diff options
Diffstat (limited to '15418-8.txt')
| -rw-r--r-- | 15418-8.txt | 3871 |
1 files changed, 3871 insertions, 0 deletions
diff --git a/15418-8.txt b/15418-8.txt new file mode 100644 index 0000000..c0088fc --- /dev/null +++ b/15418-8.txt @@ -0,0 +1,3871 @@ +Project Gutenberg's Ang Sintang Dalisay ni Julieta at Romeo, by G.D. Roke + +This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with +almost no restrictions whatsoever. You may copy it, give it away or +re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included +with this eBook or online at www.gutenberg.org + + +Title: Ang Sintang Dalisay ni Julieta at Romeo + +Author: G.D. Roke + +Release Date: March 20, 2005 [EBook #15418] + +Language: Tagalog + +Character set encoding: ISO-8859-1 + +*** START OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK JULIETA AT ROMEO *** + + + + +Produced by Tamiko I. Camacho, Jerome Espinosa Baladad and +PG Distributed Proofreaders. Produced from page scans +provided by University of Michigan. + + + + +[Transcriber's note: Tilde g in old Tagalog which is no longer used is +marked as ~g. Mistakes in the original published work has been +retained in this edition.] + +[Paalala ng nagsalin: May kilay ang mga salitang "ng, mga," at iba pa +upang ipakita ang dating estilo sa pag-sulat ng Tagalog na sa ngayon +ay hindi na ginagamit. Hinayaang manatili sa edisyong ito ang mga +pagakakamali sa orihinal na pagkakalimbag.] + + + +ANG SINTANG DALISAY + +NI + +JULIETA AT ROMEO + +_Tulà sa uicang tagalog_ + +NI + +G.D. Roke. + +Unang pagcalimbag + +MAYNILA + +Imp. Tagala. +1901 + + + + +SA CADALAGAHAN + +AT + +CABAGUNTAUHANG + +TUBO SA SANGCAPULUAN + + + Dinala[1] n~g palad na di cayat asam +sa natitiualag na Bayanbayanan, +dacong Habagatan n~g Sangcapuluan, +at sa di calipi[2] punong pamumuhay, + + Ito'y natatayo sa paa n~g bundoc, +capoua tatlong panig sa taric ay cubcob +at ang sa harapan caragata't tunog +n~g laguing daluyong pag-uauari'y handog. + + Masigla cong isip na casalucuyang +nagcusang cumilos sa cau uculan +lungcot at iba pa hindi gunam-gunam +sa dahilang nasa na maguing panglibang. + + Ang anyong mapanglao iiral pag-guiit +n~g oras na dapat ipantuyong pauis +at n~gayong padilim ang gabi'y caparis, +ang lupang libin~gang hangahan n~g isip. + + Lansaguin ang gayong magmoog ang agap +sa tauong maualay ¡n~g panaho'y atas! +sa capilas puso't bun~gang m~ga lunas +n~g ibang pagluha ¡ito ang mabigat! + + Ang pagayong panglao catan cayang pait +sa pusong uari rin n~g asauang ibig, +at n~g m~ga dugong mahal ang umaquit +na aco'y mag-alio tumula n~g auit. + + Sa cutad na isip ito'y cunang latag +sa mata n~g ibig magdamot lumasap, +di sariling catha't may quinunang ugat, +linangcapang acma at cayang saguisag. + + Tapat ang luhog cong tangapin at handog +sa iniyo, ang aba't malumbay na pagod, +m~ga dalaga't bagong tauong sipot +sa mahal cong Bayan[3] may puring umirog, + + Aqui't hindi iniyo dusta't capintasan[4] +na ucol iputong sa gaya cong mang-mang, +gayon ma'y ibayo maguing paquinabang +cung iniyong liliman naguing 'Bun~gang Panglao.' + + +=Ang tumula.= + + + +PUNO NANG SALITA + + Nang panahong lacad sa isang daigdig, +dulo ng patalim ang hantun~gang galit, +ina-aring ley at tanging matuid +ang gumauad hatol sa tauong may isip. + + Tila baga'y Dios, na lubhang daquilá +hindi,i inangcap sa mahal na lic-ha, +ang dapat maghusay may balac na dila +sa nan~gadidimlan sa hibo n~g lupa. + + Taga pamahala sa titic na utos +sa sala n~g tauo't ibang sauing quilos. +caya mamalayan sa sacop sigalot +cung naibun~ga na'y caquilaquilabot. + + Ang madlang inin~gat tan~gang cailan~gan +n~g Capangyarihan ualang caya't culang, +nabibirong lahat n~g dapat gumalang +hindi man~gadala cahit marapatan. + + N~g tauo ay gauang liban~gan ang quintab +n~g cani caniyang patalim na sacbat, +pamuting malupit sa alin mang lacad, +sa tuluga'y bantay at tangulang hagap. + + Tila di gunitang natalong patalim +casing isang lupit pilit cadamay rin, +harap n~g lingatong cung sa labas galing +n~g bayan n~gang cani-canila'y may supling. + + Ang lacas n~g camay ang tangîng pan~gahas +sa puso ay api ang carapat-dapat, +catouirang tungcol at síya rin ang agap +camuc-ha'y calizin mabantog may linsad. + + Ang pagayong asal hapung pag-iisip +nin~gas sa silacbo'y lalo pang malabis, +sa isang lupaing binucalang batis +n~g abáng sintahang dahil niyaring auit. + + Ito ang Veronang[5] masanghayang ciudad +na sa paniuala sa panahong tahac, +Bartolome della Seala ang bansag, +Principeng may puri sa tungcol malin~gap. + + May dalauang tiyang hindi magcahinlog, +ang pag-iibigan malinao na lugod, +doo'y nagsitubó sa yaman ay tampoc, +sa dugong mataas n~g calac hay sipot. + + Bunieng Capuleto, na ugaling tauag +sa uua at tiyang aquing pinahayag, +at cay Montesco, bigay namang bansag +sa isa at capoua capuriha'y ganap. + + N~gunit n~g dumating pagcat caraniuan +tamis uma-asim n~g pag iibigan, +sa dahilang ito cacamunting bagay +sama-an n~g loob ang pilit umiiral + + At palibhasa n~ga sa balat n~g mundo, +matouain di ilan sa gauang mangbuyo. +caya di napaui't bagcus sumilacbo +init n~g alita'y naguing pita'y sicdo. + + N~g nagtatanimang loob di naglining +sa canila'y sulsol na apoy n~g tabil, +n~g dilang matamis ó magagauiin +sa pag mamapuri't alinsunod han~gin. + + Di rin pinag-uari cung ang gayo'y buhat +sa sundot n~g inguit sa pusong may in~gat, +upang nito'y gauin iculim-lim sicat +n~g balang sa caniya'y lumampas liuanag. + + Gayon din hindi na tinunghan sa isip +cung laman n~g udioc ay higanting galit, +n~g pusong sa gayo'y lubháng mapagtipid +sari saring licô panghalay nagamit. + + N~g nagsipag-udioc n~g linsil na han~gad +sa boong pagnam-nam dito na naganap, +di maca-iilang Verona'y nagdanac +sa dugo n~g cabig dalauang nang-yacag. + + Tahanang nag-inam sa pagcacalapit +dalauang pamuno n~g pagcaca-alit, +sa laqui at dalas niyaong pagcacaliz +siyang naguing sanhi at nag-bigay pait. + + Cung masauatá man sa sandaling oras +n~g Principe Scala tuing man~gag lamas, +yao'y para lamang han~ging pampanin~gas +cung baga sa basang cahoy na nasalao. + + Pagayon ang lacad m~ga cabagayan, +na tigmac n~g dugo sa capanahunang +tumahac ang punong sa luha rin laan +niyaring aauiting tula namay panglao. + + Sa umagang sicat n~g arao culimlim +n~g muc-hang may lumbay anyo'y tiquis man din. +humarap sa bago na acmang hilahil +sa Veronang tila hinirang n~ga laguim. + + Ang capalalu-an na pacaing saclap +at paramit pula sa caniya'i may in~gat, +ang tan~ging may sala at pilit yumacag +sa pinagbuhatan n~g gayong bagabag; + + Ito'y m~ga capoua utusan sa bahay +bunying capuleto't Montescong maran~gal, +na nan~gagcatagpuô sa abot n~g tanao +sa canicanilang Guinoong tahanan. + + Ang utusang bahay tuinay nagmamasid +sa pan~ginoon nilang lihim na nag alit, +n~gunit uala namang casabihang titic +na di nababali cahit ganong higpit. + + At may tauo n~ganing matapat na loob +pan~ginoon sa galit nan~ga-quiqui-ayos, +cung ito'y bigcasan n~g dusta't pag-ayop +pagtatangol parang sariling sigalot. + + Ang cani-caniyang guinoo'y sa tapang +calac-ha't iba pa sabi cung lampasan, +mata'y mangdi-dilat parang dinadarang +saca itututol uicang paimbabao. + + Ang gayong taltalan na maling inisip +sa lupa'y suboc nang binubun~ga'y galit, +sa capoua utusang bahay ang umaquit: +hanapin ang hatol sa dulo n~g caliz; + + Dapouat n~g acma nang magsucatang sacbat +isang bagong taong mabunyi ang ticas, +cátaong lumapit at ang unang bigcas +¡"itiguel na anya, panganyayang han~gad"! + + Ito'y si Benboliong quilalang pan~galan, +at pamangqiung buo Montescong maran~gal, +taong matahimic at sa pusong mahal +pag-api sa capoua capan~gita't suclam. + + N~gunit pagcaquita ni Montescong cabig, +bagcos naululan ang palalong isip, +pagcat inasanang tulong na malabis, +caya hinandulong ang catalong caliz. + + Cahit si Benvolio, ay culang namaos +di rin alintana ang magandang himoc, +dan~gan caniyang sacbat sa galit binunot +casaha'y ang bala, di sana nasunod. + + Calacarang masid sa lupang ibabao, +busal n~g taltalan ó caya ba-bagan, +ang palalo't duag tapang binabagay +timbang n~g pag-auat n~g nama-maguitan; + + Pag-auat cung baga tunay at mahigpit +sa duag ay lalong paquita'y balasic; +dapouat cung acalang himba-bao di pilit +marahil urun~gan n~g sariling aquit. + + N~gunit may palalo duag caraniuan, +sa sulsol n~g bulag ay nagagayanan, +bagcus pa cung madlá ang nagsi-sitanghal, +malapit sa hucay n~g capahamacan. + + Ano't palibhasa ang tacbo n~g nin~gas +niyaong cagalitan ucol sa pagcalat, +caya ¡ó sacuna! ang isang pan~gahas +na-abot-abutan ang tiguilan sacbat; + + Ito may binata't sa calac-ha'y supling; +n~gunit cagaui-ang liban~gang hilahil, +ualang ibang bati't bunot ang patalim +cay Benvolio, cun di ang ganitong turing: + + Aniya, n~gayo'y batid ang mahal mong canan +cumaliz sa duc-ha'y nau-ucol lamang, +pagcat casing uri mayroon pa naman +sucat macalapat at icadadan~gal. + + Libo mang tagumpay igauad n~g palad +¿anong mapa-pala,t calaban mo'y hamac? +¿anong cabantugang tamuhi't matan yag? +sa lupa'y cung hindi ang pula at libac? + + ¡Maguing sumpa naua matingcalang lan~git +sa casing-gaya mong matouaing cumaliz, +sa hindi capantay an~gat na idatig +at ina-acalang madaling malupig. + + Caya ang dugo mo n~g hindi masayang +at huag capitang pan~git na palayao, +humanda't magbunot at quitang maglaban +púla n~g sa ati'y lumampas na tunay. + + Sa gayong narin~gig Benvolio'y sumagot +anyo'y pacumbaba't ang bigcas malambot, +aniya, "o Tibaldo"[6] ang pagcabugasóc +caraniua'y sising mapait ang handog. + + Ang sapantaha mo cung hindi nalihis +carampatang lahat ang bun~ga mong galit; +n~gunit aco'y hindi ni o may cacaliz +at sa gayo'y agap babág itahimic. + + "Aco'y nagtataca tugon n~g causap +sa canan mo'y bunot patalim na in~gat, +ito'y di ga-gauin cung ualà sa han~gad +tun~go n~g bintang cong unang pinahayag." + + Benvolio'y pumac-ling, "caliz cayà bunót +sa pagcat may taong api ang pagluhog; +n~guni't pag sa bagsic agad na hinuhod +sa mabuti't hindi nasang ilamurot. + + N~g sapantaha mo ito ang dahilan +cayà ang patalim iuli sa calaban, +at aco'y tulun~gan payapa'i ibigay +sa nan~gadidimlan sa udioc n~g auay." + + Tibaldo'y tunay man ang gayong narin~gig +sa caniya ay pulos laro-larong litis. +ugali sa pagcat magli-lilong isip +dam-dam casingtago ang lahat na dibdib. + + Cung pano ang tin~gin niong casamaan +sa balang calic-hang acala'y ca-asal, +Tibaldo'y gayon di't bagcus napootan +sa pagcat aniya sa turing hinan~gal. + + "Cayong tanang lahi, at saca sinunod, +n~g m~ga Montesco ualang gauing quilos, +cun di ang sa uicang may daya't maayos +maghusay n~g isip n~g capoua ibalot. + + Cung pano ang tamis paquingan sa bibig; +salitang mairog siya naman ang pait, +n~g hantun~gan tun~go maninilong isip +causap n~g upang malinlang sa nais; + + N~guni't caming dating dala sa pahamac +n~g m~ga pa ayang may pamuc-hang sarap, +m~ga tain~ga'y bin~gi't calooba'y gayac +pagcat gayo'y siyang sacbating marapat. + + At n~g upang huag lumago't umiral +ang sin~gao na damong panalot sa buhay, +niong mahalagat asam na halaman +agaring lipuling ualang pacundan~gan." + + At saca inulos na di na binalat +ang ualang munti mang gayac na causap, +dan~gan n~ga ang tunog pagcabatay sacbat +buhay sanay lagot sa acalang sucab. + + Sa galit inusig n~g hindi sayaran +tagang sunod-sunod, n~guni at nasayang, +pagcat si Benvolio ang mata't saclao +ualang bigong agap pag-iuas na bagay. + + At n~g mauala na sa dugo ang lamig +ni Benvolio't siyang naghari ang init, +ang panagang sacbat ipinamilantic +daglus ang canilang cabig nagsidatig. + + Naguing cay Benvolio, ang m~ga utusang +bahay n~g amaing Montescong maran~gal, +saca cay Tibaldo, naqui ayon naman +ang cay Capuletong sacop na cadamay. + + Sa munting linaon nacapanguilalas +paglaqui't pagla-lâ niyaong paglalamas, +pagcat di pa bilang ibang nan~ga-ganyac +guinoo at duc hang nan~gacatalastas; + + N~gunit ualang uasto sa linusob-lusob +marami sa ibang huling nagsilahoc, +sa dalauang pangcat ualang naca-ayos +pinagmulang babag cun di ang ma-abot. + + Gayari ang hia-uang pinagsagutanan; +¡mauala-mauala paghilahil bayan! +¡itabi ang aua't pagpa pacundan~gan! +¡ang sama'y di dapat mag-ugat lumabay! + + ¡Salot cay Montesco't Capuleto't ihampas! +¡Cagalitang labis dugo rin itigmac! +¡huag pamarisan sa gauang pahamac! +¡sila'y pagsulun~gan sa bayan n~g nin~gas! + + Ito't ibang sigao hindi magcamayao +sa busal n~g gula't sa tein~gay nag sumpal, +calangsing n~g caliz huad sa pingquian +calantog ay basag n~g bambong umpugan. + + Naquiquitono rin ang cahapis-hapis +daing na may láit nagsisucong saquit, +at gayon din naman lagapac casanib +n~g nan~gabu-bual na di na matindig; + + Bagcus nacadagdag sa gulo't sigauan +alin~gao n~gao siyang nagharing lansan~gan +ang nagsisitanao nagsilabas naman +Capuleto't saca Montescong casubiag. + + Baquit nagbigcasan n~g uicang paglait +magsucatan uban sa anyo'y mapilit, +ito'y naguing han~gin sa nin~gas n~g galit +n~g cani caniyang nang-lalabang cabig; + + Ang pamamayani sa matang may lin~gap +n~g cani-caniyang pan~gulong mataas, +sa caual pansulong n~g tapang at sipag +at ang pagdidiuang dito nagbubuhat. + + Púla't alipusta cung nalalapatan +caualang bahala pan~gulong labanan; +n~guni't cung alalay mata't caisipan +cadalasang ani ang ligaya't dan~gal. + + Ano't n~g ang tulin boo't ualang pucnat +n~g alab sa tacbo niyaong paglalamas, +ang baya'y anaqui tung-tung na sa oras +sa madlang cabilang ang icaagnas. + + Ang mata'y saan man sa liguid ilin~gos +ualang ipanglaong sa puso'i nagtaos, +dito ay padag-li ang ibig lumahoc, +ibang napipilay han~gos na pasabog. + + Nagcalat ang ibang sari-saring gulang +pan~gamba'y nalinibag sa muc ha't quilusan, +ualang mapalagay sa bahay't lansan~gan, +pumanhic manaog may lahi sa laban. + + Ang lúha sa matang sacál na umagos, +cumatay sa muchá n~g paghihimutoc +at sa ibang daco camay nan~gagdaop +dalan~gin tunghayan n~g lin~gap n~g Dios. + + Doon mamamasdan ang aniong mapipil +anaqui larauan n~g pan~gamba't laguim, +lalo na cung gayo'y gunita't di pansing +ang púlang cacapit di magtamang gauin. + + Nang nacasusupil naman ang halac-hac +casalio n~g saya cung basahin balac, +n~g toua n~g saquim ay ualang itamad +han~ga't natiticman ang bun~ga n~g han~gad. + + Ang babaying hindi mauacsi't magculang +sa madla at lubhâng mala-laquing bagay, +doon naguing papel ang pamamaguitan +na humihicayat manghinayang buhay. + + Dadala-dalaua sa gayo'y may aquit +dili iba't cun di n~g asauang ibig +n~g Pan~gulong capoua niyaong nagca-caliz +na nagpa-patibay sa loob n~g cabig. + + Saca ang la-laquing caraniuang yucod, +cahit mabigat man, sa asauang himoc, +dóo'y nan~gagtayo ang noo at un~gos +ang boong lagab-lab n~g palalong poot. + + Hindi masasaclao ang naguing hangahan +niyaong pagla-labang ualang pacundan~gan, +doon ang pagdaló cun di naagapan +n~g Principeng Punong cataastaasan. + + Gayon man at cahit halos nagdidilim +caacbay na caual di agad tiniguil +yaong pagla-lamas cun di pinagturing +lapat na parusa sa paua n~gang suail. + + Pasigao at boo voces sa patiayag +pataas ang camay't liig nauunat, +ang mata'y sa galit nan~gagsipandilat, +niong pagsansalá sa gulo n~g ciudad. + + Nang mabatid nan~ga ang mulang lingatong +tinun~gó ang ulo't labanay pinutol, +noon ang Principe saca idinugtong +ang uicang: "patalin sa lupa itapon". + + Saca ¡"tumahimic!, canilang sinunod +lumamig ang init sa puso himutoc, +upang sa payapa ang baga'y manulos +sa caligaligan iniyo nang binusog: + + At n~gayo'y na naman ay pinag isahan +n~g maling pacaná mahal niniyong uban +Guinong Capuleto't Montesco'y sa asal +cun di man~gagba~go sa si-si hahangan. + + Ang alita'y bagcus sa puso'y alaga, +nadidim-lang isip pampatabang cusa, +caculan~gang tipid han~ging panlathala +masangsang na amoy tauag sa panagá. + + Pati matahimic na nan~gama-mayan +loob n~g Verona nan~gapi-pilitan, +ilipat sa caliz ang cani canilang +gauang pamu-muhay mahalagang bagay. + + Ang nasa caluban dapat nang inamag +nabunot n~g sumpang dugo ay magcalat +n~guni't siya niniyong camaliang han~gad +sa camuc-hang lahi n~g canan isalag. + + Di man~garimarim sa di carampatan +ibubo't iohó dugong caculan~gan +sa dun~gis liping