉi tiun
+teruran luktadon. Ĉu vi do ne vidas la ĉielan signon, ke ni finu
+ĝin? La ĉielo koleriĝas al la tuta Norvegio, pro la krimoj, kiuj
+longe fariĝis. Ardantaj glavoj alte supre lumas ĉiun nokton;
+virinoj falas kaj naskas en la preĝejoj; anima pesto ŝteliras al
+pastroj kaj al gemonaĥoj, tiel ke ili kuras laŭ la stratoj kriante,
+ke la lasta tago venis. Jes, je la ĉiopova, tio finiĝu per unu
+bato!
+
+PÅL FLIDA
+
+Kion Vi ordonas, ke ni faru?
+
+REĜO SKULE
+
+Ĉiujn pontojn vi rompu.
+
+PÅL FLIDA
+
+Iru, kaj rompu ĉiujn pontojn!
+
+(Hirdano eliras dekstre.)
+
+REĜO SKULE
+
+Ĉiuj viroj kunvenu en la Eyratingejo; eĉ ne unu Birkibejno metu
+sian piedon en Nidaros.
+
+PÅL FLIDA
+
+Bone dirite, reĝo.
+
+REĜO SKULE
+
+Kiam la sankta ĉerko estos elportita, sonorigu al tingo. Kunvoku la
+armeon kaj la urbanojn.
+
+PÅL FLIDA
+
+(al unu el la viroj) Iru kaj igu la trumpetiston blovi en la stratoj.
+(la viro eliras.)
+
+REĜO SKULE
+
+(parolas al la amaso elde la fenestro) Tenu firme al mi, Vi
+funebrantaj kaj plendantaj tie malsupre. Denove venu paco kaj lumo
+super la landon, kiel en la unuaj belaj tagoj de Håkon, kiam la greno
+donis rikolton du fojojn ĉiun someron. Tenu vin al mi; fidu min kaj
+kredu al mi; tion mi ege bezonas. Mi atentos pri vi, kaj por vi mi
+luktos; mi sangos kaj falos por Vi, se Vi postulas; sed ne perfidu
+min, kaj ne dubu —! (laŭta krio, kiel el timo, aŭdiĝas en la
+amaso) Kio estas _tio_?
+
+SOVAĜA VOĈO
+
+Pentefaru, pentefaru!
+
+BÅRD BRATTE
+
+(elrigardas) Estas pastro, kiun la diablo obsedis!
+
+PÅL FLIDA
+
+Li ŝiras sian kapuĉon en ĉifonojn kaj vipas sin per skurĝo.
+
+LA VOĈO
+
+Pentofaru, pentofaru; la lasta tago venis!
+
+MULTAJ VOĈOJ
+
+Fuĝu; fuĝu! Veo super Nidaros! Tiel peka faro!
+
+REĜO SKULE
+
+Kio okazis?
+
+BÅRD BRATTE
+
+Ĉiuj fuĝas, ĉiuj forkuras, kvazaŭ sovaĝa besto venus inter
+ilin.
+
+REĜO SKULE
+
+Jes, ĉiuj fuĝas — (kun ekkrio el ĝojo) Ha! ne gravas; — ni estas
+savitaj; vidu, vidu, — la ĉerko de reĝo Olaf staras meze en la
+reĝa korto!
+
+PÅL FLIDA
+
+La ĉerko de reĝo Olaf!
+
+BÅRD BRATTE
+
+Jes, je la ĉielo, — jen ĝi staras!
+
+REĜO SKULE
+
+La kanonikoj al mi estas fidelaj; tian bonan agon ili neniam antaŭe
+faris!
+
+BÅRD BRATTE
+
+Aŭdu; sonoriĝas al tingo.
+
+REĜO SKULE
+
+Nun mi do leĝe honoriĝos.
+
+PETER
+
+(venas de dekstre) Surprenu la reĝan mantelon; nun la sankta ĉerko
+staras ekstere.
+
+REĜO SKULE
+
+Do vi savis la regnon por mi kaj vi; kaj dekoble ni danku la piajn
+kanonikojn, ke ili cedis.
+
+PETER
+
+La kanonikojn, mia patro; — al ili vi neniun dankon ŝuldas.
+
+REĜO SKULE
+
+Ĉu ne _ili_ vin helpis?
+
+PETER
+
+Ili anatemis ĉiun, kiu kuraĝis tuŝi la sanktaĵon.
+
+REĜO SKULE
+
+Do la ĉefepiskopo! Fine li do cedis.
+
+PETER
+
+La ĉefepiskopo anatemis pli forte ol la kanonikoj.
+
+REĜO SKULE
+
+Ho, mi vidas, ke mi daŭre havas fidelajn virojn. Vi staris ĉi tie
+timemaj kaj cedis, Vi, kiuj devus esti al mi plej proksimaj, — kaj
+tie malsupre en la amaso mi havas tiujn, kiuj kuraĝis preni sur sin
+tian grandan pekon pro mi.
+
+PETER
+
+Eĉ ne unu fidelan viron vi havas, kiu kuraĝis preni la pekon sur
+sin.
+
+REĜO SKULE
+
+Ĉiopova Dio, ĉu okazis miraklo; — kiu elprenis la sanktaĵon?
+
+PETER
+
+Mi, mia patro!
+
+REĜO SKULE
+
+(kun ekkrio) Vi!
+
+LA HOMOJ
+
+(retiras sin eviteme) Preĝeja rabisto!
+
+(_Pål Flida, Bård Bratte_ kaj kelkaj aliaj eliras.)
+
+PETER
+
+La ago estis farenda. La fideleco de neniu homo estas fidinda antaŭ
+ol vi estos leĝe honorita. Mi petis, mi petegis al la kanonikoj,
+nenio helpis. Tiam mi rompis la preĝejan pordon; neniu kuraĝis
+sekvi min. Mi saltis sur la ĉefaltaron, kaptis la tenilon kaj
+kontraŭmetis la genuojn; estis kvazaŭ mistera potenco donis al mi
+pli ol homajn fortojn. La ĉerko malfiksiĝis, mi tiris ĝin post mi
+malsupren laŭ la preĝeja planko, dum la anatemo kraketadis kiel
+ŝtormo alte supre sub la volboj; mi tiris ĝin el la preĝejo, ĉiuj
+fuĝis kaj retiris sin for de mi; je veno meze en la reĝa korto, la
+tenilo rompiĝis; jen ĝi estas. (Tenas ĝin supre)
+
+REĜO SKULE
+
+(silenta, terurfrapita) Preĝejrabisto!
+
+PETER
+
+Por vi; por via granda reĝa penso! Sed vi volas forviŝi la pekon.;
+ĉio malbona vi volas forviŝi. Venos lumo kaj paco kun vi; brila
+tago leviĝos sur la landon; — kio do gravas, se ventega nokto
+antaŭiris?
+
+REĜO SKULE
+
+Lumis kvazaŭ sanktula suno ĉirkaŭ via kapo, kiam via patrino venis
+kun vi; — kaj nun ŝajnas al mi, ke mi vidas la anatemon fulmi.
+
+PETER
+
+Patro, patro, ne pensu pri mi; ne timu por mia veo kaj bono. Estas ja
+via volo, kiun mi plenumis; — kiel kalkuli tion al mi kiel
+kulpon!
+
+REĜO SKULE
+
+Mi volis posedi vian fidon al mi, kaj via fido fariĝis peko.
+
+PETER
+
+(sovaĝe) Pro vi, pro vi! Tial Dio ne kuraĝas ion alian fari, ol
+forlavi ĝin!
+
+REĜO SKULE
+
+Pura kaj senpeka, mi promesis al Ingibjorg, — kaj li mokas la
+ĉielon!
+
+PÅL FLIDA
+
+(envenas) Ĉio en ribelo! La terura ago frapis viajn virojn kun timo;
+ili fuĝas en la preĝejojn.
+
+REĜO SKULE
+
+Ili _eliru_, ili _devas_ eliri!
+
+BÅRD BRATTE
+
+(envenas) La urbanoj ekstaris kontraŭ Vin; ili mortigas la
+Vårbelgojn sur la stratoj kaj en la domoj, kie ajn kie ili povas
+trovi ilin!
+
+HIRDANO
+
+(envenas) Nun la Birkibejnoj velas supren en la riveron!
+
+REĜO SKULE
+
+Kuntrompetu miajn virojn. Neniu devas perfidi min nun!
+
+PÅL FLIDA
+
+Neeblas; la timo paralizis ilin.
+
+REĜO SKULE
+
+(malespera) Sed mi ne _povas_ fali nun! Mia filo ne devas morti kun
+morta kulpo sur sia animo!
+
+PETER
+
+Ne pensu pri mi; vi estas la sola pri kiu gravas. Ni direktu nin
+supren al Innherad; tie ĉiuj viroj estas fidelaj!
+
+REĜO SKULE
+
+Jes, fuĝo! Sekvu min, kiu ajn, kiu volas savi la vivon!
+
+BÅRD BRATTE
+
+Kiun vojon?
+
+REĜO SKULE
+
+Trans la ponton!
+
+PÅL FLIDA
+
+Vi estus devinta rompi ilin en Oslo, kaj nun vi devus lasi ilin stari
+en Nidaros.
+
+REĜO SKULE
+
+Tamen trans la riveron; — estas vivo kaj beateco savinda! Fuĝo!
+Fuĝo! (Li kaj _Peter_ rapidas elen dekstre.)
+
+BÅRD BRATTE
+
+Jes, pli bone tio, ol faliĝi de la urbanoj kaj la Birkibejnoj.
+
+PÅL FLIDA
+
+En la nomo de Dio do, ni fuĝu. (Ĉiuj sekvas _Skule_.)
+
+(Mallonga tempo la ĉambro estas malplena; aŭdiĝas fora kaj
+obtuza bruo de la stratoj; poste sturmas aro de armitaj urbanoj enen
+tra la pordo dekstre.)