sa puso'y panghimay +sa may sintang tapat lupang tinubuan. + + Tipirin ang tapang at lubos igugol +sa aping catuirang tungcol ipagtangol, +huag babasaguin sa dustang paglipol +n~g boong magamit sa panahong ucol." + + Sa gayong panudlang sa puso'y naglagos +lahat linamlaman sa nin~gas n~g poot, +marami ang ibang patagong sinuot +caliz sa calubang tiquis ipansalot. + + At may ilan pa ring lihim na umigtad +dahilan sa hiyang maquitamang suliap +sa buniyng Principe't abay na alagad, +pagcat gayong bagay lahucan di sucat. + + Naguing dulo'y tan~gang binagayan lupit +Principe'y sa hanay talumpating galit, +pagcat ininis na sa hula ang bait +n~g han~gad na lico sa inulit-ulit. + + Mula n~gayo'y aniya, ibsan n~g sigalot +ang bayang Verona n~g payapang ayos, +lipulin sa puso ang punla n~g poot +caugat-ugata'i ibaon sa limot. + + Huag caligtaa't sa noo ilimbag +ang panatang tintang hindi macacat-cat +sa caliz n~g galit, n~g di mailapat +camatayang dusta at casindac sindac. + + N~gayo'y magsihimpil n~g lubhang tahimic +iniyo't iniyong bahay sa tacot humilig +sa acmang parusa n~g catouirang titic +at man~gagcaisa n~g laman at isip." + + Sa marin~gig ito sabay nagsisabog +cabig na dumalo't iba pang lumahoc, +ang m~ga utusan? nagpunong sigalot, +Benvolio't Tibaldo saca nagsisunod; + + N~gunit si Montesco't Capuletong ugat +na nagpa-pasulong buhay n~g bagabag, +dala n~g principe upang sa banayad +mapuring pan~garal ay maipatalastas, + + Ucol n~g lisanin ito at catangcay +bacas n~g hilahil ang litao na lamang +saca ang ugaling maraming matapang +capag natapos na alin mang labanan. + + N~g madla'y alam na alin~gao-ngao duag +litis ualang dugong muc-ha ang sa agap, +cung amba n~g yong oras n~g maglamas +at paghimpil naman caran~galang palac. + + N~gayo'y siya namang tunghayan n~g tin~gin +buhay ni Romeong búcong a-auitin, +n~g m~ga Montesco pan~galauang supling +punua't sa pagcat ang tungcol dumating. + + Ang masidhing lumbay laon nang namugad +puso ni Romeong binatang maticas, +payuco't nag-isip maupó't lumacad, +tan~ga't ualang uili maquilahoc usap. + + Ito'y halata man n~g sintang magulang +dapua't di mataroc lihim na dahilan, +pagcat ualang ibang hinin~gahang simpan +cun di si Benvoliong catoto at pinsan. + + Catu-turan nito sanhi n~g pag-ibig +sa cay Rosalinang bulac-lac n~g diquit, +cabin~gihang bayad cay Romeong hibic +ang nagpa-pamangha sa balisang isip. + + Cailan ma't idaing dalita't himutoc +n~g pusong may tiis n~g sa sintang tunod, +Rosalina'y ualang ibang sinasagot +cun di catimpian at mahapding quilos. + + Pagcat cung ang sinta'y sa buhay pan~gitil +n~g nino man caniya'y lubhang masunurin, +ay nagui-guing dagoc naman at pang-haling +sa isip n~g culang palad na mag-anquin. + + Palibhasa'y lahat cay Benvoliong batid +at sa pinsang mahal hinayang malabis, +caya sa touina'i apuhap sa isip +bagay na panlibang sa siphayong sáquit. + + Nagcataon n~gani sa arao n~g antac +sugat ni Romeo sa sintang matalas, +sa cay Capuletong palacio'y may gayac +piguing na ugaling culang sa magdamag. + + Bucal n~ga sa puso ang handa't catouaan +lalo pang dinalas at pinag-iinam, +muláng ang Principe sila hinatulang +pagcaliz limutin n~g laong ca-auay. + + Sayauang malaqui ang puyatang tatag +at may balatcayong sari-saring bicas, +ang nan~gag si lahoc ang muchay may latag +maitim na cayo't cung sino'y di tatap. + + At n~g upang n~ganing mailibang sáquit +Benvolio'y ang pinsang na pinaca-iibig, +aniya, "o Romeo pinsan cong matamis +cata'y maquibilang sa sayauang batid." + + Romeo'y n~gumiting binahirang poot +sa pinsang may ya-ya casunod ang sagot: +"Capuletong bahay sa sarili'y masoc +at sa panaohin aco'y maqui-umpoc?" + + Benvolio'y, pumac-ling, "hindi sucat tac-han +ya-ya co'y cahima't may acalang hadlang, +pagcat hindi lin~gid: ang totong cailan~gan +ay ualang talagang ley ó catouiran." + + Cay Romeong tugon, "sa camay n~g isip +ang "uicang cailan~gan" sa boo mong sulit, +hindi maapuhap, caya sa iyo'y nais +n~gayo'y liuanagan n~g upang mabatid." + + Si Benvolio'y, aniya, "cung hindi maturan, +sa tin~gin n~g uari sa puso mo'y tunghan, +sa busal ay titic sa diquit n~g lumbay +sanhi n~g ya-ya cong lubháng cailan~gan." + + Sa gayo'y Romeo'y sa muc-ha'y sumilip +toua n~g ninintang siphayo sa hibic, +"cung gayon, aniya, ang tucoy mong sulit +ualang iba cun di Rosalinang ibig." + + Sagot ni Benvolio, "ualang ibang langcap +sa mapiping daing cung di ang calatas, +saca napagtanto sa balitang tapat +sa anya-ya'y ualang salang di ga-ganap." + + Sa marin~gig ito Romeo'y nagtipid +n~g sinagot-sagot yumuco't nag-isip, +saca tumin~gala't marahang nagsulit +parang ang sarili sa anyo'y caniig. + + Aniya ¡"cung mangyaring mabilang sa piguing +maquita man lamang sa dusa ang dahil, +maguing pampaui ring sandaling lasapin +sumintang gaya cong sa taghoy ay tacuil!" + + Cahimat sa gayo-y di anyong causap +Benvolio'y naguica sa pinsan niang uagas, +aniya, ¿"baquit caya cung gayo,y sa han~gad +ayao pahinuhod sa aquing hicayat? + + "¿Di baga, sinunod, ang sucat malirip +tauo'y capag hirap ang nasang magahis, +sa balang toui na apuhap sa isip +ang acmang paraang sucat ipagcamit?" + + Si Romeo'y aniya, "tunay, n~gunit pagcat +ca-auay tang lahi, sa piguing may tatag, +n~g budhi di toua, di hintay lumangcap +linam-nam n~g saya magbi-bigay sac-lap." + + Benvolio'y pumacling, "nataon pa naman +n~gayo'y sa payapa magcatalong angcan, +¿baquit sa-sayan~gin at di pag pilitang +nam-namin ang handog n~g capanahunan?" + + Pagcat si Romeo ay hindi tumugon +at nagnilay-nilay n~g lubháng hinahon, +Benvolio ang uicang, dag-ling idinugtong: +Romeo itacuil ang inurong-sulong. + + Ang maquila-la ca sa iyo'y cung pan~ganib +may tatag na sayao, ipinahiuatig, +m~ga balatcayo'y man~gacaga-gamit +sino mang la-lahoc at sa gayo'y ibig. + + Cung ito'y susundin sinong macamalay +sa pangmu-muc-ha mo't quilos n~g catauan. +n~guni at ang pusong "buminit n~g subiang +n~g pusong inabot maca-capanáyam." + + Sa gayong narin~gig Romeo'y ang tugon +hindi na pagtutol cun di ang pag-ayon, +saca nagcaisa na hangang panahon +hanapin ang ibang catoto't calayon. + + Samantalang ito'y usapan sinunod +paa n~g isip ta, nagca-isang ayos, +Palacio n~g inam Capuletong bantog +casan~ga n~g auit doo'y n~g masayod: + + Sa boong mag-hapon n~g pangabing piguing +ang nan~gag-aayos nagca isang tin~gin, +sa gayac na pilit pamuting nagning-ning +at sa mahalaga n~g daming pagcain + + Cung isa ang timbang nan~ga-unang tatag +sa gugol at siglang sa tin~gi'i pangalác, +ang sa n~gayo'y banguit tiquis pinag apat, +palibhasa'y tungcol sa sampagang in~gat. + + Bumabasang ibig, dapat mong matalos +guinoong Capuleto may anac na irog, +Julieta ang n~galan casinglinao bubog +labing apat lamang dalang taong bilog. + + Ito'y bugtong lamang caya ang paglin~gap +masintang magulang ualang munting cupas, +di pa bumahagui tanang dagling lipas +piguing na alin ma't sa tahimic lágac; + + N~gunit sa piguing n~g gabing tadhana +panaho'y ucol nang lumahoc na cusa, +sa ugaling umpoc carampata't biayaya +n~g balat n~g lupa't sa tauo'y adhica; + + Baquit ang isa pa, ito ang mabigat, +sa mahal na camay may isang may han~gad, +sa bunyeng Principe guilio cong camaganac +sa hinhi't carictan ang puso'y nabihag. + + Dacong umaga pa niyaong ca-arauan +n~g pangabing piguing ito'y nagtuluyan +sa cay Capuleto't tapat na sinacdal +ang hilig n~g pusong hindi maiuasan. + + Aniya'i "ang iisang mahal ninyong supling +sa aba'i nagbigay n~g dusang masaquim, +pusong nagtitiis mapilit na daing +Mahalagang camay sa inyo'y hilin~gin. + + Tugon n~g causap "boong camuraan +n~galang mag-asaua di dapat sumun~gao, +talastas n~g lahat mabigat na pasan +di cayang isapit sa hustong hangahan. + + Uicang mag-asauang matamis sabihin +sa pagcat ligaya asam na pitasin; +n~gunit boong tungcol cung tapat isipin +pag-ganap ay ualang hindi ha-hapuin. + + Ang pagsu-sunuran busal n~g pag-ibig +bun~ga cung matuyú caraniua'y pait, +ang gayo'y lalo pa sa maicling isip +capos sa magbata't di cayang magtiis." + + Ayos aco't bata, tugon n~g causap, +n~gunit di pabilang casin taong lacad, +candong na ang toua pagca inang tapat. +caya't alam bathin ang tungcol na dapat. + + Catalasang isip catu-tubong sipot +sa gulang n~g tauo'y hindi alinsunod, +di gaya n~g ibang bagay-bagay suboc +sa pinagdaana't casanaya'y hugot." + + Capuleto'y, aniya, "tunay, n~gunit sinsay +mag-asauang mura ang cadalagahan, +tulad sa bulaclac pinuting di arao +madaling malanta'y sa samio ay culang. + + Patauad, at aco di bucong itulot +ang aniong pagcupas n~g anac na irog, +na toua't ligaya sa bahay co'y tampoc; +tan~ging tutungculan sa puri co't impoc; + + Sa n~gayo'y hatol co sa magandang han~gad +sa pusong may dagoc dapat ipabat-yag, +pagcat ito'y unang sucat macatatap +samantalang oo sa iyo'y di gauad. + + Tan~go o pagtangui ay paca-asahan, +sa boo niyang sagot aquing iba-bagay, +cung matamisin ca batang calooban +acong ama'y hindi dapat na humad-lang." + + Caharap ang sagot, aniya'y ualang sucat +sa cutad na isip uicang maapuhap, +itugon sa iniyong magandang pahayag +liban na sa pusong sa utang may lin~gap. + + Ang mapuring hatol caya di masunod +cun di macaharap sa puso'y may dagoc, +cung sa gauang aba, n~g sa cania'y tiboc +maguing dusa't toua pan~garap masayod." + + Ani Capuleto "sa gabi ring harap +bucsan, cung acala, ang tabing n~g hirap. +sa pusong may bigay pagcat piguing tatag +sa bahay co'y tulot, sa iyo'y ang paglangcap; + + N~guni at n~g upang huag mayucayoc +batang pag-iisip n~g cabutong irog, +bago tumalima sa mapuring unos +sa ipa-uunaua, tan~gu mo'i isagot. + + Ang sa cay Julieta taong tinatahac +cahustuhan lamang sa sampuo at apat +hangang labing anim, cung cayo'i singpalad, +pitasin ang bun~gang tica n~g pagliyag." + + Binata umayos saca nag-paalam, +pagcat sa sarili ibig maisanay +paglibang matuid n~g pagsinta'y bucal +bago maquiharap sa nagbigay subiang. + + At n~gayo'y bago ca isapit sa uacas +n~g pangabing piguing, bumabasang liyag, +pacaquilan-lan mo n~galan pagcat dapat +bunying Capuleto ang naguing causap. + + Ito't dili iba't ang Conde de Paris, +Principe Scala capinsang malapit, +sa ibang talata aquin nang binanguit +at hangang sa huli sundan mo n~g isip. + + Ang lahat na ito cung iyo nang talastas +at di naligtaan Palaciong inaquiat, +tin~gin iyang isip iupó at ilatag +n~g upang matanto cabagayang sucat. + + Masdan ta sa guitna ilang nan~gag-ning-ning +na nacasisilao ang capal sa tin~gin +sa ugaling oras minulan ang dating +nanya-ya't hindi sa pangabing piguing. + + Capuleto't saca ang asauang ibig +ganap ang pagtangap sa nagsisipanhic +cung na sa bahay na paglin~gap malabis +pagbi-bigay puri ualang casin tamis. + + Sa may balatcayong sari saring inam +binatang Romeo'y sa dami cabilang, +Benvolio'y gayon di't ibang caibigan +sa unahang daco calaguip n~g say-say; + + N~gunit cay Romeo'y pagsad-ya ang dahil +hindi ibang touá na biaya n~g piguing +cun di ang caricta't maramot na tin~gin +sintang Rosalina't sa titig lasapin. + + Ya-yamang sa caniya hanay n~g pagliyag +capacanan pacla't sa uala ang sadlác, +ang mata man lamang dili-diling bihag +ang numam-nam alio ligaya na't galác. + + Caya halos lamang siya'y napa-pasoc +Palacio n~g sayá sa samio'y bumucod, +han~gal ang catulad sa linibotlibot +paghanap sa sinta tan~ging na sa imbot. + + At n~g matagpuan nag-ulol ang sáquit +sa ibang binata mut-ya'y naliliguid, +n~g man~ga usapan sa puso niya'y tinic +¡ó pani-nibughong! di iba't pag-ibig; + + Dapuat si Romeo'y sa gayo-y lumahoc +hindi minarapat n~g matimping loob +at ang minagaling sumandal sa suloc +na naca-catapat Rosalinang irog. + + Mulá doo'y caniyang linalasap isip +catamisang handog sa isang ni-nibig +n~g larauang sinta habang na sa titig +dinadaloc uari bagcus nasa-sabic. + + Ang mahin-hing n~giti't quilos na ma-ayos +harap n~g may dusa, n~g pusong may dagoc, +nagui-guing ligayang caagao himutoc +lalo cung ang sinta sa habag maramot. + +¡O ba-baying dahil dusang pag-iisip +n~g nagsi-siluhod sa altar mong dib-dib! +sa boong quinapal cun di ca calaquip +paos ang ligaya't calooba'y quimis. + + Icao mang yumurac sa boong ligaya +di dapat matapos n~g amang nauna, +icao rin ang hanap quinaba-balisa +minimithing lunas n~g guinauang sala. + + Ang naca cahambing n~g sangsinucuban +sa la-laquing licha cun di ca cabilang, +parang na malapad tanim cabatuhan, +simoy pa n~g han~gin pansaua sa buhay. + + Sa la-laqui naman ang naca-catulad +tumutubong cahoy, cun di ca calangcap, +at nagsa-sarili sa buhan~gin lauac, +ualang dahon't bun~ga't culay lumbay cupas; + + N~gunit cung laquip ca't sa la-laquing piling, +ang paliguid tila cagalaca't ning-ning, +ang lahat sa dam-dam cabusuga't lambing, +pang-alio sa buhay cupcop n~g hilahil. + + Cung sa macatouid la-laqui sa dusa +at sintahin naman lasap ang ligaya, +icao ang pantamis sa lasahing pac-la +at angel cang buting may in~gat sa caniya. + + Na sa iyo'i hinahon sucat cung loobin, +puri n~g la-laquing palad mong capiling, +sa gayo'y icao ring alalay na han~gin +pantabuy sa balang tataquip na dilim + + Pangsulung ca't tulong n~g tungcol niang han~gad, +maguing sa caliz man ò iba pang sucat, +na ipaguing dapa't n~g sa lupang liyag +sa mata n~g tauong litao't iaanac. + + Guilio cung matouain bumabasan ibig, +uica mo'y marahil saan ca sinapit +cayá sa ba-baying larauan nabanguit +dahil cay Romeong haling sa pag-isip. + + At n~gayo'y bago ca itunghay sa dugton~g +n~g dulong iniuan niyaring tulang sunong, +ni Romeo'y bicas at ugaling candong +munting panulat sandaling isilong. + + Romeo ay isang bagong tauong basal +mataas ang tindig sa cataua'y timbang +balicat mababa't ulo't liig bagay +maayos lumacad ualang cagaslauan; + + Mahauas ang muc-ha malambot, malinis +puti ay malinao ang balat maquinis, +pilicmata'y sin-sin mahaba't malantic, +sa matang maitim umaambag diquit; + + Ang quilay malagó't balantoc ang hubog +itim na malabis ay calugod-lugod, +ilong cayas bubó ugali ang tan~gos, +ang buca n~g bibig cainama't ayos. + + Cung pano ang tayong nagcabagay-bagay +at guinanda gandang tila man din pinsán, +ugali gayong di't asal na maran~gal +sa mapuring puso bucál at di hiram. + + Ano pa't ang gandang nagcalangcap-lancap +n~g bunying Romeo sa loob at labas, +gandang tumatagos sa puso'i ang limbag +sa gayong carictan baba'i ay un~gas. + + Cung baga'y ha-hanap labis pang carictan +sa la-laquing muc-ha para n~g hinin~gan +alindog ang sihin at bucang liuay-uay +n~g tanang bulac-lac Mayo nating buan. + + Binatang Romeo'y caya n~g alisin, +sa iba'y gumaya ang taquip na itim +sa muc-ha't pagsicab ang lahat na tin~gin, +nagsipanguilalas sa dalauang dahil: + + Ang una'y sa ganda na calugod-lugod +macamasid bangcay cung hindi iirog +at ang icalaua pagcat capamooc +ni Montescong ama sa piguing may handog. + + Marami man cahit, n~g sinta'y tinablan, +sa himoc n~g tin~gin, n~gunit daplis lamang, +at n~g sa matinding dagoc ang hinirang +puso ni Julietang camura-muraan. + + Ito iuan muna bumabasang liyag +itulot sandaling ibaling ang suliap +sa dacong unahan upang matalastas +ang ibang nangyaring lisan di dapat. + + Camunting oras pang bago n~ga minuláan +sa piguing nagsad-ya ang pagda datin~gan +at n~g si Julieta'y bihis nang mainam +tinauag n~g ina't ganito ang say-say: + + Aniya, "ó Julietang cabuuó cong irog, +¿di pa caya sun~gao sa búco mong loob +ang pagaasauang hindi nali-limot +sa lupang iba-bao n~g puso'y lamuyot"? + + Julieta'y ang tugon--"inang matangquilic +bagay na tinuran di pa sumaisip, +yaring batang puso ualang sintang ligpit, +liban sa magulang at Dios na ni-nibig." + + "Gulang mo'y arao na, ang sa inang sagot, +na icao'y pitasin n~g dapat magsinop, +dito'y di iilang m~ga iua't bubót +lalo pa sa iyo't sa yaman din sipot. + + Saca idinugtong aco'y sa iyong edad +linalasap co na tamis n~g may anac; +n~gunit icao'y hanga n~gayo'y iniin~gat +sa pagcadalagang dupoc ang calasag." + + Ang pacli n~g anac, "ina, sa iyong camay +gaya n~g bulac-lac sa tancay halaman, +mahalagang samio tiniquis hinirang +sa magandang palad ay inacay-acay. + + Ang tugon n~g ina, sa iyo may gayon din +hindi maua-ualan na pusong da-daing, +can~gina pa lamang ang camay mong anquin +n~g Conde de Paris sa iyong ama'i hiling, + + Ito ay binatang maganda ang ticas +sa yaman lumaqui't