+
+URBANO
+
+Envenu! Ĉi tie li devas esti.
+
+IU ALIA
+
+Mortigu lin!
+
+PLURAJ
+
+Mortigu ankaŭ la preĝejrabiston!
+
+OPULO
+
+Aliru singardeme; ili kontraŭmordas.
+
+UNUA URBANO
+
+Ne estas danĝero; la Birkibejnoj jam estas supre en la strato.
+
+URBANO
+
+(venas) Tro malfrue; — reĝo Skule fuĝis.
+
+PLURAJ
+
+Kien? Kien?
+
+LA VENINTO
+
+Enen en iu el la preĝejoj, mi opinias; ili estas plenaj de
+Vårbelgoj.
+
+UNUA URBANO
+
+Ni serĉu lin; grandan dankon kaj pagon reĝo Håkon donos al tiu
+viro, kiu mortigas Skule.
+
+IU ALIA
+
+Jen la Birkibejnoj.
+
+IU TRIA
+
+Reĝo Håkon mem.
+
+MULTAJ EN LA ARO
+
+(krias) Saluton al reĝo Håkon Håkonsson!
+
+HÅKON
+
+(envenas de dekstre sekvata de _Gregorius Jonsson, Dagfinn Bonde_ kaj
+multaj aliaj) Jes, nun vi estas humilaj, vi Tronhejmanoj! Vi sufiĉe
+longe kontraŭstaris min.
+
+UNUA URBANO
+
+(surgenue) Gracon, sinjoro; Skule Bårdsson premis nin severe!
+
+IU ALIA
+
+(ankaŭ genuante) Li devigis nin, alie ni neniam estus lin
+sekvintaj.
+
+LA UNUA
+
+Li prenis nian havaĵon, kaj devigis nin batali por sia maljusta
+afero.
+
+LA DUA
+
+Aĥ, alta sinjoro, li estis skurĝo por siaj amikoj kiel por siaj
+malamikoj.
+
+MULTAJ VOĈOJ
+
+Jes, jes, — Skule Bårdsson estis skurĝo por la tuta lando.
+
+DAGFINN BONDE
+
+Estus vera vorto, tiu.
+
+HÅKON
+
+Bone; kun vi urbanoj mi poste parolos; mi intencas puni severe, kion
+vi krimis; sed unue estas io alia por pripensi. Ĉu iu scias kie
+Skule Bårdsson estas?
+
+PLURAJ
+
+Ene en iu el la preĝejoj, sinjoro!
+
+HÅKON
+
+Ĉu vi tion certe scias?
+
+LA URBANOJ
+
+Jes, tie estas ĉiuj Vårbelgoj.
+
+HÅKON
+
+(mallaŭte al _Dagfinn Bonde_) Ni devas trovi lin; postenigu gardojn
+antaŭ ĉiujn preĝejojn en la urbo.
+
+DAGFINN BONDE
+
+Kaj kiam li troviĝos, li estu senprokraste mortigata.
+
+HÅKON
+
+(mallaŭte) Mortigata? Dagfinn, Dagfinn, kiel peza tio estas por
+mi.
+
+DAGFINN BONDE
+
+Sinjoro, Vi tion ĵuris solene en Oslo.
+
+HÅKON
+
+Kaj ĉiu homo en la lando postulos lian morton. (turnas sin al
+_Gregorius Jonsson_; neaŭdeble por la aliuloj) Iru; vi iam estis lia
+amiko; serĉu lin, kaj igu lin fuĝi el la lando.
+
+GREGORIUS JONSSON
+
+(ĝoja) Vi tion volas, sinjoro?
+
+HÅKON
+
+Pro mia pia, aminda edzino.
+
+GREGORIUS JONSSON
+
+Sed se li _ne_ fuĝos; se li ne volos aŭ ne povos?
+
+HÅKON
+
+Je la nomo de Dio, tiam mi ne povos ŝpari lin; tiam mia reĝa vorto
+staru valida. Iru!
+
+GREGORIUS JONSSON
+
+Mi iros kaj faros mian plej bonan. La ĉielo faru ke sukcesos.
+(eliras dekstre)
+
+HÅKON
+
+Vi, Dagfinn Bonde, iru kun fidelaj viroj al la reĝa ŝipo; vi
+konduku la reĝinon kaj la infanon supren al la monaĥejo
+Elgisetro.
+
+DAGFINN BONDE
+
+Sinjoro, ĉu vi opinias, ke tie ŝi estos sekura?
+
+HÅKON
+
+Nenie ajn ŝi estos pli sekura. La Vårbelgoj enfermis sin en la
+preĝejojn, kaj ŝi petegis; ŝia patrino estas en Elgisetro.
+
+DAGFINN BONDE
+
+Jes, jes, mi scias.
+
+HÅKON
+
+Salutu la reĝinon kore de mi; kaj ankaŭ salutu sinjorinon Ragnhild.
+Diru, ke tuj kiam la Vårbelgoj subigis sin kaj ricevis gracon, ĉiuj
+sonoriloj en Nidaros sonoru, kiel signo, ke denove estas paco en la
+lando. — Vi urbanoj morgaŭ staru respondece kaj ricevu vian punon,
+ĉiu ope laŭ siaj faroj. (eliras kun siaj viroj)
+
+UNUA URBANO
+
+Veo al ni morgaŭ!
+
+DUA URBANO
+
+Ni ekhavos grandan kalkulon.
+
+UNUA URBANO
+
+Ni, kiuj tiom longe kontraŭstaris al Håkon, — kiuj kune salutis
+Skule, kiam li prenis reĝan nomon.
+
+DUA URBANO
+
+Kiuj donis al Skule kaj ŝipojn kaj armilaron, — kiuj aĉetis ĉiujn
+havaĵojn, kiujn li rabis de la distriktestroj de Håkon.
+
+UNUA URBANO
+
+Jes, veo al ni morgaŭ!
+
+IU URBANO
+
+(rapide eniras de maldekstre) Kie estas Håkon? Kie estas la
+reĝo?
+
+UNUA URBANO
+
+Kion vi volas pri li?
+
+LA ALVENINTO
+
+Doni al li grandan kaj gravan mesaĝon.
+
+PLURAJ
+
+Kiun?
+
+LA ALVENINTO
+
+Tion mi nur diras al la reĝo mem.
+
+PLURAJ
+
+Jes, diru, diru!
+
+LA ALVENINTO
+
+Skule Bårdsson fuĝas supren al Elgisetro.
+
+UNUA URBANO
+
+Neeblas! Li estas en unu el la preĝejoj.
+
+LA ALVENINTO
+
+Ne, ne, li kaj la filo transiris la riveron en remilboato.
+
+UNUA URBANO
+
+Ha, kaj ni povos savi nin el la kolero de Håkon.
+
+DUA URBANO
+
+Jes, ni informu lin, kie estas Skule.
+
+UNUA URBANO
+
+Ne! Pli bone ol tio; ni nenion diros, sed mem iru supren al Elgisetro
+kaj faligu Skule.
+
+DUA URBANO
+
+Jes, jes, — ni faru!
+
+TRIA URBANO
+
+Sed ĉu ne multaj Vårbelgoj sekvis trans la riveron?
+
+LA ALVENINTO
+
+Ne, estis nur malmultaj viroj en la boato.
+
+UNUA URBANO
+
+Ni armos nin plej eble bone. Ho, nun la urbanoj estas savitaj! Ne
+diru al iu, kion ni intencas; ni estas sufiĉe multnombraj, — kaj
+jen supren al Elgisetro!
+
+ĈIUJ
+
+(mallaŭte) Jes, supren al Elgisetro! (Ili eliras maldekstre rapide
+sed singardeme.)
+
+
+PICEA ARBARO EN LA DEKLIVOJ SUPRE DE NIDAROS
+
+
+(Estas lunlumo; sed la nokto estas tiel nebula, ke la fono nur
+malklare videtiĝas, kaj foje preskaŭ ne. Arbostumpoj kaj grandaj
+ŝtonoj kuŝas ĉirkaŭe. _Reĝo Skule, Peter, Pål Flida, Bård
+Bratte_ kaj pluraj Vårbelgoj venas tra la arbaro de maldekstre.)
+
+PETER
+
+Venu jen, kaj ripozu vin, mia patro!
+
+REĜO SKULE
+
+Jes, lasu min ripozi, ripozi. (falglitas malsupren ĉe ŝtono)
+
+PETER
+
+Kiel estas al vi?
+
+REĜO SKULE
+
+Mi estas malsata! Malsana, malsana! Mi vidas la ombrojn de mortintaj
+viroj.
+
+PETER
+
+(eksaltas) Havigu helpon, — panon al la reĝo.
+
+BÅRD BRATTE
+
+Nun kiu ajn estas reĝo; ĉar estas pri la vivo. Ekstaru, Skule
+Bårdsson; se vi estas reĝo, do ne kuŝu tie regante la landon.
+
+PETER
+
+Se vi mokas mian patron, mi mortigos vin!
+
+BÅRD BRATTE
+
+Mi mortiĝos same kiel; min Håkon neniam donos gracon; ĉar mi estis
+lia distriktestro, kaj perfidis lin pro Skule. Ekpensu ion, kio povos
+savi nin! Ne ekzistas tia senesperiga faro, kiun mi nun ne kuraĝus
+fari.
+
+IU VÅRBELGO
+
+Se ni nur povus ŝtelveni al la monaĥejo ĉe Holm.
+
+PÅL FLIDA
+
+Pli bone al Elgisetro.
+
+BÅRD BRATTE
+
+(ekdiras subite) Plej bone iri al la ŝipo de Håkon, kaj rabi la
+reĝan infanon.
+
+PÅL FLIDA
+
+Ĉu vi furiozas?