dugo ring mataas," +"hindi pa quila-la," ang pac-li n~g anac; +"sa piguing ta taon," sagot n~g causap. + + Julieta'y tumanong, "Conde cung dumating, +?anong itu-tugon cung aco'y causapin? ' +ina'y napan~giti't hinagcang madiin +ang anac na guilio sa mus-mus na turing. + + Aniya, "ang ba bayi sa pagayong bagay +sa isinusulit puso ang may bucál, +labi binibigcas hindi matu-tuhan +natin cung alin n~ga to d na umacay." + + Julieta yumucó,t sandaling nagbalac +bago itinanong gayaring pahayág, +aniya-"ó ina, co ¿anong gauing sucat +sacaling ang Conde sa mata co'y dapat?" + + Ang sa inang tugon, "ó cabutong irog +sa aquin di ucol tanong mo y sumagot, +nito'y ualang ibang labis magpatalos +cundi puso mo rin sa sinta'y pagtiboc." + + Sa mauica ito Julieta'y linisan, +pagcat sinalubong ang nan~gagdatin~gan, +m~ga iba't iba na caguinoohan, +sa pangabing piguing na~gag-bigay dan~gal. + + Ang sa inang say say cay Julietang isip +n~g mapag-isa na balisa'y cumapit, +sa gayo-y pag-uari n~g hindi mapacnit +salas n~g umpucan nasoc naquipanig. + + Arao man din siyang sa dilim sumicat +ang tanang inabot nalihi n~g dilag, +sa m~ga lalaqui umiral ang galac, +n~gunit sa babayi pan~gimbulong palad. + + Ang naca-cahambing n~g tipong carictan +maligayang ilao n~g bucang liuay uay +at ang casiglinis ang hamog sa busal +n~g bucong sampagang caban~gu ban~guhan. + + Julieta n~ga'i isang mariquit na perlas +sa sariling consang buhay nala-lagac, +siya'y mahalagang bato at sa quislap +corona ang culang, caya di matanyag; + + Ito n~ga ang mundong simpanang umibig +sa balang mamasdang himala n~g diquit, +Julieta'y sa pagcat binubugang batis +sa tuctoc n~g bundoc at sa tauo'y lin~gid." + + Sa pisn~ging mapula noo'y calinisan +at nag-alon along buhoc na macapal, +na uari ay ulang guinto cung nag-lugay +bangcay na malamig n~g sinta di tablan; + + Sa hati n~g, ba-ba at guilit n~g liig +tayong ayos-ayos bayauang ay pitis, +lugmoc man sa tin~gin sa sabug n~g saquit +aano't luluhog sa ligayang labis; + + Sa tin~gin n~g mata at n~giting mahin-hin +yu-yuco,t sasabog ang pagpitang linsil, +at pilit na hali ang mapuring daing +n~g pusong titiboc sa sintang masaquim. + + Anopat ang taglay n~g halagang dilag, +dilag sa calo-louang boong nan~gu-n~gusap, +salamin din namang malinao at tapat +n~g mahal na dib-dib sa ugaling in~gat. + + Baquit ang isa pa'y sa ganda casanib +yaman at calac-bang mamanahin pilit, +sa caniang magulang, ito'y ang matamis +cabugtun~gan anac bun~gang ini-ibig; + + Palibhasa'y bata at di pa datihan +sa paqui-quilahoc alin mang umpucan, +calooban duag, isip napuputlan, +ang ibig ibigcas hindi mauastuan; + + Dang~an n~g sa inang sa culang maagap +n~g mahal na supling at icapipintas, +loob na nalucop di sanay umunlac +tinuluyan sana n~g hiya'i hinamac; + + At n~g magtibay na caloobang tucop +tin~gin ilinatag sa binilog-bilog, +aniya sa sarili "¿alin sa caumpoc +sa mura cong camay--sinabing may imbot?" + + Nagcataon n~ganing ang tin~gin nabungo. +para n~g patalim sa balauing anio, +sa na sa isang suloc binatang patayo, +na ma ayos tindig at may balatcayo + + "¡Cung ito n~ga sana ...!" sa sariling tanong +n~gunit di tinuloy ang dapat na dugtong, +pagcat capoua mata nila'y nagsalubong +Julieta'y nan~ginig sa pagsintang ucol. + + Ang uicang pagsintang catamisan supling. +n~g pusong babayi, sa calolooa'y himbing, +ni Julieta'y, n~gunit, sa gayo'y naguising +at sa big-lang pucao ay sumuling-suling; + + Ito n~ga ang unang sinta cung cumapit +sa puso n~g tauo'y matibay mahigpit, +at ito ang sintang pang-han~gal sa isip +lalo cung ang dugo,y cabataang labis, + + Ito ang pagsintang cung baga itulad +sa culay ay siyang tunay na busilac +cung sa cabanala'y taimtim at uagas +at cung sa matamis pan~guna sa lasap. + + Binata gayon din cung nabighaniyan +sa ligayang tipon n~g toua't carictan, +n~g bunying Julieta't sa puso'y naquintal +ang uicang: Maglingcod, na di mapiguilan. + + Romeo't di iba binatang binanguit +iniuan tang Letra bumabasang ibig, +sa suloc n~g salas n~g doo'y sa titig +lasapin ang sa cay Rosalinan~g diquit; + + N~gunit mulang caniyang napalad namasdan +ganda ni Julietang mahin-hi't timuman, +ang ninanais niyang Rosalinang camay +na bayad siphayó, nanaog sa gunam + + Pagcat ang siphayo sa pusong ni-nirog +ualang bigay cun di masin-sing himutoc +at ang gayo'y siyang tagapagbulusoc +n~g sinta sa hucay n~g saua ó limot. + + Uala nang naghari sa alala't isip +cun di si Julietang ligaya n~g diquit. +Julieta'y gayong din sa puso ay tipid +sinta cay Romeong ayao nang mapacnit. + + Marami man cahit ibang nan~gaghandog +maban~gong bulac-lac n~g pusong may tiboc +cay Julieta'y pauang masaclap na yamot +si Romeo lamang sa tamis nabúcod. + + Cay Romeo namang pagsayao madlang +sa ibang dalaga't sa uica ay culang +pagca't si Julieta ang laman na lamang +n~g hucay n~g pusong sa pagsinta'y hibang. + + N~g anyong ang gabi tungtong nasa lalim +minulan ang "danzang estrella" ang turing, +niyaong dacong una ugali sa piguing +pagcatapos baga'y, oras nang humimpil. + + Sa hinaba-haba litis na palitan +n~g cani-caniyang caparis sa sayao, +Julieta't Romeo nagcataon naman +sa "page-estrella" ay nagcapilin~gan, + + Naramdaman n~gani Julieta'y ang init +n~g sa cay Romeong camay ay malabis, +n~gunit ang sa isang binata'y malamig +sa cabilang siping, tinac-han cung baquit. + + Yaring acmang sulit sa tag-lay na edad +sa bunying Romeo'y malambot binigcas, +aniya, ó guinoo'y, mapalad ang oras +pagcalapit nati't camay nagcahauac. + + Romeo'y namanghang di hulo n~g isip +din~gig cung totoo cayá panaguinip. +cay Julieta'y tanong ¡"ó tála n~g diquit! +sadiang minarapat sa iyo'y malapit. + + Sagot ni Julieta, "oo at sa pagcat +camay cong caliua sa sandaling oras +papag-iinitin n~g iyong paghauac +sa busal n~g gabing lamig cumacalat." + + Tugon ni Romeo "yaring catauhan +sa laot n~g touá baquit mo linutang¿ +camay mo n~g aquin pina-iniit man +sa mata mo baga aco'y nada-darang." + + Sa gayong aglahi n~g pusong may tiboc +Julietang butihin banayad sumagot, +sang n~giting matimpi pagcat sumaloob +ang sa capoua'y amang datihang sigalot. + + Sagot ni Romeo, "¿sa palad co'y baquit, +sa iyo'y tumamang linoob n~g lan~git +maligayang gandang di dapat maisip +n~g alin mang pantas sa lupa'y maauit? + + Mula n~gayo'y sa iyo sumpa co't asahan +sa mahal mong yapac dapá aco't laan +utos mo ay leying tupdin co't igalang +at aco ang lihim n~g iyong carictan." + + Sa mauica ito'y camay pinaghigpit +sa pagcacahauac tanda n~g pag-ibig +at sa capoua nila'y puso ay cumapit +cun di ang libin~gan uala nang pag-pacnit. + + N~g magcahiualay't ang danza y natapos +lahat humimpil na n~g lubhang maayos, +pagtupad n~g tungcol sa piguing may handog +ualang naibati't loob nan~gabusog. + + ¡O pagsinta'y baquit sa lupang ibabao! +cun di ca maigcas sa labing may simpan +cahit at sa mata ó quilos man lamang: +pinabasa-basa mo ang touá ó lumbay; + + Itong inasal mo't dila pinag-umid +Romeo'y n~g lisan cay Julietang titig, +sa capoua muc-ha naminsang natitic +n~g pag-hihiualay ang bun~gang mapait. + + Tan~ging paalaman ay hindi natapos +ang sigao n~g tin~gin hangang nagcaabot +at n~g maglayu na umali himutoc +sa capoua n~ga dib-dib na halos sumabog; + + Hangang si Romeo'y sa bahay dumating +at hangang humiga tila'y na sa tin~gin +ang sa cay Julietang larauang butihin +at boong binigcas uari dinig man din. + + Sa tinalotalo loob caisipan +aniya sa sarili "sa sinta ma'y hadlang +dating cagalitan n~g aming magulang, +aco'y cay Julieta't siya'y aquin naman. + + Sa pintó n~g puso boong nari-rin~gig +ang tugtog n~g sa cay Julietang pag-ibig, +ang uicang "dalisay" natanao n~g isip +busal niyaong m~ga batang panaguinip. + + Ang muc-ha n~g tauong salaming malinao +sa tago n~g puso, limbag na namasdan, +nasa cay Julieta ang pamuting mahal +n~g pusong babayi't mutiya niyang pan~galan + + Ito ang ligayang sa pilac malabis, +na dapat han~garin n~g may puring dibdib, +pagcat iba-iba laman n~g pag-ibig +na punong saguisag sa bayang hinagpis. + + Sumintang siphayo pagli-lilo'y bayad +ito ang sa tauong ualang casing saclap, +ito ang mahapdi sa di bucang sugat +at ito ang dusang sa puso'y pang-ag-nas. + + Suminta't sintahin, ibigui't umibig, +ito nama'y siyang tunay na matamis, +ito ang pandugtong n~g buhay sa sáquit, +ito ang lualhati sa bayan n~g hapis; + + Ito ang mariquit na dahit n~g buhay +sa gayo'y ang puso pan~ganib di damdan +sa balang touina auitin cahit man +at hangang dumating caniyang huling arao. + + Julieta'i icao n~ga tungcol niyaring palad +n~g lan~git sa aquing sigasiguing landas, +sa sinunod-sunod sa unang sumicat +na bitoin sa puso't sa aquin painlag. + + Icao n~ga sa aquin, ang calualhatian +n~g dusa'y casunod, auang casabihan, +icao rin ang batis sagana't malinao +di-dilig sa buhay at caluluang mahal. + + Sa niuari-uari Romeo'y lisanin, +silid ni Julieta ang isip ibaling, +higáng aabutan at su-suling-suling +sa mundo ring balac budhing di pa guising. + + Dalaua n~gang dusang yumacap sa dib-dib +una cay Romeong matinding pag-ibig, +at ang icalaua ang pagca-caalit +m~ga ama nilang sa sinta'y pan~ganib. + + Baquit nan~ga caniya ina'y pinaramdan +sa m~ga Montesco ang mahapding subiang, +n~g siya'y tanun~ging sagot nacasayao +n~g Conde de Paris at Romeong mahal. + + N~g ibig sumuco ang loob sa higpit +n~g dalauang simang sa puso ay alit, +guitna n~g pag-asa at pan~gambang labis +nagbuntong hinin~ga't gayari ang sulit: + + Aniya "¡ó sintang may touá ó lungcot! +ang bigay sa daquip n~g lihim mong gapos +baquit mo hinirang yaring batang loob +lining-lang sa daang masan~ga't masuloc? + + Sinong magca-calag man~guna sa lumbay +cun di si Romeong iyong quinatauan? +dapouat cung ang silo camandag ang tag-lay +marahil mamatay sa quinaligauan; + + Pagcat sino cayang sa aqui'i managot +sa pagcadalisay pa-ibig na handog +Romeo'y sa altar niyaring pusong bubót +ay nama-mantun~ga't hari niaring loob + + ¿Di n~ga panunumpa cung baga itulad +sa n~galang salapi tingang di matangap, +na naguiguing bayad sa tungcol n~g hirap +n~g alin mang pusong may simpang pag-liyag? + + At di si Romeo anac n~g calaban +n~g mahal cong ama mahaba nang arao? +cung cania mang tupdin ang sa sumpang laman +ama co'y marahil hindi tutulutan. + + Dito n~ga sandaling napa-puntang isip +bago naidaing ang n~gayon co batid: +lasong labis sidhi sa magcasing ibig +ang biguian n~g had-lang ang ticang malinis. + + Uica co ay lason at sa sid-hi sacdal +pagcat di pa lagoc at gunita lamang, +pinanglo-lomo na niyaring catauhan +marahil ay bangcay patac na maticman." + + Dito napatiguil at di maisabog +n~g loob na hapó sa lumbay n~g moog; +n~gunit ang pagsitang daquip n~g may cupcop +pag-guiit sa isip tagumpay ang handog. + + Isa pa'y sa piling n~g dusa't hinagpis +pasun~gao-sun~gao rin pag-asa sa nais, +cayá cay Julieta biglang sumaisip +ang gayaring uicang pumaui n~g sáquit: + + "Alipala'y, aniya, ang poot na tabing +sa mata'y laon na n~g magulang namin, +n~g upang malag-lag aquin susung-quitin +hangahang malinao n~g tapat cong daing. + + Sinta co n~ga'y siyang papatay n~g alab +sa apoy n~g digmang dipa na-aampat +capoua namin ama, sacá igagauad +ang pagca-casundong payapa n~g lahat. + + Sa pagayong balac lubos na nanalig +ang bunying Julieta't naualang pan~ganib, +gaya n~g nabag-bag pagcapit mahigpit +sa mati-timbulang mapalad sa tubig; + + Pagcat ang pag-asa n~g daquip hilahil +siyang tan~ging ilao sa gabing madilim +n~g tag-lay na dusa't mapanglao na daing, +at cahit cung minsan sa buhay pan~gitil. + + Ano pa't sa tabing n~g gabi pagsicát +n~g masayang arao ang unang banaag +sing-ibig tindig na't nagsun~gao sa malas +cahit sumandaling humimlay magdamag; + + Pagcat magcalapit bahay na tahanan +sinta'y alaga na sa mata man lamang, +ito n~ga ang alio di dapat pagtac-han +sa nagca-caisa n~g sa puso'y simpan. + + Sa pagayong anyo oras lumilipas +at ualang bahala sa iba pang sucat, +siya rin at siyang arao arao agap +palibhasa'y pita n~g pagsintang lapat. + + N~gayong si Julieta'y tumpa sa simbahan +tan~ging sinasad-ya sa labis n~g bahay +Romeo'y tuluy na't hindi nababanday +sa pagcalilim niyang pan~gaco sa hirang. + + Loob n~g simbahan cung sila'y dumating +Romeo'y la-lagay sa daco n~g tin~gin +n~g caniyang mut-ya't nito'y sa dalan~gin +naqui-quiugali suliapang mahin-hin; + + Cung ang dilim naman n~g gabi tumaquip +sa sang maliuanag, sa pag sintay capit, +Romeo'y naron na at paliguid-liguid +tapat n~g tahanan ni Julietang ibig; + + At cung mapauá na sa binaling-baling +marahang li-lipat sa bacod n~g jardin, +bintana n~g guilio siyang ta-tapatin +uupo't tin~galang parang may hihintin; + + Cahit di dun~gaui't ualang nasi-silip +malaong lalagac doo'y nagtitiis, +ualang ibang gaua cun di ang sa isip +ligaya'y auitin n~g magandang nais. + + Sa tanáng ni-nibig ito'y caraniuan +parang tan~ga't gahis, ang ano mang hadlang, +harap n~g pan~ganib loob tumatapang +hibang na pagsinta masunod n~ga lamang. + + Sa linaon nito sa gabing maning-ning +liuanag n~g buan pinilacan man din, +Romeo'y nan~gahas pumasoc sa jardin +paris din n~g dating pan~ganib di pansing, + + Bintana'y nabucsan na hindi naglaon +silid ni Julieta'y Romeo'y umurong, +sa puno n~g isang cahoy ay cumanlong +cung sinong du-dun~gao pagmamasdan doon. + + Julieta't di iba sa bintana'y nucas +ticang causapin ang asang mamalas +pagcat caniyang batid caga-gauang lahat +n~g tungcol sa caniyang puso ang bumihag. + + At cung cayá ito'y tinipid sa dib-dib +gabing nan~gagdaan pagcat caniyang nais +taruquin ang lalim sa caniya'y pag-ibig +n~g quinahiligan n~g loob at isip. + + At cung si Romeo'y han~gal ang catulad +sa tulugan sinta n~g tinapat-tapat, +Julieta'y gayon di't pasilip ang agap +sa caniyang bintanang munting binobucas. + + Tunay carampatan hindi nalilin~gid +babayi pag tacot, sa lama't at dun~gis, +n~g bubog na puri pagsuboc malabis +sa minamarapat sa caniya may nais: + + Caya si Julieta n~g huli na't tatap +sinta ni Romeo'y di licó at tapat, +sa puso umali ang mapuring habag +lalo n~g másilip sa ganitong hirap + + Sa bacod ay patong ang sico n~g canan, +ulong nacaquiling sa palad alalay, +ualang piquit matang hindi mahiualay +sa silid n~g sinta't nag-gugunam-gunam; + + Ang tin~ging malumbay sa ganda buhat +sa ilao n~g gabi ay acmang saguisag:, +catauang matamlay ang naca-catulad +ang sinisiphayó n~g malaquing han~gad. + + Julieta'y dinamdam sa gayong namasid +sa puso ang isan~g bagay di malirip, +ang binin~gi-bin~gi di o na ininis +n~g tunay na tiboc sa caniya'y humibic. + + Ang caniyang bintana doon nga nabucsan +na sinabi co na dacong unahan, +at n~g si Romeo'y cacanlong na naman +hindi nacatiis tinauag ang n~galan. + + Sa gayo ay sinong aauit na pantas +ang macati-titic sa tinamong galác +n~g bunying Romeo sa marin~gig buhat +ang caniyang pan~galan sa bibig n~g liyag. + + Romeo'y nag uaring sa lúpa'y di tungtong. +sa tuang sandaling naualang hinahon, +patacbong tumapat poon ang binulong +saca tumin~galang parang antay hatol. + + Julieta'y tumanong: "Romeo ay baquit +dito iisa ca sa gabing tahimic"? +tugon ni Romeo'y, "pagcat inihatid, +na di macatanguing sinta't pag-ibig." + + Pac-li ni Julieta, "sa iyo'i inaral +pan~ganib cang lubos sa aquing magulang," +sagot ni Romeo'y "hindi gunam-gunam +muláng dito'y nasoc ang iyong tinuran; + + Pagcat ang gaya cong may laquing pag-ibig +landas n~g hilahil ligao na sa isip +cayá ang aua mo cung hindi ilauit +tapat n~g silid mo bangcay cung madaquip." + + "¡Romeo! ¡Romeo!, Julieta ang sagot, +uicang mapan~ganib at sa puso'y hugot, +¿baquit di in~gatan buhay sa sigalot +cung ticang tamuhin ang aquing pag-irog? + + Romeo ang tugon, "Julieta'y masaclap +sa aba'y pumanao ang hinin~gang in~gat; +n~gunit cung bayaan sa laot n~g hirap +malibing sa lalim siya cong tuang agap, + + Paca-asahan mo, sa iyo yaring sulit +ay bulong n~g pusong pabigcas sa bibig, +ualang ibang han~gad sa dilim n~g saquit +cun di maguing ilao dilag mo't pag-ibig." + + Cay Julietang pacli, "di aco ang dahil +sa di caguinhaua n~g uagas mong daing, +cun di ang subian~gang hindi na nalibing +sa limot n~g capoua magulang tang guilio," + + Romeo ang sagot, "huag ipan~ganib +canitang magulang n~g pag-ca-caalit, +cung ito'y liab man ang sinta ta'y tubig, +maguiguing pamatay n~g silacbong ban~gis." + + Sa balac na ito tanda n~g pag-ayon +Julieta'y pinutlan ang tinugon tugon, +pagcat sa caniya'y gayon ang nagtangol +n~g alit na sima n~g siya'i igumon. + + Ito ang liuay-uay cung baga sa arao +n~g pagca-casundong sa puso'y sumilang, +n~g dalauang capoua dapat na uliran +sa pagsisintahang matibay't dalisay; + + Sa pagcat ang lupang cupcop n~g pagibig +sa daya at pain sino mang malapit, +bighani in~gatan dagdagan ang masid +n~g huag macut-ya cung tica'y malinis. + + Puso n~g babaying dupos na himuquin +sasaquian sa dagat ang naca-cahambing, +cung culang bumalac may in~gat ó anquin +sa dumpol n~g sinta basag ang marahil, + + Puso n~g lalaquing sa sintay bugasoc +lalo cung ang gulang bulac lac sa tampoc, +cung gano ang tulin sa nasang maabot +siya naman saquit puri cung maumpog, + + Ano pa't sa m~ga gabing nagsunuran +Romeo'y sa jardin masoc cailan man, +Julieta'y lauit na nacung maramdaman +bintana n~g silid isang sutlang hagdan; + + N~gunit cung tulot man sa caniya ang maquiat +sa bintana lamang u upo't di lampas, +ang isa sa paa sa hagdan din tapac +si Julieta'y naman patayo't caharap. + + Doon hinahanay pag-liham n~g nais +n~g capoua pusong nagcaisang hilig, +ang cauili-uiling anas n~g pag-ibig +casintuno halos ang tunog n~g batis: + + Sa sin~gao n~g pusong matamis at uagas +isa't isa'y ualang itampong pahayag, +pagcat cung sa jardin ay yaon ang lunas +n~g tanang sampagang humahalimuyac. + + Cahit di pa pitas sa pagayong asal +ang bun~ga n~g nais sa gunita'y nam-nam,, +sa lasang pang-uili ualang agam-agam +ligaya sa lan~git mandin ang namasdan. + + Cung oras ay buan sa busal n~g hirap. +naca-casing laon sa ating pagmalas, +taon quisap mata mata't masayang lumipas +sa magcasing sintang sa tica'y magharap. + + Sa gayong ligaya nino mang sing ibig +yaring boong cayang lapat na iauit, +sa totong nangyari capag idinatig +cung baga sa culay ang putla'y malabis. + + Panahong taglamig ano't n~g tumahac +Romeo'y nan~gubling sa sinta ay naquiat, +aniya, "¡ó Julieta! ¿nasaan ang habag +sa guilio mong abáng dito'y nan~ga n~gatag?" + + Tugon ni Julieta, "dusa man sa dib dib +guinao sa bintanang sagap mo at tiis +n~gunit lason naman sa aquing pag-ibig +ang icao itabuy sa harap co'y malis." + + Pac-li ni Romeo--"di man cata lisan +may iba pang lunas na dapat pacamtan," +tugon ni Julieta, "sa sabi co y liban +ualang maapuhap sa isip anhin man." + + Romeo ang caniyang malambing na sagot +aniya, "sa silid mo magtuloy cung tulot +aco'y macacanlong sa guinao at hamog +tahimic pa quitang ualang caba't tacot." + + Sa pagayong hiling Julieta'y dinamdam +naapi ang budhi't ang dib dib sinicpan, +naurong sa layo't ang mata sa hirang +tila baga ibig lihim pa'y hanapan. + +Aniya, "¡ó Romeo! saad uliniguin +cung pita ma'y lihis upang isalibing, +pag-ibig sa iyo'y pag ibig n~g angel +sa caniya'y Lumic-hang, ualang macahambing. + + Sa iyo ang tulot cong sa bintana'y manhic, +lagui n~g pag guilio sa aquin may usip; +n~gunit niyaring puri ay minamatamis +bangcay cung lumampas sa hinahong guhit. + + Anio n~g babaying ilauig ang buhay +calulua'y cung yurac n~g pula't casaman, +pagcat ang halaga na guintong in~gatan +ang maguing busilac ang puri at asal; + + Caya sa isip mo sacaling namugan +hina co'y hanapang labis pa sa gauad, +inihahanga ca n~g sinta cong tapat +pag-asa itacuil at di icagalác. + + At yamang sa gayo'y munting cumulimlim +sicat n~g sintahang laong maluning-ning, +mula n~gayon, ang iyong buhay sa hilahil +ilayo't ang dating parito'y limutin. + + Romeo ay big-lang nalumbay nan~ganib +sa pagayong say-say n~g sula n~g isip, +sa harapan nito'y halos na tuman~gis +at sa anyong luhog gayari ang sulit: + + Aniya, "ó Julietang sinta n~g pagliyag +layo sa gunita puso mo'y sumugat; +n~gunit sa puri mo cung yao'y camandag +antay co ang iyong parusa ó tauad. + + Panong ha han~garin sa iyo'y naguing tinic +pagcat saguisag cang ualang lamat dun~gis, +at malinis ca ring itampoc sa nais +caya ang pitagan sa budhi mo'y labis; + + Dusa mo'y dusa cong sa dusa co'y sacdal +palibhasa icao ang tali n~g buhay, +toua mo ay toua co ¿panong di inlagan +ang icalumbay mo cahit sagui lamang? + + Dilag mo'y pan~gauit sa bun~ga cong tulog, +sinta mo'y pang-daya cung suco ang loob, +puri mo'y ligaya n~g pag-asang lubos, +¿panong acalain ang han~gad na buctot? + + ¡Ay hirap aba co! cung iyong patulan +ang sapantaha mong di co gunam-gunam, +anhin pa ang buhay sa lupang ibabao +cung icao di aquin, aco'y calabisan." + + Sa pagayong luhog n~g pusong maalab +hindi nacatagal poot naguing habag +ni Julietang supil tunay na pagliyag, +caya n~g matapos gayari ang bigcas. + + Aniya, "¡ó Romeo cung n~gayo'y tinuran! +salaming malinao sa puso mo'y simpan, +parusa ò tauad hindi cailan~gan +pagcat gayo'y lapat sa may casalanan; + + Catiuala sa iyo ang isip at loob +pagcat namasdan cang tapat na umirog; +n~gunit yaring puri handa rin ang utos +sa inaacalang bahid na lu-lusob. + + Dapouat ang naguing subiang niyaring dib-dib +di lisiya sa landas n~g uagas mong hibic, +paca-asahan mo, at huag man~ganib +aco ay iyo rin magpahangang lan~git. + + Puso co ay iyo, iyo't di ma-aagao +n~g iba pa't sinong sa caniya hi hirang +pagcat ang pagsintang tunay isa lamang +caya cun di iyo tungcol n~g libin~gan. + + Ganap ang touá co na hangang di sicat +mapalad na arao sa bun~ga'y pagpitas +n~g magandang nais agap mo'y pag-in~gat +sa icalulooy sa hinog sasac-lap. + + Romeo'y sa bugso n~g touáng dinamdam +inagao ang sulit n~g mut-ya at búhay, +"sa toui-toui, na ualang gunam gunam +cun di ang sumapit arao mong tinuran; + + Pagcat ang dalan~gin n~g isang ninibig +hangaha'y abutan n~g ticang malinis, +pagcat caniya ito't lualhati n~g lan~git +samantalang buháy sa bayan n~g hapis." + + Cay Julietang sagot--"cung inip ca'i sundin +at n~gayo'y tulot co ang sa pusong hiling +Romeo'y sa touá na hindi mapiguil, +"cung gayon--aniya'i--ganapin bucas din" + + Ito nga'i ano pa't ualang higuit culang +natupad sa harap paring cumpisalan, +ni Julieta't sa cay Romeong caibigan +pan~gala'y Lorenzo't[7] tapat na dumamay; + + Nag-utos ang gayong sa magula'i lin~gid +n~g capoua n~ga pusong sa tica'y nagpilit, +cailan~gang ucol lihim na guinamit +sa simbahang cupcop n~g Paring binanguit. + + At caaya-aya nan~ga n~g maganap, +ang ilao n~g arao maganda ang sicat, +ang azul n~g lan~git buháy at laganap, +simoy pa n~g han~gin pang-uili't banayad. + + Ang tanáng linic-ha punó n~g alindog +sa pagui-guing sacsing umid n~g masunod +ticang pinilacan n~g calugod-lugod +ang naguing larauan n~g sinta't pag-irog. + + At marahil cayá ang boong quinapal, +sa arao na iyaon saya ang tinag lay +pagcat para niyang himacas at hambal +sa nagcasing pusong capos capalaran. + + Sa buhol na tali n~g ticang malinis +ano t n~g sacop nang sila'y di maalis, +sa cani caniya nuing matahimic +para bagang ualang ano tuang nasapit. + + Ang gayong nangyari lubos na nabaon +sa suloc n~g lihim sa habang panahon +mag-asaua'y buhay hangang panahon +ang capoua hinin~ga sa palad na ucol. + + Di co man auitin, bumabasang ibig, +sa caya cong capos, balac na nang isip +humiguit cumulang ang touáng sinapit +Julieta't Romeong sa tulá'y pantamis. + + Ang di pag-sambahay, pagcat sauing maquiat +Romeo'y mapanhic tahanan n~g liyag, +binubun~ga y sabic na pandag-dag sicat +sa quinamtang ticang ang linis laganap. + + Sa balabalaquing usapang mairog +hindi naua uala't laguing nacaun~gos +ang paraang sucat na macalalambot +sa canilang capoua magulang na loob. + + Cacapanan nito'y pag asa'y malabis +pagcat macacamtan mabigat man cahit, +baquit mababa nang arao y pagtahimic +n~g dalauang lahi sa di pagcacaliz; + + N~gunit aling touá sa lupang ibabao +lumagui sa tauong di dag ling pumaram +at cung sa bulac-lac sa samio ay culang +casunod pa'y lumbay na higuit sa bilang; + + Gaya n~g sinapit dalauang singpalad +n~g anyong ang touá sa puso y mag ugat, +ang lason sa buhay sunod na lumagac +sa busal at hangang sa sidhi nautas; + + Ito ang calvariong tinungcol n~g lan~git, +sa sintang cunanan halimbauang linis +at marahil cayá gayo'y pinatiis +n~g upang mataniag sa tanáng ni-nibig. + + Isang arao n~ganing cusang nag-lalacad +Romeo'y sa loob n~g Veronang Ciudad, +natagpouan ¡dusa n~g amis na palad! +ang isang auayan n~g palalong tabac. + + Ang isa sa pooc n~g naglalabanan +pulos cay Romeong man~ga caibigan; +n~gunit sa cabila ang pan~gulu bilang +si Tibaldong lilo't cay Julietang pinsan. + + Cay Tibaldong asal bumabasang irog, +sa dacong unahan sucat mong matalos, +sa pagcatahimic amai't cahamoc +na laon nang arao na di cumiquilos. + + Romeo'y cahima't binucong matibay +dugong Capuleto'y caliz di bahiran; +n~gunit cay Tibaldo, ang isip nadimlan +n~g mapatay nito isa sa calaban; + + Pagcat ang namatay catatong mahigpit, +n~g Principeng Ciudad capinsang malapit, +at ang quinarool sanhi n~g paglait +ni Tibaldong tacsil cay Romeong bait. + + N~g si Romeo n~gay natagpong hinamon +Tibaldo'y nalagot buhay di naglaon +ang sa caniya'y damay sa tacot malipol +ang unang balasic sa paa'y guinugol. + + ¡Oh ualang paglin~gap at palalong poot! +sa can~gino pa mang iyong maabot +at bihira sa iyong masig lang di lingcod +na macata-taguing di bulag sumunod; + + Gaya n~g pagtupad n~g matang papiquit +sa iyo ni Romeo at di na naisip, +sa ama at bianan siya ang matouid +magbigay payapa cung muling mag caliz. + + Cung magaua sana maca sampuong bilang +n~g tauo'y sa galit bago magpamalay, +n~gunit cung malaqui ihangang sang daan +pan~ganya-yang bun~ga di man matiticman; + + Dapouat si Romeo'y sa gayo'y nalihis, +sa ugaling lacad n~g lupa'y naparis, +sa init apuy rin nabuyong sumanib +hindi na nabalac dusang masasapit. + + Cahit sa pagayon Romeo'y nagculang, +n~gunit nacatupad sa tungcol na mahal +n~g pagca-caibigang tapat at matibay +bihirá sa mundo bagang matagpuan. + + Ano't sa Principe n~g ito'y lumatac +sumbong cay Romeo n~g tanán lumacad +na caniyang catoto ualang naguing bayad +pagod na guinugol sa mabuting han~gad. + + Romeo'y dapat n~ga at pilit ma-matay +sa naunang lagdang utos alang-alang +n~g Principe'y aniya, "umulit sino man +sa pagcacaalit capalit ay buhay"; + + Sa munting hinahon "lumitao ang ugat +sa boong nangyari" ito ay nalipat +"pagbubulay lining" munting bumanaag +dapat pang-hauacan sa dusa ibauas. + + Ito'y dili iba't cay Romeong tutol +sa "pag-uusisa" n~g macunang tanong. +na cayá pinatay ay higanting ucol +sa piling caibigang buhay rin nahampol. + + Sacsing nagsiharap ito'y pinagtibay +at nan~gagcaisa boong casagutang, +baquit sa higanti ang punong dahilan +n~g Principe Scala sa mahal na pinsan. + + Ang lagda n~g hatol ano't n~g dumating +Romeo'y sa buhay dapat na maquitil, +parusang capalit ay ang ualang taning +na, sa ibang bayan siya ay dadalhin; + + Alalaong baga'y di dapat lumabas +sa catatapunang bayan caniya'y lapat; +n~gunit loob nito'y may tulot maglacad +pagcat hindi piit sa culun~gang sucat. + + Salamat sa pinsan n~g Principeng bantog, +nito cay Romeo ang di nag papugot +siyang tan~ging dahil bumali sa utos +na unang linagdang uica'y pasusunod. + + Sa boong daigdig ito'y calacaran +hatol na papiquit naguing caraniuan +sari-saring bagay ang quiniquilin~gan +na icalugami n~g hustong catouiran. + + N~gunit cay Romeo ang iquinabauas +n~g acmang parusang ito n~gay di dapat, +cung di dahil lamang cay Julietang liyag, +pagcat yao'y lalong pampahabang hirap. + + Ano't n~g nagtibay ang sadlac na hatol +sa madaling taning siya,i isusulong +sa Mantuang[8] ciudad sa parusang ucol +Romeo'y sa lumbay halos na magumon. + + Anong itatagal n~g puso sa sáquit +ang asauang mut'ya maiiuang pilit, +at ang paalaman cung hindi magahis +Romeo'y ibig pang hinin~ga'y mapatid. + + Umaquiat sa bahay n~g mahal na bianan +dahil cay Tibaldo, hindi carampatan, +pagca n~ga calahi mauari ay subiang, +sa sintang asaua lihim cung lilitao; + + Hibang iyaong isip sa sinuling suling +sa mundo n~g dusang punong tinic ban~gin +gumiit ¡n~g alio! ang Frayleng umamin +nagtibay't nagtago sa pagsintang lihim. + + Pagcat ito lamang tan~ging maasahan +sa ipagqui-quita mag asauang mahal, +bago tutuparin parusang cacambal +at nagpaquilala n~g sintang dalisay. + + N~g ito'y humagap sa yari n~g isip +ayon sa paraang sa balac umaquit, +causap pa lamang n~g Pari sa nais, +utos ni Julieta siya nang pagpanhic; + + Ito'y dili iba't sisiuang hin~gahan +puso ni Julieta sa canilang simpan, +sa pagcat bihirang sintahan maualan +cahit ganong lihim n~g isang caalam. + + Ito cay Romeo ang dalang pahayag +muli't muling bilin siya'y pumanatag, +ni Julietang casing niyapos n~g hirap, +mulang mabalita hatol na nasadlac. + + Dan~gan ni Romeo'y ualang taglay baguis +lumipad na sana n~g ito'y marin~gig +harap n~g asauang lugmoc sa hinágpis, +ang luhang nanalong n~g agad napahid. + + N~g anyong tuparin n~g puso ang yacag +at Pari lilisang casabay n~g yacap, +ito ang sinabing pan~garal banayad, +aniya, "¡ó Romeo dinguin ang pahayag!" + + N~g iyong singpalad ang puso'y tibayan +n~g lan~git sa lic-ha pagsuboc na mahal, +ito'y pag nangyari ay may catuturan +maguing toua ó ibang mahalagang bagay. + + Aco'y hindi bandai sa pag usig gayac +n~g naguing sala mo ang boong patauad, +ang pagcacasundo gayon din ay agap +n~g ama mo't bienang di na nagcalutas. + + N~g upang matan-yag pinagtibay hiling +n~g casing sinta mong masinag na bitoin, +ang bun~ga n~g tica n~g lubos namnamin +laman ninyo'y hangang n~g lupa'y anquinin. + + Sa pagayong han~gad n~g magcaibigan +lalo cung tiuala sa boong pagdamay, +sinong macarin~gig di munting maparam +cahit ganong laqui n~g tag-lay na lumbay. + + Caya si Romeo'y m~ga uicang sagot +malubay at acma't sa puso ay hugot; +n~gunit sa paalam sumagui ring lungcot +ang jardin n~g sinta tinumpa't pinasoc. + + Bintana'y pagpanhic sing-sinta'y nag-yacap +casabay n~g luhang sa mata'y lagaslas, +napupot ang sulit, halos man~gauasac +ang capoua dib-bib sa lumbay naglapat. + +[Larawan] + + Ang m~ga cataua'y nangyaring namanhid +sa dagan n~g dusang handog n~g hinagpis, +titigan sa quilos himutoc ang sulit +dahil sa nangyari at sa masasapit. + + Sa pagayong anyo n~g isip cung masdan +panulat n~g pantas tila calabisan, +pagcat yao'y lalong hinahong magsay-say +cung ano at gano sa puso'y pumisan. + + ¡O pag-sinta'y baquit tag lay mang saguisag +ang lumbay sa iyong mahalagang dilag! +sigalot at madlang lihim cun di yacap +ualang ma-auit sa magui-guing bacas. + + Bato mong urian: hilahil at hapis +cung baga sa guinto n~g pan~gin~gilatis, +doon mamamasdan simpan mong pag ibig +cung dalisay tapat ó dupoc ang capit. + + Ano't n~g tumiguil sa mata'y pagtulo +n~g maraming luhang nagbig-lang bumugso, +ang capoua dib bib nalouagang tanto +sa sabic na titig n~g pagca-catagpo. + + Naguaguing umiral n~ga ang napiping sulit +sa tali n~g buhay na tilá papatid, +n~gunit ualang ibang pagliham n~g hibic +cun di ang pagsunong sa palad na amis. + + Sa lupa'y alam na't di co man salitin +ang pag-hihiualay sa magcasing guilio, +lalo cung ang sanhi gaua n~g hilahil +gunitain lamang loob hahapuin. + + Cung ito'y mangyari di sáquit n~g saquit +gaya n~g narating sin buhay n~g auit, +isa pa ¡ó lasong! ang lumbay ay tipid +hindi maitanyag at sa lilim alit. + + Hagulhol n~g sinta sa dusang yumacap +n~g uala nang caya't anyong bumanaag +ang ilao n~g arao sa lic-ha'y pagalac +Romeo'y tumayó't nagbagong pahayag, + + Aniya "¡ó Julieta icao na'y lilisan! +yaring pusong uasac, lamang ang iiuan, +sa bayo n~g dusang ualang pacundan~gan, +n~gunit tipong lahat ualang umilandang. + + Larauan n~g iyong gandang casingparis +n~g uagas mong sintang ualang casing tamis; +asahan mo'y siyang limbangan n~g isip +upang aco'y huag supilin n~g hapis. + + Cung malayo ca man at di ca caharap +sa mata n~g lamang hindi ca mamalas +mata n~g calulua capag idinilat +matititigan din carictang mong lunas. + + Aco'y aalis na't sa iyo ay paalam, +maauaing lan~git naua ay pacamtan +ang touáng capalit n~g lúhang nunucàl +maguing dito't saca sa payapang bayan; + + N~gunit cung talagang tinungcol n~g lan~git +canita ang dusang haba'i catnig-catnig +pasasalamat din ang handog n~g isip +huag lamang hindi caniyang iniibig. + + Pagcat di ta taroc itong catuturan +cung bayad sa sala ò paquinaban~gan +sa panahong harap n~g liping lilitao +sa abá ta cayá tungcol n~g may capal. + + Isa