+
+BÅRD BRATTE
+
+Ne, ne, tio estas nia sola savo, kaj ankaŭ facile farebla. La
+Birkibejnoj traserĉas ĉiun domon, kaj staras garde antaŭ la
+preĝejoj; ili ne kredas, ke iuj el ni povis fuĝi, ĉar ĉiuj pontoj
+estis rompitaj. Ne eblas ke multnombra ŝipanaro estas sur la ŝipoj;
+se ni havas la tronpretendanton en nia potenco, Håkon devos doni al
+ni pacon, aŭ lia ido mortu kun ni. Kiu volas kunveni por savi la
+vivon?
+
+PÅL FLIDA
+
+Ne mi, se ĝi saviĝus tiamaniere.
+
+PLURAJ
+
+Ne mi! Ne mi!
+
+PETER
+
+Ha, sed se estus por savo de mia patro!
+
+BÅRD BRATTE
+
+Se vi volas kuniri, do venu. Nun mi iras al la Hladakabo; tie estas
+la aro, kiun ni renkontis ĉi tie sub la deklivo; estas la plej
+sovaĝaj kuraĝuloj el ĉiuj Vårbelgoj; ili naĝis trans la riveron,
+ĉar ili sciis, ke ili ne ricevus gracon en la preĝejoj. Tiuj uloj
+certe kuraĝos viziti la reĝan ŝipon, jes ili! Kiu el vi do
+kuniros?
+
+KELKIUJ
+
+Mi, Mi!
+
+PETER
+
+Eble ankaŭ mi; sed unue mi devas scii mian patron sub sekura
+tegmento.
+
+BÅRD BRATTE
+
+Antaŭ ol tagiĝos ni iros supren laŭ la rivero. Venu, jen estas
+transa vojeto malsupren al Hlade. (Li kaj kelkaj aliaj eliras
+dekstre.)
+
+PETER
+
+(al _Pål Flida_) Ne parolu al mia patro pri io el tio ĉi; li estas
+anime malsana ĉi-nokte; ni devas agi por li. Estas savo en la faro
+de Bård Bratte; antaŭ tagiĝo la reĝa infano estu inter niaj
+manoj.
+
+PÅL FLIDA
+
+Por esti mortigata, mi pensas. Ĉu Vi ne vidas, ke tio estas peko —
+
+PETER
+
+Ne povas esti peko; ĉar mia patro kondamnis ĝin en Oslo. Ĝi ja
+tamen devas esti forigata; ĝi malhelpas mian patron; — mia patro
+havas grandan reĝan penson por realigi; devas esti sensignife kiu
+aŭ kiom da homoj falos por _ĝi_.
+
+PÅL FLIDA
+
+Malbeata estis por Vi la tago, kiam Vi sciiĝis, ke Vi estas la filo
+de reĝo Skule. (aŭskultante) Tŝŝ; — ĵetu vin plate sur la
+teron; venos homoj.
+
+(Ĉiuj ĵetas sin suben malantaŭ ŝtonojn kaj stumpegojn; trajno
+parte de rajdantoj, parte de marŝantoj videtiĝas malklare tra la
+nebulo inter la arboj; ili venas de la maldekstra flanko kaj eliras
+dekstre.)
+
+PETER
+
+Estas la reĝino.
+
+PÅL FLIDA
+
+Jes, jes; ŝi parolas kun Dagfinn Bonde. Tŝŝ!
+
+PETER
+
+Ili iros al Elgisetro. La reĝido kunestas!
+
+PÅL FLIDA
+
+Kaj la sinjorinoj de la reĝino.
+
+PETER
+
+Kun nur kvar viroj! Ekstaru, ekstaru, reĝo Skule, — nun via regno
+estas savita!
+
+REĜO SKULE
+
+Mia regno? Ĝi estas malluma, ĝi, — kiel tiu, kiun la anĝelo
+starigis kontraŭ Dio.
+
+(_Aro de kanonikoj_ venas de dekstre.)
+
+KANONIKO
+
+Kiuj parolas tie? Ĉu estas la viroj de reĝo Skule?
+
+PÅL FLIDA
+
+Reĝo Skule mem.
+
+KANONIKO
+
+(al Skule) Dio estu laŭdata, ke ni renkontas Vin, kara sinjoro! Ni
+informiĝis de iuj urbanoj, ke Vi iris la vojon supren, kaj ni estas
+same malsekuraj en Nidaros, kiel Vi mem —
+
+PETER
+
+Vi meritus la morton, Vi, kiuj ne permesis elporti la ĉerkon de
+Olaf.
+
+KANONIKO
+
+La ĉefepiskopo malpermesis tion; sed tamen ni volas servi al reĝo
+Skule; ni ja ĉiam tenis nin al li. Jen ni kunprenis kanonikmantelojn
+por Vi kaj la viroj! Surmetu ilin, kaj Vi facile enlasiĝos en unu el
+la monaĥejoj, kaj povos peti gracon de Håkon.
+
+REĜO SKULE
+
+Jes, surmetu al mi kanonikmantelon; mi kaj mia filo devas stari sur
+sanktigita grundo. Mi volas al Elgisetro.
+
+PETER
+
+(mallaŭte al _Pål Flida_) Zorgu ke mia patro sekure atingos —
+
+PÅL FLIDA
+
+Ĉu vi ne memoras, ke estas Birkibejnoj en Elgisetro?
+
+PETER
+
+Nur kvar viroj; tiujn vi facile majstros, kaj interne de la
+monaĥejaj muroj ili ne kuraĝas tuŝi vin. Mi serĉos Bård
+Bratte.
+
+PÅL FLIDA
+
+Pripensu!
+
+PETER
+
+Ne estas sur la reĝa ŝipo, sed en Elgisetro, ke la senpaculoj savu
+la regnon por mia patro! (eliras rapide dekstre)
+
+IU VÅRBELGO
+
+(flustrante al iu alia) Ĉu vi iros al Elgisetro kun Skule?
+
+IU ALIA
+
+Tŝŝ; ne; la Birkibejnoj ja estas tie.
+
+LA UNUA
+
+Ankaŭ mi ne iros; sed nenion diru al la aliuloj.
+
+LA KANONIKO
+
+Kaj nun antaŭen, du kaj du, — unu militisto kaj unu kanoniko —
+
+ALIA KANONIKO
+
+(sidanta sur arbostumpo malantaŭ la ceteraj) Mi prenas reĝon
+Skule.
+
+REĜO SKULE
+
+Ĉu vi scias la vojon?
+
+LA KANONIKO
+
+La vastan vojon.
+
+LA UNUA KANONIKO
+
+Rapidu; ni disiĝu laŭ diversaj vojetoj, kaj kolektiĝu antaŭ la
+monaĥeja pordego.
+
+(Ili foriras inter la arboj dekstre; la nebulo maldensiĝas, kaj
+la kometo montras sin ruĝe brila en la nebuleta aero.)
+
+REĜO SKULE
+
+Peter, mia filo —! (ekpaŝas malantaŭen) Ha, jen la ardanta glavo
+sur la ĉielo!
+
+LA KANONIKO
+
+(sidanta malantaŭ li sur la arbostumpo) Kaj jen _mi_!
+
+REĜO SKULE
+
+Kiu estas vi?
+
+LA KANONIKO
+
+Malnova konatulo.
+
+REĜO SKULE
+
+Pli pala viro mi neniam vidis.
+
+LA KANONIKO
+
+Sed vi ne konas min.
+
+REĜO SKULE
+
+Estas vi, kiu volas akompani min al Elgisetro.
+
+LA KANONIKO
+
+Estas mi, kiu volas akompani vin al la reĝa seĝo.
+
+REĜO SKULE
+
+Ĉu tion vi povas?
+
+LA KANONIKO
+
+Mi povas, se vi mem volas.
+
+REĜO SKULE
+
+Kaj per kiu rimedo?
+
+LA KANONIKO
+
+Per la rimedo, kiun mi _antaŭe_ uzis; — mi volas konduki vin sur
+altan monton, kaj montri al vi ĉiujn glorojn de la tero.
+
+REĜO SKULE
+
+Ĉiujn glorojn de la tero mi antaŭe vidis en tentantaj revoj.
+
+LA KANONIKO
+
+Estis mi, kiu donis al vi tiujn revojn.
+
+REĜO SKULE
+
+Kiu _estas_ vi?
+
+LA KANONIKO
+
+Sendito de la plej maljuna tronpretendanto en la mondo.
+
+REĜO SKULE
+
+De la plej maljuna tronpretendanto en la mondo?
+
+LA KANONIKO
+
+De la unua jarlo, kiu ekstaris kontraŭ la plej grandan regnon, kaj
+kiu fondis regnon mem, kiu staros ĝis la tago de la lasta juĝo!
+
+REĜO SKULE
+
+(kriante) Episkopo Nikolas!
+
+LA KANONIKO
+
+(ekstaras)
+
+  Vi min rekonas? Ĝusta memoro,
+  pro _vi_ mi ĉi tien revenis.
+  Samŝipe, samvente sub mia deĵoro
+  dum jaroj kaj tagoj ni velis.
+  Mi ŝtorman nokton en timo foriris;
+  ungeg’ akcipitra animen metiĝis;
+  petegis mi mesojn kaj sonorigadon,
+  aĉetis mi preĝojn kaj monaĥan kantadon;
+  mi pagis por sep, kaj dek kvar legiĝis;
+  sed tamen mi ne tra la pord’ enlasiĝis.
+
+REĜO SKULE
+
+Kaj nun vi venas de tie malsupre —?
+
+LA KANONIKO
+
+  De malsupre mi venas, sed ne el hazardo;
+  de la regno, kiu ĉiam malbele pentriĝas.
+  Ho, kredu, oni tie tute ne malboniĝas;
+  Ne gravas tiu fama brulanta ardo.
+
+REĜO SKULE
+
+Kaj mi aŭdas ke vi lernis poetikon, vi maljuna Bagla estro!
+
+LA KANONIKO
+
+  Poetikon? Jes, kaj multegan latinon!