pa ang tauo hindi maiparis +ang laman n~g nasa sa talagang hilig +palad niya'y cun di, ang dapat ipihit +pag-ayos sa balang tungcol masasapit." + + Julieta'i inalio n~g gayong pahayag +at saca sumagot, aniya, "aquing tangap +puso mong aquin na at i-uling ilapat +sa aquing pag-ibig" sa luhang nanatac. + + Saca inalili calagui-ang aquin +sa pagcat ito man iyo na rin at dalhin +husto't pati dugong gaua n~g hilahil +ualang natilansic cahit gagapuing. + + At asahang cang habang gumaganap +sa parusang lagda n~g sa sintang palad, +acong ma-iiuan bilang co ang lahat +na magsi-sidaang camandag na oras. + + Sinta co'y di dapat pan~galauang sinta, +cung icao sa hirap aco'y sa guinhaua, +tahanan cong silid siyang ipapara +sa catatapunan bayan n~g parusa. + + Ang buhoc n~g arao n~gayong linalatag +sa tanáng tinic-hang salubong ay galác, +aco'y asahan mong, m~ga mata'y harap +sa calalaguian mo'y icao minamalas + + At cung ang quinapal auit ang pagsipot +n~g masayang arao buhay pagcat handog, +aco'y asahan mong hihin~gin sa Dios, +buhay co'y hanganan uagas mong pag-irog. + + Pagcat ito'y tan~ging buhay co sa lupa, +hindi ang tinapay at iba pang toua, +maquita ca lamang busog co'y sagana +saquit ma'y mabigat guinhaua'i saganá + + At n~gayong ang sicat n~g arao paglam-lam, +ó anyong magtago sa calulunuran +ang auit sa isip sa tinig lulumbay, +pagcat ang hirap mo'y na sa cadiliman. + + At n~gayong ang gab'i tungtong na sa lalim +at ang sangtinacpan tahimic na't himbing, +asahan mong, noon ang auit n~g daing +catono'y n~g panglao n~g tugtog n~g libing. + + At cung touá naman maquita't marin~gig +asahan mong, aco'y lugmoc na sa hapis, +sa gayo'y sa pagcat hindi ca casanib +at icao ay dusa ang lagoc mo't tiis. + + Pagcat cung ang saya sa may tuná'y busog +ay apdong mapait sa may acay lungcot, +munting casiglahan icauiling quilos +sa may calumbayan dagoc n~g himutoc." + + Ito't ibang daing ang pinagsunuran +n~g calunos-lunos na nagcasing hirang, +say-say di dapat upang di madamay, +bumabasang ibig, cung lúha'y magaan. + + Nagtangapang lúha na mata'y lagaslas +at naghiualay ring lúha ang pumatac, +sa bintanang sacsing umid n~g pagliyag, +na cauan~gis bubog sa linao at quislap. + + Romeo'y tuluy na't calag-cad na pilit +n~g parusang lacas sa daàng matinic +sa calvariong tungcol sa caniyang pag-ibig, +n~g di matingcala't malihim na lan~git. + + Daratna'y parusa't luha ang iniuang +nanalong sa cabiyac n~g calulua't laman, +at ang pagcaualay ualang taning arao +¿may dusa pa cayang lalalo sa lagay? + + ¡O lúhang babaying pansupil na caliz! +sa pusong lalaquing may asal na gánid, +sa tinbang n~g dusang daratnan at bit bit +ni Romeo'i icao, ang sa bigat labis. + + Bauat isang patac n~g gunita lamang, +n~g isang malayo sa sintang cinimpan +dagat man din't unos tatauiring dam-dam +sa munting ilan~goy hinin~ga'y papanao. + + Ano't muláng ito'y lumbaying tumulac +sa quinaguisnan niya at linac-hang Ciudad +di na n~ga cumati ang luhang nanatac +ni Julietang casi't ualang icagalác; + + Inaagao dising lin~gid sa magulang +huag na bumacas pighati sa buháy, +dapouat di mahulò ang bagay dahilan +cayá gabi't arao ito ang usapang. + + Sino sa magulang sa anac na sinta +nitong dusang lihim ang hindi man~gamba +lalo na cung bugtong gaya ni Julieta, +at inaasahang touá at ligaya. + + Sa pagcat ang ina'y hin~gahan n~g anac +sa lahat nang lihim at iba pang han~gad, +dito'y pananalig n~g ina'y sumiyasa't +sa abang Julieta ang sanhi n~g hirap. + + N~gunit pan~gaco man lang lunas n~g saquit +ipagsabi lamang maganap na pilit +cahit mahalaga ò sa puso'y pait, +Julieta'y umid din sa tagong hinagpis. + + Cahit uicain mang canila rin dusa +ang di itahimic sa simpang balisa +at cahit paluhog na halos sumamba +ayao ring mabucsang dib-dib ni Julieta. + + Cung gano ang tibay't tapat na pagcapit +sa mahal niyang puso n~g sinta't pag-ibig +ay gayong din naman ang lihim sa dib-dib +sa ina may caguiat ayao ipagsulit. + + Gayon sa hicayat sisiuang caalam +tan~ging caulayao sa busal n~g lumbay, +ayao ring umayos laguing casagutan +lihim niya'y dadalhin hangang sa libin~gan; + + Pagcat samantalang na sa pag aalit +n~g capoua ama nila n~g mag sing ibig, +tantong masasayang ualang masasapit +cahit isinin~gao man ang laman n~g dib-dib. + + Sisiuang pang-alio cahima't itutol, +na cung ipagsabi marahil puputol +n~g capoua magulang cagalitang laon, +Julieta'y sa sagot ama'y di aayon; + + Pagcat caniyang taroc ang sa amang subiang +sa m~ga Montesco'y ualang macabagay, +balaquin ang anong ipaya-pang tunay +sa pagcacasundo malayong lumaang. + + Cahit si Julieta'y bata pang maglining +sa caniyang bunga n~ga'y tama cung taroquin +pagcat ang suyuan pagcasi'y maning-ning +dapuat sa lahing alita'y rimarim. + + Caya ni Julieta hindi man hinayag +ang laman n~g luhang baha sa pagpatac, +sa gaya n~g inang may tungcol bumacas +sa laon nasilip na munting banaag + + N~gunit nauari mang pagsinta ang simpan +hindi rin nasayod cung sinong dahilan, +sa conde de Paris, sa una'y tunuran, +tinucuy ang balac at pinapagtibay; + + Pagcat tan~ging ito ang ipinagturing +sa anac na bugtong n~g gabi n~g piguing +at ito n~ga lamang humiling mag-anquin +puso ni Julietang usig n~g hilahil, + + At cay Capuleto n~g ito'y pahayag +n~g casing asaua dagling quinausap, +ang Conde de Paris tungcol sa pag ganap +sa mahal na tica sa camay n~g anac. + + Ang pagcaca-isa sa madaling taning +ang pita n~g Conde masusing ganapin, +di na sinanguni sa abang butihin +cung ito ang lunas sa lumbay at laguim. + + Caya si Julieta ang luha'y bumucal +sa bibig n~g ina, n~g ito'y malaman, +at ang puso nila ni Romeong hirang +ay pinagbuhol na sa harap n~g altar, + + Isa pa'y ang Conde sa haying pag-irog +puso ni Julieta ay hindi tumiboc, +cahit sa isip man di sumaguing lubos +liban cay Romeong sa palad nabucod. + + Caya n~ga sa Conde: ama'i n~g ipayag +ang camay n~g bun~ga at sula n~g dilag, +aniya sa sarili, "¡ualang casing palad +sa lalaquing capoua sa sangmaliuanag!" + + Sa pagcat ang mutiang acalang gugulong +laot n~g siphayong sa caniya'y pang gumon +biglang macacamtan sa puso'y cacandong +¿anong di isaya at ito ang layon? + + N~gunit maguing Conde't casuyong magulang, +nagcamaling lubos sa acala't asal, +pagcat si Julieta di na macacamtam, +liban cay Romeo, gayon ang libin~gan, + + ¡O m~ga magulang na maling mag-isip +ang anac sa isang hindi sinta't ibig, +¿baquit pipilitin, tunay masasapit +cun di dalamhati, sa pita'y malihis? + + Ligaya'y asahang hindi punong bucál +ang calac-ha't pilac, cung bagay han~gad man, +cun di ang sintahang boo at dalisay +matamis na lahat pa'i capaitan. + + Manood n~g sintang gaua ó hicayat +n~g in~gay n~g guinto't ibang sauing han~gad, +n~g hangad ang laman sa lupa'y pagpalas +uala rin ang sinta't han~ging lumilipas. + + Masdan ang nasapit buhay ni Julieta, +cun di ang pagpilit sa hindi sininta, +marahil ang puso na sunod sa tica +ay hindi inusig ang madaling hanga. + + Ama ni Julieta sa tan~gong matibay +sa mahal na Conde't ito-y sa pag-asam, +as sariling anac lamang pinaalam +ang doo'y mabisang lunas icalumbay. + + Gaya ni Julieta anong isasagot +cun di ang mamangha sa pag-hihimutoc, +at saca ang luhang sa mata'y umagos +casabay n~g uicang n~gayo'y di malagoc. + + Ang acalang lunas sa matagong simpan +mamasdang ang anac sa puso'i may lumbay, +sa ama'y umali lunos calangcutan +sa pagcat ang tan~go di na maurun~gan. + + Ang lunos umiral, sa pagcat ang anac +ay lalong sinidhian n~g taglay na hirap, +at dito'y nauaring sa puso,y sumugat +ni Julieta'y iba't, nahidua sa balac. + + Dito na ang sisi na bucang lansan~gan, +na uica'y sa huli't uala sa unahan. +linimot ang hatol: na gauin ano man +isiping banayad ang ayos at sinsay. + + Caraniua'y sisi ang bun~ga'y pahamac +tulad sa gumitna sa moog n~g tabac +sa lupa'y bihirang matapat lumasap +na di man~gi-n~gisi ang loob sa saclap. + + Sa aua n~g ama sulong na inasal +lihis, palibhasa hiya,y macacamtan, +nag-uicang may poot, aniya, "ualang daang +hindi masusunod yaring calooban. + + At cun di ihayag ang tago sa dib-dib +tantong mauauala sa amang pag-ibig, +ang lubos na suclam sa gayo'y capalit +pagcat sa magulang di tapat ang isip. + + Ang sa ina namang himoc na malambing +siya'y sa pagtangap sino man ang dahil, +sa dusa n~g puso Montesco mang supling, +cahit ito'y dating catalong patalim; + + At cahit, aniya, sa balac n~g isip +maguing cay Julietang subiang din sa dib-dib +ang lahing Montesco, n~gunit cung inibig +ina'y sa pag-ayos cung lunas n~g sáquit. + + Ang gayong subali malambot na bigcas +cay Julieta'y tila pai't di quinagat, +pagcat, aniya lalong pighati cacalat +isin~gao ang lihim na hindi di rin maganap, + + Minarapat niyang siya'i ang inibig +lamang ang lalagoc sa copa n~g sáquit +calatac latacan uubusing pilit +huag ibahagui iba sa hinagpis + + Pagcat ang pag-ibig nilang madalisay +may sala, at hindi gunita ang hadlang; +n~gunit sisi uala't tamis ang mamatay +sinta ni Romeo huag lamang yuracan. + + Julieta'y sa anyo ang nacacatulad, +batong buhay anio sa guitna n~g dagat +ang dumpol n~g unos sinayang na lahat +cahit gagapuing lihim di maagnas. + + Cayá n~g uala mang caya ang magulang +sa luhog at cahit maguing sa poot man +minagaling nilang ipagmadalian +pag-ganap sa tan~gong di na maurun~gan; + + N~gunit si Julieta sa gayong inisip +di himbing at gayac sa dapat na litis +yao'y balac lamang siya nang pagsaglit +sisiua, sa paring nagtibay sa nais. + + Sa Paring matanto cay Julietang bilin +hindi nagpaliban agad pinadating +sa abáang Romeo laman n~g hilahil, +sa dating di tapos, na bagong sasapin. + + Romeo'y sa busal n~g dusa at poot +naguing casagutan sa asauang irog, +sa tica n~g Conde banal na umayos +at ang tagong lihim huag ipatalos; + + Aniya, sa mabuting paraan cucunin +hindi maglalaon Julieta sa piling +n~g mahal na ama't ito'y pagpilitin +n~g upang maligtas sa bagong hilahil. + + Ang pag-ayong bilin hindi man tinangap +sa sintang Romeo n~g usig n~g hirap, +sa puri talagang tacsil ang pumayag +sa tica n~g Condeng ibig ipaganap. + + Ang uicang magtacsil sa asauang tunay +sa lan~git at lupa ang handog ay suclam, +cay Julieta'y lasong ualang macabagay +labis icamatay salaguimsim lamang. + + Ang taning sa Conde caya n~g malapit +Julieta'y sa ina masayang nag-sulit, +aniya, "ang sarili't mahaba nang sáquit +dahil di mahulo anhin man cung baquit, + + Sa liniguid-liguid tanáng namamasdan +ualang touá cung di pulos capanglauan +marahil, aniya, sanhing casalanan +sa pari icuhang sanguni ang bagay; + + Sa pagcat di lamang sa tauo'y pag-hatid +n~g lumbay ang dusa't iba pang pan~ganib +cun di ang sala mang sa puso'y cumapit +ualang iguinhaua cung hindi luminis." + + Ina'y palibhasa ang gayo'y di taroc +cung litis ò tunay ay agad tinulot +sa bugtong na anac n~g upang ang lungcot +na laon nang dam-dam pumanao na lubos. + + Sa han~gad n~g anac ang capanatagan +inihabilin pa sa dating sulitan +n~g sala, di iba't ang Paring nagtibay +sinta ni Romeo cay Julietang hirang. + + Sa pari hinin~ging piliting matalos +ang dusang matago n~g cabutóng irog, +samantalang bago, lunas n~g masunod +upang di icupas n~g boong alindog. + + Ang ina cahi ma't matalinong isip +caniyang dinaanan ang sintaha'y litis, +ó cahit babaying sa gayo'y di piquit, +n~gunit ang sa anac sa uari'y nalin~gid. + + Bago ang cumaring sinigla n~g anac +ay laban sa tan~gong ibig ipaganap, +ang Pari sa pagcat ang tanun~gang lunas +noong magsingcasi sa amis na palad. + + Julieta'y sa Pari ang laman n~g layon +"sa bagong hilahil ay biguian n~g tulong; +n~gunit cun di caya ang paraang ucol +siya'y pagcalooban n~g masidhing lason; + + Pagcat ito, aniya, ang huling calasag +sa caauay sinta ang mag-ad yang dapat, +at cung ito'y sala sa lan~git na atas +ay lalo ring salang sa sumpa'y payurac. + + Mamatay sa sala at cayá tiniquis +sa pagcat sala rin ang sanhing matouid, +sa balac, aniya, masintahing lan~git +ang capatauaran hindi icacait. + + Anhin pang mabuhay sa lupang ibabao +mabuhay nabucod cay Romeong hirang +malabis na pacla at handog ay suclam +pagcat catacsilan sa sintang nag-tibay; + + At cayá, aniya, lason iyaring han~gad +pagcat malaqui na sari-saring gayac +sa Palacio nilang na sa Mantuang Ciudad, +sa tica n~g Condeng tun~go sa pag ganap. + + At baca sacaling capusing panahon +sa sariling puring pilit itatangol +pagcat cung guipit na't sa pan~ganib culong. +yaring pag iin~gat culang isagumon. + + Sa n~galan Romeo, aniya'i alang alang +na catotong tapat at dating cadamay, +caniya pipilitin huling cahilin~gan +tagumpay n~g sinta n~g upang macamtan." + + Ang Pari sa busal n~g namanghang isip +sa naririn~gig niyang malinao na sulit +si Romeo'y n~g di magcahinanaquit, +gayari ang sagot sa tan~gay n~g sáquit + + Aniya'y "cahilin~gang huli ay mabigat +gaya n~g may sumpang sa licó uminlag +gayon ma'y bibig-yan n~g paraang dapat +upang sila'y capoua sa sala'y maligtas. + + N~g upang malinis paraang gagauin +Romeo'y sa dusa at nasang sapitin, +dalaua n~gang bagay Julieta'y taglayin: +ang tapang sa loob at sinop sa lihim; + + Pagcat hindi lason nasang ipagcaloob +sa linao na sabi sadiang pampatulog, +sino man sa lupang sanay na mang-gamot +hindi sasabihing buháy macalagot. + + Sa lacas n~g pulbos sa tubig inumín +apat na puo't ualong oras na hihimbing, +sinuboc n~ga ito sa gabing malalim +pagbucang liuay-uay sa bangcay na hambing; + + Cung ito'y maganap ualang sala't tunay +Julieta'y dadalhin sa calilibin~gan +at doon cucunin sa inaacalang +oras na pag-lipas n~g pulbos na taglay, + + Harap ni Romeo at saca dadalhin, +n~g lubos maligtas sa bagong hilahil, +at sa dating tiis paraan isipin +ang bun~ga n~g tica n~g boong namnamin; + + N~gunit huag--aniyang--limutin sumulat +sa asauang casi't gayo'y n~g matatap +n~g di ibalisa balitang cacalat +at siya, ring nan~gacong magpadalang agad. + + Ng magcaisa na sa acalang gayong +Julieta'y nui nang tila hindi tungtong +sa lupa sa pagcat bun~ga n~g linayou +sa toua nahinguil at hindi sa lason. + + Sila'y maliligtas sa tamóng hilahil +n~g asauang mahal ¿ano pang idaing? +saca hindi batid huling sasapitin +nila ni Romeo, na calaguim-laguim; + + Touá'y palibhasa sa muc-ha'y nalimbag +sa asam na bitouin n~g magandang palad, +pagdating sa bahay magulang namalas +lalong naniualang tunay ang hinan~gad. + + Palagay n~g ama sa pagayong litis, +na tinacpan saya n~g bugtong na ibig, +ayos na ang tan~go sa ticang mapilit +at di maurun~gan sa Conde de Paris; + + Cayá ualang tanong pinadalang agad +sa handang Palacio sa Mantuang ciudad, +upang pagtitibay doo'y magaganap +n~g Conde de Paris sa magandang han~gad. + + Sa anyo n~g handang Julieta'y dinatnan +sa Palaciong batbat n~g pamuting mahal, +napag-quilala niyang sa quinabucasan +tutupdin ang ticang sa caniya ay subiang. + + Aniya'y sa sarili "¡ó Conde mapilit, +umabang sa di mo tungcol at sing-ibig, +guinugol mo'y sayang at maguiguing sáquit +pagcat aco'y bucas bangcay na sa masid!" + + Ang touá mo cung n~gayo'y ualang macatimbang +pagcat ang ligaya sa isip mo'y nam-nam +lalo pang malaqui hahali mong lumbay +sa anyong pagpitas sa sampagang aaam; + + Pagcat sa iyo ito'y di tungcol n~g lan~git, +cun di cay Romeong ilao niyaring isip, +Romeo'y ang tan~ging dapat na magcamit +altar palibhasa quinunang matouid; + + At halimbaua mang iyong macacamtan +¿anong ligaya mo at hindi ca hirang? +anhin mo ang ganda cung sa boong silang +at icao ang dilim na maguiguing hadlang? + + Caya n~ga sapagca sinsay ca sa landas +n~g sintang casundong hanapin mong dapat, +sa sunod na arao puso mo'i igayac +pagcat sisicatan n~g sisi at hirap. + + At cayo ¡ó ama't inang matangquilic, +sa hindi co hirang sugod nagpumilit! +ihanda ang luhang di dapat mapatid +hangang magcasundo tayo n~g caalit." + + At tuloy humiga sa tadhanang ucol +na bilin n~g Pari tinupad at layon, +cataua'y pinaris sa sang nabuburol +hangang sa tumalab pulbos na ininom, + + Ang arao n~g anyong di na matitigan +Palacio'y handa na sa cau-uculan, +minulan ang dating n~g Conde't magulang +ni Julieta't galing sa Veronang bayan. + + Sa busal n~g touang di cayang salitin +niyaring dilang capos sa acmang gamitin, +Julieta'y nabucsan sa tuluga't hambing +bangcay nang malamig at hindi maguising. + + Naguing casagutan tanang mangagamot. +na nagsidatin~gan sa madaling utos. +hinin~ga