+  Antaŭe ne estis mi latina spertulo;
+  mi dubas ĉu troviĝas nun pli granda lertulo.
+  Por tie supreniri al ŝtupo akceptinda,
+  jes, eĉ por esti tie enen enlasinda,
+  neceso nepra estas lerni latinon.
+  Kiam sidas ĉe la tablo nur eruditaj uloj,
+  progreso ja certas inter la spertuloj, —
+  duona cento sin papoj nomigis,
+  kardinaloj kvin cent, sep mil skaldoj registriĝis.
+
+REĜO SKULE
+
+Salutu vian majstron, kaj danku lin por bona amikeco. Diru al li,
+ke li estas la sola reĝo, kiu sendas helpon al Skule la unua
+el Norvegio!
+
+LA KANONIKO
+
+  Aŭdu, reĝo Skule, kial estis mi sendata.
+  Malsupre tie estas certa servistara rondo,
+  kaj ĉiu havas sian distrikton en la mondo;
+  ricevis Norvegion _mi_, ĉar al mi ja konata.
+  Håkon Håkonsson ne estas viro por ni,
+  ne ŝatas ni lin, ĉar ĉiam spitas nin li;
+  vidu, _vi_ devas regi, kaj  _li_ devas fali,
+  _vin_ ni devas reĝo kun krono instali.
+
+REĜO SKULE
+
+Jes, donu al mi la kronon! Se _ĝin_ mi havas, mi regos tiel, ke mi
+povos min ree elaĉeti.
+
+LA KANONIKO
+
+  Jes, poste ni povos kunparoli pri tio.
+  Ĉi-nokte urĝas pri alia io.
+  En Elgisetro dormas la reĝa infano; —
+  se kaptos vi ĝin, vi havos venkon en la mano,
+  kirliĝos kontraŭstaro kiel flokoj en vetero,
+  jen vi estos reĝo, kaj gajniĝis la afero!
+
+REĜO SKULE
+
+Ĉu certe vi kredas, ke mi estos venkinto?
+
+LA KANONIKO
+
+  Sopiras la norvegoj pacon por la lando;
+  kun reĝo devas esti tronpretendanto,
+  ido, la regnon de la patro heredanta;
+  laciĝis la popol’ cent jarojn militanta.
+  Ekstaru, reĝo Skule, ĉi-nokte okaziĝos;
+  nun aŭ neniam la malamik’ faliĝos!
+  Vidu ke lumiĝas, tie fore en la nordo,
+  leviĝas la nebulo, vastiĝas hela klar’, —
+  viciĝas nun ŝipo al ŝipa ar’, —
+  kaj aŭdu nun bruon de militista hordo!
+  Ĉion vi ricevos per liga konkordo,
+  en sturmatak’ sur tero miloj batalantaj,
+  veloj sur la fjordo, miloj brilantaj!
+
+REĜO SKULE
+
+Kaj kia la konkordo?
+
+LA KANONIKO
+
+  Por meti vin plej alten sur la mondan ŝtuparegon,
+  nur volas mi, ke sekvu vi la propran aspiregon;
+  kun urboj kaj kasteloj la land’ al vi doniĝos,
+  se via fil’ post vi norvega reĝ’ fariĝos!
+
+REĜO SKULE
+
+(suprenlevas la manon, kvazaŭ al ĵuro) Mia filo estu —
+(subite haltas kaj ekkrias en teruro:) La preĝejrabisto! Ĉiu potenco
+al li! Ha! nun mi komprenas vin; — vi volas lian animan perdon! Foriru de mi!
+Foriru de mi! (streĉas la brakojn al la ĉielo) Ho kompatu min,
+vi, al kiu mi nun vokas por helpo en mia plej akra mizero! (falas surteren)
+
+LA KANONIKO
+
+  Damnite! Nun ja ĉio lerte glatiĝis;
+  mi pensis ke certe li fine kaptiĝis,
+  sed la lumo faris elkoran ŝakmovon,
+  al _mi_ ne konatan, — mi perdis la povon.
+  Akceptite; ne urĝas. Nova ambicio!
+  _Perpetuum mobile_ en daŭra funkcio;
+  potencon mi havas sur generacioj,
+  potencon sur uloj lum-negaciaj;
+  Norvegion mi estru laŭ mia paradigmo,
+  kvankam trovas ili mian potencon enigmo!
+  (pli antaŭe)
+  Sen mema vol’ al laboro vagantaj
+  iras la norvegoj, sed kien ne sciantaj, —
+  sulkiĝas la koroj, ŝtelglitas la sentoj,
+  kiel flirtadas saliketoj en la ventoj, —
+  samopinii nur pri _tio_ ili povas,
+  ke ĉiun grandecon renversi ili volas, —
+  blazonoj el ĉifonoj en ĉiu valo
+  leviĝas honore por fuĝo kaj falo, —
+  laŭvoke mi kondukas al la fina frakaso, —
+  mi, la Baglo, episkopo Nikolaso
+
+(Li malaperas en la nebulo inter la arboj.)
+
+REĜO SKULE
+
+(duone ekstaras post mallonga paŭzo, kaj ĉirkaŭrigardas) Kie li
+estas, tiu nigrulo? (eksaltas) Vojgvidanto, vojgvidanto, kie vi
+estas? For! — Same bone; nun mi mem scikonas la vojon, kaj al
+Elgisetro kaj plu antaŭen. (eliras dekstre)
+
+
+LA MONAĤEJA KORTO EN ELGISETRO
+
+
+(Maldekstraflanke situas la kapelo kun enirejo de la korto; el la
+fenestroj lumas. Laŭ la kontraŭa flanko de la korto streĉas sin
+kelkaj malaltaj konstruaĵoj; en la fono estas la muro de la
+monaĥejo kun forta pordego, kiu estas ŝlosita. Estas klara nokto
+kun lunlumo. Tri estroj de la Birkibejnoj staras apud la pordo;
+_Margrete, sinjorino Ragnhild_ kaj _Dagfinn Bonde_ venas el la
+kapelo.)
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+(duone al si mem) Reĝo Skule devis fuĝi en la preĝejon, vi diras!
+Li, li, fuĝanta, petanta por paco ĉe la altaro, — petanta por la
+vivo eble — ho ne, tion li ne faris; sed Dio punos vin, kiuj
+kuraĝis lasi ĉion tiel evolui!
+
+MARGRETE
+
+Mia bona kara patrino, regu vin; vi ne scias, kion vi diras; estas la
+aflikto, kiu parolas.
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+Aŭskultu, vi Birkibejnoj! Estus Håkon Håkonsson, kiu kuŝus ĉe la
+altaro petegante al reĝo Skule por vivo kaj paco!
+
+BIRKIBEJNO
+
+Maldece estas por fidelaj viroj aŭdi tiajn vortojn.
+
+MARGRETE
+
+Klinu kapojn antaŭ la aflikto de edzino!
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+Reĝo Skule kondamnita! Gardu vin, gardu vin ĉiuj, kiam li revenos
+al la potenco!
+
+DAGFINN BONDE
+
+Ĝin li neniam plu atingos, sinjorino Ragnhild.
+
+MARGRETE
+
+Silentu, silentu!
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+Ĉu vi opinias, ke Håkon Håkonsson kuraĝos plenumi la juĝon, se li
+kaptos la reĝon?
+
+DAGFINN BONDE
+
+Reĝo Håkon scias mem se reĝa ĵuro estas rompebla.
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+(al _Margrete_) Kaj tian sangverŝanton vi sekvis en fido kaj amo!
+Ĉu _vi_ estas la infano de via patro! Ke la puno frapu —! Foriru
+de mi, foriru de mi!
+
+MARGRETE
+
+Beata estu via buŝo, kvankam vi nun malbenas min.
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+Mi devas iri al Nidaros, en la preĝejon por trovi reĝon Skule. Li
+forsendis min, kiam li sidis en la feliĉo; tiam li ja ne bezonis
+min; — nun li ne koleriĝos, ĉar mi venos. Malfermu la pordon por
+mi, lasu min iri al Nidaros!
+
+MARGRETE
+
+Mia patrino, pro la kompato de Dio —
+
+(Frapiĝas forte sur la monaĥeja pordo.)
+
+DAGFINN BONDE
+
+Kiu frapas?
+
+REĜO SKULE
+
+(ekstere) Reĝo.
+
+DAGFINN BONDE
+
+Skule Bårdsson!
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+Reĝo Skule!
+
+MARGRETE
+
+Mia patro!
+
+REĜO SKULE
+
+Malfermu, malfermu!
+
+DAGFINN BONDE
+
+Ne malfermiĝos por senpaculoj.
+
+REĜO SKULE
+
+Estas reĝo, kiu frapas, mi diras; reĝo, kiu ne havas tegmenton
+super la kapo; reĝo, kiu bezonas sanktan grundon, por esti sekura
+pri sia vivo.
+
+MARGRETE
+
+Dagfinn, Dagfinn, estas mia patro!
+
+DAGFINN BONDE
+
+(iras al la pordo kaj malfermas luketon) Ĉu vi venas kun multaj
+viroj al la monaĥejo?
+
+REĜO SKULE
+
+Kun ĉiuj, kiuj estis fidelaj en la mizero.
+
+DAGFINN BONDE
+
+Kiom estas _ili_?
+
+REĜO SKULE
+
+Malpli ol unu.
+
+MARGRETE
+
+Li estas sola, Dagfinn!
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+La kolero de la ĉielo frapu vin, se vi neas al li sanktan
+grundon!
+
+DAGFINN BONDE
+
+En la nomo de Dio do!
+
+(Malfermas; La Birkibejnoj altestime malkovras siajn kapojn;
+_reĝo Skule_ venas en la monaĥejan korton.)
+
+MARGRETE
+
+(lin ĉirkaŭbrakante) Mia patro! Mia benita malfeliĉa patro!