anila'y, pumanao nang lubos +at lasong mabagsic ang biglang lumagot, + + Uica sa saring: "pagsisi at hirap" +Julieta,y sa Conde dito na natupad, +at saca "ang luhang sa mata'y lagaslas +n~g ama at inang" sa nasa'y nalinsad; + + Tan~ging iminali sa sariling sulit +ang tungcol sa luhang di dapat mapatid +n~g sintang magulang, pagcat asang isip +sila ni Romeo ang lubos papahid. + + Catuturan nito saca na malaman +bumabasang ibig sa bandang hulihan, +pagcat cung n~gayon pa'y boo nang tuturan +sa utos n~g auit tula'y masisinsay. + + N~g agad matanto ang dapat mong gauin +tin~gin n~g isip mo isunod sa aquin, +sa munting panulat masusing ilibing +Julieta'y sa busal n~g luhang masin-sin; + + Pagcat sa panulat nino mang umauit +ualang pusong lihim na hindi masilip, +uala ring Palaciong hindi mapapanhic +at ualang libin~gang hucay di magahis. + + At n~gayong lagac na ang catauang buhay +n~g abang Julieta sa quinalibin~gan, +lumbay n~g may tungcol marapat nang iuan +Romeo'y sa dugtong n~g hirap tunghayan; + + N~gunit ang mata mo cung baga nangauit +mapapahin~ga na, bumabasang ibig, +pagcat malapit nang maquiat ang sing-ibig +sa tuctoc n~g dusang sa buhay pamatid. + + Hayo cay Julieta na linagdang sulat +Paring nag ampon ay hindi tinangap +n~g casing Romeo, palibhasa'y atas +n~g pagcacagayon n~g amis na palad. + + Sa balat n~g lúpa ito'y calacaran +ang pagcacataon dalaua ang taglay: +touá cung maganda natin't capalaran, +n~guni at cung amis bun~ga nama'y lumbay. + + Ualang malay isip Romeo'y di talos +sa paraang libing n~g asauang irog, +n~g malamang patay cay Montescong utos, +Romeo'y ang dib-dib halos na sumabog; + + Dapouat pinag tibay ang loob sa sáquit +sa pagcat naghari sa madlang inisip +na pilit damayan ang asauang ibig +sa quinalibin~gan ano mang masapit; + + Ang cahit ano may hindi pinaquingan, +mahigpit na baual n~g caniyang magulang, +capag siya'y nasoc sa Veronang bayan, +marahil magtamo n~g icamamatay + + Sa pagcat masuguid sa caniya'y pagsuboc +caual n~g Principe, Verona'y naglibot, +baca sacali n~gang man~gahas na masoc +siya'y masasaui sa nalagdang utos; + + N~gunit si Romeo sa gayong pag upat, +di nahintacutan dahilan sa liyag, +pagcat sa sarili ang buhay na in~gat +dusang sinusunong na matinding bigat. + + N~g upang madali sa casi pagdamay +lason ang hinanap na pinagpilitan, +halos na nalibot sa Mantuang tindahan +at n~g macatagpuó ay ayao pagbilhan, + + Palibhasa'y gayon ay laban sa utos +n~g alin mang ley sa boong sinucob, +ang parusa'y lapat sa culang sumunod +pagcat sapantahang sa buhay panlagot. + + Romeo'y sa gayon banayad nagbalac +at, aniyang sarili, sa quislap n~g pilac +sa dilat di ilang nag-aanyong bulag +ang ley sa lupa't lan~git niyuyurac; + + Sa guintong calansing may bin~ging matunog: +luha'y aapihin, ó bagsic n~g utos, +puri ilulugso, ó pabubusabos, +buhay man ó caniyang bagay pasasalot. + + At, aniya sa lupa ¡ó punong pitagan +n~g salaping toua, ó lumbay cung minsan, +n~g tauo ó bayan, lacas mo'y asahang +magbulid sa uala sa di cayang buhay! + + At saca dumcot at pinacalansing +salapi sa bulsa't linapag na tambing, +harap n~g may tinda't nito'y ang hilahil +n~g ley, linimot yumucó sa hiling. + + Romeo'y ang lason n~g caniyang macamtan +lacad na tinumpa ang Veronang bayan, +damit magbubuquid balatcayong taglay +baca cung mahuli, tica'y masasayang. + + Sa lupang libin~gan n~g anyong malapit +n~g casing asaua, nasoc na namasid +dalauang lalaqui't ang isa may quip-quip +n~g isang bilaong bulac-lac ang silid; + + At ang nan~gu-n~gunang payucó't malumbay +di iba't ang Condeng sumintang di hirang +sa abáng Julieta't ang sadiya'y dahilan +liguising bulac-lac ang acalang bangcay; + + N~guni ó n~g anyong ang Conde'y pumasoc, +butas n~g libin~gan naramdama'y catog +n~g hacbang sa lupa sa daco niyang licod +umurong sa nasa't tuma~gong pasuboc. + + Romeo'y di iba't caniyang inilagan, +na may dalang ilao tungo'i sa libin~gan +lahing Capuleto ang hanap na hirang +at ualang bahala sa iba pang bagay. + + Sa camay piniguil n~g anyo nang masoc +n~g Conde'y sa big-la tantong nan~gilabot +at saca tumanong n~g uicang may poot +sa gayo'y cung sinong pan~gahas na loob. + + "¡Romeo Montesco! sa Conde tumugon +n~g uicang may tuya at lubhang maugong. +ani Conde baga bilango ca n~gayon, +sa Verona,y nasoc pagcat di ca ucol. + + Sa lagdang parusa malinao n~g titic +Verona'y pag nasoc buhay mo'y capalit." +Romeo'y pumac-ling ang buhay niya sáquit +sa lupa ang tacot di laman n~g isip. + + Ang tugon n~g Conde, "sinabi mo'y linsad +sa pagcat nasoc ca n~g gabi sa ciudad, +sa cagalang-galang lupa,y ¿anong hanap +at linapastan~gan sa ganitong oras? + + Romeo'y tumugon ¿"sinong lapastan~gan +aniya, sa canita ó Condeng maran~gal? +sa pag-parito co'y catouira'i umacay +masusi't nagtibay sa harap n~g altar." + + Ang Conde sa gayo'y sa galit nag-alab +at biglang binunot maquinis na tabac +saca aagauin cay Romeong sacbat, +n~gunit ito'y dag-ling uurong't gumayac. + + At saca binunot ang nasang agauin +n~g Conde't sa caniya sinacsac na tambing, +hindi nailasan bumaong malalim +sa lupa'y nabual ang buhay naquitil. + + Romeo'y naurong't ang bangcay minasdan +n~g ibig magcamit cay Julietang hirang +sa niuari-uari pinasoc n~g suclam +pati pinamatay ay pinagtapunan; + + At saca madaling ang bangcay binuhat +tuloy iquinanglong cung saan nalagac +ang sa cay Tibaldong, naguing punong hirap +nila ni Julietang, patay rin sa balac. + + Palibhasa, aniya isang camay lamang +lumagot, sa capoua inin~gat na buhay, +dapat na magsama labing camatayan, +ó caya magpatong sa isang lagacan. + + Tuloy idinugtong, sa caniya'y malapit +hindi maglalaon mahihimbing pilit, +buhay n~g umutang na capoua'y mapatid, +n~g Conde't Tibaldo, palibhasa'y nais. + + Aniya, "di acala ¡ó Condeng maran~gal! +sacbat co'y lalagot sa mahal mong buhay, +ang pagparito coy maghatid sa pacay +hinin~ga cong hapo ang hangahad lamang; + + Di rin sapantahang cami n~g sing-ibig +sa lupang payapa maguiguing caratig +ninyong puno't dulo n~g dusang malabis +sa capoua hinin~ga namin ay papatid; + + Dapouat icao Conde, na may capatauaran +cung hindi namatay si Julietang hirang, +tica mo ay linsad hindi rin macamtan +ang han~gad mong gandang sa pusong candun~gan. + + At n~gayo'y lisan na iniyong pagcahimbing +sa lupang mayapa't gaua n~g patalim, +upang di lumauig buhay sa hilahil +sintang dadamayan ang siyang hanapin." + + Sa tinanglao-tanglao nasumpun~gan agad +lagacan n~g casit ang taquip binucas, +at n~g mapasoc na loob nanguilalas +hiniyasang mabuti't ganda'y di cumupas. + + Aniya, "¡ó Julieta buhay niyaring buhay! +anhin ang hinin~ga cung icao n~gay patay +ano pang halaga niyaring catauhan +sa sang maliuanag cung icao'y pumanao. + + Ang hinin~gang hapó n~g sa dusang dagoc +cayá nagtumagal pagcat caniyang handog +ang mabisang lunas n~g iyong pag-irog +gunita lamang guinhaua n~g loob. + + Dam-dam co'y camandag tanáng naliliguid +n~gayong pumanao na uagas mong pag-ibig, +ang buhay ay pasan n~g matinding sáquit +at sa gayo'y ualang lunas na cacapit; + + Dapouat ang ganda mo cung banayad masdan +tila man ding buhay na anyo at culay, +ualang ibinago sa ban~gis na taglay +n~g di masansalang manang camátayan. + + Sa lagacáng bancay cun di ca inabot +aquing masasabing himbing ca sa tulog, +hindi acalaing ang buhay mo'y lagot +pagcat di nabauas dati mong alindog'" + + Sa gayo'y sa munti na alio dinamdam +sandaling sumicat sa busal n~g lumbay, +Romeo niyacap ang casi't hinagcan. +casunod n~g lúha't ¡"ay Julietang hirang!" + + Hinin~ga n~g anyong bumaui n~g lacas +ang canay inalis sa pagcacayacap, +lason ang quinuha't sa bibig tinapat +casabay n~g uicang malumbay binigcas: + + Aniya "icao lason ang taglay mong bagsic +iyubos sa aquin n~g biglang mapatid +pisi niyaring buhay tantong naiinis +sa dagang mabigat n~g tungcol cong sáquit; + + Icao'y tinalaga niyaring capalaran +sa dusa'y tatapos sa tadhanang arao, +pagpa-pasalamat sa lan~git hahangan +sa piling n~g casi ilagac ang bangcay." + + At saca quinabig sa pigca-cayacap +n~g caliuang camay ang asauang liyag, +hinagcan, at aniya ¡"anong gandang palad +siping mo Julieta, buhay co'y mautás!" + + Bibig n~g sisi~g-lan n~g lason sa canan +sinubong patnugot ininom na minsan, +at tuloy niyacap n~g dalauang camay +na pinacahigpit ang bangcay n~g hirang. + + Sa pagayong anyo n~g isip sa hagap +ang bagsic n~g lason hintaing tumalab, +n~g di mahiualay sa asauang liyag, +ang maguiguing bangcay calulua'y pag-ilas + + ¡O pagcacataong caraniuang alay! +sa tauo ang luhang capait-paitan, +icao ang may sala n~g di pinagtagal +Romeo sa casi n~g inoang-oang. + + Icao n~ga ang sanhi't caagao na labis +ang tapat na sintá caya di sinapit, +hibic ni Romeo, sa lipas n~g bagsic +n~g "nagbigayhimbing" sa asauang ibig; + + Pagcat cacamunting oras na pag itan +Romeo'y pag-inom sa lasong tinuran, +siyang pagcaguising ni Julietang hirang +sa buhay cunuaring sa lupa'y pumanao; + + Pagcat halos lamang yacap pinaghigpit +n~g dalauang camay cay Julietang ibig, +ito,y nagcataong nasaulang isip +caya ang pinucao bigla ang caparis. + + Ang buntong hinin~ga na lubhang malalim +siyang unang bati't, aniya, n~g magturing, +"¡ó Dios co! ¿nasaan? at ¿sinong lumihim +yumacap sa aba't hindi na naglining?" + + Boong sapantaha sa cania'y may yacap +yaong Paring caniyang tangulang may atas, +aniya, "Padre ¿ito ang loob mong uagas +sa aquing Romeong catoto mong tapat?" + + ¿Ito baga'y siyang pan~gaco sa aquin +harap ni Romeo dalhin cung maguising, +cami ililigtas sa tamong hilahil +ang bun~ga n~g tica, n~g boong namnamin?" + + Romeo,y namangha n~g ito'y marin~gig +ang boong catauan sa toua'y nan~ginig; +n~gunit dinalao rin n~g pag hihinagpis +bago naibigcas ang ganitong sulit: + + Aniya, "¡ó Julieta sa calulua'y sapot! +licong sapantaha ilayo sa loob, +aco't dili iba Romeo mong irog, +nagsad-yang damayan buhay mong nalagot." + + Voces ni Romeo cahima't narin~gig +Julieta'y hindi pa lubos na nanalig, +sa caniya ang yacap banayad inalis +sa lam-lam n~g ilao[9] qunilalang pilit; + + At n~g maquilala mahigpit niyacap +at pinacahagcan sa tinamóng galác +at saca tinanong cung hindi tinangap +ang caniya ring lagdá na padalang sulat. + + "At, aniya sa liham boong nalalaman +litis n~g cunuaring aquing pagcamatay +ang sa aqui'i may turo, pagcat carain~gan, +si Fray Lorenzong tapat mong caibigan. + + At cung sumapit na bagsic n~g paglipas +n~g ipinainom cucuni't iharap +n~g pari sa iyo sa Mantuang ciudad, +n~g upang magsáma hangang huling oras." + + Romeo'y sumagot, aniya y "¡mut-yang hirang +palad co'y natan~gi sa lalaquing tanan! +pagcat di tinangap padala mong liham +at n~gayo'y huli na gagauing ano man." + + Si Julieta nama'y sa dulong pahayag +ang loob namangha't ulo'y napataas, +at aniya, Romeo'y ¿baquit huling lahat +ang biyayang gagauin? ito'y hindi tatap." + + Romeo'y sumagot, aniya'y, "catuturan +n~g sabing dinulo: ¡bigong capalaran! +¡sa pagcat candong na lilong camatayan +at di maglalaon calulua'y papanao! + + Cahit ilinoob sa aquin n~g lan~git +tamuhin ang iyong uagas na pag ibig; +n~guni at ang boong pag-lasap quinait +sa taglay ligayang asa't panaguinip. + + Mamatay ay toua sa mahal mong harap +pag-aaruga mong cahit di na lunas, +sa pag panao n~gayon n~g hinin~gang in~gat +ang maguiguing sapot tapat mong pag-liyag, + + Sa iyo'y paalam n~g ualang pagbabaling +sa payapang bayan at sa isip dalhin, +pagsinta mo't asang hindi lilimutin +aco'y minsan-minsan iyong gunitain, + + N~gayo'y tantoin mong buhay mapapatid +pagcat tumalab na ang lasong mabagsic, +mula pa sa Mantua binili cong pilit +dahil sa balitang: "bangcay cang malamig." + + Julieta'y sa hindi antay na pahayag +n~g casi, ay ibig isigao ang hirap, +na big-lang dinamdam, n~gunit di pinayag +n~g dib-dib at tila lan~git ay lumapag; + + N~g ibig iualat sariling catauan; +n~gunit di mangyari't luno ang cabagay, +mata'y tinin~gala't parang cahilin~gang +iloob n~g Dios cay Romeong buhay. + + Sa pagayong anyo cataua'y nan~ginig +nag-uli sa dusang hinin~ga'y nainis, +at big lang nadapa sa asauang ibig +sa cataong nito'y buhay ibig malis. + + Sa inigtad igtad Romeo'y sa dagan +n~g casi, ay ito'y isip sinaulan +nasabay sa uicang: "¡Julieta co'y masdan +huli cong hinin~gang ibig nang pumanao!" + + Loob tinibayan sa gayong narin~gig +ni Julietang sinta sa sintang inibig, +inagao na n~ga nia na pangcuhing pilit +at n~g macandong na'y gayari ang sulit: + + "¡O sintang Romeong sa aqui'i pumulas +calong ca n~g sinta at casuyong tapat, +cung mauna ca man ualang libang oras +aco'y susunod ding sa bangcay mo'i yacap + + Ang pagcamatay mo Romeo'y, gandahan +ang iyong Julieta hindi maiiuan +mabuhay sa lupa't ito ay asahan +pagcat hinin~ga mo'y hinin~ga cung tunay + + Sa mauica ito Romeo'y minulat +ang mata, at aniya, "¡lisan ca na liyag!" +piniquit na muli't ang calulua'y nulas +patnubay n~g luhang cay Julieta'y natac. + + Julieta'y banayad linapag ang bangcay +at siyang hinanap ang lason sisidlan +sa bibig tinunga niong matagpuan +hiniyaguis n~g ualang lamang maramdaman, + + At sa bangcay, aniya, ¿"Romeo co'y baquit +di mo na tinirhan Julieta mong ibig? +¿sinarili mo n~gang mamatay sa sáquit +sa iyo'i pagdamay di mo na inisip?" + + Sa binilog-bilog n~g boong lagacán +sugod nagtumin~gin hanap ang pamatay +sa tapat n~g butas caniyang naquislapan +pinaglabang caliz n~g Conde't n~g hirang; + + Sa calayuan n~ga'y ang nasa'y naurong +baquit naramdaman sa tapac ang ugong +isang lumalacad aniya, cun di putol +buhay niya'y di dapat sa anyo'y masumpong. + + Ang matang namugto sa casi linin~gap +para bagang tulong sa anyo ang han~gad, +n~gunit ang puluhan n~g dagang may pilac +in~gat ni Romeo namasdang cumislap. + + Binunot n~g touá't linapit sa tin~gin +aniya, "icao dagang tangulang cong daing, +capagcaquita na salamat ang hayin +lalo cung madaling idamay sa guilio" + + N~g puso ang dupoc catutubo'y pagcat +at ang sa babayi lalo nang di palác +Julieta'y ang sundang hinagca't sinacsac +ang puso at saca asaua'y niyacap. + + Saca humagulhol n~g calunos-lunos +pagcat nagcaagao sa mahinang loob: +saquit sa pagpanao n~g asauang irog +at saquit din naman n~g sugat ang handog. + + Sa cahambal hambal na pananambitan +hindi nauauala cay Romeong n~galan, +sa sugat ay ualang pagsisi ano man +cahima't ang saquit sa caniya'y di bagay. + + Big-lang napahinto sa tagho'y at daing +casunod ang buntong hinin~gang malalim, +tumin~gala't, aniya, ¡"Romeo i yacapin +sa payapang bayan caluluang darating!" + + Tinunghayan mata, n~g ito'y matapos, +at anyong hahagcan any bangcay n~g irog; +n~gunit ulo doon di na naiquilos +pagcat ang hinin~ga tuloy nang nalagot, + + Sa casing Romeo ang pan~gacong yacap +cung siya'y mamatav tunay n~gang natupad +sa luha at dugo halos nan~gababad +ang capoua bangcay n~g nag-isang palad. + + Puso ni Julieta ang nayong umirog +dugo rin n~g puso ang boong binuhos +sa caniya't sa casi na inaring sapot +at hangang libin~gan laman pinagtampoc. + + Cung ano ang bucál n~g puso sa bibig, +n~g nagliligauan naganap na pilit, +hindi masasabing daya caya litis +gaya n~g di ilang sabihang pag-ibig. + + Mahalagang buhay n~g tao't sino man +Julieta Romeo hindi nanghinayang +sa pitang matapat n~g sintang dalisay +cahit gagahanip ualang pinagculang. + + Cung ang naguing palad dusang catnig-catnig; +ang pagtitin~ginan lúbid na matamis +ni isa ma'y ualang nagpatanao sun~git +na binubucalan n~g hidua sa dib-dib, + + Ano't n~gayong nanao mahalang buhay +Julieta't Romeo sa pag si sintahan, +siya namang banguitin tauong naramdaman +Julieta'y n~g bago maquita ang sundang. + + Si Fray Lorenzo, ito't ang sa nais +Julieta'y cucunin sa pagcat sumapit. +pulbos na ininom ang taglay na bagsic +n~gunit n~g mamasdan naguiclahang isip. + + Cataua'y naurong at big lang nataas +ang muc-ha'y dumilim at loob nasindac. +pagcat ang acalang may buhay at lacas +bangcay n~g nagcatay sa dugong nagdanac. + + Mata'y tinin~gala't camay haluquip quip +aniya--"¡ó Dios co n~g aua at bihis! +hindi mapag hulo ang dito'y namasid +naguing bun~ga'y bangcay n~g turo cong litis. + + Ang ilao[10] quinuha n~g ito'y matapos +saca tinanglauan ang magcasing irog, +n~g maquita'y lalong nagulo ang loob +cay Romeong bangcay ualang munting galos. + + Sa sinuling-suling n~g di uastong isip +sa mundo n~g balac, gulat ang caparis, +tumanong sa uala, aniya, ¿ito'y baquit? +¿balintuna caya ó totoong masid? + + Sa balac n~g ualang hiligan ang loob +harap n~g singpalad ang paa hinuhod, +camay haluquip-quip ang noo'y niyucod +casabay n~g dinasal: "Miserere mei Deus."