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+(starigas sin sovaĝe inter li kaj la Birkibejnoj.) Vi hipokritas
+respekton por li, vi volas perfidi lin, kiel Judas. Ne kuraĝu
+proksimi al li! Vi ne tuŝu lin, tiom longe kiom mi estas en
+vivo!
+
+DAGFINN BONDE
+
+Ĉi tie li estas sekura, ĉar li estas sur sankta grundo.
+
+MARGRETE
+
+Kaj eĉ ne unu el ĉiuj viaj viroj kuraĝis akompani vin
+ĉi-nokte!
+
+REĜO SKULE
+
+Kaj kanonikoj kaj hirdanoj akompanis min survoje; sed ili ŝteliris
+for de mi unu post unu, ĉar ili sciis, ke estas birkibejnoj en
+Elgisetro. Pål Flida estas tiu, kiu forlasis min kiel la lasta; li
+akompanis min al la monaĥeja pordo; tie li donis al mi la lastan
+manpremon, kaj dankis pro la tempo, kiam troviĝis Vårbelgoj en
+Norvegio.
+
+DAGFINN BONDE
+
+(al la Birkibejnoj) Eniru vi estroj, kaj staru garde ĉe la reĝido;
+mi devas iri al Nidaros, kaj raporti al la reĝo, ke Skule Bårdsson
+estas en Elgisetro; en tia granda afero li devas mem agi.
+
+MARGRETE
+
+Ho, Dagfinn, Dagfinn, ĉu tion vi volas!
+
+DAGFINN BONDE
+
+Malbone mi alie servus reĝon kaj landon. (al la viroj) Ŝlosu la
+pordon post mi, atentu pri la infano, kaj ne malfermu por iu ajn
+antaŭ ol la reĝo venos. (mallaŭte al _Skule_) Adiaŭ, Skule
+Bårdsson, — kaj Dio donu al vi beatan finon.
+
+(Eliras tra la pordo; la Birkibejnoj fermas post li, kaj iras en
+la kapelon)
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+Jes, lasu Håkon veni; mi ne malkaptas vin; mi tenas vin tiel preme
+kaj kare inter miaj brakoj, kiel mi neniam antaŭe tenis vin.
+
+MARGRETE
+
+Ho, kiel pala vi estas — kaj maljuniĝinta; vi frostas.
+
+REĜO SKULE
+
+Mi ne frostas, — sed mi estas laca, laca.
+
+MARGRETE
+
+Do envenu, kaj ripozu —
+
+REĜO SKULE
+
+Jes, jes; certe do baldaŭ estos la tempo ripozi.
+
+SIGRID
+
+(el la kapelo) Fine vi venis, frato!
+
+REĜO SKULE
+
+Sigrid! Ĉu vi ĉi tie?
+
+SIGRID
+
+Mi ja promesis, ke ni renkontiĝus, kiam vi bezonus min en via plej
+alta mizero.
+
+REĜO SKULE
+
+Kie estas via infano, Margrete?
+
+MARGRETE
+
+Ĝi dormas en la sakristio.
+
+REĜO SKULE
+
+Do la parencaro estas kolektita en Elgisetro ĉi-nokte.
+
+SIGRID
+
+Jes, kolektita post longaj erarvojaj tempoj.
+
+REĜO SKULE
+
+_Nun_ nur mankas al ni Håkon Håkonsson.
+
+MARGRETE kaj SINJORINO RAGNHILD
+
+(kroĉas sin firme al li kun dolora ekkrio) Mia patro! — Mia
+edzo!
+
+REĜO SKULE
+
+(rigardas ilin en emocio) Ĉu vi amis min tiel alte, vi du? Mi
+serĉis la feliĉon fore en la fremdejo, kaj ne atentis, ke mi havas
+hejmon, kie mi povus trovi ĝin. Mi ĉasis amon tra peko kaj kulpo,
+kaj neniam sciis, ke mi posedis ĝin laŭ la leĝo de Dio kaj la
+homoj. — Kaj vi, Ragnhild, mia edzino, vi, kontraŭ kiu mi tiom
+multe pekis, vi metas vin varme kaj mole al mi en la momento de
+mizero, vi kapablas tremi kaj timi por la vivo de tiu viro, kiu
+neniam ĵetis sunbrilon sur vian vojon.
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+Vi pekus! Ho, Skule, ne parolu tiel; ne kredu, ke mi iam kuraĝus
+riproĉi vin! Mi ĉiam estis tro simpla por vi, mia alta edzo; ne
+povas kuŝi kulpo sur iu faro de vi.
+
+REĜO SKULE
+
+Ĉu vi tiel certe fidis min, Ragnhild?
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+De la unua tago, kiam mi vidis vin.
+
+REĜO SKULE
+
+(vigle) Kiam Håkon venos, mi volas peti gracon! Vi mildaj, karaj
+virinoj, — ho, tamen estas bele vivi!
+
+SIGRID
+
+(kun esprimo de timego) Skule, mia frato! Veo al vi se vi
+erarvojiĝos ĉi-nokte! (Bruo ekstere; tuj poste iuj frapas la
+pordon.)
+
+MARGRETE
+
+Aŭdu, aŭdu! Kiuj estas tiuj, kiuj alsturmas!
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+Kiu frapas la pordon?
+
+VOĈOJ
+
+(ekstere) La urbanoj el Nidaros! Malfermu! Ni scias, ke Skule
+Bårdsson estas tie interne!
+
+REĜO SKULE
+
+Jes, li estas ĉi tie interne; — kion vi volas al li?
+
+BRUANTAJ VOĈOJ
+
+(ekstere) Elvenu, elvenu! Vi mortu, vi diabla viro!
+
+MARGRETE
+
+Kaj per tio vi urbanoj kuraĝas minaci?
+
+UNU SOLA
+
+Reĝo Håkon kondamnis lin en Oslo.
+
+IU ALIA
+
+Mortigi lin estas la devo de kiu ajn!
+
+MARGRETE
+
+Mi estas la reĝino; mi ordonas al vi foriri de ĉi tie!
+
+VOĈO
+
+Estas la filino de Skule Bårdsson kaj ne la reĝino, kiu tiel
+parolas.
+
+IU ALIA
+
+Vi ne havas potencon super vivo kaj morto; la reĝo kondamnis
+lin!
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+Eniru en la preĝejon, Skule. Pro la kompatema Dio, ne lasu la
+sangverŝulojn proksimi al vi!
+
+REĜO SKULE
+
+Jes, en la preĝejon; por tiuj ekstere mi ne volas fali. Mia edzino,
+mia filino; estas kvazaŭ mi trovis pacon kaj lumon; ho, mi ne devas
+perdi tion tiel rapide! (volas rapidi en la kapelon)
+
+PETER
+
+(ekstere dekstre) Mia patro, mia reĝo! _Nun_ vi baldaŭ havos la
+venkon!
+
+REĜO SKULE
+
+(kun krio) _Li!_ Li! (falglitas sur la preĝejan ŝtuparon)
+
+URBANO
+
+(ekstere) Vidu, vidu! la preĝejrabisto grimpas trans la monaĥejan
+tegmenton!
+
+ALIULOJ
+
+Ĵetu al li ŝtonojn! Ĵetu al li ŝtonojn!
+
+PETER
+
+(aperas sur tegmento dekstre, kaj saltas malsupren en la korton)
+Bonvenon, mia patro!
+
+REĜO SKULE
+
+(rigardas lin en teruro) Vin — vin mi forgesis —! De kie vi
+venas?
+
+PETER
+
+(sovaĝe) Kie estas la reĝido?
+
+MARGRETE
+
+La reĝido?
+
+REĜO SKULE
+
+(eksaltas) De kie vi venas, mi demandas?
+
+PETER
+
+De la Hladakabo; mi avertis al Bård Bratte kaj la Vårbelgoj, ke la
+reĝido estas en Elgisetro ĉi-nokte.
+
+MARGRETE
+
+Dio!
+
+REĜO SKULE
+
+Tion vi faris! kaj nun?
+
+PETER
+
+Li kolektas la aron denove, kaj ili iros supren al la monaĥejo. —
+Kie estas la reĝido, virino?
+
+MARGRETE
+
+(kiu ekstaris antaŭ la preĝeja pordo) Ĝi kuŝas en la
+sakristio!
+
+PETER
+
+Same bone se ĝi kuŝus sur la altaro! Mi elportis la sanktejon de
+Olaf, — mi ankaŭ ne timas serĉi la reĝidon!
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+(krias al _Skule_) Li estas tiu, kiun vi amis tiel alte!
+
+MARGRETE
+
+Patro, patro! Kiel povis vi forgesi nin ĉiujn pro li!
+
+REĜO SKULE
+
+Li estis pura, kiel ŝafido de Dio, kiam la pentanta virino donis lin
+al mi; — estas la fido en mi, kiu faris lin _tiu_, kiu li nun
+estas.
+
+PETER
+
+(sen lin aŭskultante) La infano devas esti elportata! Mortigu ĝin,
+mortigu ĝin inter la brakoj de la reĝino, — tiuj estis la vortoj
+de reĝo Skule en Oslo!
+
+MARGRETE
+
+Peko, peko!
+
+PETER
+
+Sanktulo povus sekure tion fari, kiam mia patro tion diris! Mia patro
+estas la reĝo! ĉar li posedas la grandan reĝan penson!
+
+LA URBANOJ
+
+(frapas al la pordo) Malfermu! Elvenu, vi kaj la preĝejrabisto; alie
+ni ekbruligos la monaĥejon!
+
+REĜO SKULE
+
+(kvazaŭ kaptita de forta decido) La granda, reĝa penso! Jes _ĝi_
+estas, kiu venenigis vian junan karan animon! Pura kaj senkulpa mi
+devus redoni vin. Estas la fido al mi, kiu pelas vin tiel sovaĝe de
+peko al peko, de morta kulpo al morta kulpo! Ho, sed ankoraŭ mi
+povas savi vin; mi povas savi nin ĉiujn (krias al la fono) Atendu,
+atendu, vi urbanoj tie ekstere; mi venos!
+
+MARGRETE
+
+(en teruro kaptas lian manon) Mia patro, kion vi volas?
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+(kroĉas sin al li kun krio) Skule!
+
+SIGRID
+
+(fortiras ilin de li, kaj krias en sovaĝa, brila ĝojo:) Lasu lin,
+lasu lin, vi virinoj; — kreskas flugiloj ĉe lia penso nun!
+
+REĜO SKULE
+
+(firme kaj forte al _Peter_) Vi vidis en mi la ĉiele elektitan, —
+_tiun_ kiu realigus la grandan reĝan faron en la lando. Rigardu min
+pli proksime, vi erarvojiĝinto! La reĝaj ĉifonoj, per kiuj mi
+beligis min, ili estis pruntitaj kaj ŝtelitaj, — nun mi demetas
+ilin unu post unu.
+
+PETER
+
+(en timo) Mia alta, glora patro, ne parolu tiel!
+
+REĜO SKULE
+
+La reĝa penso estas tiu de Håkon, ne la mia; sole li ricevis la
+potencon de la Sinjoro, kiu povos fari ĝin vero. Vi fidis mensogon;
+turnu vin for de mi, kaj savu vian animon.
+
+PETER
+
+(kun rompita voĉo) La reĝa penso estas tiu de Håkon!
+
+REĜO SKULE
+
+Mi volis esti la plej alta en la lando. Dio, Dio; vidu, mi humiligas
+min antaŭ vi, kaj staras kiel la plej simpla el ĉiuj.
+
+PETER
+
+Forprenu min de la tero, Sinjoro! Punu min pro mia tuta kulpo; sed
+prenu min for de la tero; ĉar ĉi tie mi nun estas senpaca!
+(glitfalas sur la preĝejan ŝtuparon)
+
+REĜO SKULE
+
+Mi havis amikon, kiu sangis por mi en Oslo. Li diris: Viro povas fali
+por la vivotasko de aliulo; sed se li daŭrigu vivi, li devas vivi
+por sia propra. — Mi ne havas vivotaskon por kiu vivi; mi ankaŭ ne
+povas vivi por tiu de Håkon, — sed mi povas fali por ĝi.
+
+MARGRETE
+
+Ne, ne, vi neniam faru!
+
+REĜO SKULE
+
+(prenas ŝian manon, kaj rigardas ŝin milde) Ĉu vi amas vian edzon,
+Margrete?
+
+MARGRETE
+
+Pli alte ol ĉio en la mondo.
+
+REĜO SKULE
+
+Vi povis elteni, ke li eldiris super mi la kondamnon al morto; sed
+ĉu vi ankaŭ povus elteni tion, ke li plenumu ĝin?
+
+MARGRETE
+
+Sinjoro de la ĉielo, donu al mi forton!
+
+REĜO SKULE
+
+Ĉu vi povus, Margrete?
+
+MARGRETE
+
+(mallaŭte en teruro) Ne, ne, — ni devus disiĝi, — mi ne plu
+kuraĝus vidi lin!
+
+REĜO SKULE
+
+Vi estingus la plej belan lumon el _lia_ vivo kaj el la via; — estu
+trankvila, Margrete, — vi ne bezonos tion.
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+Forvelu el la lando, Skule; mi akompanos vin kien ajn kaj kiom foren
+vi volas.
+
+REĜO SKULE
+
+(kapskuante) Kun mokanta ombro inter ni? — Ĉi-nokte mi la unuan
+fojon trovis vin; ne devas esti ombro inter mi kaj vi, mia silenta,
+fidela edzino; — tial ankaŭ ne devas esti kuna vivo inter ni du sur
+la tero.
+
+SIGRID
+
+Mia reĝa frato! Mi vidas, ke vi ne bezonas min; mi vidas, ke vi
+scias, kiun vojon vi iru.
+
+REĜO SKULE
+
+Estas viroj, kiuj kreiĝis por vivi, kaj viroj, kiuj kreiĝis por
+morti. Mia volo ĉiam volis tien, kien la fingro de Dio ne montris;
+tial mi neniam vidis la vojon klare antaŭ nun. Mian silentan hejman
+vivon mi perfidis, ĝin mi ne povas regajni; kion mi pekis kontraŭ
+Håkon, mi povos pagi liberigante lin de reĝa devo, kiu disigus lin
+de la plej kara, kion li posedas. La urbanoj staras ekstere; mi ne
+volas atendi reĝon Håkon! La Vårbelgoj estas proksimaj; tiom longe
+kiom mi estos en vivo, ili ne formetos sian intencon; se ili trovos
+min ĉi tie, mi ne povos savi vian infanon, Margrete. — Vidu, vidu,
+supren! Vidu kiel ĝi paliĝas kaj malaperas, la ardanta glavo, kiu
+estis tirita super mi! Jes, jes, — Dio parolis, kaj mi komprenis
+lin, kaj lia kolero silentiĝis. Ne estas en la sanktejo de
+Elgisetro, kie mi ĵetos min teren por peti gracon de tera reĝo; —
+mi devas eniri en la altan preĝejon kun la stela volbo supere, kaj
+estas al la reĝo de la reĝoj, ke mi petu gracon kaj savon por mia
+vivotasko.
+
+SIGRID
+
+Ne kontraŭstaru lin! Ne kontraŭstaru al la voko de Dio! Tagiĝas;
+tagiĝas en Norvegio, kaj tagiĝas en lia maltrankvila animo! Ĉu ni
+terurigitaj virinoj ne staris sufiĉe longe en kaŝĉambroj,
+terurfrapitaj kaj nin kaŝantaj en la plej mallumaj anguloj,
+aŭskultante al la teruro, kiu fariĝis ekstere, aŭskultante al la
+sangotrajno, kiu trairis la landon de unu fino al la alia? Ĉu ni ne
+kuŝis palaj kaj ŝtoniĝintaj en la preĝejoj, kaj ne kuraĝis
+elrigardi, kiel la disĉiploj de Kristo en Jerusalemo la grandan
+Sanktan Vendredon, kiam la procesio iris al Golgato! Uzu viajn
+flugilojn, kaj veo al tiuj, kiuj volas ligi vin nun!
+
+SINJORINO RAGNHILD
+
+Iru en paco, mia edzo! Iru tien, kie neniu mokanta ombro staros inter
+ni, kiam ni denove renkontiĝos. (rapidas en la kapelon)
+
+MARGRETE
+
+Mia patro, adiaŭ, adiaŭ, — milfoje adiaŭ! (sekvas _sinjorinon
+Ragnhild_)
+
+SIGRID
+
+(malfermas la preĝejan pordegon, kaj vokas enen:) Ekstaru, ekstaru
+ĉiuj virinoj! Kunvenu en preĝo; sendu mesaĝon supren kun kanto al
+la Sinjoro, kaj informu lin, ke nun venas Skule Bårdsson pentante
+hejmen de sia neobeema vago sur la tero!
+
+REĜO SKULE
+
+Sigrid, mia fidela fratino, salutu reĝon Håkon de mi; diru al li, ke
+eĉ en mia lasta momento mi ne scias, ĉu li estas la reĝe naskita,
+sed ke mi neskueble scias: _Li_ estas tiu, kiun Dio elektis.
+
+SIGRID
+
+Mi donos al li vian saluton.
+
+REĜO SKULE
+
+Kaj ankoraŭ unu saluton vi devas sendi. Sidas pentanta virino norde
+en Hålogalando; diru al ŝi, ke ŝia filo iris antaŭe; li sekvis
+min, kiam estis la plej granda danĝero por lia animo.
+
+SIGRID
+
+Mi faros.
+
+REĜO SKULE
+
+Diru al ŝi, ke ne estis per la koro, ke li pekis; ŝi certe
+renkontos lin denove pura kaj senkulpa.
+
+SIGRID
+
+Mi faros, — (montrante al la fono) Aŭdu, ili rompas la
+ŝlosilon!
+
+REĜO SKULE
+
+(montras al la kapelo) Aŭdu, tie ili kantas laŭte al Dio por savo
+kaj paco!
+
+SIGRID
+
+Aŭdu, aŭdu! Ĉiuj sonoriloj en Nidaros sonorigas —!
+
+REĜO SKULE
+
+(ridetas malĝoje) Ili sonorigas reĝon al la tombo.
+
+SIGRID
+
+Ne, ili nun sonorigas vian ĝustan kronadon! Adiaŭ, mia frato; lasu
+la purpuran mantelon de la sango flui vaste sur viaj ŝultroj; ĉiu
+peko kovriĝu sub _ĝi_! Eniru, eniru en la grandan preĝejon, kaj
+prenu la kronon de la vivo! (rapidas en la kapelon)
+
+(Kantado kaj sonorigado daŭras dum la sekvo.)
+
+VOĈOJ
+
+(ekstere de la pordo) _Nun_ la ŝlosilo estas for! Ne devigu nin
+rompi la preĝejan pacon!
+
+REĜO SKULE
+
+Mi venos.
+
+LA URBANOJ
+
+Kaj ankaŭ la preĝejrabisto elvenu!
+
+REĜO SKULE
+
+Ankaŭ la preĝejrabisto venos, jes! (iras al _Peter_) Mia filo, ĉu
+vi estas preta?
+
+PETER
+
+Jes, mia patro, mi estas preta.
+
+REĜO SKULE
+
+(rigardas supren) Dio, mi estas malriĉa viro, mi havas nur mian
+vivon por doni; sed prenu ĝin, kaj savu la grandan reĝan penson de
+Håkon. Jen nun, donu al mi vian manon.
+
+PETER
+
+Jen mia mano, patro.
+
+REĜO SKULE
+
+Kaj ne timu por tio, kio nun venos.
+
+PETER
+
+Ne, patro, mi ne timas, kiam mi iras kune kun vi.