[11] + + + +CATAPUSAN + + Marahil hindi pa iyong nalimutan +bumabasang ibig, ang alilang abay, +n~g Conde de Paris n~g tumpang alayan +bulac-lac ang bangcay ni Julietang buhay + + Ang Conde n~g bago Romeo'y sinuhin +sa samang utusan gayari ang bilin: +aniya'y, magtumagong cumanlong sa dilim +at huag lalapit hangang di tauaguin. + + Caya sa utusan hindi nailin~gid +ang boong nangyari naquita't nirin~gig. +pati si Julieta sundang n~g itiric +sa mahal na puso, pag agao n~g nais; + + N~gunit n~g marin~gig n~g paa ang yabag +ni Fray Lorenzo umurong sa agap; +at n~g maaninao ininlaga'y bicas +sa canlun~gang libing madaling lumabas. + + Lahat na nangyaring narin~gig namasdan +sa Principe Scala pinagbigay alam, +at noon ang arao anyo nang sisilang +caya gauin dapat ualang ibinalam. + + Sumandaling liban sa libin~ga'y nasoc +m~ga ilang caual n~g Principeng bantog, +ni Fray Lorenzo catulong nag-ayos +sa tatlong inusig n~g palad na capos. + + Palibhasa tatlo'y anac sa calac-han +balita'y madaling cumalat sa bayan; +cubcob di naglaon ang boong libin~gan +sa nagsipanood duc-ha at mayaman. + + Sarisaring balac doon naririn~gig +palibhasa'y di pa naguing dahil batid, +canicaniyang catha ang ipinipilit +pagcat gayo'y lacad sa boong daig-dig. + + Anot ang Principe at capoua magulang +n~g nagcasing sinta nasoc sa libin~gan, +pati camaganac at ibang caibigan +na anyayang lahat n~g capangyarihan. + + Ang luhang bumucal di na ipagsulit +sa capoua magulang n~g nagcasing ibig, +tasa n~g panulat sa gayon ay biquig +at capos maghanay n~g pighating labis. + + Bumabasa, sa iyo'y luhog cong magbalac +lumbay n~g magulang sa anio n~g anac, +n~g buhay, cung lalo tan~gi't punong dilag +ó inaasahang ligayang manin~gas. + + Lumbay n~g magulang sa Pari ang tin~gin, +ná patayo't baba sa dib dib padiin, +lubhang mahalaga cung baga isipin +may nasang itanong, n~gunit napipiguil. + + Dapouat sa Principe ang gayo'y di lin~gid +at caya sa aua sa Pari'y nagsulit, +aniya "Padre, n~gayo'y ¿sabihin ang baquit +Julieta't Romeo'y bangcay pinagdatig?" + + Ang Pari, sa tayong ulo rin ay yucod +tumugon at aniya sa sabing malambot: +"pinagsamang camay na loob n~g Dios +n~g tauo ay hindi maipagbubucod." + + Principe pumac li, aniya, hindi lirip +tila talinhaga iyong pinagsulit, +cayá sa dan~gal mo aquing ninanais +boong liuanangan n~g upang mabatid; + + Aco'y tila uhao sa mahal mong turing. +pagcat anhin co mang sa isip basahin +iyong natatalos mahalagang dahil +lihim n~g nangyari na calaguim-laguim. + + Ang Pari hindi na hinintay maulit +hiling n~g Principe agad pinagsulit: +sintahang dalisay sa buhay pumatid +Julieta't Romeong catotong matalic. + + Tahimic dinin~gig niyaong calahatan +n~g Pari ang boong banayad sinay-say, +saca n~g matapos sabay isini~gao +ang sing-palad saquit n~g panghihinayang. + + N~gunit ang Principe sinigilan n~g galit +n~g matantong lahat ang sa Paring sulit, +aniya, "icao Padre, n~gayon ang bibit-bit +sa maboong bigat n~g santong matouid." + + Ang Pari tumugong ualang munting tacot +aniya, "inaamin loob ninyo't utos +tungcol co't hindi rin sala n~ga sa Dios, +tibayan sino mang di sauing sing-irog. + + At cayá tinuro naguing sanhing litis +sing-palad sa buhay lubos na pumatid +pagcat tungcol co ring iligtas sa bahid +ang sino man siyang acalang madiit." + + Principe, sa gayo'y lalo nang nadimlan, +at aniya, "Frayle sa hindi iilang +ligalig sa lupa, na cahambal hambal +ang "iniyong" pacana't litis ang dahilan. + + Cahit man di dapat sa banal "niyong" tungcol +pinaquialama't nagdudunong-dunong, +naghahari hari't cunuang mapagtangol +bago nito'y laman cadalasa'y lason. + + Mulá sa palacio't hangang dampan´g bahay +"lacas" na di dapat ang "ibig" umiral +bago ang tinungcol n~g sati'i Cumapal +ganang caniya'y ucol at di ibang bagay + + Taga ad ya ca man n~g calulua dun~gis, +n~gunit di mo tungcol ang tinurong litis +cay Julieta n~gayon sa buhay pumatid +at nan~gadamay pa iba sa ligalig. + + Julieta't Romeong nasa mong isilong +marahil sa "iniyong" baliting yamongmong, +m~ga pusong guinto nila'y di aayong +"magpacafrayleng" lait, púla'y sunong. + + Julieta't Romeo'y di man supling yaman +sa capoua ay hindi gagauing puhunan +lacas "ninyong" an~gat sa pagcat panghimay +sa muc hang may dugo ang carumaldumal. + + Julieta't Romeo'y uliran n~gang dib dib +ang muc-ha'y mayuco at hindi patindig, +at cung sacali man sa hindi pagtiquis +sa canilang cpoua'y macagauang lihis; + + N~gunit ang pagayon sa asal niyo'y laban +sa mundo'y bandila n~g isip casmán, +utos ni Bathala, isatalampacan +at n~g leying tauo'y ang ibig luhuran. + + At n~g upaug gayo'y mahangahang lubos +at icao sa ibang cauangqui sa suot +ang magbigay dala buhay mo'y managot +sa parusang tapat n~g matouid utos." + + Sa mauica ito'y nagdagling lumapit +bunying Capuleto't gayari ang sulit: +aniya--"ó Principe, sa pasang ligalig +ang Pari ay ualang sala man gahanip. + + Aco ang may sala't mali ang inasal. +sa pagtatanimang namin n~g casubiang, +caya sa ulo co isadlac ang bagay +ang parusang titic sa boong catouiran." + + Sa ito'y matapos Montesco'y banayad +lumapit na dagli saca nagpahayag: +aniya, "ó Principe, aco man ay dapat +magcamit parusa't ang Pari iligtas; + + Pagcat ito'y ualang sala ano pa man +liban n~ga sa amin bagang nan~gag laban, +ualang pinaglutas hangang sa tinanghal +n~g matang may luha m~ga bun~gang mahal. + + N~g di pamarisa't maticman ang pait +n~g iba ang bun~ga n~g alitang labis +sa aming dalaua ipisan ang bagsic +n~g parusang lapat sa hustong matouid." + + Sa gayong narin~gig agad linapitang +n~g Principe yaong bangcay n~g sing hirang +pinagduoóp ulo ang capoua magulang +tinauag at saca ganito ang say-say: + + "Ang parusa'y pagcat iniyong inaamin +ang Pari sa sala pilit tinatacuil +sa iniyo'y hatol co n~gayo'y uliniguin +magpacailan man huag lilimutin: + + Magcabicabila dacong taguiliran +n~g dalauang bangcay bun~ga ninyong mahal, +cayo'y magsilapit magcauit n~g camay +sa canila'i patong sumumpang matibay. + + Sa n~galan n~g buhay na nagpacalagot +n~g capua nio anac na nag isang irog +malaong alitan ilibing sa limot, +bihisang payapá hangang huling tiboc." + + Ano pa't ang gayon dalaua'y tumupad +camay ay ipinatong sa canilang anac, +tauad pinagsumpa sa mata'y lagaslas +ang lúha at saca mahigpit nag-yacap. + + Ito'y catunayang malinao't matibay +n~g pagcacasundong magpahuling hangan, +ang anac sa buhay dan~ga't nagsipanao +di pa n~ga nabunot sa puso'y ang subiang. + + Uica ni Julieta't Romeo'y naganap +sa dacong unahan, anilay "cung nin~gas +bihis sa alitan, ang sintahang uagas +nila nama'y siyang papatay sa liyab. + + Cahima't sa gayon ang ibig sabihin +munting nalisiya, pagcat nan~ga quitil +buhay nila'y bago casundo inamin +n~g capoua ama't nauala sa tiquim + + Julieta't Romeo, "sumpa-ay n~g tapos," +sa simbahan Ciudad maayos pinasoc, +man~ga cagayacan sa labas at loob +sa matang natin~gin ang toua'y hahandog; + + At ng mayari na ucol na gagauin +sa bangcay ay pitang dalaua'y linibing[12] +na lubhang masusi sa isang maning-ning +lagacang sinad-yang parang huling hayin. + + Sa apat na panig lagacang mataas +tinitic n~g duquit pagsintahang uagas +Julieta't Romeo'y n~g upang matan-yag +at maguing cunanang halimbauang tapat. + + Nani-niray halos sa Verona'y tanán +patnubay sa Dios dalan~ging matibay, +n~g matang maamo marapatin tingnan +caluluuang sa sintang uagas nagcadamay. + + +DULO. + + + +Sina-panulat niyaring auit + + Aco naman n~gayong tumula't di harap +sa masusing libing n~g sintahang tapat, +itulo't ang icao'y Veronang may palad, +bali't pahatdang maligayang oras. + + Icao'y aquing tac-ha't pinupuring lubos, +pagcat sa lupa mong masanghaya'y sipot +ang gayong sintahang malinao sa bubog +at punong sabihan sa boong sinucob. + + Bayan sa cabilang buhay n~g linipad, +nanao rin ang gauang ualang iquinupas: +pacliha't suyuang tamis n~g pag-liyag +at sa iyo'y Verona pamana ang bacas. + + Sa caniyang handog ito'y tahil bibig +matulin mag lacó sa boong daigdig, +sa naquiquitun~go lasa cung matamis +n~galan mong Verona sa puri calaquip, + + Oo n~ga't sa iyong n~gala'y natatampoc +cung baga sa sing-sing ang calugod lugod +na iniuang buhay n~g hindi natapos +Julieta't Romeo sa bayang sigalot. + + Naguing para ca mang mut-yang punong ning-ning +pinag-agauanan at nasalin salin +sa iba at ibang liping nagsisupil, +n~gunit ang sintahang tunay sa iyo'y supling. + + Guinamit man cahit sa pagcacapatid +n~g iba mong anac ang dahas n~g caliz; +n~gunit anac mo rin ang nagpatahimic +at nag-iuang sa iyong pan~galang malinis. + + Ang may pagtataca sa aba'y matulad +lalo sa pag auit nagtumiis puyat +Verona, ang iyong catamisa't saclap +sa dili-dili cong alin ma'y calangcap. + + Bati niyaring puso, Veronang mariquit, +sa n~gayong na tapos sandaling ilaquip +gauang sa talagang DILAG niyaring auit +sa pagcat aco man cugcop n~g pag-ibig. + + Ang may catunghayan umanhin ay sicat, +at acong may sala sa limot isadlac: +capatac na luha n~g sa pusong lagac +sa hangang libin~gan n~g SINTAHANG UAGAS. + + +ANG TUMULA + + +MGA TALABABA: + +[1] Julio nang taong 1900 + +[2] Compañia ó bacasan nang mañga ilang anac nang dalaua sa +malalaquing naciones at isa sa maliliit. + +[3] Mahal cong Bayan, ang Filipinas. + +[4] Sa gaua nang iba ang hanap nang dun~gu ó mapagpaham, ay camalian ó +dapat ipintas; ang sa marunung, cainaman ó sucat paquinaban~gan. + +[5] Verona, isa n~gayon sa mañga magagandang Ciudad nang Cahariang +Italla, sa dacong Amihanan. Ipinundar nang mañga taga Galia ó Etruria. +Pagana nang Emperador Tito nang 82, taon nang cumapal, ang balitang +anfiteatro sa Verona, na pinagtatagan nang piesta ó iba pang catouaan +nang bayan. Ang Verona'y naguing sabana nang maraming digma. Nang +taong 312 tinalo ni Constantino; at nahulog din sa capangyarihan ni +Teoderico el Grande nang masupil niya si Odoacer na Hari sa Italla +nang ica 27 nang Septiembre nang 489. Nang 774 sinalacay nang +caunaunahang Hari sa Franciang si Carlomagno. Nang 1260 nahalal na +Podesta ó Taga pamahalang Ciudad si Mastino della Scala, at +nañgaghalinhinan ang caniyang mañga ancan na cung tauaguin Scaligeri +hangang sa 1387 na sila'y talunin sa digma nang Viscondeduque sa Milan +(isa sa mañga ancang Scaligeri ang Principeng Taga pamahalang Ciudad +sa Verona sa panahong tinahac niyaring auit). Nang 1405 quinongquista +nang Venecia at pinamahalaang maicling panahon ó hangang sa ica 3 nang +Junio nang 1796 na sila'y talunin nang General frances Massena. +Malapit sa Verona napipilan cay Cárlos Alberto de Cerdeña ang mañga +taga Austria nang ica 6 nang Mayo nang 1848. Ang Verona ay naguing isa +sa apat na matitibay na moog nang Austria at pinañgalanang +cuadrangulo, pagcat nacapasico ang bauat panig nang pagcatabas salop +nang cuta, at gayo'y siyang catibayan sa digma; at dito rin nang ica +12 nang Julio nang 1859 sa isang Orden del dia, ipinahayag nang +Emperador Francisco José nang Austria ang boo niyang pag-ayos sa layon +nang caramihan nang bayan na nanghihimagsic laban sa hindi macasundong +caniyang pamamahala; at sa cayo'y calaquip ang pasasalamat sa munting +bahagui nang bayan at hocbong caniyang caayon. Ang Verona'y nasanib sa +cahariang Italla na ninanasang sumacop sa caniya mula nang ica 16 nang +Octubre nang 1866, at nang ica 18 nang Noviembre nang taon ding ito, +ang Hari sa Italla tinangap na ipinagidiuang nang may 70,000 catauo sa +naturang anfiteatro. Nang taong 1877 natuclasan sa malapit sa Verona +ang humuguit sa 50,000 salaping may larauan ni Galeno't iba pang mañga +emperadores at ang caramiha'y tangso. Nang 1881 ang cabilan~gan nang +namamayan sa Verona ay 60,768. + +[6] Tibaldo, ito ang pan~galan n~g causap, ó lumapastagang uica cay +Benvolio. + +[7] Lorenzo, Fraylen Franciscano. + +[8] Mantua, ay capit ciudad nang Verona at n~gayo'y sacop din nang +Italla. Ang Mantua'y na sa lupang Etruria at sa caniyang calapit +ipinan~ganac ang cabantug-bantugang poeta latinong si Publio Virgilio +Marón sa taong 70 bago lumitao si Jesucristo (namatay sa ciudad nang +Brit dis, Lalauigan nang Tierra de Otranto nang taong 19 bago inianac +si Jesucristo). Ang Mantua pinamahalaan nang man~ga Gonzaga, na man~ga +lords (mababang caunti sa Conde) sa Montua rin, mula sa taong 1328 +hangang sa 1708 na sinalacay nang Emperador José I. Dahilan sa ualong +buang pagcacubcob ay sumuco sa man~ga franceses nang ica 2 ang Febrero +nang 1797; nasupil din nang Austria at Rusia nang ica 30 ang Julio +taong 1799 sa hindi naglaong pagcacubcob. Pagcatapos nang batalla sa +Marengo nang ica 14 nang Junio nang 1800 nabaui na naman uli nang +man~ga franceses. Ang Mantua'y nalaquip sa cahariang Italla hangang sa +1814, taong pagcapanumbaling sa Austria, at nito'y pinasacop uli sa +Italla nang ica 11 nang Octubre nang 1866, pagtitibay nang paz ó +cahinusayan. + +[9] Ilao, ito ang dala-dala ni Romeo, n~g masoc sa libin~gan. + +[10] Ilao ito rin ang dala-dala ni Romeo n~g masoc sa libin~gan. + +[11] Miserere mei Deus, cahuluga'y: caauaan mo aco Dios co + +[12] Ang pagcasasabi ay inalibing sa Libiñagin nang man~ga Montesco. + + + + + + +End of the Project Gutenberg EBook of Ang Sintang Dalisay ni Julieta at Romeo +by G.D. Roke + +*** END OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK JULIETA AT ROMEO *** + +***** This file should be named 15418-8.txt or 15418-8.zip ***** +This and all associated files of various formats will be found in: + https://www.gutenberg.org/1/5/4/1/15418/ + +Produced by Tamiko I. Camacho, Jerome Espinosa Baladad and +PG Distributed Proofreaders. Produced from page scans +provided by University of Michigan. + +Updated editions will replace the previous one--the old editions +will be renamed. + +Creating the works from public domain print editions means that no +one owns a United States copyright in these works, so the Foundation +(and you!) can copy and distribute it in the United States without +permission and without paying copyright royalties. Special rules, +set forth in the General Terms of Use part of this license, apply to +copying and distributing Project Gutenberg-tm electronic works to +protect the PROJECT GUTENBERG-tm concept and trademark. Project +Gutenberg is a registered trademark, and may not be used if you +charge for the eBooks, unless you receive specific permission. If you +do not charge anything for copies of this eBook, complying with the +rules is very easy. You may use this eBook for nearly any purpose +such as creation of derivative works, reports, performances and +research. They may be modified and printed and given away--you may do +practically ANYTHING with public domain eBooks. Redistribution is +subject to the trademark license, especially commercial +redistribution. + + + +*** START: FULL LICENSE *** + +THE FULL PROJECT GUTENBERG LICENSE +PLEASE READ THIS BEFORE YOU DISTRIBUTE OR USE THIS WORK + +To protect the Project Gutenberg-tm mission of promoting the free +distribution of electronic works, by using or distributing this work +(or any other work associated in any way with the phrase "Project +Gutenberg"), you agree to comply with all the terms of the Full Project +Gutenberg-tm License (available with this file or online at +https://gutenberg.org/license). + + +Section 1. General Terms of Use and Redistributing Project Gutenberg-tm +electronic works + +1.A. By reading or using any part of this Project Gutenberg-tm +electronic work, you indicate that you have read, understand, agree to +and accept all the terms of this license and intellectual property +(trademark/copyright) agreement. If you do not agree to abide by all +the terms of this agreement, you must cease using and return or destroy +all copies of Project Gutenberg-tm electronic works in your possession. +If you paid a fee for obtaining a copy of or access to a Project +Gutenberg-tm electronic work and you do not agree to be bound by the +terms of this agreement, you may obtain a refund from the person or +entity to whom you paid the fee as set forth in paragraph 