+
+REĜO SKULE
+
+Pli sekuran vojon ni du neniam iris kune. (Li malfermas la pordon; la
+urbanoj staras amase ekstere kun levitaj armiloj.) Jen ni estas; ni
+venas libervole; sed ne haku lian vizaĝon.
+
+(Ili iras eksteren, manon en mano; la pordego alglitas.)
+
+VOĈO
+
+Ne celumu, ne ŝparu; — haku ilin kie ajn!
+
+VOĈO de REĜO SKULE
+
+Malhonore estas agi tiel al estroj!
+
+(Mallonga armilbruo; poste pezaj faloj; momenton ĉio fariĝas silenta.)
+
+VOĈO
+
+Ili estas mortaj, ambaŭ! (La reĝa korno aŭdiĝas.)
+
+ALIA VOĈO
+
+Jen venas reĝo Håkon kun sia hirdo!
+
+LA AMASO
+
+Saluton, Håkon Håkonsson; nun vi ne plu havas malamikojn!
+
+GREGORIUS JONSSON
+
+(haltas ĉe la mortintoj) Mi tamen venis tro malfrue! (iras en la
+monaĥejan korton)
+
+DAGFINN BONDE
+
+Malfeliĉe por Norvegio, se Vi estus pli frue veninta! (elkrias) Enen
+ĉi tie, reĝo Håkon!
+
+HÅKON
+
+(hezitante) La korpo ĝene baras la vojon!
+
+DAGFINN BONDE
+
+Se Håkon Håkonsson volas antaŭen, li devas iri trans la korpon de
+Skule Bårdsson!
+
+HÅKON
+
+En la nomo de Dio do! (tretas trans la korpon, kaj envenas)
+
+DAGFINN BONDE
+
+Fine Vi povos iri al la reĝa tasko kun liberaj manoj. Tie interne Vi
+havas tiujn, kiujn vi amas; en Nidaros la paco estas sonorigata en la
+landon, kaj tie _li_ kuŝas, kiu estis al Vi la plej kontraŭa el
+ĉiuj.
+
+HÅKON
+
+Ĉiuj juĝis lin malĝuste; estis enigmo pri li.
+
+DAGFINN BONDE
+
+Enigmo?
+
+HÅKON
+
+(kaptas lian brakon, kaj diras malrapide:) Skule Bårdsson estis de
+Dio elpelito sur la tero; tio estis la enigmo pri li.
+
+(La kantado de la virinoj sonas pli laŭte el la kapelo; ĉiuj
+sonoriloj daŭre sonoras en Nidaros.)
+
+Kurteno
+
+
+
+
+
+
+End of the Project Gutenberg EBook of La Tronpretendantoj, by Henrik Ibsen
+
+*** END OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK LA TRONPRETENDANTOJ ***
+
+***** This file should be named 26480-0.txt or 26480-0.zip *****
+This and all associated files of various formats will be found in:
+        https://www.gutenberg.org/2/6/4/8/26480/
+
+
+
+Updated editions will replace the previous one--the old editions
+will be renamed.
+
+Creating the works from public domain print editions means that no
+one owns a United States copyright in these works, so the Foundation
+(and you!) can copy and distribute it in the United States without
+permission and without paying copyright royalties.  Special rules,
+set forth in the General Terms of Use part of this license, apply to
+copying and distributing Project Gutenberg-tm electronic works to
+protect the PROJECT GUTENBERG-tm concept and trademark.  Project
+Gutenberg is a registered trademark, and may not be used if you
+charge for the eBooks, unless you receive specific permission.  If you
+do not charge anything for copies of this eBook, complying with the
+rules is very easy.  You may use this eBook for nearly any purpose
+such as creation of derivative works, reports, performances and
+research.  They may be modified and printed and given away--you may do
+practically ANYTHING with public domain eBooks.  Redistribution is
+subject to the trademark license, especially commercial
+redistribution.
+
+
+
+*** START: FULL LICENSE ***
+
+THE FULL PROJECT GUTENBERG LICENSE
+PLEASE READ THIS BEFORE YOU DISTRIBUTE OR USE THIS WORK
+
+To protect the Project Gutenberg-tm mission of promoting the free
+distribution of electronic works, by using or distributing this work
+(or any other work associated in any way with the phrase "Project
+Gutenberg"), you agree to comply with all the terms of the Full Project
+Gutenberg-tm License (available with this file or online at
+https://gutenberg.org/license).
+
+
+Section 1.  General Terms of Use and Redistributing Project Gutenberg-tm
+electronic works
+
+1.A.  By reading or using any part of this Project Gutenberg-tm
+electronic work, you indicate that you have read, understand, agree to
+and accept all the terms of this license and intellectual property
+(trademark/copyright) agreement.  If you do not agree to abide by all
+the terms of this agreement, you must cease using and return or destroy
+all copies of Project Gutenberg-tm electronic works in your possession.
+If you paid a fee for obtaining a copy of or access to a Project
+Gutenberg-tm electronic work and you do not agree to be bound by the
+terms of this agreement, you may obtain a refund from the person or
+entity to whom you paid the fee as set forth in paragraph 1.E.8.
+
+1.B.  "Project Gutenberg" is a registered trademark.  It may only be
+used on or associated in any way with an electronic work by people who
+agree to be bound by the terms of this agreement.  There are a few
+things that you can do with most Project Gutenberg-tm electronic works
+even without complying with the full terms of this agreement.  See
+paragraph 1.C below.  There are a lot of things you can do with Project
+Gutenberg-tm electronic works if you follow the terms of this agreement
+and help preserve free future access to Project Gutenberg-tm electronic
+works.  See paragraph 1.E below.
+
+1.C.  The Project Gutenberg Literary Archive Foundation ("the Foundation"
+or PGLAF), owns a compilation copyright in the collection of Project
+Gutenberg-tm electronic works.  Nearly all the individual works in the
+collection are in the public domain in the United States.  If an
+individual work is in the public domain in the United States and you are
+located in the United States, we do not claim a right to prevent you from
+copying, distributing, performing, displaying or creating derivative
+works based on the work as long as all references to Project Gutenberg
+are removed.  Of course, we hope that you will support the Project
+Gutenberg-tm mission of promoting free access to electronic works by
+freely sharing Project Gutenberg-tm works in compliance with the terms of
+this agreement for keeping the Project Gutenberg-tm name associated with
+the work.  You can easily comply with the terms of this agreement by
+keeping this work in the same format with its attached full Project
+Gutenberg-tm License when you share it without charge with others.
+
+1.D.  The copyright laws of the place where you are located also govern
+what you can do with this work.  Copyright laws in most countries are in
+a constant state of change.  If you are outside the United States, check
+the laws of your country in addition to the terms of this agreement
+before downloading, copying, displaying, performing, distributing or
+creating derivative works based on this work or any other Project
+Gutenberg-tm work.  The Foundation makes no representations concerning
+the copyright status of any work in any country outside the United
+States.
+
+1.E.  Unless you have removed all references to Project Gutenberg:
+
+1.E.1.  The following sentence, with active links to, or other immediate
+access to, the full Project Gutenberg-tm License must appear prominently
+whenever any copy of a Project Gutenberg-tm work (any work on which the
+phrase "Project Gutenberg" appears, or with which the phrase "Project
+Gutenberg" is associated) is accessed, displayed, performed, viewed,
+copied or distributed:
+
+This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with
+almost no restrictions whatsoever.  You may copy it, give it away or
+re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included
+with this eBook or online at www.gutenberg.org
+
+1.E.2.  If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is derived
+from the public domain (does not contain a notice indicating that it is
+posted with permission of the copyright holder), the work can be copied
+and distributed to anyone in the United States without paying any fees
+or charges.  If you are redistributing or providing access to a work
+with the phrase "Project Gutenberg" associated with or appearing on the
+work, you must comply either with the requirements of paragraphs 1.E.1
+through 1.E.7 or obtain permission for the use of the work and the
+Project Gutenberg-tm trademark as set forth in paragraphs 1.E.8 or
+1.E.9.
+
+1.E.3.  If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is posted
+with the permission of the copyright holder, your use and distribution
+must comply with both paragraphs 1.E.1 through 1.E.7 and any additional
+terms imposed by the copyright holder.  Additional terms will be linked
+to the Project Gutenberg-tm License for all works posted with the
+permission of the copyright holder found at the beginning of this work.
+
+1.E.4.  Do not unlink or detach or remove the full Project Gutenberg-tm
+License terms from this work, or any files containing a part of this
+work or any other work associated with Project Gutenberg-tm.
+
+1.E.5.  Do not copy, display, perform, distribute or redistribute this
+electronic work, or any part of this electronic work, without
+prominently displaying the sentence set forth in paragraph 1.E.1 with
+active links or immediate access to the full terms of the Project
+Gutenberg-tm License.
+
+1.E.6.  You may convert to and distribute this work in any binary,
+compressed, marked up, nonproprietary or proprietary form, including any
+word processing or hypertext form.  However, if you provide access to or
+distribute copies of a Project Gutenberg-tm work in a format other than
+"Plain Vanilla ASCII" or other format used in the official version
+posted on the official Project Gutenberg-tm web site (www.gutenberg.org),
+you must, at no additional cost, fee or expense to the user, provide a
+copy, a means of exporting a copy, or a means of obtaining a copy upon
+request, of the work in its original "Plain Vanilla ASCII" or other
+form.  Any alternate format must include the full Project Gutenberg-tm
+License as specified in paragraph 1.E.1.
+
+1.E.7.  Do not charge a fee for access to, viewing, displaying,
+performing, copying or distributing any Project Gutenberg-tm works
+unless you comply with paragraph 1.E.8 or 1.E.9.
+
+1.E.8.  You may charge a reasonable fee for copies of or providing
+access to or distributing Project Gutenberg-tm electronic works provided
+that
+
+- You pay a royalty fee of 20% of the gross profits you derive from
+     the use of Project Gutenberg-tm works calculated using the method
+     you already use to calculate your applicable taxes.  The fee is
+     owed to the owner of the Project Gutenberg-tm trademark, but he
+     has agreed to donate royalties under this paragraph to the
+     Project Gutenberg Literary Archive Foundation.  Royalty payments
+     must be paid within 60 days following each date on which you
+     prepare (or are legally required to prepare) your periodic tax
+     returns.  Royalty payments should be clearly marked as such and
+     sent to the Project Gutenberg Literary Archive Foundation at the
+     address specified in Section 4, "Information about donations to
+     the Project Gutenberg Literary Archive Foundation."
+
+- You provide a full refund of any money paid by a user who notifies
+     you in writing (or by e-mail) within 30 days of receipt that s/he
+     does not agree to the terms of the full Project Gutenberg-tm
+     License.  You must require such a user to return or
+     destroy all copies of the works possessed in a physical medium
+     and discontinue all use of and all access to other copies of
+     Project Gutenberg-tm works.
+
+- You provide, in accordance with paragraph 1.F.3, a full refund of any
+     money paid for a work or a replacement copy, if a defect in the
+     electronic work is discovered and reported to you within 90 days
+     of receipt of the work.
+
+- You comply with all other terms of this agreement for free
+     distribution of Project Gutenberg-tm works.
+
+1.E.9.  If you wish to charge a fee or distribute a Project Gutenberg-tm
+electronic work or group of works on different terms than are set
+forth in this agreement, you must obtain permission in writing from
+both the Project Gutenberg Literary Archive Foundation and Michael
+Hart, the owner of the Project Gutenberg-tm trademark.  Contact the
+Foundation as set forth in Section 3 below.
+
+1.F.
+
+1.F.1.  Project Gutenberg volunteers and employees expend considerable
+effort to identify, do copyright research on, transcribe and proofread
+public domain works in creating the Project Gutenberg-tm
+collection.  Despite these efforts, Project Gutenberg-tm electronic
+works, and the medium on which they may be stored, may contain
+"Defects," such as, but not limited to, incomplete, inaccurate or
+corrupt data, transcription errors, a copyright or other intellectual
+property infringement, a defective or damaged disk or other medium, a
+computer virus, or computer codes that damage or cannot be read by
+your equipment.
+
+1.F.2.  LIMITED WARRANTY, DISCLAIMER OF DAMAGES - Except for the "Right
+of Replacement or Refund" described in paragraph 1.F.3, the Project
+Gutenberg Literary Archive Foundation, the owner of the Project
+Gutenberg-tm trademark, and any other party distributing a Project
+Gutenberg-tm electronic work under this agreement, disclaim all
+liability to you for damages, costs and expenses, including legal
+fees.  YOU AGREE THAT YOU HAVE NO REMEDIES FOR NEGLIGENCE, STRICT
+LIABILITY, BREACH OF WARRANTY OR BREACH OF CONTRACT EXCEPT THOSE
+PROVIDED IN PARAGRAPH F3.  YOU AGREE THAT THE FOUNDATION, THE
+TRADEMARK OWNER, AND ANY DISTRIBUTOR UNDER THIS AGREEMENT WILL NOT BE
+LIABLE TO YOU FOR ACTUAL, DIRECT, INDIRECT, CONSEQUENTIAL, PUNITIVE OR
+INCIDENTAL DAMAGES EVEN IF YOU GIVE NOTICE OF THE POSSIBILITY OF SUCH
+DAMAGE.
+
+1.F.3.  LIMITED RIGHT OF REPLACEMENT OR REFUND - If you discover a
+defect in this electronic work within 90 days of receiving it, you can
+receive a refund of the money (if any) you paid for it by sending a
+written explanation to the person you received the work from.  If you
+received the work on a physical medium, you must return the medium with
+your written explanation.  The person or entity that provided you with
+the defective work may elect to provide a replacement copy in lieu of a
+refund.  If you received the work electronically, the person or entity
+providing it to you may choose to give you a second opportunity to
+receive the work electronically in lieu of a refund.  If the second copy
+is also defective, you may demand a refund in writing without further
+opportunities to fix the problem.
+
+1.F.4.  Except for the limited right of replacement or refund set forth
+in paragraph 1.F.3, this work is provided to you 'AS-IS' WITH NO OTHER
+WARRANTIES OF ANY KIND, EXPRESS OR IMPLIED, INCLUDING BUT NOT LIMITED TO
+WARRANTIES OF MERCHANTIBILITY OR FITNESS FOR ANY PURPOSE.
+
+1.F.5.  Some states do not allow disclaimers of certain implied
+warranties or the exclusion or limitation of certain types of damages.
+If any disclaimer or limitation set forth in this agreement violates the
+law of the state applicable to this agreement, the agreement shall be
+interpreted to make the maximum disclaimer or limitation permitted by
+the applicable state law.  The invalidity or unenforceability of any
+provision of this agreement shall not void the remaining provisions.
+
+1.F.6.  INDEMNITY - You agree to indemnify and hold the Foundation, the
+trademark owner, any agent or employee of the Foundation, anyone
+providing copies of Project Gutenberg-tm electronic works in accordance
+with this agreement, and any volunteers associated with the production,
+promotion and distribution of Project Gutenberg-tm electronic works,
+harmless from all liability, costs and expenses, including legal fees,
+that arise directly or indirectly from any of the following which you do
+or cause to occur: (a) distribution of this or any Project Gutenberg-tm
+work, (b) alteration, modification, or additions or deletions to any
+Project Gutenberg-tm work, and (c) any Defect you cause.
+
+
+Section  2.  Information about the Mission of Project Gutenberg-tm
+
+Project Gutenberg-tm is synonymous with the free distribution of
+electronic works in formats readable by the widest variety of computers
+including obsolete, old, middle-aged and new computers.  It exists
+because of the efforts of hundreds of volunteers and donations from
+people in all walks of life.
+
+Volunteers and financial support to provide volunteers with the
+assistance they need, is critical to reaching Project Gutenberg-tm's
+goals and ensuring that the Project Gutenberg-tm collection will
+remain freely available for generations to come.  In 2001, the Project
+Gutenberg Literary Archive Foundation was created to provide a secure
+and permanent future for Project Gutenberg-tm and future generations.
+To learn more about the Project Gutenberg Literary Archive Foundation
+and how your efforts and donations can help, see Sections 3 and 4
+and the Foundation web page at https://www.pglaf.org.
+
+
+Section 3.  Information about the Project Gutenberg Literary Archive
+Foundation
+
+The Project Gutenberg Literary Archive Foundation is a non profit
+501(c)(3) educational corporation organized under the laws of the
+state of Mississippi and granted tax exempt status by the Internal
+Revenue Service.  The Foundation's EIN or federal tax identification
+number is 64-6221541.  Its 501(c)(3) letter is posted at
+https://pglaf.org/fundraising.  Contributions to the Project Gutenberg
+Literary Archive Foundation are tax deductible to the full extent
+permitted by U.S. federal laws and your state's laws.
+
+The Foundation's principal office is located at 4557 Melan Dr. S.
+Fairbanks, AK, 99712., but its volunteers and employees are scattered
+throughout numerous locations.  Its business office is located at
+809 North 1500 West, Salt Lake City, UT 84116, (801) 596-1887, email
+business@pglaf.org.  Email contact links and up to date contact
+information can be found at the Foundation's web site and official
+page at https://pglaf.org
+
+For additional contact information:
+     Dr. Gregory B. Newby
+     Chief Executive and Director
+     gbnewby@pglaf.org
+
+
+Section 4.  Information about Donations to the Project Gutenberg
+Literary Archive Foundation
+
+Project Gutenberg-tm depends upon and cannot survive without wide
+spread public support and donations to carry out its mission of
+increasing the number of public domain and licensed works that can be
+freely distributed in machine readable form accessible by the widest
+array of equipment including outdated equipment.  Many small donations
+($1 to $5,000) are particularly important to maintaining tax exempt
+status with the IRS.
+
+The Foundation is committed to complying with the laws regulating
+charities and charitable donations in all 50 states of the United
+States.  Compliance requirements are not uniform and it takes a
+considerable effort, much paperwork and many fees to meet and keep up
+with these requirements.  We do not solicit donations in locations
+where we have not received written confirmation of compliance.  To
+SEND DONATIONS or determine the status of compliance for any
+particular state visit https://pglaf.org
+
+While we cannot and do not solicit contributions from states where we
+have not met the solicitation requirements, we know of no prohibition
+against accepting unsolicited donations from donors in such states who
+approach us with offers to donate.
+
+International donations are gratefully accepted, but we cannot make
+any statements concerning tax treatment of donations received from
+outside the United States.  U.S. laws alone swamp our small staff.
+
+Please check the Project Gutenberg Web pages for current donation
+methods and addresses.  Donations are accepted in a number of other
+ways including including checks, online payments and credit card
+donations.  To donate, please visit: https://pglaf.org/donate
+
+
+Section 5.  General Information About Project Gutenberg-tm electronic
+works.
+
+Professor Michael S. Hart was the originator of the Project Gutenberg-tm
+concept of a library of electronic works that could be freely shared
+with anyone.  For thirty years, he produced and distributed Project
+Gutenberg-tm eBooks with only a loose network of volunteer support.
+
+
+Project Gutenberg-tm eBooks are often created from several printed
+editions, all of which are confirmed as Public Domain in the U.S.
+unless a copyright notice is included.  Thus, we do not necessarily
+keep eBooks in compliance with any particular paper edition.
+
+
+Most people start at our Web site which has the main PG search facility:
+
+     https://www.gutenberg.org
+
+This Web site includes information about Project Gutenberg-tm,
+including how to make donations to the Project Gutenberg Literary
+Archive Foundation, how to help produce our new eBooks, and how to
+subscribe to our email newsletter to hear about new eBooks.