1.E.8. + +1.B. "Project Gutenberg" is a registered trademark. It may only be +used on or associated in any way with an electronic work by people who +agree to be bound by the terms of this agreement. There are a few +things that you can do with most Project Gutenberg-tm electronic works +even without complying with the full terms of this agreement. See +paragraph 1.C below. There are a lot of things you can do with Project +Gutenberg-tm electronic works if you follow the terms of this agreement +and help preserve free future access to Project Gutenberg-tm electronic +works. See paragraph 1.E below. + +1.C. The Project Gutenberg Literary Archive Foundation ("the Foundation" +or PGLAF), owns a compilation copyright in the collection of Project +Gutenberg-tm electronic works. Nearly all the individual works in the +collection are in the public domain in the United States. If an +individual work is in the public domain in the United States and you are +located in the United States, we do not claim a right to prevent you from +copying, distributing, performing, displaying or creating derivative +works based on the work as long as all references to Project Gutenberg +are removed. Of course, we hope that you will support the Project +Gutenberg-tm mission of promoting free access to electronic works by +freely sharing Project Gutenberg-tm works in compliance with the terms of +this agreement for keeping the Project Gutenberg-tm name associated with +the work. You can easily comply with the terms of this agreement by +keeping this work in the same format with its attached full Project +Gutenberg-tm License when you share it without charge with others. + +1.D. The copyright laws of the place where you are located also govern +what you can do with this work. Copyright laws in most countries are in +a constant state of change. If you are outside the United States, check +the laws of your country in addition to the terms of this agreement +before downloading, copying, displaying, performing, distributing or +creating derivative works based on this work or any other Project +Gutenberg-tm work. The Foundation makes no representations concerning +the copyright status of any work in any country outside the United +States. + +1.E. Unless you have removed all references to Project Gutenberg: + +1.E.1. The following sentence, with active links to, or other immediate +access to, the full Project Gutenberg-tm License must appear prominently +whenever any copy of a Project Gutenberg-tm work (any work on which the +phrase "Project Gutenberg" appears, or with which the phrase "Project +Gutenberg" is associated) is accessed, displayed, performed, viewed, +copied or distributed: + +This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with +almost no restrictions whatsoever. You may copy it, give it away or +re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included +with this eBook or online at www.gutenberg.org + +1.E.2. If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is derived +from the public domain (does not contain a notice indicating that it is +posted with permission of the copyright holder), the work can be copied +and distributed to anyone in the United States without paying any fees +or charges. If you are redistributing or providing access to a work +with the phrase "Project Gutenberg" associated with or appearing on the +work, you must comply either with the requirements of paragraphs 1.E.1 +through 1.E.7 or obtain permission for the use of the work and the +Project Gutenberg-tm trademark as set forth in paragraphs 1.E.8 or +1.E.9. + +1.E.3. If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is posted +with the permission of the copyright holder, your use and distribution +must comply with both paragraphs 1.E.1 through 1.E.7 and any additional +terms imposed by the copyright holder. Additional terms will be linked +to the Project Gutenberg-tm License for all works posted with the +permission of the copyright holder found at the beginning of this work. + +1.E.4. Do not unlink or detach or remove the full Project Gutenberg-tm +License terms from this work, or any files containing a part of this +work or any other work associated with Project Gutenberg-tm. + +1.E.5. Do not copy, display, perform, distribute or redistribute this +electronic work, or any part of this electronic work, without +prominently displaying the sentence set forth in paragraph 1.E.1 with +active links or immediate access to the full terms of the Project +Gutenberg-tm License. + +1.E.6. You may convert to and distribute this work in any binary, +compressed, marked up, nonproprietary or proprietary form, including any +word processing or hypertext form. However, if you provide access to or +distribute copies of a Project Gutenberg-tm work in a format other than +"Plain Vanilla ASCII" or other format used in the official version +posted on the official Project Gutenberg-tm web site (www.gutenberg.org), +you must, at no additional cost, fee or expense to the user, provide a +copy, a means of exporting a copy, or a means of obtaining a copy upon +request, of the work in its original "Plain Vanilla ASCII" or other +form. Any alternate format must include the full Project Gutenberg-tm +License as specified in paragraph 1.E.1. + +1.E.7. Do not charge a fee for access to, viewing, displaying, +performing, copying or distributing any Project Gutenberg-tm works +unless you comply with paragraph 1.E.8 or 1.E.9. + +1.E.8. You may charge a reasonable fee for copies of or providing +access to or distributing Project Gutenberg-tm electronic works provided +that + +- You pay a royalty fee of 20% of the gross profits you derive from + the use of Project Gutenberg-tm works calculated using the method + you already use to calculate your applicable taxes. The fee is + owed to the owner of the Project Gutenberg-tm trademark, but he + has agreed to donate royalties under this paragraph to the + Project Gutenberg Literary Archive Foundation. Royalty payments + must be paid within 60 days following each date on which you + prepare (or are legally required to prepare) your periodic tax + returns. Royalty payments should be clearly marked as such and + sent to the Project Gutenberg Literary Archive Foundation at the + address specified in Section 4, "Information about donations to + the Project Gutenberg Literary Archive Foundation." + +- You provide a full refund of any money paid by a user who notifies + you in writing (or by e-mail) within 30 days of receipt that s/he + does not agree to the terms of the full Project Gutenberg-tm + License. You must require such a user to return or + destroy all copies of the works possessed in a physical medium + and discontinue all use of and all access to other copies of + Project Gutenberg-tm works. + +- You provide, in accordance with paragraph 1.F.3, a full refund of any + money paid for a work or a replacement copy, if a defect in the + electronic work is discovered and reported to you within 90 days + of receipt of the work. + +- You comply with all other terms of this agreement for free + distribution of Project Gutenberg-tm works. + +1.E.9. If you wish to charge a fee or distribute a Project Gutenberg-tm +electronic work or group of works on different terms than are set +forth in this agreement, you must obtain permission in writing from +both the Project Gutenberg Literary Archive Foundation and Michael +Hart, the owner of the Project Gutenberg-tm trademark. Contact the +Foundation as set forth in Section 3 below. + +1.F. + +1.F.1. Project Gutenberg volunteers and employees expend considerable +effort to identify, do copyright research on, transcribe and proofread +public domain works in creating the Project Gutenberg-tm +collection. Despite these efforts, Project Gutenberg-tm electronic +works, and the medium on which they may be stored, may contain +"Defects," such as, but not limited to, incomplete, inaccurate or +corrupt data, transcription errors, a copyright or other intellectual +property infringement, a defective or damaged disk or other medium, a +computer virus, or computer codes that damage or cannot be read by +your equipment. + +1.F.2. LIMITED WARRANTY, DISCLAIMER OF DAMAGES - Except for the "Right +of Replacement or Refund" described in paragraph 1.F.3, the Project +Gutenberg Literary Archive Foundation, the owner of the Project +Gutenberg-tm trademark, and any other party distributing a Project +Gutenberg-tm electronic work under this agreement, disclaim all +liability to you for damages, costs and expenses, including legal +fees. YOU AGREE THAT YOU HAVE NO REMEDIES FOR NEGLIGENCE, STRICT +LIABILITY, BREACH OF WARRANTY OR BREACH OF CONTRACT EXCEPT THOSE +PROVIDED IN PARAGRAPH F3. YOU AGREE THAT THE FOUNDATION, THE +TRADEMARK OWNER, AND ANY DISTRIBUTOR UNDER THIS AGREEMENT WILL NOT BE +LIABLE TO YOU FOR ACTUAL, DIRECT, INDIRECT, CONSEQUENTIAL, PUNITIVE OR +INCIDENTAL DAMAGES EVEN IF YOU GIVE NOTICE OF THE POSSIBILITY OF SUCH +DAMAGE. + +1.F.3. LIMITED RIGHT OF REPLACEMENT OR REFUND - If you discover a +defect in this electronic work within 90 days of receiving it, you can +receive a refund of the money (if any) you paid for it by sending a +written explanation to the person you received the work from. If you +received the work on a physical medium, you must return the medium with +your written explanation. The person or entity that provided you with +the defective work may elect to provide a replacement copy in lieu of a +refund. If you received the work electronically, the person or entity +providing it to you may choose to give you a second opportunity to +receive the work electronically in lieu of a refund. If the second copy +is also defective, you may demand a refund in writing without further +opportunities to fix the problem. + +1.F.4. Except for the limited right of replacement or refund set forth +in paragraph 1.F.3, this work is provided to you 'AS-IS' WITH NO OTHER +WARRANTIES OF ANY KIND, EXPRESS OR IMPLIED, INCLUDING BUT NOT LIMITED TO +WARRANTIES OF MERCHANTIBILITY OR FITNESS FOR ANY PURPOSE. + +1.F.5. Some states do not allow disclaimers of certain implied +warranties or the exclusion or limitation of certain types of damages. +If any disclaimer or limitation set forth in this agreement violates the +law of the state applicable to this agreement, the agreement shall be +interpreted to make the maximum disclaimer or limitation permitted by +the applicable state law. The invalidity or unenforceability of any +provision of this agreement shall not void the remaining provisions. + +1.F.6. INDEMNITY - You agree to indemnify and hold the Foundation, the +trademark owner, any agent or employee of the Foundation, anyone +providing copies of Project Gutenberg-tm electronic works in accordance +with this agreement, and any volunteers associated with the production, +promotion and distribution of Project Gutenberg-tm electronic works, +harmless from all liability, costs and expenses, including legal fees, +that arise directly or indirectly from any of the following which you do +or cause to occur: (a) distribution of this or any Project Gutenberg-tm +work, (b) alteration, modification, or additions or deletions to any +Project Gutenberg-tm work, and (c) any Defect you cause. + + +Section 2. Information about the Mission of Project Gutenberg-tm + +Project Gutenberg-tm is synonymous with the free distribution of +electronic works in formats readable by the widest variety of computers +including obsolete, old, middle-aged and new computers. It exists +because of the efforts of hundreds of volunteers and donations from +people in all walks of life. + +Volunteers and financial support to provide volunteers with the +assistance they need, is critical to reaching Project Gutenberg-tm's +goals and ensuring that the Project Gutenberg-tm collection will +remain freely available for generations to come. In 2001, the Project +Gutenberg Literary Archive Foundation was created to provide a secure +and permanent future for Project Gutenberg-tm and future generations. +To learn more about the Project Gutenberg Literary Archive Foundation +and how your efforts and donations can help, see Sections 3 and 4 +and the Foundation web page at https://www.pglaf.org. + + +Section 3. Information about the Project Gutenberg Literary Archive +Foundation + +The Project Gutenberg Literary Archive Foundation is a non profit +501(c)(3) educational corporation organized under the laws of the +state of Mississippi and granted tax exempt status by the Internal +Revenue Service. The Foundation's EIN or federal tax identification +number is 64-6221541. Its 501(c)(3) letter is posted at +https://pglaf.org/fundraising. Contributions to the Project Gutenberg +Literary Archive Foundation are tax deductible to the full extent +permitted by U.S. federal laws and your state's laws. + +The Foundation's principal office is located at 4557 Melan Dr. S. +Fairbanks, AK, 99712., but its volunteers and employees are scattered +throughout numerous locations. Its business office is located at +809 North 1500 West, Salt Lake City, UT 84116, (801) 596-1887, email +business@pglaf.org. Email contact links and up to date contact +information can be found at the Foundation's web site and official +page at https://pglaf.org + +For additional contact information: + Dr. Gregory B. Newby + Chief Executive and Director + gbnewby@pglaf.org + + +Section 4. Information about Donations to the Project Gutenberg +Literary Archive Foundation + +Project Gutenberg-tm depends upon and cannot survive without wide +spread public support and donations to carry out its mission of +increasing the number of public domain and licensed works that can be +freely distributed in machine readable form accessible by the widest +array of equipment including outdated equipment. Many small donations +($1 to $5,000) are particularly important to maintaining tax exempt +status with the IRS. + +The Foundation is committed to complying with the laws regulating +charities and charitable donations in all 50 states of the United +States. Compliance requirements are not uniform and it takes a +considerable effort, much paperwork and many fees to meet and keep up +with these requirements. We do not solicit donations in locations +where we have not received written confirmation of compliance. To +SEND DONATIONS or determine the status of compliance for any +particular state visit https://pglaf.org + +While we cannot and do not solicit contributions from states where we +have not met the solicitation requirements, we know of no prohibition +against accepting unsolicited donations from donors in such states who +approach us with offers to donate. + +International donations are gratefully accepted, but we cannot make +any statements concerning tax treatment of donations received from +outside the United States. U.S. laws alone swamp our small staff. + +Please check the Project Gutenberg Web pages for current donation +methods and addresses. Donations are accepted in a number of other +ways including including checks, online payments and credit card +donations. To donate, please visit: https://pglaf.org/donate + + +Section 5. General Information About Project Gutenberg-tm electronic +works. + +Professor Michael S. Hart was the originator of the Project Gutenberg-tm +concept of a library of electronic works that could be freely shared +with anyone. For thirty years, he produced and distributed Project +Gutenberg-tm eBooks with only a loose network of volunteer support. + + +Project Gutenberg-tm eBooks are often created from several printed +editions, all of which are confirmed as Public Domain in the U.S. +unless a copyright notice is included. Thus, we do not necessarily +keep eBooks in compliance with any particular paper edition. + + +Most people start at our Web site which has the main PG search facility: + + https://www.gutenberg.org + +This Web site includes information about Project Gutenberg-tm, +including how to make donations to the Project Gutenberg Literary +Archive Foundation, how to help produce our new eBooks, and how to +subscribe to our email newsletter to hear about new eBooks. |
